imar uygulamasıyla bedele dönüştürülen taşınmaz payı karşılığının artırılması talepli davada yargılama süreci, nispi vekalet ücreti ve temyiz incelemesi.

İmar uygulamasıyla bedele dönüştürülen taşınmaz payı karşılığının artırılması talepli davada yargılama süreci, nispi vekalet ücreti ve temyiz incelemesi.

Özet: Bu hukuki metin, imar uygulaması sırasında bedele dönüştürülen taşınmaz payının karşılığının artırılması talebiyle açılan davanın karmaşık yargı sürecini özetlemektedir; ilk derece mahkemesince usulden reddedilen dava, bölge adliye mahkemesince kaldırılıp yeniden yargılamaya açılmış, sonrasında kısmen kabul kararı verilmiş, ancak davalı idarenin itirazı üzerine bölge adliye mahkemesi, kamu düzeni gereği kararı düzelterek ve emsal karşılaştırmasıyla belirlenen ipotek bedelini yurt içi üretici fiyat endeksi ile güncelleyerek yeniden kısmen kabul etmiş, ayrıca Anayasa Mahkemesi kararı doğrultusunda maktu harç ve vekalet ücretine hükmetmiş, nihayetinde her iki tarafın vekalet ücreti ve tazminat miktarı gibi konularda temyiz başvurusuyla üst mahkemeye taşınmıştır.

5. Hukuk Dairesi █████████ E. , ██████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi

SAYISI

: █████████ Esas, █████████ Karar

KARAR

: Esastan ret / Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar

İLK DERECE MAHKEMESİ

: Kırklareli 2. Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

: ████████ Esas, ████████ Karar

Taraflar arasındaki imar uygulaması sırasında bedele dönüştürülen davacı payına takdir edilen karşılığın artırılması davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekillince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine, kamu düzeni gereği İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak esas hakkında yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Kırklareli ili, ... Mahallesi, 5 15... ve 92 parsel sayılı taşınmazlarda davalı idare tarafından yapılan imar uygulaması nedeniyle bedele dönüştürülen müvekkillerinin payına takdir edilen bedelin artırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; 07.09.2016 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’na (2942 sayılı Kanun) eklenen Geçici 12 nci madde uyarınca hesaplama yapılması gerektiğini, müvekkili idare adına uzlaşma talep edilmesi için Mahkemece süre verilmesi yönünde talepte bulunduklarını, harç ve vekâlet ücretinin maktu olarak belirlenmesi gerektiğini, dava konusu taşınmaz için talep edilen bedelin yüksek olduğunu ileri sürmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne ve artırılan bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesi gerektiğini savunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile arsa niteliğindeki taşınmaza imar uygulamasının tapuya tescil edildiği tarih değerlendirme tarihi kabul edilerek emsal karşılaştırması yapılmak sureti ile tespit edilen ipotek bedelinin ... tarafından açıklanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi tablosu esas alınmak suretiyle dava tarihine güncellenmek suretiyle artırılmasına ve bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmesi doğru olduğu gibi ipotek bedelinin artırılmasına ilişkin davalarda zamanaşımı süresinin bulunmadığından davalı idare vekilinin istinaf itirazlarının yerinde olmadığı belirtilerek 07.09.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6754 sayılı Kanun'un 35 nci maddesi ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen Gecici 12 nci maddesi ile yapılan değişiklik ve Anayasa Mahkemesinin 16.11.2017 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı gereğince maktu harç ve vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğinden bahisle İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak, düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gözetilerek nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, imar uygulaması sırasında bedele dönüştürülen davacı payına idarece takdir edilen karşılığının artırılması istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme

1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 6745 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen geçici 12 nci maddesi uyarınca uygulamanın tapuda tescil edildiği tarih değerlendirme tarihi olarak esas alınıp, emsal karşılaştırması sonucu tespit edilen bedelin, ...tarafından açıklanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi tablosuna göre dava tarihine güncellenmesi suretiyle değer biçilmesi ve davacı taraf lehine maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeple;

Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.