bağımsız denetim kuruluşlarına mevzuata aykırılık sebebiyle uygulanan uyarı ve idari para cezalarında düzeltme süresi tanınması zorunluluğunun hukuki çerçevesini belirleyen danıştay kararı.

Bağımsız denetim kuruluşlarına mevzuata aykırılık sebebiyle uygulanan uyarı ve idari para cezalarında düzeltme süresi tanınması zorunluluğunun hukuki çerçevesini belirleyen Danıştay kararı.

Özet: Bir bağımsız denetim kuruluşuna, finansal tablolar denetiminde mevzuata aykırılıklar tespit edilmesi üzerine Kamu Gözetimi Kurumunca uygulanan "uyarı" ve idari para cezası yaptırımlarının iptali istemiyle açılan davada, ilk derece mahkemesi yaptırımların uygulanmadan önce aykırılıkların giderilmesi için süre verilmesi gerektiğini vurgulayarak işlemi iptal ederken, bölge idare mahkemesi, tespit edilen aykırılıkların niteliği itibarıyla düzeltilmesinin mümkün olmaması nedeniyle süre verilmesinin zorunlu olmadığına hükmederek farklı bir hukuki yorum getirmiştir.

Danıştay 13. Daire Başkanlığı █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

T.C.

D A N I Ş T A Y

ONÜÇÜNCÜ DAİRE

Esas No

:█████████

Karar No

:█████████

TEMYİZ EDEN (DAVACI)

: ... Anonim Şirketi

VEKİLİ

: Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI)

:... Kurumu

VEKİLİ

: Av. ...

İSTEMİN KONUSU

: ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ

Dava konusu istem

: ... Kooperatifi Birliği'nin (...) █████/2014-█████/2015 hesap dönemine ait finansal tablolarına yönelik davacı tarafından yürütülen bağımsız denetim çalışmalarının incelenmesi sonucunda düzenlenen ...tarih ve ...sayılı İnceleme Raporu'nda tespit edilen mevzuata aykırılıklara istinaden davacı bağımsız denetim kuruluşuna "Uyarı" ve "12.336-TL idari para cezası" verilmesine ilişkin kısmı yönünden Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu'nun (Kurul) ...tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmektedir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti

:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; bağımsız denetim faaliyetlerinde mevzuata aykırılık tespit edilmesi durumunda Kurul tarafından uyarı, lisansın askıya alınması ve iptali yaptırımlarının uygulanabileceği ancak bu yaptırımlarının uygulanabilmesi için öncelikle kurul tarafından verilen görüş ve öneriler doğrultusunda ve verilen sürede gerekli tedbirlerin alınmamış olması gerektiği, ayrıca 660 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine dayanılarak yapılan düzenlemelere, belirlenen standart ve formlara ve Kurulca alınan genel ve özel nitelikteki kararlara aykırı hareket eden bağımsız denetim kuruluşlarına Kurul tarafından idari para cezası yaptırımı uygulanacağının düzenlendiği;

Her ne kadar yukarıda anılan yönetmelik hükmünde 660 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ve Kurum düzenlemelerine aykırı hareket ettikleri tespit edilenlere, uyarı, faaliyet iznini askıya alma ve faaliyet iznini iptal etme yaptırımlarının uygulanacağı belirtilmiş, görüş ve öneriler doğrultusunda ilgililerin gerekli tedbirleri alması hususunda bir süre tanınması ve bu süre içerisinde gerekli tedbirler alınmazsa bu yaptırımların uygulanması gerektiğinden bahsedilmemiş ise de Yönetmelik hükmünün Kanun Hükmüne aykırı olamayacağı ve anılan koşula yer verilmemiş olmasının Kanunu aşarak süre verilmeden yaptırım uygulanabileceği şeklinde yorumlanamayacağı;

Uyuşmazlığa konu Kurul kararının ise Kurul tarafından belirlenen görüş ve öneriler doğrultusunda gerekli tedbirleri almak üzere davacı şirkete herhangi bir süre tanınmadan alındığı görülmüş olup kararın uyarı yaptırımına yönelik kısmında bu nedenle hukuka uygun olmadığı;

Öte yandan, aynı fiiller kapsamında davacı şirket hakkında 12.336,00-TL idari para cezası verilmiş olup bu ceza için Kanunda öncelikle bir süre verilmesi şartı getirilmemiş ise de; Yönetmeliğin 26. maddesinin son fıkrası uyarınca davacı şirket hakkındaki uyarı yaptırımının hukuka aykırı bulunması nedeniyle para cezasının ayrıca uygulanıp uygulanmayacağı ve miktarı hususunun davalı idarece bu durum da gözönünde bulundurularak yeniden değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varıldığından işlemin bu kısmında da hukuka uyarlık bulunmamaktadır.

Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlem hukuka aykırı bulunarak iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti

: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesince; idari yaptırıma esas alının fiillerin niteliği itibarıyla düzeltilmesi imkan dahilinde olmaması hallerinde, yaptırım kararı verilmeden önce tespit edilen aykırılık ve eksikliklerin giderilmesi için Kurumca ilgililere süre verilmesinin zorunlu olmadığı, ancak düzeltilmesi imkan dahilinde olan hallerde, yaptırım kararı verilmeden önce tespit edilen aykırılık ve eksikliklerin giderilmesi için davalı idarece süre verilebileceği, nitekim, uyuşmazlık konusu düzenleyici işleme karşı Danıştayda açılan davada, düzenletilmesi imkan dahilinde olmayan fiillerde süre verilmesinin mümkün olmadığı yönünde karar verildiği, bakılan uyuşmazlıkta ise mevzuata aykırılığın ve karşılığında uygulanan uyarı ve 12.336,00-TL idari para cezasına ilişkin fillerin niteliği dikkate alınarak davalı idarece süre verilmeden Kurulca doğrudan yaptırım kararı alınmasının hukuka uygun olup olmadığının ayrıca irdelenmesi gerektiği;

Bu itibarla, davalı idare tarafından yapılan tespitlerin, Bağımsız Denetim Standartları'na (BDS) aykırılık teşkil ettiği, davacı şirketin, dava dışı ...’in █████/2014-█████/2015 hesap dönemine ait finansal tabloları üzerinde bağımsız denetim faaliyetlerini gerçekleştirirken bu faaliyetleri TDS'ye aykırı olarak yürüttüğü anlaşıldığından, gerek davalı idare inceleme raporuyla, gerek dava konusu Kurul kararında belirlenen bu aykırılıkların niteliği itibarıyla düzeltilmesi imkan dahilinde bulunmaması nedeniyle şirket hakkında süre verilmeden Bağımsız Denetim Yönetmeliğinin 40. maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca "uyarı" yaptırımı ve 660 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 26. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca "12.336,00-TL idari para cezası" uygulanmasına ilişkin ... tarih ve... sayılı işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle, davalının istinaf başvurusunun kabulüne, istinafa konu Mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

: Davacı tarafından, tespit edilen hususların verilen görüşü etkilemeyecek nitelikte önemsiz olduğu, eksikliklerin düzeltilebilmesi için süre verilmesi gerektiği, yaptırımın ölçüsüz olduğu, raporda yer verilen hususların soyut tespitler olduğu, savunmasının değerlendirilmediği, Kurulca verilecek sürede eksikliklerin düzeltilebileceği, dava konusu Kurul kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

: Davalı idare tarafından, dava konusu Kurul kararı ile temyize konu Mahkeme kararının hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU

Açıklanan nedenlerle;

1. Davacının temyiz isteminin reddine,

2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun yukarıda özetlenen gerekçeyle kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddi yolundaki ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA,

3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,

4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,

5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, █████/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.