İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesinde, televizyon kanalının asılsız haberlerle kişilik haklarına saldırı iddiasıyla açılan haksız fiil kaynaklı 2.000.000 TL manevi tazminat davası.
Özet: Davacı bir şirket ve ilgili şahsın, davalı televizyon kanalının 17.09.2023 tarihli yayınında kendilerine devlet kaynaklarını hukuksuz aktarma, ayrıcalıklar kullanma ve vergi kaçırma gibi gerçek dışı isnatlarda bulunarak itibar ve onurlarını zedelediği gerekçesiyle toplam 2.000.000 TL manevi tazminat talebiyle açtığı davada, davalı tarafın ise bu yayınların basın özgürlüğü kapsamında yapıldığı ve davacıların kamuoyuna mal olmuş kişiler olması nedeniyle eleştiri sınırlarının geniş olduğu savunmasıyla karşı karşıya gelinen bir hukuki uyuşmazlıktır.
T.C.
İSTANBUL16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:████████DAVA
:Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA DEĞERİ
: 2.000.000 TL (... Mak. San...A.Ş. Yönünden 1.000.000 TL ve ... yönünden 1.000.000 TL olmak üzere)KABUL EDİLEN DEĞER
:350.000 TL (... Mak. San...A.Ş. Yönünden 200.000 TL ve ... yönünden 150.000 TL olmak üzere)DAVA TARİHİ
:█████/2023KARAR TARİHİ
:█████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin ... adlı televizyon kanalında 17.09.2023 tarihinde ... ... isimli yayında müvekkilleri hakkında bir kısım beyan ve haberlerde bulunulduğunu, davalının herhangi bir yasal dayanağı , delili olmaksızın gerçeğe aykırı şekilde müvekkillerine devletin taşınmaz mallarının, parasının ve kaynaklarının hukuksuz olarak aktarıldığını, bunu yaparken Türkiye Cumhuriyetinde hiç kimseye yapılmayan ayrıcalıkların sebebi ile tanındığını, devlet kaynaklarının akrabalık ilişkisi kullanılarak çalındığını, müvekkillerinin devlete vergi ödemediği algısı oluşturularak toplumda müvekkiline karşı infial uyandırıldığını, yaptığı projeler ve sonucundaki başarıları ile halkın gurur kaynağı olduğunu, müvekkillerinin onur ve saygınlığına işbu haberlerle saldırıda bulunulduğunu, haberdeki beyanlar ile hedeflenen unsurun müvekkillerinin onur ve saygınlığına saldırıldığını, yapılan haber haberlere istinaden ... yada şirket yetkililerine tazminat ödenmesine hükmedilmesine karar verilmiş on adet mahkeme kararı bulunduğunu ve bunları dava dilekçesinde belirttiğini, ...'ın projelerine başladığı günden bu yana dek sürekli kendi kaynaklarını kullandığını, sivil ve askeri bürokrasi tarafından uçakları uçurmama tehditleri ve benzeri her türlü zorlukla mücadele ettiğini, önüne çıkartılan engellemeleri aşarak projelerini hayata geçirdiğini, Şirket Genel Müdürü ... ...'ı tutuklatmaya varan, yapılan otomatik inişleri reddederek tutanak düzenletmeyen, bir gecede ihale kuralını değiştirerek kazanan ...'ın haklarını kısıtlayan ve ihaleye dair taahhütlerini yerine getirmeyen , aksine yabancı menşeili projelere öncelik vererek ... sözleşmeyi 2,5 yıl bekleten devlet bürokrasisi gerçekleri ile bir tarafta dururken , müvekkillerinin çete olarak nitelendirilerek devletin kaynaklarını aldıkları, kendilerine kıyak yapıldığı iddialarının tamamen kötü niyetli olduğunu, müvekkilinin ürettiği ... ve ... %93 oranında yerli üretim olduğunu ve yerli kaynaklarla üretildiğini, ... tarafından üretilen ve yazı içeriğinde belirtilen ... 'in maliyetlerinin ... tarafından üretilen ... ...'den daha fazla olduğunu, ...'ın ... ... ... için 32 ülke ile ... için ise 8 ülke ile ihracat anlaşması yaptığını, ...'ın 2003 yılında ... Ar-ge sürecinin başlangıcından itibaren tüm gelirlerinin % 75 ini ihracattan elde ettiğini, haklarında yapılan haberlerin asılsız olduğunu, müvekkillerinin ülkenin gurur kaynağı ve iftihar kaynağı olmasına rağmen davalının herhangi bir mesnet olmaksızın kişilik haklarına saldırdığını, onur ve itibarının zedelendiğini, basın özgürlüğünün sınırsız olmayıp yayınlarda anayasanın temel hak ve özgürlükler bölümüyle TMK'nun 24 ve 25 inci maddesinde yer alan ve yine özel yasalarla güvence altına alınmış bulunan kişilik haklarına saldırıda bulunulmaması da yasal ve hukuki bir zorunluluk olduğunu, davalının gerçeğe aykırı beyanları ile kişilik hakları zedelenen ve hakarete uğrayan müvekkili ... ... AŞ için 1.000.000,00 TL , ... için 1.000.000,00 TL olmak üzere toplam 2.000.000,00 TL manevi tazminatın haberin yayınlandığı 17.09.2023 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsil edilerek davacılara ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılar tarafından müvekkili televizyon kanalına açılan tazminat davaları doğrudan basın özgürlüğünü ihlal ettiğini, talep edilen dava değeri miktarının fahiş olduğunu, davalı Şirketin ekonomik durumu ile orantısız, doğrudan zenginleşme hedefi taşımasının yanında, dava dilekçesinde ifade edildiği üzere, doğrudan müvekkili tv kanalı ... televizyonunu susturmaya yönelik olduğunu, davacı tarafın davasına dayanak yaptığı dava örnekleri ile işbu davanın bir ilgisi bulunmadığını, basının özgür olduğunu, özgürlüğün bilgi edinme, yayma, eleştirme, yorumlama ve eser yaratma haklarını içerdiğini, AİHM kararlarında da sıkça vurgulandığı üzere ifade özgürlüğünün sadece olağan, zararsız düşünceler bakımından değil, devlete veya toplumun belli bir kesimine aykırı gelen, rahatsız edici, endişe verici, şok edici görüşler yönünden de geçerli olduğunu, davacı kişinin ve yine davacı şirketin kamuoyuna mal olduklarını, bu nedenle de eleştirinin sınırlarının geniş olacağının açık olduğunu, müvekkilleri tarafından yapılan yayınların gazetecilik görevi ve sorumluluğu gereği, haber değeri taşıdığından, yasal ve etik esaslar çerçevesinde süzgeçten geçirilerek yayınlandığını, haber metninde hakaret, küfür, iftira atma, suç yükleme doğrultusunda ifadeler yer almadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri deliller celp ve incelenmiş, dosya içerisine alınmıştır.Mahkememizde açılan iş bu dava; davalı şirkete ait ... adlı televizyon kanalında █████/2023 günlü ... haber ... isimli yayında davacı şirket ve diğer davacı aleyhine verilen haberin içeriği, niteliği ve kapsamı itibariyle davacı gerçek şahsın kişilik haklarına ve davacı şirketin sosyal ve ticari itibarına haksız ve gerçeğe aykırı olarak haber ve yayın yapılıp yapılmadığı, yapılan haber ve yayının yayın ilkeleri ve basın özgürlüğü kapsamında bulunup bulunmadığının belirlenmesi, tarafların sosyal ve ekonomik durumlarının tespiti, haber ve yayının niteliği itibariyle haksız ve hukuka aykırı saldırı niteliğinde ise manevi tazminat ilkelerine göre davacıların talep edebilecekleri manevi tazminat miktarının belirlenmesi istemine ilişkindir.Mahkememizce davalı şirkete ait ... adlı televizyon kanalında █████/2023 günlü ... haber ... isimli yayında davacı şirket ve diğer davacı aleyhine verilen haberin içeriği, niteliği ve kapsamı itibariyle davacı gerçek şahsın kişilik haklarına ve davacı şirketin sosyal ve ticari itibarına haksız ve gerçeğe aykırı olarak haber ve yayın yapılıp yapılmadığı, yapılan haber ve yayının yayın ilkeleri ve basın özgürlüğü kapsamında bulunup bulunmadığının belirlenmesi bakımından bilirkişi Borçlar Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplama Uzmanları Akademisyen Doç. Dr. ... ve Dr. ...'in, Televizyon / Medya Uzmanı Akademisyen Doç Dr. ... marifetiyle inceleme icra edilerek konuya ilişkin █████/2025 tarihli rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.Bilirkişiler anılı raporlarında özetle;"Dosya içerisinde bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesi ve yukarıda yapılan tespitler ve yürürlükteki mevzuat hükümleri çerçevesinde,TBK m.58 çerçevesinde manevi tazminat talep edilmesi için fiilin hukuka aykırı olması, mağdurun kişilik hakkının ihlal edilmesi, zarar ile fiil arasında uygun nedensellik bağının bulunması ve failin kusurlu olması ya kusursuz sorumluluk normlarının şartlarının gerçekleşmesi gerektiği;Takdir ve hukuki nitelendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere yukarıda yapılan değerlendirmeler sonucunda;... kanalında 17 Eylül 2023 tarihinde yayınlanan haber raporu incelendiğinde, haberin güncellik unsurunu taşıdığı ve kamu yararını ilgilendirebilecek bir konuya değindiği,Haberde Hazine arazilerinin tahsis edildiği, vergi ödenmediği ve teşvikler verildiği iddialarıyla ... Makina Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin, ...'ın aile bağları üzerinden ayrıcalık elde ettiği ima edildiği,Ancak Endüstri Bölgeleri Kanunu (Kanun No. 4737) uyarınca bu tahsislerin 36 diğer şirkete de uygulandığı, ...'ın 2021'de 153.345.596,32 TL, 2022'de 564.124.318,33 TL vergi ödediği ve ...'ın teşvik kullanımının sınırlı olduğu delillerle sunulmuş olmasına rağmen, haberin bu bağlamı sunmaması ve siyasi görüşleri gerçekmiş gibi aktarmasının, adil ve doğru olmaktan uzak bir tablo çizdiği,Haber, kamu yararına bir konuya değinse de doğru olmayan bilgiler içermesi, haberde “talan” ve “adam kayırma” gibi aşırıya kaçan ifadeler kullanması ve iddialarını kanıta dayandırmadığı,Haberin açıklanan sebeplerden yanıltıcı bilgiler sunması, teşvik alan diğer firmalardan bahsetmemiş olması ve davacıya yapıldığı iddia edilen ayrıcalığa dair kanıt eksikliği sebebiyle, haberin kamuoyunu aydınlatmaktan ziyade sansasyon yaratma amacı güttüğü,Haberdeki ... ve ...'a yönelik kişisel hedef alma eyleminin, haberin kamuyu ilgilendirmekten ziyade bireyselleşmesine neden olduğu,Bu durumun, ...'ın kişisel haklarını ve ...'ın sosyal ve ticari itibarını zedelemiş olabileceği" şeklinde mütaalada bulundukları görülmüştür.Mahkememizce dava konusu taraflar arasındaki uyuşmazlığın; "... adlı televizyon kanalında █████/2023 günlü ... haber ... isimli yayında davacı şirket ve diğer davacı aleyhine verilen haberin içeriği, niteliği ve kapsamı itibariyle davacı gerçek şahsın kişilik haklarına ve davacı şirketin sosyal ve ticari itibarına haksız ve gerçeğe aykırı olarak haber ve yayın yapılıp yapılmadığı, yapılan haber ve yayının yayın ilkeleri ve basın özgürlüğü kapsamında bulunup bulunmadığının belirlenmesi" noktasında toplandığı tespit ve kabul edilmiştir.Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; mahkememizde açılmış bulunan işbu davada davacı ... Makine.. A.Ş. Ve ... tarafından davalı ... ...'nin █████/2023 tarihli ana haber programında; "Devletin taşınmaz mallarının, parasının ve kaynaklarının hukuksuz olarak aktarıldığını, bunu yaparken Türkiye Cumhuriyetinde hiç kimseye yapılmayan ayrıcalıkların sebebi ile tanındığını, devlet kaynaklarının akrabalık ilişkisi kullanılarak çalındığını, davacıların devlete vergi ödemediği algısı oluşturarak, davacıların kişisel ve ticari itibarlarının toplum önünde zedelendiği, onlara haksız saldırı yapıldığı iddiası ile haksız fiilden kaynaklı açılan manevi tazminat davasıdır.6098 sayılı TBK'nun 58. Maddesinde;" Kişilik hakkının zedelenmesinden zarar gören, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat adı altında bir miktar para ödenmesini isteyebilir.Hâkim, bu tazminatın ödenmesi yerine, diğer bir giderim biçimi kararlaştırabilir veya bu tazminata ekleyebilir; özellikle saldırıyı kınayan bir karar verebilir ve bu kararın yayımlanmasına hükmedebilir." şeklinde,TMK'nun Madde 24- Hukuka aykırı olarak kişilik hakkına saldırılan kimse, hâkimden, saldırıda bulunanlara karşı korunmasını isteyebilir.Kişilik hakkı zedelenen kimsenin rızası, daha üstün nitelikte özel veya kamusal yarar ya da kanunun verdiği yetkinin kullanılması sebeplerinden biriyle haklı kılınmadıkça, kişilik haklarına yapılan her saldırı hukuka aykırıdır.TMK'nun Madde 25- Davacı, hâkimden saldırı tehlikesinin önlenmesini, sürmekte olan saldırıya son verilmesini, sona ermiş olsa bile etkileri devam eden saldırının hukuka aykırılığının tespitini isteyebilir." şeklinde düzenlemeleri içerdiği ve dava konusu uyuşmazlıkta işbu maddelere göre yargılama yapılması gerektiği tartışmasızdır.Mahkememizce dava konusu eylemin yayınlanış şekli ve haberin içeriğinin denetlenmesi ve yayının yapılış şeklinin tespiti için dosyanın kendilerine tevdi edilen bilirkişi kurulu tarafından tanzim edilen █████/2025 tarihli raporda, "haberin güncellik unsurunu taşıdığı ve kamu yararını ilgilendirecek bir konuya değindiği, haberde arazilerin tahsis edildiği ve vergilerin ödenmediği, teşvikler verildiği iddiaları ile ... Makine A.Ş. ve ...'ın aile bağları üzerinden ayrıcalık elde ettiği iddiasının ima edildiği, haberin yapılış şekli itibariyle kamu yararına olan bir konuya değinse de doğru olmayan bilgi içerikleri içermesi haberde talan ve adam kayırma gibi aşırıya kaçan ifadelerin kullanıldığı, bu ifadelerin kanıta dayanmadığı, haberin açıklanan sebeplerden ötürü yanıltıcı bilgiler içerdiği, teşvik alan diğer firmalardan bahsedilmediği, davacıya yapıldığı iddia edilen ayrıcılıklara ilişkin kanıt sunulmadığı, haberin bu niteliği itibariyle kamu oyunu aydınlatmaktan çok sansasyon yaratma amacı güttüğü" belirlenmiş olup, bu tespitlerin haberdeki ... Makine ve ...'a yönelik kişileri hedef alma eyleminin haberin kamuoyunu ilgilendirmekten ziyade bireyselleşmesine neden olduğu mahkememizce benimsenmiş olup, bu durumun davacıların kişisel hakları ve özellikle davacı ... Makine A.Ş.'nin sosyal ve ticari itibarini zedelediği TMK 24 ve TBK 58 maddesi kapsamında manevi tazminat talep etme hakkının doğduğu mahkememizce kabul ve benimsenmiştir.Mahkememizce haberin niteliği itibariyle davacıların sosyal ve ticari itibarlarını zedelediği ve kamuoyunu aydınlatmaktan daha çok davacıların ve ailenin itibarsızlaştırılmasına yönelik sansasyon y aratan açıklamalara yönelik olması karşısında eleştirideki sınırın ve iddiaların ispat edilmesi gerektiğine ilişkin yargıtay kararları aksine bu eylemlerin sadece davacılar için yapıldığı izlenimi verilmesi nedeniyle tarafların sosyal ve ekonomik durumları da dikkate alınarak manevi tazminat miktarının takdiri gerektiği mahkememizce de talep edilen miktar göz önünde bulundurularak davacı şirket için 200.000 TL ve davacı ... için 150.000 TL manevi tazminat takdirinin uygun olacağı sonuç ve kanaatine varılmıştır.Bu nedenle; Mahkememizde davacıların davalı televizyonda 17.09.2023 tarihli ana haber haftasonu isimli programda yapılan yayın nedeniyle yayının amacı kapsamı ve niteliği itibariyle yayından beklenen toplumsal aydınlatma ve eleştiri sınırlarını aşarak davacı şirket ve davacı ...'ın kişilik haklarını ihlal seviyesine ulaştığı, şirketin türk toplumundaki yeri, önemi ve saygınlığının kamuoyunda zedelenmesine sebebiyet verdiği kanaatine varılmakla, TMK m.24 ve TBK m.58 gereğince manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile, şirketin ve davacı sosyal ve ekonomik durumu toplumsal yapıları ve verdikleri hizmetler ve haberin yayınlanma şekli ve kapsamı dikkate alınarak takdiren; Davacı ... Makina San. ve Tic. AŞ yönünden 200.000-TL, Davacı ... için 150.000-TL olmak üzere toplam 350.000-TL manevi tazminatın, 17.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, Fazlaya ilişkin istemin reddine, dair hüküm kurulması gerekmiştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Mahkememizde davacıların davalı televizyonda 17.09.2023 tarihli ana haber haftasonu isimli programda yapılan yayın nedeniyle yayının amacı kapsamı ve niteliği itibariyle yayından beklenen toplumsal aydınlatma ve eleştiri sınırlarını aşarak davacı şirket ve davacı ...'ın kişilik haklarını ihlal seviyesine ulaştığı, şirketin türk toplumundaki yeri, önemi ve saygınlığının kamuoyunda zedelenmesine sebebiyet verdiği kanaatine varılmakla,TMK m.24 ve TBK m.58 gereğince manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile, şirketin ve davacı sosyal ve ekonomik durumu toplumsal yapıları ve verdikleri hizmetler ve haberin yayınlanma şekli ve kapsamı dikkate alınarak takdiren;a-Davacı ... Makina San. ve Tic. AŞ yönünden 200.000-TL,b-Davacı ... için 150.000-TL olmak üzere toplam 350.000-TL manevi tazminatın,17.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 23.908,50 TL ilam harcının davacı tarafından yatırılan 34.155,00 TL peşin harçtan mahsubu ile fazla yatırılan 10.246,50 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE, -iadede tekerrür etmemek üzere-3-Davacı tarafından yatırılan 34.155,00 TL peşin harçtan fazla yatırılan 10.246,50 TL'nin mahsubu sonucu kalan 23.908,50 TL ve 269,85 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 24.178,35 TL'nin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine, -tahsilde tekerrür etmemek üzere-4-Davacı ... Makina San. Ve Tic. A.Ş. kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Göre hesaplanan 45.000,00 TL ücret-i vekaletin davalıdan tahsili ile davacı ... Makina San. Ve Tic. A.Ş.'ye verilmesine,5-Davacı ... kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Göre hesaplanan 45.000,00 TL ücret-i vekaletin davalıdan tahsili ile davacı ...'a verilmesine,6-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Göre hesaplanan 45.000,00 TL ücret-i vekaletin davacı ...'dan tahsili ile davalıya verilmesine, (AAÜT m.10/2)7-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Göre hesaplanan 45.000,00 TL ücret-i vekaletin davacı ... Makina San. Ve Tic. A.Ş.'den tahsili ile davalıya verilmesine,(AAÜT m.10/2)8-Davacılar tarafından yapılan 22.783,50 TL yargılama giderinin red ve kabul durumuna göre takdiren hesaplanan 3.987,11 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacılara ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,9-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,10-Devletçe karşılanan 3.200-TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul oranına göre hesaplanan 560,00-TL 'sinin davalı taraftan, bakiye 2.640-TL'sinin davacılardan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine,11-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak YAZI İŞLERİ MÜDÜRÜ TARAFINDAN İADESİNE,Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. █████/2025Başkan ...e-imzaÜye ...e-imzaÜye ...e-imzaKatip ...e-imza