Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen ticari satım sözleşmesi ihlaline dayalı itirazın iptali ve katkı payı alacağı davası.
Özet: Davacı şirket, davalı ile akdettiği sözleşme uyarınca ödenen 30.000 TL katkı payı karşılığında davalının taahhüt ettiği ürün satışını yapmaması üzerine, bu alacak ve işlemiş avans faizi dahil toplam 54.190,39 TL için başlattığı icra takibine davalının haksız itiraz etmesi nedeniyle itirazın iptali davası açmıştır. Davalı ise sözleşmeyi ihlal etmediğini ve borcunun bulunmadığını savunurken, dava kapsamında taraflar arasındaki hukuki ilişkinin, alacağın tutarı, faizi ve davalının itirazının geçerliliği konularının tespiti amacıyla bilirkişi raporu alındığı görülmektedir.
T.C. ADANA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ███████ Esas - ████████
TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARART.C.ADANA1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ███████ EsasKARAR NO
: ████████ KararHAKİM
: ...KATİP
: ...DAVACI
: ... ANONİM ŞİRKETİ - ...VEKİLİ
: ... - ...DAVALI
: ... - ...VEKİLİ
: ... - ...DAVA
: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2022GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: ...Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili arasında bayi/distribütörü kanalı ile taraflar arasında 01.03.2016 tarihli sözleşme akdedildiğini, davalının sözleşme marşılığında kendisine verilecek olan 30.000,00 TL katkı payı mukabilinde sözleşmenin 3. Maddesi uyarınca 30.000 litre ürün satmayı taahhüt ettiğini, bu sözleşmeye bağlı olarak davalıya 30.000,00 TL ödeme yapıldığını, fakat davalının sözleşme hükümlerine aykırı olarak ürün satımını yeri getirmediğini, sözleşmeye aykırı davranış nedeniyle Adana Genel İcra Müdürlüğünde ödenen katkı hayının verildi tarih itibariyle avans faizi ile birlikte 54.190,39 TL takip çıkışlı takip başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, sözleşme hükümlerini ihlal eden davalı borçlunun haksız ve kötü niyetli itirazının iptaliyle takibin devamına karar verilerek, borçlu davalının haksız ve kötü niyetli itirazına binaen %20'den aşağı olamamak üzere icra inkar tazminatı ödemesine, davadan doğacak masraf ve vekalet ücretinin de davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle, davacının iddialarının hukuki dayanaktan yoksun olup davanın usulden reddine, usulüne uygun olarak davalı müvekkilinin katılımı sağlanmadan arabuluculuk faaliyeti gerçekleştirilmiş olduğundan davanın usulden reddine karar verilmesinin talep edildiği, davanın müvekkiline ödenen 30.000,00 TL katkı hayı ödenmesini talep etmekte ise de müvekkilinin sözleşmeyi ihlal eden herhangi bir işlemde bulunmadığından ödendiği iddia edilen katı payı talebinin aykırı olup, davacı şirkete herhangi bir borcunun bulunmadığını, müvekkili ile davacı arasında sözleşmeye istinaden ödendiği iddia edilen 30.000,00 TL'nin söz konusu icra takibinin 54.190,34 TL üzerinden yapılmasının yanlış ve hukuka aykırı olduğunu, öncelikle müvekkilinin adresi itibariyle yetkisizliğine, davanın usulden bu mümkün görülmez ise esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin de davacı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep edilmiştir.Adana Genel İcra Müdürlüğü'nden, Mersin ... Vergi Dairesi'nden ve ... Vergi Dairesi'nden, ... Ticaret Silici Müdürlüğünden, ... Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğinden, dava konusu istenilen bilgi ve belgeler celp edilererk dosya içerisine alınmıştır.Dosya mali müşavir ve nitelikli hesap uzmanı bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor alınmıştır.Dava, davacı tarafından davalılar aleyhine başlatılan Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı ilamsız icra takibinin davalıların haksız itirazı üzerine İcra Müdürlüğünce durdurulmasından bahisle açılmış itirazın iptali davasıdır.Taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, taraflar arasındaki sözleşme gereği, davacının ürün teslim etme ve davalının ürün alma edimlerini yerine getirip getirmediği, davacının, davalıdan katkı payı alacağı olup olmadığı, alacağın tutarı, alacağa uygulanması gerekli faizin türü, oranı ve başlangıç tarihi ile takip tarihine kadar işlemiş faiz alacağının tutarı, davalının itirazının iptalinin gerekip gerekmediği, inkar tazminatı koşullarının bulunup bulunmadığı ile tazminatın oran ve tutarı olduğunun hususlarındadır.Dosyamız arasına getirtilen Adana Genel İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; takip alacaklısı ... Anonim Şirketi vekili tarafından takip borçlusu ... aleyhine 17.12.2021 tarihli takip talebiyle 30.000,00 TL katkı payı alacağı, 24.190,39 TL katkı payına verildiği tarihler itibarıyla işlemiş avans faizi olmak üzere 54.190,39 TL toplam alacağın tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla, takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek yıllık %16,75 avans faizi ve değişen oranlardaki faizi ile icra giderleri ve avukatlık ücreti ile birlikte tahsilinin talep edildiği, söz konusu dosyada düzenlenen 20.12.2021 tarihli örnek 7 ilamsız takiplerde ödeme emrinin takip borçluya 22.12.2021 tebliğ edildiği, takip borçlularının takip borcu alacağa ve ferilerine itirazlarını içerir 23.12.2021 tarihli dilekçesi üzerine İcra Müdürlüğü'nce 24.12.2021 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.Mahkememizce dosya, ekleri ile birlikte mali müşavir ve nikelikli hesap uzmanı bilirkişi heyetine tevdii edilmiş; ... ve ...'den alınan 17.07.2022 tarihli raporda, davacı şirketin defterleri 213 sayılı VUK'nun 221-222-223-224-225 sayılı maddelerinde belirlenen süre ve şekillere uygun olarak açılış tasdiklerinin yaptırıldığı, ayrıca TTK'nın 64. maddesine uygun olarak kapanış tasdiki işleminin de yaptırılmış olduğu, 2015 yılında e-defter kapsamına geçmiş olup, beratlarının süresinde verildiği, ... imzalı ... indirildiği, ayrıca bu defterlerin VUK'nun 215. Ve 219. maddelerinde belirtilen kayıt nizamına göre ve genel kabul görmüş muhasebe standartları, muhasebe sistemi uygulama genel tebliğ hükümlerine uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı şirket, dava dışı distribütör “... Ltd.Şti.” ve davalı arasında düzenlenen “Açık Satış Noktası Sözleşmesi (Standart Sözleşme-Miktar Taahhütlü)'nin 3. Maddesinde sözleşme süresinin; herhangi bir süre sınırlamasına bağlı olmaksızın işleticinin işletmekte olduğu iş yerinde şirketin pazarlama, dağıtım ve satışını gerçekleştirdiği bira ürünlerinden 30.000 Litre miktarındaki ürünün satış miktarının tamamlanması ile birlikte kendiliğinden sona ereceği belirtildiği, dava dosyasında davalı “... Satış Litresi” raporunda; 30.000 litre miktarındaki taahhüdünün 8.472,16 Litresinin gerçekleştiği ve davalı tarafın 2018 yılı Ekim ayından itibaren ürün siparişi vermediği, dolayısıyla sözleşmenin 3. maddesinde belirlenen şartların davalı tarafça ihlal edildiği, bu nedenle davalı tarafa ödenen 30.000,00 TL katkı payı bedelinin davacı tarafından talep edilebileceğinin kanaatine varıldığı, taraflar arasındaki sözleşmenin 3'ncü maddesinde 30.000 litre miktarındaki ürünü satmayı taahhüt eden davalının taahhüt ettiği miktarda ürün satmadığı için 30.000,00 TL olan katkı payının ödendiği tarihten itibaren avans faiziyle birlikte tahsilinin talep edilebileceğinin anlaşıldığı, davacı şirketin, 30.000,00 TL katkı payına ilişkin her biri 6.000,00 TL bedelli 02.07.2016, 04.07.2016, 05.07.2016, 06.07.2016 ve 07.07.2016 tarihli fatura tarihleri esas alınarak avans faizi hesaplandığı, davacı şirketin takip tarihi itibariyle 30.000,00 TL katkı payı alacağının 23.705,84 TL işlemiş avans faizi olmak üzere toplamda 53.705,84 TL alacaklı olduğunun tespit edildiğine ilişkin görüş ve kanaat bildirilmiştir.Toplanan deliller, alınan ve mahkememizce hükme elverişli bulunan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesinde, davacı şirketin distribütörü ... Ltd. Şti ile davalı arasında █████/2016 tarihinde "Açık Satış Noktası Sözleşmesi" imzalandığı, sözleşmede davacının pazarlama, dağıtım ve satışını gerçekleştirdiği bira ürünlerinin davalının işletmekte olduğu "... No: ... .../..." adresindeki işyerinde satışının kararlaştırıldığı, davalının anılan ürünler davacıdan alıp müşterilerine satmayı taahhüt ettiği, sözleşmenin süre sınırlamasına bağlı olmaksızın belirtilen satış miktarının tamamlanmasıyla birlikte kendiliğinden sona ereceğinin kararlaştırıldığı, sözleşmenin 12.maddesinde davalıya 35.400,00 TL katkı payı verileceği veya iskonto uygulanacağının belirtildiği, sözleşmenin 20.maddesinde davalının sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde davacıya bildirimde bulunmadan tek taraflı olarak sözleşmeyi fesih yetkisi tanıdığı, sözleşmenin 21.maddesinde sayılan ve benzeri şekilde sözleşmede belirtilen hükümlerden herhangi birisini ihlal etmesi halinde davacıdan ve/veya bayiden ve distribütörden almış olduğu nakit veya nakit bazlı mali katkıları verilmiş olduğu tarihten itibaren işlemiş ticari faizi de dahil olmak üzere T.C. Merkez Bankası tarafından uygulanan avans işlemlerindeki güncel faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile birlikte geri ödemeyi taahhüt ettiği, taraflar arasında davalının davacıdan sözleşmede belirtilen miktarda ürün satın almadığı, dosyamızda alınan ve mahkememizce hükme elverişli bulunan bilirkişi raporundan davacı şirketin defterleri e-defter olup mevzuat hükümlerine uygun olarak tutulduğu ve sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, dava dışı distribütör “... A.Ş.” ve davalı arasında düzenlenen “Açık Satış Noktası Sözleşmesi (Standart Sözleşme-Miktar Taahhütlü)'nin 3. maddesinde sözleşme süresinin; herhangi bir süre sınırlamasına bağlı olmaksızın işleticinin işletmekte olduğu iş yerinde şirketin pazarlama, dağıtım ve satışını gerçekleştirdiği, bira ürünlerinden 30.000 Litre miktarındaki ürünün satış miktarının tamamlanması ile birlikte kendiliğinden sona ereceğinin belirtildiği, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre davalı tarafın 30.000 litre miktarındaki ürün alım taahhüdünün 8.472,16 litrelik kısmının gerçekleştiği ve davalı tarafın 2018 yılı Ekim ayından itibaren ürün siparişi vermediği ve bu suretle sözleşmenin 3.maddesinde belirlenen ürün alım miktarına ilişkin hükmü davalı tarafından ihlal edilmiş olduğundan davacının davalı tarafa ödenen 30.000,00 TL tutarındaki katkı payı bedelinin davalıdan iadesini talep edebileceği, davalı vekilinin cevap dilekçesinde sözleşmenin 3.maddesinde ürün alımı konusunda kesin bir vade belirlenmediğinden davalının temerrüde düşmediği savunulmuş ise de söz konusu sözleşmenin 2.maddesindeki "... işletici işyerinde bira ürünlerinin tüketici taleplerine uygun, düzenli ve süreklilik arz edecek şekilde etkin olarak bulundurmayı ve satmayı kabul ve taahhüt eder." şeklindeki hüküm nazara alındığında davacının 2018 yılı Ekim ayından itibaren ürün alımına ilişkin sözleşme hükmünü ihlal ettiği, sonuç olarak davacı şirketin davalıdan █████/2016, █████/2016, █████/2016, █████/2016 ve █████/2016 tarihli faturalara konu her biri 6.000,00 TL tutarındaki katkı payı ödemeleri toplamı olan 30.000,00 TL tutarındaki katkı payı alacağı ile bu katkı payına ilişkin her bir ödemenin davalıya yapıldığı tarihten itibaren takip tarihine kadar işlemiş faiz tutarları toplamı olan 23.705,84 TL faiz alacağından ibaret toplam 53.705,84 TL alacaklı olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile; davalının Adana Genel İcra Dairesi'nin 2021/... Esas sayılı ilamsız icra takibine vaki itirazının takip konusu 30.000,00 TL katkı payı asıl alacağı ve 23.705,84 TL takip tarihine kadar işlemiş faizden ibaret toplam 53.705,84 TL alacak yönünden iptali ile takibin bu tutarlar üzerinden devamına, takip konusu 30.000,00 TL tutarındaki katkı payı asıl alacağına takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına, hükmolunan 53.705,84 TL alacağın %20'si oranına karşılık gelen 10.741,16 TL inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;1-Davanın KISMEN KABUL VE KISMEN REDDİ ile;A) Davalının Adana Genel İcra Dairesi'nin 2021/... Esas sayılı ilamsız icra takibine vaki itirazının takip konusu 30.000,00 TL katkı payı asıl alacağı ve 23.705,84 TL takip tarihine kadar işlemiş faizden ibaret toplam 53.705,84 TL alacak yönünden iptali ile takibin bu tutarlar üzerinden devamına, takip konusu 30.000,00 TL tutarındaki katkı payı asıl alacağına takip tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi uygulanmasına,B) Hükmolunan 53.705,84 TL alacağın %20'si oranına karşılık gelen 10.741,16 TL inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,C) Davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,2-Alınması gerekli 3.668,65 TL ilam harcından peşin olarak alınan 654,49 TL'nin düşülmesi sonucu bakiye 3.014,16 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,3-Davacı tarafından yapılan 654,49 TL peşin harç ile 80,70 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 735,19 TL harç nedeniyle yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13.fıkrası uyarınca zorunlu arabuluculuk giderleri yargılama giderlerinden sayıldığından arabuluculuk tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maktu 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,5-Davacı tarafından yapılan 1.679,20 TL tebligat, bilirkişi ve posta giderinden kabul ve red oranına göre 1.664,19 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,6-Davacı lehine hüküm tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-Davalı lehine hüküm tarihindeki AAÜT uyarınca hesaplanan 484,55 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,8-Peşin alınan ve harcanmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ve vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek dilekçe ile ADANA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ nezdinde İSTİNAF KANUN YOLU açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2022Katip ...Hakim ...