şirketin eski çalışanın geri dönüşüme attığı fiziki ve siber saldırıyla bozulan e-defterlerinin zayi belgesi talebi davası.

Şirketin eski çalışanın geri dönüşüme attığı fiziki ve siber saldırıyla bozulan e-defterlerinin zayi belgesi talebi davası.

Özet: Davacı, 2020 yılına ait fiziki muhasebe defterleri ve faturalarının eski bir çalışan tarafından sehven imha edildiği ve 2023 yılına ait e-defter dosyalarının siber saldırı nedeniyle bozulduğu gerekçesiyle zayi belgesi verilmesini talep etmiştir. Yapılan incelemeler ve bilirkişi raporları sonucunda, 2023 yılına ait e-defter ikincil kopyaları ve beratlarının Gelir İdaresi Başkanlığı sistemlerinden ve UYAPtan erişilebilir ve açılabilir olduğu, davacının bilgisayarındaki dosyaların siber saldırı sonucu şifrelenmiş olsa da, e-defter yedekleme sorumluluğunun mükellefe ait olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, davacı tarafın dijital kayıtlara ilişkin zayi iddiasının geçerliliğini etkilemektedir.

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: █████████ Esas

KARAR NO

: █████████

DAVA

: Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ

: █████/2023

KARAR TARİHİ

: █████/2025

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin uzun süredir altın işi ile ilgilenen tüzel kişi olduğunu, .... Kuyumculuk Gayrimenkul Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi █████/2021 tarihinde ... Ticaret Limited Şirketi'ne devraldığını, █████/2024 tarihinde iş yerinde tamir ve tadilat yapılması işine girildiğini, tamir tadilat süreci sona erdikten sonra 2020 yılı yevmiye defteri - envanter defterleri - defteri kebir ve gene 2020 yılına ait alış ve satış faturaları █████/2025 tarihinde müvekkilinden talep edildiğini, denetmenin bu talebi sonrası defterlerini arayan müvekkili konuyu araştırınca .... isimli eski personelin arşivde bulunan defter ve belgeleri müsvedde olduğunu zannederek geri dönüşüme attığını belirterek davacı vekili geri dönüşüme atılan belgeler hakkında zayi kararı verilmesini istemiştir.

ARAŞTIRMA;

1-Uygulama ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı'nın █████/2024 Tarih ve ... Sayılı yazısı ile; davacı tarafın 2023 yılı 4, 5. ve 6. aylara ait e-defter ikincil kopyaları getirtilmiştir.

2-Avcılar Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün █████/2024 Tarih ve ... Sayılı yazısı ile; davacı şirketin e-defter beratları, e-defter ikincil örnekleri, başvuru belgesine ilişkin bilgiler getirtilmiştir.

3-... Proje Departmanı'nın █████/2024 Tatrih ve ... Sayılı yazısı ile; davacı şirketin 2023 Ocak- Eylül dönemi e-defterlerini şirket muhasebe yazılımından oluşturulduğu, █████/2023 ve █████/2023 tarihlerinde e-Defter dosyalarının bozulduğu bilgisi verilmiştir.

4-Küçükçükmece Başsavcılığı Hazırlık Bürosu Karar Masası'nın ... Soruşturma sayılı dosyası UYAP aracılığıyla getirtilmiştir.

Mahkememizce SMMM ve bilgisayar mühendisi bilirkişisinden raporlar aldırılmıştır.

█████/2024 Tarihli Bilirkişi Raporunda;

Davacı şirketin ticari defterlerini tutan SMMM ... tarafından incelemeye sunulan laptop bilgisayarda 2023 yılı tüm aylara ait e-defter ve beratların yedeklerinin yer aldığı dosyada 2023 Nisan Mayıs ve Haziran aylarına ait e-defter beratlarının açılabiliyor olduğu, e-defterlerin

açılamıyor olduğu tespit edilmiş olduğu,

Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı Uygulama ve Veri Yönetimi

Daire Başkanlığı tarafından Sayın Mahkemeye 12.01.2024 tarihinde gönderilmiş cevap yazısına

göre, davacının █████/2023 tarihinden itibaren e-defter uygulamasına kayıtlı olduğu, defterlerin zayi olmasıyla ilgili Başkanlığa herhangi bir başvurusunun bulunmadığı, bununla birlikte bahse

konu mükellefin Başkanlık sistemlerine 2023 /4,5,6 aylarına ilişkin e-defter ikincil kopyalarını

yüklediği, söz konusu e-defter ikincil kopyalarının yazıları ekinde gönderilmiş olduğu,

Gelir İdaresi Başkanlığı Uygulama ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı tarafından Gönderilen e-

defterler ve beratlar incelendiğinde; 2023 yılı Nisan-Mayıs ve Haziran aylarına ait E-Defter beratlarının, süresinde alınmış olduğu (3

Aylık) ve XML olarak dosyaya sunulan Yevmiye ve Kebir e--Defterlerinin ve E-Defter

Beratlarının gönderilen XSLT ek dosyalar ile birlikte açılıyor olduğu tespit edilmiş olduğu, davacı

yan’ın bu dosyaları uyaptan indirip yedek olarak saklayabileceği, ... İktisadi İşletmesi tarafından Sayın Mahkeme’ye 11.02.2024 tarihinde gönderilmiş cevap yazısına göre, ... e Defter Yazılımının

davacı firmanın hizmet sözleşmesi bulunan ... üyesi meslek mensubu ...’e ait

olduğunu,

... e-Defter uygulaması e-Defter verilerini yerel bilgisayarda oluşturmakta olduğunu, ilgili

firma 2023 Ocak -Eylül dönemi e-Defterlerini ... Muhasebe Yazılımından oluşturmuş

olduğunu, ... Muhasebe Sistemi; kullanıcıların internet üzerinden muhasebe işlemlerini gerçekleştirdiği,

yalnızca muhasebe verilerin depolandığı ve olası muhasebe veri kayıplarına karşı verilerin

uluslararası standartlara göre yedeklendiği bir muhasebe uygulama aracı olduğunu,

uyumlu yazılımların e-Defter yedekleme sorumlulukları bulunmamakta olduğunu, e-Defter ve

berat dosyalarının e-Defter uygulamasına dâhil olan mükelleflerin kendilerine ait bilgi işlem

sistemlerinde muhafaza edilmesi mecburi olduğunu,

... AŞ. 'nin Nette Arşiv uygulaması ... e-defter uygulaması ile entegre çalışmakta olduğunu,

son kullanıcı dilerse uygulamayı kullanarak yedekleme ve saklama hizmetinden yararlanabilmekte

olduğunu, ilgili firma ...' nin ... Aş.' nin Nette

Arşiv uygulaması bulunuyor ise yedeklerine Nette Arşivden ulaşabileceklerini belirtmiş oldukları, davacı tarafın bilgisayarının siber saldırı sonucu dosyaların şifrelenmiş olduğu yapılan

incelemede tespit edildiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

█████/2025 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda;

Kök Rapordaki tespit ve değerlendirmelerde Mali Yönden bir değişiklik olmamıştır.

Davacı şirket Nisan-Mayıs ve

Haziran E-Defter ve beratlarının ve içeriği defter kayıtlarının görülebileceği, E-Defterleri ve

beratları açmak ve içeriği görmek için Dosyaya sunulu xml dosyaların yeterli olduğu, set

olmasına gerek olmadığı ve gerekiyorsa davacı şirketin defterleri açmak için bu uygulamayı

kullananlardan destek alabileceği değerlendirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Dava, zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

TTK'nin 82/7 maddesinde, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiştir.

Yukarıdaki düzenleme uyarınca tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler için zayi belgesi verilebilmesi, defter ve belgelerinin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunmasına, ayrıca zıyanın, tacirin iradesi dışında bir durum nedeniyle meydana gelmiş olmasına bağlıdır.

Somut olayda; davacı şirketin ticari defter ve belgelerinin şirket merkezinde smmm gözetiminde tutulduğunu, kayıtların tutulduğu bilgisayarın siber saldırıya uğradığını, hirici bellekte bulunan bir kısım belgelerin kurtarıldığını, ancak, 2023 yılı Nisan, Mayıs, Haziran aylarına ait e defter yedeklerinin bozulmuş olduğunu, Gelir İdaresi Başkanlığına e defterlerin ... e defter modülü ile gönderildiğini, ... e defter modulünün e defter yedeklerini saklama yükümlüğünün bulunmadığını beyan ederek 2023 yılı Nisan, Mayıs, Haziran ayları e defterlerine ilişkin zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce gerekli deliller toplanmış, Uygulama ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı'nın █████/2024 Tarih ve ... Sayılı yazısı ile; davacı tarafın 2023 yılı 4, 5. ve 6. aylara ait e-defter ikincil kopyaları getirtilmiş, uyuşmazlık hususunda SSMM bilirkişi ve bilgisayar mühendisi bilirkişiden yukarıda belirtildiği üzere kök ve ek rapor aldırılmıştır.

Buna göre, davacının talebi değerlendirildiğinde, her ne kadar davacı 2023 yılı Nisan, Mayıs, Haziran ayları e defterlerine ilişkin zayi belgesi verilmesini talep etmiş ise de, bilirkişi kök ve ek raporunda belirtildiği üzere, SMMM ... tarafından incelemeye sunulan laptop bilgisayarda 2023 yılı tüm aylara ait e-defter ve beratların yedeklerinin yer aldığı dosyada 2023 Nisan Mayıs ve Haziran aylarına ait e-defter beratlarının açılabiliyor olduğu, e-defterlerin

açılamıyor olduğu tespit edilmiş olduğu,

Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı Uygulama ve Veri Yönetimi

Daire Başkanlığı tarafından Sayın Mahkemeye 12.01.2024 tarihinde gönderilmiş cevap yazısına

konu mükellefin Başkanlık sistemlerine 2023 /4,5,6 aylarına ilişkin e-defter ikincil kopyalarını

yüklediği, söz konusu e-defter ikincil kopyalarının yazıları ekinde gönderilmiş olduğu,

Gelir İdaresi Başkanlığı Uygulama ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı tarafından Gönderilen e-

defterler ve beratlar incelendiğinde; 2023 yılı Nisan-Mayıs ve Haziran aylarına ait E-Defter beratlarının, süresinde alınmış olduğu (3

Aylık) ve XML olarak dosyaya sunulan Yevmiye ve Kebir e--Defterlerinin ve E-Defter

Beratlarının gönderilen XSLT ek dosyalar ile birlikte açılıyor olduğu tespit edilmiş olduğu, davacının bu dosyaları indirip yedek olarak saklayabileceği, Davacı şirket Nisan-Mayıs ve

Haziran E-Defter ve beratlarının ve içeriği defter kayıtlarının görülebileceği, E-Defterleri ve

beratları açmak ve içeriği görmek için Dosyaya sunulu xml dosyaların yeterli olduğu, set

olmasına gerek olmadığı, bilirkişi raporlarının kanaat verici ve denetime elverişli olduğu, sonuç olarak, raporlarda açıklandığı şekilde davacının zayi olduğunu iddia ettiği e defter kayıtlarının yedeğinin mevcut olduğu ve bilirkişi raporunda belirtilen şekilde açılmasının da mümkün olduğu, buna göre söz konusu e defterlerin zayi olmuş kabul edilemeyeceği anlaşılmakla, davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM;Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Alınması gereken 615,40-TL karar harcından dava açılırken yatırılan 269,85-TL peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 345,55-TL harcın davacıdan alınması ile hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,

Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır