bakırköy 8. asliye ticaret mahkemesinde görülen, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan köprü/otoyol ihlalli geçiş ücreti ve cezasına yapılan itirazın iptali davası.

Bakırköy 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan köprü/otoyol ihlalli geçiş ücreti ve cezasına yapılan itirazın iptali davası.

Özet: Bir otoyol işletmecisi şirket, davalıya ait aracın köprüden yaptığı ihlalli geçişler sonucu doğan geçiş ücreti ve para cezası alacağının tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalının haksız itiraz etmesi üzerine, itirazın iptali davası açmıştır; yapılan yargılama ve bilirkişi incelemesi neticesinde, davalı aracının ihlalli geçiş tarihinde HGS hesabında geçiş ücretini karşılayacak yeterli bakiyenin bulunmadığı, yasal 15 günlük süre içinde de ödeme yapılmadığı tespit edilerek, davacının alacağının haklı olduğu ve davalı itirazının haksız olduğu belirlenmiştir.

T.C. BAKIRKÖY 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: █████████ Esas

KARAR NO

: █████████

DAVA

: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

: █████/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait ... plakalı araç ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Bakırköy .... İcra Dairesi ... E. sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiğini, borçlunun müvekkili şirkete borcu olmadığını öne sürmek suretiyle borcun tamamına itiraz ettiğini, itiraz konusunun alacak hakkında takibin devamı amacıyla işbu davanın ikame edildiğini, yapılan itirazın haksız ve yersiz olduğunu, davalının takipte, müvekkili şirkete herhangi bir borcu bulunmadığı iddiası ile asıl alacağa ve ferileri bakımından takibe itiraz ettiğini beyan ettiğini ve takibin durduğunu, bu doğrultuda ihlalli geçiş vakıasına itiraz etmediğini, bu nedenlerle yapılacak yargılama neticesinde davalının Bakırköy .... İcra Dairesi ... E. sayılı dosyasına yaptığı itirazının iptali ile alacağın reeskont faizi ve diğer tüm ferileri ile birlikte tahsili için takibin devamına ve borçlu aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine ve yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına ve vekâlet ücretine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafından sunulan cevap dilekçesi bulunmamaktadır.

DELİLER VE GEREKÇE

Dava, İİK'nun 67. maddesi uyarınca alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından davalı aleyhine 922,50-TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Davacının alacağının bulunup bulunmadığının ve var ise miktarının tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen raporda; ''...V-SONUÇ;

Davalı şirkete ait ...plakalı aracın, 17.05.2022 tarihinde

... Köprüsü’nden geçiş ücretini ödemeksizin yaptığı geçiş sebebiyle,

geçiş ücreti 184,50 TL ile ceza geçiş ücreti 738,00 TL olmak üzere toplam

922,50 TL’nin tahsili talep edilmektedir. Talep edilen asıl alacak bedeli, geçiş

tarihi itibarıyla araç sınıfı gözetilerek davacı otoyol işletmesinin tarifesine

uygundur. Aktif Araç Sorgu Raporu ile ihlalli geçişin gerçekleştiği tarihte aracın

davalı şirket adına tescilli olduğu tespit edilmiş, sunulan fotoğraf ile ihlalli geçiş

belgelenmiş ve HGS ödeme kayıtlarının incelenmesinden, davalı şirkete ait

aracın civar gişe geçiş ödemeleri dikkate alındığında, ihlalli geçiş tarihindeki

aracın güzergâhının davacı talebine konu ... Köprüsü istikameti ile

örtüştüğü anlaşılmıştır.

Sunulan HGS kayıtlarından, ihlalli geçişi gerçekleştiren aracın

17.05.2022 tarihindeki geçiş anında 184,50 TL tutarındaki ... Köprü

geçiş ücretini karşılamaya yetecek bakiyesinin bulunmadığı, geçiş esnasında

hesabında yalnızca 82,25 TL bakiye mevcut olduğu tespit edilmiştir.

İhlalli geçiş sonrasında, 03.06.2022 tarihinde HGS hesabına 750,00 TL

bakiye yüklemesi yapıldığı tespit edilmiştir. Ancak söz konusu tarih

(03.06.2022), ihlalli geçiş tarihi olan 17.05.2022’den 17 gün sonradır.

Dolayısıyla, ihlalli geçişi takip eden 15 gün içerisinde HGS hesabına geçiş

bedelini karşılayacak yeterlikte bir bakiye yüklemesi yapılmadığı

anlaşılmaktadır.

31.03.2022 gün sonu itibarıyla OGS sisteminin kaldırılması ve mevcut

OGS abonelerinin HGS sistemine aktarılması nedeniyle, ihlalli geçiş tarihi

itibarıyla davalı şirkete ait aracın OGS hesabının bulunması mümkün değildir.

Yukarıda da açıklandığı üzere, ... otoyolunda çıkış

gişelerinin tamamı bariyerlidir. Bu nedenle İhlalli Geçiş Bildirim Formları araç

sürücülerine tebliğ edilmeden bariyerlerin açılması mümkün değildir.

Dolayısıyla, olay günü itibarıyla araç sürücülerine ihlalli geçiş bildirimlerinin

yapılmış olduğuna kanaat getirilmiştir. İhlalli geçişleri takip eden 15 günlük

yasal süre içerisinde geçiş bedeli ödenmemiş olup davalı tarafça da bu

hususta bir belge sunulmamıştır. İhlalli geçişler sırasında aracın HGS

hesabında geçiş bedelini karşılayacak yeterli bakiye bulunduğu da davalı

tarafça belgelendirilememiştir. Kaldı ki, ihlalli geçişlere esas gişelerdeki

HGS/OGS tahsilatına ilişkin olarak davacı tarafa herhangi bir kanuni

yükümlülük, yasal düzenleme ya da protokol ile sorumluluk yüklenmiş değildir.

HGS/OGS protokolleri araç sahibi ile ilgili banka veya PTT arasında

akdedilmektedir. Açıklanan nedenlerle, davacının alacak talebinin haklı ve

yerinde olduğuna kanaat getirilmiştir.

Takibin, 184,50 TL geçiş bedeli ile 738,00 TL ceza bedeli olmak üzere

toplam 922,50 TL üzerinden, davalı ... İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. aleyhine

devam edebileceği kanaatine varılmıştır...'' şeklinde tespit ve rapor edilmiştir. Bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu görülmüştür

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. ...” hükmü düzenlenmişken 25.05.2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16.05.2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

Davacının özel hukuk hükümlerine tabi ticari şirket olduğu, davacıya, 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için farklı hukuki rejim ve usulleri düzenleme yetkisi verildiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, ihlalli geçiş halinde geçiş ücretinin mutlaka geçişi izleyen 15 (on beş) gün içerisinde ödenmesi gerektiği, hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre de davalı adına kayıtlı araçlar ile gerçekleştirilen ihlalli geçişler nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacıyla Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas Sayılı dosyasından başlatılan icra takibinin usulüne uygun olduğu, davalının itirazının iptaline karar vermek gerektiği kanaatine varılmış, davacı taraf icra inkar tazminatı talep etmiş olup, YHGK.'nun 17.10.2012 tarih ve 9-838 E, 715 K. sayılı ilamında da açıklandığı üzere; likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilecek durumda olması gerekip bu koşullar yoksa, likit bir alacaktan söz edilemeyeceğinden, dava konusu geçiş ücreti ve ceza yasadan kaynaklı olup ihlalli geçiş bildiriminde davalıya bildirildiğinden, dolayısıyla alacağın likit olması sebebiyle davalının %20 oranında icra inkar tazminatı ödemesine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın KABULÜNE, davalının, Bakırköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, takibin 922,50-TL asıl alacak üzerinden aynı koşullarda devamına,

2-Hükmedilen alacağın %20'si üzerinden hesaplanan 184,50-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 615,40-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 427,60-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat KAYDINA,

4-Davacı tarafından yatırılan toplam 916,00-TL harcın davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT gereğince 922,50-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yatırılan tebligat, müzekkere gideri, Bilirkişi ücreti toplamı 5.442,50-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

8-Taraflarca yatırılıp harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

9-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,

Dair; miktar itibariyle KESİN olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025

Katip ...

¸e-imza

Hakim ...

¸e-imza