Haksız fiilden kaynaklanan trafik kazası tazminat davasında görevsizlik kararı sonrası yargı yeri ve ticari dava niteliği tespiti değerlendirilmesi.
Özet: Haksız fiilden kaynaklanan bir trafik kazası tazminat davasında, davacının ticari vasıftaki aracında oluşan maddi hasar, değer kaybı ve kazanç kaybı talepleri üzerine açılan davanın, asliye hukuk mahkemesinden ticaret mahkemesine görevsizlik kararı ile gönderilmesi sonrasında, ticaret mahkemesi, uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu kapsamında mutlak veya nispi ticari dava niteliğinde olmadığını, temelinin haksız fiile dayandığını ve yargılamanın asliye hukuk mahkemesinde yapılması gerektiğini değerlendiren bir inceleme yapmıştır.
T.C.
İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025Ödemiş ... Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2024 tarihli ... Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine dosyanın Mahkememize gönderildiği anlaşılmakla, dosya incelendi:GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 04.10.2023 günü İzmir ilinin ... ilçesi...mahallesinde davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin maliki ve...'ın sürücüsü olduğ... plakalı çekici ve buna bağlı...orse seyir halinde iken aracın ön kısımları ile önünde aynı yön ve istikamette yolcu indirmek için durakta duran müvekkile ait... plakalı aracın sol arka kısımlarına çarptığını, kaza tespit tutanağı ile ...'ın tam ve asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davaya konu meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkile ait araç üzerinde maddi hasar meydana geldiğini, davacı müvekkilin hasar onarım bedeli davalı aracını ZMMS poliçesi kapsamında sigortalayan ... A.ş. tarafından ... numaralı hasar dosyası kapsamında eksper ataması yapılarak KDV dahil 120.382,46-TL hasar oluştuğunun tespit edildiğini, bu nedenle müvekkile ait aracın gerçek hasar bedelinin yeniden belirlenerek kazaya ASLİ kusuruyla sebebiyet veren davalılardan tahsili zorunluluğu hasıl olduğunu, haklı davanın kabulü ile tüm kalemlerdeki taleplerimize dair fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydı ile tüm taleplerin HMK'nın 107'nci Maddesi uyarınca belirsiz alacak kapsamında şimdilik 100,00-TL hasar bedeli, 100,00-TL araç değer kaybı ve 100,00 TL kazanç kaybı bedeli olmak üzere toplam 300,00-TL'nin;04.10.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalılardan alınarak vekil edene ödenmesine, davalının aracı elden çıkartmış olması ve dava sonucu alınabilecek tazminatın sonuçsuz kalma ihtimali bulunduğundan ... plakalı aracın trafik kaydına ihtiyadi haciz konmasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Ödemiş... Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2024 tarihli ... karar sayılı kararı ile, dosyaya bakma görevinin Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı sonucu İzmir Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'nca dosya mahkememize tevzi edilmiştir.Hakimler ve Savcılar Kurulu'nun █████/2021 tarihli 608 sayılı kararında, █████/2021 tarih itibariyle Ticaret Mahkemeleri kurulması ve mevcut Ticaret Mahkemelerinin yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin karar verilmiştir. HSK kararında, derdest dava dosyalarına hangi mahkemenin bakacağı konusunda açıklık bulunmamakla birlikte anılan kararın █████/2021 tarihinden itibaren uygulanacağı belirtilmiştir. Adı geçen Mahkemenin söz konusu HSK kararına atıf yaparak görevsizlik kararı verdiği görülmüştür.Ödemiş ... ASHM'ce verilen karar niteliği gereği gönderme kararı olmakla birlikte görev hususu kamu düzenine ilişkin olup re'sen dikkate alınması gerektiğinden uyuşmazlığın Mahkememizde görülüp sonuçlandırılması için ya nispi nitelikte ya da mutlak nitelikte bir ticari dava olması gerekmektedir.6100 sayılı HMK'nın 2. maddesinde "Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça Asliye Hukuk Mahkemesidir. Bu Kanunda ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, Asliye Hukuk Mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." düzenlemesine yer verilmiştir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4/1. maddesinde "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı" düzenlemesi; TTK'nın 16/2. maddesinde "Kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümleri dairesinde idare edilmek ve ticari şekilde işletilmek üzere devlet, vilayet, belediye gibi kamu tüzel kişileri tarafından kurulan teşekkül ve müesseselerin dahi tacir sayılacakları" düzenlemesi benimsenmiştir.Somut olayda, taraflar arası ilişkinin niteliği göz önüne alındığında uyuşmazlığın 6102 sayılı yasanın 4. maddesi ile belirtilen şekilde mutlak nitelikte ticari bir dava olmadığı gibi davanın haksız fiil temelinde açılan bir dava olduğu göz önüne alındığında davacı yanın tacir olmadığı nispi nitelikte ticari bir dava da olmadığı her ne kadar davacı aracı ticrai vasıfta ise de uyuşmazlık haksız fiil temelinde açıldığından aracın vasfının istem konusu edilecek faiz bakımından değerlendirmeye alınacağı çünkü ister hususi isterse ticari olsun talep edilen hasar ve değer kaybı istemi yönünden yedek parça ve işçilik bedellerinin hususi/ticari ayrımı yapılmadan tespit edildiği değerlendirilerek aracın vasfı bu anlamda değerlendirmeye alınmayarak taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümünde Asliye Hukuk Mahkemeleri görevli olacağından açılı davada görevsizliği yönelik 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-c. maddesi yollamasıyla 115/2. maddesi gereğince dava şartı yokluğu sebebiyle usulden redde dair karar vermek gerekmiş, dava dilekçesi ile yetkili yer belirlemesi davacı yanca yapıldığından bu yönden istemin bağlayıcı olması sebebiyle görevli mahkemenin Ödemiş Asliye Hukuk mahkemeleri olduğu değerlendirilmekle mahkememizce █████/2024 tarih,... Karar sayılı karar ile görevsizlik kararı verilmiştir. İlgili Kararda davanın Ödemiş Asliye Ticaret Mahkemesi'ne açılması ve mahkemenin bu nedenle HSK kararına atıf yapılmak sureti ile görev yönünden bir değerlendirme yapmaksızın doğrudan karar niteliği gereği gönderme olması nedeni ile mahkememizce görevsizlik kararı verildiği, bu nedenle olumlu görev uyuşmazlığının çözümü için dosyanın kesinleşmesine müteakip Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmediği, sonrasında Ödemiş... Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2025 tarih, ...Karar sayılı gerekçeli kararında Mahkememizin █████/2024 tarih,... Karar sayılı kararının karşı görevsizlik kararı olarak nitelendirmiş ve dosyanın merci tayini için İzmir Bölge Adliye Mahkemesine gitmesi gerektiğini belirtmiştir oysa ki, Mahkememizin █████/2024 tarih,... Karar sayılı kararı karşı görevsizlik kararı olmadığı, bununla birlikte Ödemiş ... Asliye Hukuk Mahkemesinin █████/2025 tarih, ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile birlikte görev uyuşmazlığının doğduğu, ancak dosya yeniden mahkememize gönderildiği nazara alındığında aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Açılan davanın USULDEN REDDİ İLE, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 2. maddesi kapsamında ÖDEMİŞ NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNİN görevli olduğu anlaşıldığından 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-c. maddesi atfıyla aynı Kanun'un 115/2. maddesi gereğince mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,2-İş bu dosyanın Ödemiş Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Karar sayılı görevsizlik kararı ile mahkememize gönderilmiş olduğu anlaşıldığından, mahkememizce verilen iş bu karşı görevsizlik kararının İstinaf yasa yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesi durumunda, dosyanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 21/1-c. maddesi atfıyla aynı Kanun'un 22. maddesi gereğince görevli Mahkemenin belirlenmesi için İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. veya 23. Hukuk Dairesine gönderilmesine,3-Yargılama gideri ve vekalet ücretinin görevli mahkemece dikkate alınmasına,4-Gerekçeli kararın re'sen taraflara tebliğine,Dair, taraf vekillerinin yokluklarında 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer ya da başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere dosya üzerinden karar verildi. █████/2025Yazı İşleri Müdürü ...e-imzalıdırHakim ...e-imzalıdır