Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesindeki trafik kazası kaynaklı araç hasarı, ikame ve değer kaybı tazminatı davasında, kusur, zamanaşımı ve sigorta limitleri savunmaları incelenmektedir.
Özet: Bu hukuki evrak, bir trafik kazası sonucu otobüs şoförünün kural ihlali nedeniyle tam kusurlu olduğunu iddia eden davacının, kalan araç hasarı, ikame araç bedeli ve ticari kazanç kaybı talebiyle açtığı bir tazminat davasıdır; davalı belediye zamanaşımı ve husumet yokluğu savunurken, davalı sigorta şirketi ise dava şartı eksikliği, taleplerin fahişliği, poliçe limitleri ve değer kaybı hesaplama yöntemleri gibi çeşitli itirazlarda bulunmuştur.

T.C.
ANTALYA1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ███████DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle
: Sürücü ... sevk ve idaresindeki ... Plaka sayılı belediye otobüsü ile ... ... .... Caddesi istikametinden gelip dönel kavşaktan ... bulvarına katılım sağlayacağı esnada aracının sağ ön kısımları ile, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... Plaka sayılı aracı ile palmiye caddesi istikametinden gelip .. istikametine ... bulvarı üzerinden seyir halindeyken ... ... Caddesi kesişimine gelindiği esnada aracının sol arka kısımlarına çarpması sonucu iki araçlı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, bu kazanın oluşumunda sürücü ... 'ün 2918 Sayılı 2918 sayılı KTK'nın 57/1-A maddesini (kavşaklara yaklaşırken kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamamak dikkatli olmamak, geçiş hakkı olan araçlara ilk geçiş hakkını vermemek) ihlal ettiği, diğer sürücü ...'ın ise herhangi bir kural ihlalinin olmadığı sürücü beyanları ve olay yeri incelenerek kaza tespit tutanağı tutulduğunu, kaza sonucu müvekkilinin aracında ... TL hasar oluştuğunu, davalı sigorta şirketi tarafından davacı müvekkilinin hesabına ... TL yatırıldığını, ancak geri kalan tutar olan ... TL yatırılmamış olup müvekkilin yetkili servise kendi cebinden söz konusu ödemeyi yaptığını, davanın kabulü ile; kaza nedeniyle müvekkilinin ikame araç bedeli/ ticari kazanç kaybı için ... TL 'nin kazanın meydana geldiği tarih olan ... tarihinden işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı ...'nden alınarak davacıya verilmesine, kaza nedeniyle müvekkilinin aracı yönünden eksik yatırılan hasar bedeli için şimdilik ... TL 'nin kazanın meydana geldiği tarih olan ... tarihinden işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı ... ... ... Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı tarafın yasal süresi içerisinde iş bu davayı ikame etmediğini, bu nedenle davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, davacının iddialarına esas olayın meydana gelmesinde araç sürücüsü olan davacının tamamen kusurlu olup idareye husumet yöneltilmesinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, bu sebeple davanın öncelikle İdaremiz yönünden husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, dava konusu olayda, idarenin hizmet kusuru bulunmadığını, zira davaya konu kazanın tamamen davacıya ait ... plakalı aracın sürücüsü ...'ın kendi kusuru ve çarpıştığı aracın kusuru nedeniyle meydana geldiğini, kavşaklara sinyalizasyon sistemi tesis edilmiş olsa dahi, sürücülerin 2918 Sayılı Karayollan Trafik Kanununun ilgili maddeleri uyarınca kurallara uygun hareket etmeleri ve kavşak geçişlerinde hızlarını azaltmaları gerekiğini, ; davanın öncelikle görev, husumet, zamanaşımı nedeniyle usul yönünden reddine, eğer bu itirazlarımız yerinde görülmez ise esas yönünden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle: davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkil şirketin sorumluluğu sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davaya konu kazanın ardından davacı, müvekkil sigorta şirketine yazılı başvuruda bulunmadığını, müvekkili şirkete ulaşan usulüne uygun bir başvuru bulunmadığından dava şartı yokluğundan davanın usulden reddedilmesi gerektiğini,taraf kusurlarının tespiti için dosyanın adli tıp kurumuna gönderilmesinin talep edildiğini kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı tarafın taleplerinin fahiş boyutta olduğunu,değer kaybının belirlenebilmesi için birden çok kriterin incelenmesi, bu incelemenin de, konusunda uzman, ehil ve tarafsızlığı tartışılmayacak bilirkişiler kanalı ile yapılması gerekmektedir.kabul anlamına gelmemekle birlikte değer kaybı tazminat tutarının ... tarihinde yürülüğe giren karayolları motorlu araçlar zmss genel şartlar tebliğine göre hesaplanması doğru olup, sayın bilirkişiye bu yönde hesaplama yapılması talimatı verilmesini talep ettiklerini, sigorta şirketi tarafından ödenecek değer kaybı tutarının, maddi teminat limitinin %15’ini aşamayacağını,ayrıca, aracın daha önce başka bir kazaya karışıp karışmadığının taraflarınca bilinemediğini, davacıya ait aracın daha önce kazaya karışmış olması durumunda orjinalliğinin de bozulması zaten söz konusu olmayacağından, araçta bakiye değer kaybı da yaşanmayacağını, bu hususun tespiti için aracın tramer kaydını talep ettiklerini,eğer bir tazminata hükmedilecekse, kıymet kazanma tenzili uygulanması gerektiğini, sonuç olarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Makine mühendisi bilirkişi ... ... , oto alım-satım uzmanı bilirkişi ... ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle:"Dava konusu aracın hasarı incelendiğinde ... plakalı aracın arka ve sol arka yan kısımlarından aldığı darbe sonucu arka tampon, yan panel, yan panel dış kaplaması, tampon muhafaza, arka lamba komple ve muhtelif plastik ve bağlantı parçalarının hasar gördüğü tespit edilmiştir. Değer kaybına etkisi olan yan panel dış kaplama parçasının onarım/değişim gördüğü tespit edilerek, bu parçanın in önemli temel ve ana gövde parçası olup değer kaybı hesaplamasında değerlendirmeye alınması gerektiği,Dava konusu aracın hasarı sonucu tespiti yapılan diğer parçalarının elektrik, mekanik ve plastik grubuna giren parça olması ve ana gövdeye parçası olmaması ve yenisi ile değişmesi sebebi ile değer kaybı hesaplamasında değerlendirilmeye alınmaması gerektiği,Dava konusu aracın hasarı ile ilgili dosya içeriğinde, ... ... ... Hizm. Ltd. Şti. eksper ... ... tarafından düzenlenmiş ... tarih, ... dosya ve ... sbm eksper raporu nolu yedek parça ve işçilik bedeli olarak tespit edilmiş KDV hariç ... TL lik yedek parça ve ... TL lik işçilik bedelli kesin eksper raporu olduğu,... ... tarafından ... adına kesilmiş ... tarihli kdv dahil... TL lik ... Plaka sayılı araca kesilmiş fatura olduğu,* Dosya içeriğinde sigorta şirketi tarafından;... tarihinde ...'a ... TL tutarında değer kaybı ödemesi, ... tarihinde ...'a ... TL tutarında hasar ödemesi yapıldığı,* Davaya konu araçta oluşan hasarın toplam bedelinin kdv dahil ... 'TL olarak tespit edildiği,* Davaya konu araçta tarafımızdan tespit edilen hasar bedelinden sigorta şirketi tarafından ödenen ... TL lik kısım mahsup edildiğinde davacı tarafın hasar bedeli yönünden kdv dahil ... TL alacak fark bakiyesi oluştuğu,* Değer kaybı yönünden, Antalya Bölge Bilirkişi Kurulu kararı doğrultusunda değer kaybı hesabı sigorta eksperi bilirkişiler tarafından yapıldığı için uzmanlık alanımız olmadığı için değerlendirme yapılamadığı,* Araç mahrumiyeti yönünden ise, dava konusu aracın kaza sebebi ile aracının tamirde kaldığı süre içinde kullanamaması sebebi ile kullanamadığı süre 14 gün olarak tespit edildiği,* Kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedeli KDV dahil ... TL olmak kaydı ile mahrumiyet bedelinin kdv dahil ... TL olduğu, gerekli amortismanların kalan bedeli ... TL olacağı,* Dosya içeriğindeki ... tarihli Adli Tıp Kurumu raporunda,A)-Sürücü ...'ın kusursuz olduğu,B)-Sürücü ...'ün %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu kanaati belirtilmiş olup,Davaya konu araç için tespiti yapılan kdv dahil hasar fark bakiyesi ve ikame araç bedelinin kusur oranına göre değerlendirilmesi takdirinin Sayın Mahkemede olduğu," sonucuna varılmıştır.Bilirkişi heyetinin ... tarihli ek raporunda özetle:"Salt TÜİK verilerinin kullanılmadığı, uzun yıllar saha ve piyasa tecrübelerimiz doğrultusunda değerlendirme yapıldığı, netice itibariyle kök raporumuzda UZMANLIK ALANIMIZ DOĞRULTUSUNDA yapılan değerlendirmelerde herhangi bir değişiklik olmadığı," sonucuna varılmıştır.Antalya Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'nin ... tarihli raporunda özetle:A)-Sürücü ...'ın kusursuz olduğu,B)-Sürücü ...'ün %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu " sonucuna varılmıştır.Toplanan Deliller Işığında Yapılan Yargılama neticesinde; Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen bakiye hasar tazminat bedeli ile araç mahrumiyet zararı tazminatının karşı araç maliki ve ZMMS sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.Davalı sigorta şirketi kazaya karışan ... plakalı aracın ZMMS sigortacısı, diğer davalı ... ise malikidir. Davacıya ait kazaya karışan araç ise ... plakalı araçtır.Kazaya karışan araçların kusur durumu için İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesinden rapor aldırıldığı; raporun incelenmesi ve denetlenmesinde; davacının ilk gelen ve geçen araç olması sebebiyle alabileceği bir önleminin olamayacağının, bu nedenle kazanın meydana gelmesinde bir kusurunun olmadığının, davalının ise ''dur'' levhasına uymaksızın geçiş yaparak kazanının meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunun belirlendiği, yapılan tespitlerin oluşa ve kaza tespit tutanağına uygun olduğu raporun denetime açık ve hükme esas almaya elverişli olduğu yapılan itirazlarının haksız olduğu anlaşılmış rapor hükme esas alınmıştır.Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, kusur raporu aldırılmış, hasar dosyası celp edilmiş, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacının aracının daha önce geçirmiş olduğu kazalara ilişkin bilgiler dosyaya kazandırılmış, araç sahiplik kayıtları celp edilmiş, alanında uzman oto alım satım (oto kiralama) ve makine bilirkişisinden rapor aldırılmıştır.Araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden; bilirkişi heyetinin ... tarihli raporu ile; Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin █████████ Esas;██████████ Karar sayılı ilamı ile "... aracın makul tamir süresi ile aynı vasıftaki aracın kiralanması için gerekli bedelin ne kadar olduğu belirlendikten sonra, davacının aracını kullanamadığı döneme ilişkin olarak bakım giderleri, amortisman vs. tasarruf ettiği miktarlar da düşülmek suretiyle.." hesaplama yapılması gerektiği hususu nazara alınarak yapılan tespit ve hesaplamalar ile davacının aracının hasarının giderilmesi süresinin 14 gün olduğu ve davacının kusur durumuna göre günlük emsal kiralama bedelleri dikkate alınarak oluşan mahrumiyet zararının KDV dahil ... TL olarak hesaplandığı, ek raporda da aynı şekilde hesaplama yapıldığı raporların denetime açık olduğu, denetlenmesinde hüküm kurmaya elverişli olduğu anlaşılmış, araç mahrumiyet bedeli yönünden davalı araç malikine karşı açılan davanın harcı yatırılan dava değeri dikkate alındığında tam kabulüne, aracın araç kiralamaya konu edilerek ticari olarak kullanılması nedeniyle tespit edilen bu bedele kaza tarihinden itibaren ticari faize hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.Bakiye Hasar Tazminatı yönünden; bilirkişi heyetinin ... tarihli raporunda; toplam hasar tazminat miktarının ... TL olarak hesaplandığı, gelen itiraz üzerine alınan ... tarihli ek raporunda ise iskontosuz yedek parça ve işçilik bedelleri toplamının KDV dahil ... TL olarak hesap edildiği, hasar tazminatının hesaplanmasında üst mahkeme kararları gereğince iskontosuz ve KDV dahil bedelin dikkate alınması gerektiğinin benimsendiği dolayısıyla bu hususta ek raporun hükme esas alınabilir mahiyette olduğu anlaşılmış aksine itirazların reddine karar verilerek, ek rapor hüküm kurmaya elverişli görülmüştür. Açıklanan gerekçeyle bakiye hasar tazminatının da harcı yatırılan dava değeri dikkate alındığında tam kabulüne, hükmedilen tazminat bedeline davalı Sigorta şirketi yönünden başvuru tarihi gözetilerek 8. İş günü sonrası, diğer davalı yönünden kaza tarihi dikkate alınarak ticari faize hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.Arabuluculuk ücreti yönünden ise emsal Yargıtay 4 HD 2022/ 2615 E. ; 2024/ 7426 K. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere Karayolları Trafik Kanunu'nun 97 nci maddesi ile trafik kazası sonucu zarar gören kişilerin sigortacıya karşı dava açabilmesi için önce sigortacıya başvuru dava şartı olarak düzenlenen alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurması gerektiği, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 18 inci fıkrasında başka bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoluna başvurma zorunluluğunun olduğu hâllerde, dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümler uygulanmaz şeklinde hüküm bulunduğu, bu durumda eldeki uyuşmazlıkta arabuluculuğa başvurunun dava şartı olarak uygulanmayacağı kabul edilmiştir. Diğer davalıya açılan dava yönünden ise davacı ve davalı BŞB tacir olmadığından dava ticari davaya vücut vermez. Bu itibarla diğer davalıya karşı da arabuluculuk zorunlu dava şartı değildir. Bu itibarla yargılama gideri olarak arabuluculuk masraflarının davalılara yükletilemeyeceği değerlendirilerek arabuluculuk ücreti davacı üzerinde bırakılmıştır.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davanın KABULÜ İLE; ... TL ikame araç bedelinin ... tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalı ... .... alınarak davacıya verilmesine,... TL bakiye hasar tazminatı bedelinin davalı ... ... yönünden ... , davalı sigorta şirketi yönünden ... tarihinden itibaren işletilecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, (davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sorumlu olduğunun gözetilmesine ve davalı sigorta şirketi tarafından ... tarihinde yapılan ödemenin infaz aşamasında gözetilerek mükerrer ödeme yapılmamasına)2-Alınması gerekli ... TL harçtan, peşin ve ıslah ile alınan toplam ... TL harcın mahsubu ile bakiye .,... TL harcın (davalı Sigorta Şirketinin sorumluluğunun ... TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Hazine'ye gelir kaydına.3-Davacı tarafından yatırılan peşin harç, başvuru harcı ve ıslah harcı toplamı ... TL'nin (davalı Sigorta Şirketinin sorumluluğunun ... TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafından yapılan ... TL bilirkişi ücreti ve ATK fatura bedeli ile ... TL tebligat ve posta masrafları olmak üzere toplam ... TL yargılama giderlerinin (oto alım satım uzmanının yalnızca araç mahrumiyet tazminatı bakımından heyette bulunması nedeniyle davalı Sigorta Şirketinin sorumluluğunun ... TL ile sınırlı olması kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,5-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalı ...'den alınarak davacıya verilmesine,6-A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan ... TL vekalet ücretinin, davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,7-Sarf edilmeyen gider avansının HMK 333.maddesi uyarınca davacıya iadesine,8-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ... TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, anlatıldı. █████/2026Katip ...¸e-imzaHakim ...¸e-imza