2942 sayılı kamulaştırma kanununa dayalı enerji nakil hattı irtifak hakkı, pilon yeri ve yol bedeli tespit davasında, ilk bozma sonrası mahkemece verilen kabul kararının davalı vekili tarafından bedelin yetersizliği gerekçesiyle temyizi.

2942 Sayılı Kamulaştırma Kanununa dayalı enerji nakil hattı irtifak hakkı, pilon yeri ve yol bedeli tespit davasında, ilk bozma sonrası mahkemece verilen kabul kararının davalı vekili tarafından bedelin yetersizliği gerekçesiyle temyizi.

Özet: Bu hukuki belge, enerji nakil hattı için irtifak hakkı, pilon yeri ve yol bedelinin tespiti ile tescili davasında, yerel mahkemenin ilk kabul kararının taşınmazın toplulaştırma durumu, irtifak hakkı değer düşüklüğü oranı, mevcut irtifak haklarının indirimi ve acele el koyma bedeli mahsubundaki hatalar nedeniyle bozulmasının ardından, bozmaya uyularak yapılan yeniden yargılamada davanın tekrar kabul edilmesi üzerine, davalı tarafın kamulaştırma bedelinin ve bilirkişi raporunun yetersizliği iddiasıyla gerçekleştirdiği temyiz incelemesini içermektedir.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , ██████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

: ████████ Esas, ████████ Karar

KARAR

: Kabul

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı, pilon yeri ve yol bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; davacı idare tarafından yapımı planlanan ve ... köyünden geçen ...yeni yolu ve ... Şalt binası AP-2 üretim istasyonu arası enerji nakil hattının ... köyü 352 nolu parsele tekabül eden kısmının kamulaştırılması için Mahkememizin ████████ Esas sayılı dosyası ile bedel tespiti davası açtıklarını, bu dosyada fen bilirkişisince düzenlenen bilirkişi raporunda kamulaştırılması gereken yolun toplam alanı için 831,02 m², enerji nakil hattına ait irtifak alanı için 167,49 m² ve pilon yeri için 24,49 m² olarak belirlendiğini, bedelin malik adına bankaya yatırıldığını, malik tarafından tapuda devir ve ferağ işlemlerini yapacağı hususunda taahhütte bulunulmuş ise de kendisine tebliğ edilen davetiyeye rağmen tapuda ferağ işlemlerini yapmadığını bu nedenlerle kamulaştırılan alanın bedelinin tespiti, maliklere ödenen tutarın bu bedelden mahsubu ile kamulaştırılan alanın tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; usulüne uygun kamulaştırma işleminin bulunmadığını, davacı idare tarafından daha fazla kısma el atıldığını, taşınmazın reel pazar değerinin ve gerçek karşılığının tespit edilerek ödenmesi gerektiğini beyan etmiştir.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemenin 19.02.2014 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne ve kamulaştırma konusu irtifak hakkı, pilon yeri ve yol bedelinin tespiti ile bu hakkın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1.Mahkemenin 19.02.2014 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde yöntem olarak bir isabetsizlik görülmediği ancak dosyada mevcut tapu kaydına göre dava konusu taşınmazın 3083 sayılı Kanun'un 13. maddesi gereğince kısıtlı olduğuna dair şerh bulunduğu anlaşılmakla, toplulaştırma projesi kapsamında olup olmadığı, toplulaştırma işlemlerinin tamamlanıp tamamlanmadığı Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan sorularak, buna ilişkin belgeler getirtilip, toplulaştırma işlemleri sonucu yeni tapu oluşmuş ise buna ilişkin tapuların ve ölçekli krokilerinin ilgili Tapu ve Kadastro müdürlüklerinden istenilip, taşınmaz başında yeniden keşif yapılmak suretiyle el atılan kısmın kesinti kapsamında kalıp kalmadığı tespit edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme sonucunda hüküm kurulması, hatalı olduğu gibi kabule göre de dava konusu taşınmazın niteliği, geometrik durumu, yüzölçümü ve enerji nakil hattının güzergahı dikkate alınarak irtifak hakkı nedeniyle değer düşüklüğü oranının taşınmazın tüm değerinin binde beşini geçemeyeceği gözetilmeden daha yüksek oranda değer düşüklüğü tesbit eden rapora göre irtifak hakkı bedelinin fazla tesbiti, taşınmazın tapu kaydında ... Genel Müdürlüğü ve ... Kurumu lehine tescilli irtifak haklarının taşınmazın tamamında meydana getirdiği değer düşüklüğünün, tespit edilen bedelden indirilmesi gerektiği düşünülmeden fazla bedele hükmedilmesi, acele el koyma kararından sonra davalı adına bankaya bloke edilen bedel, tespit edilen kamulaştırma bedelinden mahsup edilerek fark bedelin davalıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken, infazda tereddüt yaratacak şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunun yetersiz olduğunu, dava konusu taşınmazın arsa vasfında olduğunu, kamulaştırma bedelinin düşük hesaplandığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme

1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun'un 26.9.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmazın zeminine 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birin fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesi ve yine aynı Kanun'un 11 inci maddesinin son fıkrası uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve enerji nakil hattı güzergâhı dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirlenmek suretiyle irtifak hakkı karşılığı ile pilon yeri ve yol olan bölümün bedelinin tespit edilmesi yerindedir.

3.Temyizen incelenen ve bozma ilamına uyularak verilen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

09.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.