İstanbul Ticaret Mahkemesinde Görülen Yap-İşlet-Devret Köprü ve Otoyol Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan İhlalli Geçiş Ücretleri ve Cezalarının İcra Takibine İtirazının İptali ile İcra İnkar Tazminatı Talebi
Özet: Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve bağlı otoyolların işletme hakkına sahip davacı şirket, davalının 15.08.2023 ile 15.04.2024 tarihleri arasında 55 adet ücret ödenmeyen geçiş gerçekleştirmesi sonucu oluşan geçiş ücretleri ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5 maddesi uyarınca belirlenen dört katı tutarındaki cezalar dahil toplam 5.553,38 TLlik alacağın tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalının itirazının haksız ve dayanaksız olduğunu ileri sürerek iptalini, takibin devamını ve yasal düzenleme kapsamında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmektedir.
T.C.
İSTANBUL12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:███████DAVA
:İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
:█████/2025KARAR TARİHİ
:█████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde
: Müvekkili şirket, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ... işletme hakkı sahibi; davalı ise, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullanmış bulunan tüzelkişi olan tacir olduğunu, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçişler 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirilmekte ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 15 günlük sürede geçiş ücretinin ödemesini yapmayan araç maliklerine, geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığını, davalı, ... plakalı araçları ile 15.08.2023 - 15.04.2024 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkili şirkette olan Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve bağlı otoyolundan 55 adet ihlalli geçiş gerçekleştirildiğini, geçiş ücretleri ve bu ücretlere ait 6001 s.k. m.30/5 hükmünün getirdiği yasal cezanın ödenmemesi üzerine yukarıda esas numarası yazılı icra takip dosyası üzerinden icra takibine girişildiğini, davalı ise, borcunun bulunmadığı gerekçeleriyle icra takibine itiraz ettiğini, mesnetsiz ödeme belgesiz savunma iddiasının kabul edilmemesi gerektiği ve yasayla konulan alacağın likid olup, icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğine dair hüküm kurulduğunu, davalının Yavuz Sultan Selim Köprüsü ve bağlı otoyollarından geçiş yapmadığı yönünde bir savunması da olmadığını, davalı borçlunun icra takibine itirazı haksız ve dayanaksız olduğunu, borçlunun herhangi bir borcu olmadığı yönündeki iddiası gerçeği yansıttığını, davalı borçlu işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan ücretli geçiş yolunu, ücret ödemeksizin defalarca kullanıldığını, davaya konu alacağın meydana geldiğini, davalı borçlunun iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, gerçeği yansıtmadığını, geçiş bedelinin ödendiğini ispat yükü, davalıya ait olduğunu, davalının geçiş ücretlerini ödemediğini, icra takibine itiraz eden davalı borçlunun itirazında haksız olduğu açıkça anlaşıldığını, alacağın likit olduğunu, müvekkili lehine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, konuya ilişkin olarak, icra inkar tazminatına hükmedilmesini, davalı borçlu icra dosyasına sunmuş olduğu itiraz dilekçesinde yetki itirazında bulunmuşsa da, söz konusu yetki itirazı yerinde olmayıp reddinin gerektiğini, müvekkili şirketin yerleşim yeri Sarıyer/İstanbul olduğunu, fazlaya ilişkin talepleri saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile .... İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline,takibin devamına, icra takibinin geçiş ücreti ve gecikme cezası olmak üzere toplam 4.137,50 TL asıl alacak ile bu alacağa takip tarihinden önce işlemiş faiz (1.179,87 TL) ve KDV (236,01 TL) yönünden takip talebinde gösterilen şartlarla devamını, davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, peşin olarak ödenen yargılama giderleri ve harçlarla tespit edilecek avukatlık vekâlet ücretinin davalı borçludan tahsili ile müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı şirkete dava dilekçesi tebliğ edilmiş, cevap dilekçesi sunulmamıştır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava, .... İcra Dairesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatına ilişkindir.Davacının dava şartı arabuluculuk koşulunu yerine getirdiği görülmüştür.Mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip, deliller toplanmıştır..... İcra Dairesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyası UYAP sisteminden alınmış, yapılan incelemesinde: 4.137,50 TL asıl alacak, 1.179,87 TL faiz, 236,01 TL KDV olmak üzere toplam 5.553,38 TL ... San. Tic. Ltd. Şti vekili dilekçesinde açılan icra takibinde yetkiye, borca, faize, faiz oranına ve borcun tüm ferilerine itiraz ederek takibin durdurulmasına, karar verilmesini talep ettiği tespit edilmiştir.Bilirkişi ... 01.12.2025 tarihli raporda
: "Dosyada mevcut beyan, bilgi ve belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda; Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği, 6001 sayılı kanunda yapılan değişiklik ile (█████/2022 tarihinde yürürlüğe giren ve 7417 sayılı Kanunun 53 inci maddesiyle "Ödemesiz geçiş tarihini izleyen kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza, araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda, en az on beş gün önceden kısa mesaj, e-posta, ihbarname, e- devlet bildirimi vb. yöntemlerinden en az biriyle bilgi verilir" hükmünün yer aldığı, ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut yöntemlerden birini kullanmaları gerekmektedir. Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı, bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu madde 30/5 hükmünde; 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir", denildiği, davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş görüntüleri bire bir kıyaslanarak 55 adet geçişe ait tüm geçiş görüntülerinin dava dosyasına sunulduğunun tespit edildiği, davaya konu ... plaka sayılı araçların ücret ödenmeksizin geçişler yaptığı iddia edilen 15.08.2023 ile 15.04.2024 tarihleri arasında davalı ... SAN. TİC. LTD. ŞTİ. adına kayıtlı olduğu kanaatine varıldığı,... plaka sayılı araç için bildirilen 55 adet geçişin tamamının "ihlâlli geçiş" olduğu kanaatine varıldığı, ... plaka sayılı araca ait 55 adetlik "ihlâlli" geçiş için davacı otoyol işletmecisinin davalı taraftan talep edebileceği tutar: Geçiş Ücreti: 4.137,50 TL + İşlemiş Faiz: 1.174,85 TL + İşlemiş Faiz KDV'si: 237,97 TL olmak üzere Genel Toplam: 5.547,31 TL olarak hesap edildiği, Teknik inceleme ve tespitlerimi, hukuki değerlendirme ve kanaat takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere saygıyla arz ederim. " şeklinde raporunu sunmuştur.Yukarıda ayrıntılarına yer verilen ve dosya kapsamına göre denetime elverişli bulunan bilirkişi raporu ile davalıya ait aracın davacı firma tarafından işletilen köprü ve otoyollardan ihlalli /eksik bakiyeli geçiş yaptığı, geçiş yaptığı gişe ücretlerinin ödenmediği, geçiş ücretinin cezasız 15 günlük süre içerisinde de davalı tarafından ödenmediği, bu nedenle davalının geçiş ücretinden sorumlu olduğu anlaşılmaktadır. 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun Geçiş Ücretini Ödememe ve Güvenliğin İhlali başlıklı 30.maddesinin birinci fıkrasında otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı Karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası uygulanacağının belirtildiği, █████/2018 tarihli 7144 sayılı yasanın 18.maddesi ile yapılan değişiklik sonucu ilgili maddenin "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı Karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir." şeklinde düzenlendiği, takip ve dolayısı ile dava konusu edilen bedelin Mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre kanuna uygun olduğu anlaşılmakla bilirkişi raporu ile de sabit olduğu üzere davanın kabulüne, İİK 67/2 maddesinde "...borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." hükmü bulunmakla birlikte somut olay bakımından davalının ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, yaptığının tespiti halinde geçiş ücreti ve ceza miktarının tespitinin yargılamayı gerektirdiği ve bu hali ile davalının itirazında itiraz anında haksız olmadığı ve alacağın likit olmadığı dikkate alınarak şartları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.H Ü K Ü M
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Davanın kısmen kabulü ile .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı dosyasına vaki itirazın kısmen iptali ile takibin 4.137,50 TL asıl alacak, 1.174,85 TL işlemiş faiz, 237,97 TL KDV olmak üzere toplam 5.547,31 TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,.3-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 732,00 TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,4-Davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 615,40 TL başvurma harcı, 615,40 TL peşin harç ve 87,50 TL peşin nispi harç olmak üzere toplam 1.318,30 TL'nin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,5-Davacı tarafından yapılan 680,00 TL tebligat ve müzekkere gideri, 9.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 9.680,00 TL yargılama giderinin kabul ve ret oranları gözetilerek 9.669,35 TL'sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,6-Davalı tarafından yapılan bir yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T'deki esaslara göre belirlenen ve dava miktarını geçmemek üzere 5.547,31 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,8-Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca hazine tarafından karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve ret oranları gözetilerek 5,06 TL'sinin davacı taraftan, 4.594,94 TL'sinin davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,9-Karar kesinleştikten sonra bakiye gider avansının istek halinde davacıya iadesine,Dair. Miktar itibariyle yasa yolu kapalı kesin olarak davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup anlatıldı.█████/2026Katip ...e-imzalıdırHakim ...e-imzalıdır