izmir bölge adliye mahkemesi 11. hukuk dairesi, hisse devri sözleşmesinden doğan vergi borcu sorumluluğu ve cezai şart talepli itirazın iptali davasında verilen karara ilişkin istinaf incelemesi.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi, hisse devri sözleşmesinden doğan vergi borcu sorumluluğu ve cezai şart talepli itirazın iptali davasında verilen karara ilişkin istinaf incelemesi.

Özet: Bu hukuki evrak, davacının bir limited şirketteki hissesini davalıya devretmesi sonrası, davalının şirket borçlarını ödeme taahhüdünü yerine getirmemesi üzerine davacının şirketin vergi borcunu ödemek zorunda kalmasından kaynaklanan bir itirazın iptali davasını ele almaktadır. İlk derece mahkemesi, davalının sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle davacının 200.000 TL alacak ve icra inkar tazminatı talebini kabul ederek davalının takibe itirazının iptaline karar vermiştir. Davalı vekili ise bu karara karşı, cezai şart koşullarının oluşmadığını, tek taraflı ve fahiş olduğunu, dolayısıyla indirim yapılması gerektiğini ve icra inkar tazminatının haksız olduğunu ileri sürerek istinaf başvurusunda bulunmuş olup, dosya bölge adliye mahkemesinde istinaf incelemesi aşamasındadır.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO

: █████████

KARAR NO

: ███████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İZMİR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ

: 17.04.2023

NUMARASI

: ████████ E. - ████████ K.

DAVANIN KONUSU

: İtirazın İptali

KARAR TARİHİ

: 15.01.2026

KARAR YAZIM TARİHİ

: 15.01.2026

İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 17.04.2023 tarih ████████ E. - ████████ K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

:Davacı vekili, taraflar arasında █████/2015 tarihinde İzmir 21. Noterliğinin 44108 yevmiye numaralı pay devri sözleşmesiyle davacının davalı ....'na .... Şti'deki hisseni devrettiğini, taraflarca yapılan █████/2018 tarihli protokole istinaden devralan .... ile devralanın edimini garanti eden ....'nun şirketteki %50 hissenin devri karşılığında şirketin 3. kişi/kurum, resmi mercilere olan borçlarının ödenmesi ve devreden müvekkilinin hiçbir borçtan sorumlu tutulmayacağı hususunda taahhüdünü yerine getiremediğini, sözleşmeye aykırı olarak şirketin vergi borçları nedeniyle müvekkilinin sorumluluğunun meydana geldiğini belirterek, sözleşme kapsamında alacağının tahsili amacıyla İzmir 13. İcra Müdürlüğünün █████████ E sayılı dosyasında başlatılan takibe yapılan itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP

:Davalı vekili, şirket merkezinin Torbalı olması nedeniyle Torbalı Mahkemelerinin yetkili olduğunu, olayın ticari satım protokolünden kaynaklandığını, görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacının işten kaçarak şirketi zor durumda bıraktığını, borç batağına soktuğunu, belirterek davanın reddine ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

:Mahkemece iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacının dava dışı... Şti'deki %50 hissenin devri karşılığında şirketin 3. Kişi/kurum, resmi mercilere olan borçlarının ödenmesi ve devreden davacının hiçbir borçtan sorumlu tutulmayacağı hususundaki taahhüdün davalı tarafça yerine getirilmediği, devralan tarafından vergi borcu ödemeleri gerçekleştirilmeden sözleşmeye aykırı davranıldığı, devir öncesi sorumluluğun davalıya ait olacağının taraflar arasında yapılan protokol ile kararlaştırılmış olması nedeniyle de kamu alacağının limited şirketinde hissesini devir ettiği şirketin vergi borçlarının hissesi oranındaki kısmın tamamını █████/2021 tarihinde 140.295,55 TL olarak ödediği, davalının devir sözleşmesinde şirketin vergi borçlarını ödeme yükümlülüğünü gereği gibi yerine getirmediğinden dolayı icra takibinden önce davalıya İzmir 21. Noterliğinin █████/2018 tarih ve 1093 yevmiye No'lu ihtarnamesi ile vergi borçlarını ödemesi hususunda ihtarname de keşide edildiği ve ihtarnamenin davalılara tebliğ edildiği, davalıların şirketin vergi borçlarını ödeme yükümlülüğünü yine de yerine getirmediğinden davacının seçimlik hakkını kullanarak cezai şart bedelinin tahsilini isteyebileceği gerekçesiyle davanın kabulüne, İzmir 13. İcra Müdürlüğü’nün █████████ E sayılı takip dosyasında davalı tarafından takibe yapılan itirazın iptali ile 200.000 TL alacak üzerinden takibin devamına ve icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

Karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

:Davalı vekili, taraflar arasındaki hisse devir sözleşmesinde 200.000 TL cezai şartın vergi borcunun ödenmesi üzerine talep edileceği şartına bağlanmasına karşın, davacının vergi borcuna ilişkin ödemeyi iş bu dava devam ederken gerçekleştirdiğini, özetle cezai şartın şartları oluşmadığını, davacı edimini yerine getirmiş olsa dahi tek taraflı düzenlenen cezai şartın eşit işlem ilksine aykırı olması nedeniyle hükümsüz olduğunu, nitekim iş bu davada ödenen vergi borcunun talep edilmediğini, vergi borcu davalı tarafından ödenemediği için cezai şartın talep edildiğini, hisse devir sözleşmesi incelendiğinde iş bu cezai şartın tek taraflı olarak düzenlediğinin açıkça görüleceğini, cezai şartın kararlaştırıldığı tarihteki değerinin fahiş olduğunu, TBK madde 182/son gereğince ceza koşulunda indirim yapması gerektiğini, müvekkilinin kararlaştırılan cezai şartı ödeyemeyecek durumda olduğunu, dava açıldığında vergi borcunun ödenip ödenmediği bilinemediğinden icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini belirtmiştir.

GEREKÇE

:Dava, sözleşme ile belirlenen cezai şart bedelinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Somut olayda, taraflar arasında İzmir 21. Noterliğinin █████/2015 tarih ve 44108 Yevmiye No'lu Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesi yapıldığı pay devri sözleşmesine istinaden davacının şirket hissesinin tümünü şirketin diğer ortağı olan davalı ... ..'na devrettiği, söz konusu hisse devir sözleşmesinde davacının pay devrinden öncesine ait 3 kişiler ve kamu alacaklarından dolayı kamu kurumlarına olan vergi borcu, vergi cezası gibi borçlardan sorumlu tutulamayacağı, şayet payı devreden tarafından herhangi bir ödeme yapılırsa, devralan davalı ortak ve devralanın edimini garanti eden .... tarafından, payın, devreden davacıya iade edileceği ve 200.000 TL cezai şart ödeneceğinin kararlaştırıldığı, bu şekilde payı devredenle devralan arasında, devredenin kamu borçlarından sorumlu olmadığının kararlaştırılmasının yalnızca iç ilişkide geçerli olup, payını devreden davacının, idareye karşı olan borcun ödenmesi sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, payını devreden davacının kamu borcunu ödemiş olması nedeniyle sözleşme hükümleri uyarınca davalılara rücu edebileceği, bu gerekçeye dayalı yerel mahkeme kararında herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı değerlendirilmiştir.

Toplanan tüm delillere, dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, tarafların iddia ve savunmaları ile dayandıkları delilere göre, hükme esas alınan bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelerin dosya kapsamına uygun olmasına, raporun denetime ve hüküm kurmaya elverişli olmasına, mahkemece uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin doğru nitelendirilmesine, hükmün dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere ve özellikle bu delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, ilk derece mahkemesince verilen kararda bir hukuka aykırılık bulunmamakla, istinaf itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilerek, yerinde görülmeyen istinaf itirazlarının HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Davalı yönünden istinaf karar harcı olan 13.662,00 TL'den peşin alınan 3.415,50 TL'nin mahsubu ile bakiye 10.246,50 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3-İstinaf başvurusu nedeniyle davalı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde Yargıtay ilgili Hukuk Dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere 15.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.