Ticari nitelikteki kefalet sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit davasında, kefilin imza ve hak düşürücü süre itirazları ile finans ihtisas mahkemelerinin görev alanına ilişkin mahkeme değerlendirmesi.
Özet: Davacının, ticari nitelikteki kefalet sözleşmesinden kaynaklanan borcunun Türk Borçlar Kanununun 598/3 ve 600. maddelerinde düzenlenen 10 yıllık hak düşürücü sürenin dolması nedeniyle sona erdiğini ve imzaların sahteliği iddiasıyla borçlu olmadığının tespiti, icra takibinin durdurulması/iptali ile kötü niyet tazminatı talebinde bulunduğu menfi tespit davasında, mahkeme, dosyanın bankacılık işleminden kaynaklandığını belirterek, Hakimler ve Savcılar Kurulu kararlarıyla İstanbulda kurulan finans ihtisas mahkemelerinin görev alanını değerlendirmektedir.
T.C.
İSTANBUL13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:███████ EsasKARAR NO
:███████DAVA
:Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
:█████/2026KARAR TARİHİ
:█████/2026Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesini özetle; alacağı davalı şirkete temlik eden ... Bankası A.Ş. ile dava dışı müflis ... ...San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında akdedildiği iddia edilmiş olan 06.02.2014 tarihli ve 4.000.000 TL bedelli Genel Kredi Sözleşmesi’nde, müvekkilin kefil sıfatıyla imzasının bulunduğunun ileri sürüldüğünü, söz konusu sözleşme asılları müvekkil tarafından henüz incelenememiş olup, belge asıllarının celbi halinde, müvekkile atfedilen imzaların müvekkilin eli ürünü olup olmadığına ilişkin her türlü imza itirazı ve sahtelik iddiasında bulunma haklarının açıkça saklı tutmakta olduğunu, kefalete ilişkin hak düşürücü süre dolmuş olup, müvekkilin sorumluluğunun sona erdiğini, müvekkil ... ...’nun kefaleti TBK m.598/3 gereğince 06.02.2024 tarihi itibariyle sona erdiğini, 06.02.2014 tarihli kefalet sözleşmesinin uzatılması ancak alacaklının TBK m.598/5 gereğince 9. yılın sonunda kefalet sözleşmesini uzatmayı talep etmesi ile mümkün olabileceğini, ancak alacaklının sözleşmeyi uzatma yönünde bir talebi olmaması onun da sözleşmeyi uzatma iradesi olmadığını açıkça ortaya koymakta olduğunu, hak düşürücü sürenin kesilmesinin ve durmasının söz konusu olmadığını, TBK m. 598/3’te düzenlenen süre, bir zamanaşımı süresi değil, hak düşürücü süresi olduğunu, hak düşürücü sürenin dolmasıyla hakkın özü ortadan kalktığını, bu sürenin dolmasından sonra, daha önce başlatılmış bir icra takibi olsa dahi, kefilin sorumluluğu devam ettirilemeyeceğini, hak düşürücü süre sonrasında takibin sürdürülemeyeceğine dair 2025 tarihli güncek Yargıtay İçtihadı bulunduğunu, TBK m. 600 uyarınca da kefaletin sona erdiğini, müvekkilin sorumluluğu, TBK m. 600 hükmü çerçevesinde de sona erdiğini, müvekkilin imzalamış olduğu 06.02.2014 tarihli kefalet sözleşmesinin TBK m.598 hükümleri kapsamında 10 (on) yıl süreli kefalet sözleşmesi yani süreli bir kefalet olduğu izahtan vareste olduğunu, dolayısıyla TBK m.600'e göre de müvekkilin 06.02.2024 tarihi itibariyle bir borcu kalmadığının açık olduğunu, bu nedenle söz konusu icra takibinin TBK. M.600 yönünden de müvekkilin borçlu olmadığının tespiti ile takibin iptal edilmesi gerektiğini, müvekkilin telafisi güç zararlara uğramasını engellemek adına,... İcra Müdürlüğü 2023/... E. sayılı dosyası üzerinden yürütülen takibin, müvekkil yönünden dava sonuna kadar teminatsız olarak tedbiren durdurulmasına, davanın kabulü ile; TBK m. 598/3 uyarınca 10 yıllık hak düşürücü sürenin dolması nedeniyle müvekkilin davaya konu kefalet sözleşmesinden dolayı tüm fer'ileri ile birlikte borçlu olmadığının tespitine, TBK m. 600 uyarınca 10 yıllık hak düşürücü sürenin dolması nedeniyle müvekkilin davaya konu kefalet sözleşmesinden dolayı tüm fer'ileri ile birlikte borçlu olmadığının tespitine, İstanbul ... İcra Müdürlüğü 2023/... E. sayılı icra takibinin müvekkil yönünden iptaline, müvekkile atfedilen imzanın sahteliğinin ortaya çıkması halinde, hukuki dayanaktan yoksun ve geçersiz bir kefalete dayanarak haksız ve kötü niyetli takip başlatan davalı aleyhine, İİK m. 72/5 uyarınca, takip konusu asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini arz ve talep etmiştir.GEREKÇE
:Davanın, .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı (bankacılık işleminden kaynaklı) dosyasında icra takibi nedeniyle menfi tespit davasından ibaret olduğu anlaşılmıştır.26.09.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetki Hakkında Kanun'un 5. Maddesinin 5. Fıkrasında özel kanunlarda başkaca hüküm bulunmadığı takdirde ihtisaslaşmanın sağlanması amacıyla gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak daireler arasındaki iş dağılımının Hakimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenebileceği düzenlenmiştir.Hakimler ve Savcılar Kurulunun 1.dairesinin 25.11.2021 tarihli, 1232 karar numaralı kararı ile İstanbul İlinde Finans İhtisas Mahkemesi kurulmasına karar verilmiş olup Finans İhtisas Mahkemeleri 15.12.2021 tarihi itibariyle faaliyete başlamışlardır.Hakimler ve Savcılar Kurulu 1.dairesi 25.11.2021 tarihli, 1232 karar numaralı kararı uyarınca;1) 13.01.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinden,2) 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969. maddelerinden,3)19.10.2005 tarihli ve 5411 sayılı Bankacılık Kanunu’ndan (142. maddesinde düzenlenenler hariç),4) 23.02.2006 tarihli ve 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’ndan,5)21.11.2012 tarihli ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanunu’ndan,6) 06.12.2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’ndan,7) 20.06.2013 tarihli ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun’dan,Kaynaklanan ve asliye ticaret mahkemesinin görev alanına giren ticari davalara ve ticari nitelikteki çekişmesiz yargı kapsamında gelecek işlere 15.12.2021 tarihinden itibaren İstanbul 6, 7, 8 ve 9 numaralı Asliye Ticaret Mahkemelerinin ihtisas mahkemeleri sıfatıyla tevzi edilmesine karar verilmiştir.Finans İhtisas Mahkemelerinin görev alanının tayininde uyuşmazlığın yukarıda belirtilen Hakimler ve Savcılar Kurulu 1.Dairesinin 25.11.2021 tarihli, 1232 karar numaralı kararında yer verilen kanun maddelerinden kaynanıp kaynaklanmadığına bakılması gerekmekte olup somut olayda da uyuşmazlığın davacı ile davalı arasında akdedilen kredi sözleşmelerinden kaynaklandığı anlaşılmakla iş bu davanın finans ihtisas mahkemesi olarak belirlenen İstanbul 6, 7, 8 ve 9. Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzii için İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine, Mahkememiz esasının gönderme kararı uyarınca kapatılmasına karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
:1-)İş bu davanın finans ihtisas mahkemesi olarak belirlenen İstanbul 6, 7, 8 ve 9. Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzii için İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna GÖNDERİLMESİNE,2-)Mahkememiz esasının gönderme kararı uyarınca kapatılmasına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda karar verildi. █████/2026Katip ...E-İMZAHakim ...E-İMZA