Ticari satımdan kaynaklanan itirazın iptali davasında, fuar katılım sözleşmesi ihlali, ödenmeyen bakiyeler ve arabuluculuk süreci sonrası icra takibinin değerlendirilmesi.
Özet: Davacı şirket, davalı şirketin fuar katılım sözleşmesi kapsamında taahhüt ettiği 34.821 Euro tutarındaki katılım bedelini ödememesi ve fuara 1,5 gün kala tek taraflı olarak katılımını iptal etmesi üzerine alacağını tahsil etmek amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmiştir; davalı, ödeme taahhütlerine rağmen borçlarını ödemeyerek takibe itiraz etmiş; davacı ise sözleşmedeki geç iptal durumunda bedelin tamamının ödeneceği hükmüne dayanarak itirazın iptali ile takibin devamını ve icra inkar tazminatı ödenmesini istemiş, davalı ise davaya süresinde cevap vermemiştir.
T.C.
İSTANBUL19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ███████DAVA
: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2026Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı taraf ile müvekkili şirket arasında var olan huzurdaki ihtilaf sebebiyle müvekkili şirketin, TTK m. 5/A-I gereği dava şartı olan arabuluculuk müessesine başvurduğunu, fakat davalı taraf ile herhangi bir anlaşma sağlanamadığını, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m. 18/A-2'ye göre “davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır.” denildiğinden arabuluculuk son tutanağının e- imzalı aslını siz mahkemeye sunduğunu, davalı tarafın, ... tarihlerinde düzenlenen M... 2025 Fuarına katılım sağlamak amacıyla müvekkili şirket ile Fuara Katılım sözleşmesi imzaladığını, davalı taraf fuara standsız ve navlunsuz (stant kurulum ve nakliye hizmeti almamak şeklinde) katılmak üzere müvekkille anlaşma sağlamışsa da daha sonra stant kurulum hizmetini de müvekkilinden alacak şekilde müvekkille yeni bir sözleşme imzaladığını, bu doğrultuda davalı ile fuarda katılım sağlayacağı alan belirlendiğini, kurulacak olan standın özelliklerine ilişkin anlaşma sağlanmış ve davalıya yurt dışında yapılacak fuarda sağlanacak devlet desteklerine ilişkin bilgilendirmeler yapıldığını, netice itibarıyla davalı fuara katılım bedeli olarak müvekkiline 34.821 Euro ödemeyi taahhüt ettiğini, bu bakiyenin 20.357 Euro kısmı için kambiyo senetleri verdiğini, kalan kısmın açık hesap olarak kaldığını, davalı aleyhine kambiyo senetlerini de ödemediği için ayrıca ....İcra Müdürlüğünün 2025/... E. Sayılı dosyandan ayrıca kambiyo senedine dayalı takip açıldığını, açıkta kalan bakiye içinde .... İcra Müdi ... esas sayılı dosyasından ilamsız takip başlatıldığını, ancak davalı şirket kötü niyetle itiraz ettiğini, davalı şirketin fuarın başlamasına 1,5 gün gibi çok kısa bir süre yarken fuara katılmayacağını müvekkiline whatsapp yoluyla bildirdiğini, fuara Katılım Sözleşmesinin 3. Maddesine göre “Fuara Katılım Sözleşmesi'ni imzalayarak katılmayı taahhüt eden Katılımcı, tüm yükümlülükleri yerine getirmek zorunda olduğunu, katılımcı, fuar tarihinden (fuarın ilk günü) dokuz ay öncesine kadar fuara katılmaktan vazgeçer ise sözleşme bedelinin %30' unu, altı ay öncesine kadar sözleşme bedelinin %60” ini, dört ay öncesine kadar sözleşme bedelinin %85'ini, dört aydan daha az süre fuara tek taraflı olarak katılmayacağını bildirmesi sözleşmenin 3.maddesi gereği sözleşme bedelinin tamamını ödemesini gerektirdiğini, müvekkilinin davalı şirkete fuara katılım göstermesi gerektiğine ilişkin her türlü iyiniyetli ısrarlarına rağmen davalı fuara katılmadığını, bu kapsamda davalıya 04.04.7025 tarihli ... fatura nolu 34.821,00 Euro bedelli e-fatura keşide edildiğini bildirip, davanın kabulüne, .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasındaki itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini, davalının alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.CEVAP
:Davalıya usulüne uygun tebligat çıkartılmış, ancak davaya süresi içerisinde herhangi bir cevap dilekçesini dosya kapsamına sunmamıştır.DELİLLER
:.... İcra Dairesine müzekkere yazılarak, ... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden çıkartılarak gönderilmesi istenilmiş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır..... İcra Dairesine müzekkere yazılarak, 2025/... esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden çıkartılarak gönderilmesi istenilmiş ve yazı cevabı dosyamız arasına alınmıştır.Mahkememizce █████/2025 tarihinde Sigorta Uzmanı ve Makine Mühendisi vasıtasıyla bilirkişi raporu aldırılmış ve rapor dosyamız arasına alınmıştır.GEREKÇE
:Dava, taraflar arasındaki fuar katılım sözleşmesi uyarınca sözleşme bedelinin tahsili için başlatılan icra takibinde itirazın iptali istemine ilişkindir.İcra İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkûm edilir.İtirazın iptali davalarında dava konusu farklı sebeplere dayanabileceği için görev ve yetki hususu, dava konusunun niteliğine göre HMK ve özel kanunlar çerçevesinde gözetilmesi gerekir.İtirazın iptali davaları, icra takibine bağlı davalar olup, takibe dayanak belgelere bağlı olarak yargılama yapılır. Yargıtay HGK’nun █████/2020 tarih, 2017/...-... E. ve 2020/... K. sayılı ilamında belirtildiği üzere itirazın iptali davaları icra takibine bağlı davalardır. Alacağın varlığının genel hükümlere göre ispatlanması imkânı, takip talebinde yer alan borç sebebinden ve takip dayanağından uzaklaşmak anlamında düşünülmemelidir. Burada sadece icra mahkemesinin dar yetkisi nedeniyle inceleyemediği delillerin genel mahkemede serbestçe ancak borca bağlı olarak ileri sürülmesi olanağının varlığı söz konusu olmaktadır. Bu sebeple itirazın iptali davalarında alacaklı, takipte dayanmadığı belgeler dışındaki başka belgelere dayanamaz. Bu davaların konusu, icra takibine konu alacağın varlığıdır. Bu yönüyle itirazın iptali davalarının alacak davalarından farklı bir yönü bulunmamaktadır.Davacı alacaklı yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için davalı borçlunun itirazında haksız olması ve alacağın likit olması gerekir. Alacağın likit olmasından kasıt, alacağın belirlenebilir olmasıdır. İstanbul BAM 12. HD’nin ████████ Esas ve ████████ Karar sayılı ilamında bir alacağın likit olmasında ‘ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi’ ölçütünün uygulanması gerektiği vurgulanmıştır. Bunun yanında davalı borçlu yararına icra inkâr tazminatına hükmedilebilmesi için alacaklının takibinde haksız olması ve kötü niyetli olması gerekir.Dava konusu takip dosyasının incelenmesinde, takibin usul ve yasaya uygun olduğu, takipte yapılan itirazın ve açılan işbu davanın süresinde olduğu görülmüştür. Taraflar arasında █████/2024 tarihli fuar katılım sözleşmesi bulunmaktadır. Sözleşmeye konu fuar 01-███████ tarihleri arasında Moskova’da düzenlenmiştir. Davacı sözleşme gereği üzerine düşen edimleri yerine getirmesine rağmen davalının fuara katılmadığını ve fuara katılmayacağını fuara çok az bir süre kala mesaj yolu ile ilettiğini, sözleşme bedelini demediğini iddia etmiştir. Davalı taraf, süresi içinde usule uygun olarak cevap dilekçesi sunmamıştır.Dava dilekçesi ekinde sunulan belgeler ve fotoğraflardan davacının sözleşme gereği edimlerini yerine getirdiği, davalı için fuar yeri ayrılarak organizasyonunu sağladığı anlaşılmıştır. Davalının, davacının edimlerini gereği gibi yerine getirmediği yönünde usulüne uygun bir savunması bulunmadığından, davacının sözleşme gereği edimlerini yerine getirdiği ve ücrete hak kazandığı mahkememizce kabul edilmiştir. Tarafların ticari defterlerinin incelenmesi için mahkememizce usulüne uygun olarak ara karar kurulmuş, gerekli ihtarlar yapılmış ve dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir. Davalı taraf usule uygun ihtarlara rağmen ticari defter ve kayıtlarını mahkememize ibraz etmeyerek, ibrazdan kaçınmıştır. Davalı vekilinin, müvekkili ile iletişim kuramaması sebebiyle yeniden defterlerini ibraz etmek üzere süre talebi usule aykırı olduğundan mahkememizce kabul edilmemiştir. Davacının usulüne uygun olarak tuttuğu ve lehine delil vasfını haiz ticari defter ve kayıtlarına göre davalının davacıya 34.821 EURO borçlu olduğu tespit edilmiştir. Bu bedelin, sözleşme bedeli ile uyumlu olduğu görülmüştür. Davacı ticari kayıtlarında ödeme kaydına rastlanmaması ve davalının ödeme savunmasında bulunup herhangi bir ödeme belgesi sunmadığı gözetildiğinde, davalının davacıya sözleşme bedeli olan 34.821 EURO borçlu olduğu kanaatine varılmıştır.Davacı, alacağının tahsili için davalı aleyhine 2 adet icra takibi başlatılmıştır. Dava konusu olan .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyası 14.464 EURO asıl alacak miktarlıdır. Dava konusu olmayan aynı icra müdürlüğünün 2025/... Esas sayılı takip dosyası ise 20.357 EURO miktarlı olup, kambiyo senetlerine özgü takip yolu niteliğindedir. Sözleşme uyarınca davacının davalıdan 3 adet senet aldığı ve bu senetleri dava konusu olmayan takip dosyası ile icra takibine konu ettiği görülmüştür. Takip miktarlarının ve sözleşme bedeli ile mahkememizce kabul edilen borç miktarı gözetildiğinde, takipler arasında mükerrerlik olmadığı anlaşılmıştır.Yukarıda açıklanan sebeplerle, davacının sözleşme gereği bedeli hak ettiği, davalının sözleşme bedelini davacıya ödemediği ve bu sebeple davalının itirazında haksız olduğu kanaatiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Alacağın sözleşmeye dayanması ve likit olması sebebiyle %20 oranında icra inkâr tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Yukarıda izah edilen gerekçeye istinaden;1-Davanın kabulüne, .... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyasında davalı borçlunun yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin 14.464 EURO asıl alacak üzerinden asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun’un 4/a maddesi uyarınca temerrüt faizi işletilmek suretiyle devamına,2-125.568,93 TL icra inkâr tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 50.271,26-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 7.732,02-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 42.539,24-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,4-Davacı tarafından yapılan; 615,40-TL Başvuru Harcı, 7.696,23-TL Peşin/nisbi Harcı, 35,79-TL Tamamlama Harcı, 8.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 90,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 16.437,42TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 116.389,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 4.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,7-Artan Gider Avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 26.01.2026Katip ...Hakim ...