kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedeli ile ecrimisil davasında idarenin hukuki sorumluluğu ve temyiz aşamasındaki kesinlik sınırı değerlendirmesi.

Kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedeli ile ecrimisil davasında idarenin hukuki sorumluluğu ve temyiz aşamasındaki kesinlik sınırı değerlendirmesi.

Özet: Bir taşınmazın göl koruma sahasında kalarak tarımsal niteliğini yitirmesi nedeniyle açılan kamulaştırmasız el atma tazminatı ve ecrimisil davasında, ilk derece mahkemesi davanın kısmen kabulüne hükmetmiş, davalı idarenin istinaf başvurusu bölge adliye mahkemesince esastan reddedilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi, taşınmazın göl havzasında kalmasıyla tarım yapılamaz hale gelmesi nedeniyle el atma olgusunun gerçekleştiğini ve husumetin davalı idareye yöneltilmesinin isabetli olduğunu belirtmiştir. Davalı idarenin kararı temyiz etmesi üzerine, Yargıtay, ecrimisil bedelinin temyiz kesinlik sınırının altında kalması nedeniyle bu kısma ilişkin temyiz dilekçesini reddederken, kamulaştırmasız el atma tazminatı talebi yönünden temyiz başvurusunu kabul ederek esas incelemeye başlamıştır.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , ██████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

SAYISI

: █████████ Esas, █████████ Karar

KARAR

: Esastan ret

İLK DERECE MAHKEMESİ

: Tokat 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

: 2023/5 Esas, ████████ Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedeli ve ecrimisilin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi gereğince, miktar veya değeri her paydaş için 378.290,00 TL'yi geçmeyen davalara ilişkin olarak Bölge Adliye Mahkemesi kararları kesin olup, bu kararlar aleyhine temyiz yoluna başvurulamaz.

Hükmedilen ecrimisil bedeli Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı olan 378.290,00 TL’nin altında kaldığından ecrimisil talebi yönünden davalı idare vekilinin temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalı idarenin kamulaştırmasız el atmaya dayanan tazminat talebi için gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Tokat ili, ... ilçesi, ... köyü 1 02... parsel sayılı taşınmazın ...'ne sınır olup ... koruma sahasına dahil edildiğini, koruma sahası içinde kaldığından drenaj kanalı yapılamadığını, ...'nün su tutma kapasitesinin artması sebebiyle yılın büyük bölümü su altında kalacak şekilde göle dahil edildiğini ve tarımsal faaliyette bulunulmasına engel olunduğundan şimdilik 10.000,00 TL kamulaştırmasız el atma tazminatının ve şimdilik 5.000,00 TL ecrimisilin dava tarihinden itibaren kamu alacakları için öngörülen en yüksek faizi ile birlikte davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne ve el atma tazminatı ve ecrimisilin davalı taraftan tahsil edilerek davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; kendilerine husumet yöneltilemeyeceğini, hükme esas rapordaki verilerin hatalı olduğunu, davaya konu parsele kurumlarınca herhangi bir müdahalenin yapılmadığını, ecrimisile hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu, vekâlet ücreti ve yargılama giderlerinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamından davaya konu taşınmazın ... yaban hayatı geliştirme sahası içerisinde yer aldığı ve yine göl havzası koruma sahası içerisinde yer aldığı, gölün içerisindeki su miktarının artırılması nedeniyle davacının sahibi olduğu taşınmazın bir kısmının çalılık (sazlık) haline geldiği ve dosya kapsamındaki bilirkişi raporlarından da anlaşılacağı üzere üzerinde tarım yapılamaz hale geldiği, bu şekilde el atma olgusunun gerçekleştiğinin anlaşıldığı, dava konusu taşınmazın göl koruma havzası içerisinde yer aldığı, bu sahanın sorumluluğunun da ... ve ... Bakanlığına ait olması karşısında husumetin davalı Bakanlığa yönetilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı, kaldı ki davaya konu taşınmaza komşu taşınmaz ile ilgili aynı sebebe dayalı olarak Tokat 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ████████ Esas, ████████ Karar sayılı dosyasında davalı ... aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne karar verildiği, kararın temyizi üzerine Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin ███████ Esas, ██████████ Karar sayılı kararı ile husumet hususu yerinde bulunup, kararın düzeltilmek suretiyle onandığı, dolayısıyla eldeki davada husumetin davalı Bakanlığa yönetilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı, sulu tarım arazisi niteliğindeki taşınmaza gelir metoduna göre değer biçilmesinde yöntem itibarıyla bir isabetsizlik olmadığı, kapitalizasyon faizinin % 4 olarak belirlenmiş olmasının taşınmazların bulunduğu yöre ve bu yöreden Yargıtay 5. Hukuk Dairesine intikal eden dosyalardaki uygulama dikkate alındığında isabetli olduğu, hükme esas alınan ve yöredeki münavebeye esas ürünlerin 2023 yılı verileri getirtilmek suretiyle dava tarihindeki tanzim ettirilen ek bilirkişi raporundaki verilerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu anlaşılmakla raporda belirtilen miktar üzerinden davacının davasının kabulüne karar verilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından davalı idarenin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki dava konusu taşınmaza net geliri esas alınarak değer biçilmesi ve alınan rapor uyarınca bedelinin 2873 sayılı Milli Parklar Kanunu'nun 5 inci maddesi gereğince kamulaştırma yetkisine sahip davalı idareden tahsiline karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre; usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

A. Davalı İdare Vekilinin Ecrimisil Talebine İlişkin Temyizi Yönünden;

Davalı idare vekilinin temyiz dilekçesinin miktar yönünden REDDİNE,

B. Davalı İdare Vekilinin Tazminat Talebine İlişkin Temyizi Yönünden;

Davalı idare vekilinin hükmedilen tazminat bedeli yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.11.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.