yargıtay 8. ceza dairesi, 6136 sayılı kanuna aykırılık suçundan verilen mahkumiyet sonrası memnu hakların iadesi talebinin reddine ilişkin ek kararın kanun yolu belirlenmesi itirazını inceliyor.

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, 6136 sayılı Kanuna aykırılık suçundan verilen mahkumiyet sonrası memnu hakların iadesi talebinin reddine ilişkin ek kararın kanun yolu belirlenmesi itirazını inceliyor.

Özet: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, mahkemenin memnu hakların iadesi talebinin reddine ilişkin 2024 tarihli ek kararının, hukuken nihai bir hüküm niteliğinde olup yürürlükteki mevzuata göre istinaf kanun yoluna tabi olması gerektiğini belirterek, bu karara dair Yargıtay Dairesinin bozma kararının kaldırılmasını talep etmiştir; zira daha önce yargıtayca bozulmuş bir karara istinaden verilen ikinci hükümlere uygulanan temyiz yolu istisnasının, ilk kez verilen bu ek karar için geçerli olmadığını savunmuştur.

8. Ceza Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi

SAYISI

: ███████ E., ███████ K.

SUÇ

: 6136 sayılı Kanun'a aykırılık

HÜKÜM

: Memnu hakların iadesi talebinin reddine ilişkin ek karar

İTİRAZNAME GÖRÜŞÜ

: Bozma kararının kaldırılması

Yargıtay 8. Ceza Dairesinin, 11.03.2025 tarih, ██████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 22.05.2025 tarihli ve ██████████ sayılı itirazı üzerine yapılan inceleme neticesinde;

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 308 inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen kanunî süresinde yapılan itiraz başvurusu üzerine dava dosyası, aynı Kanun’un 308 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği Dairemize gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İTİRAZ SEBEPLERİ

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz başvurusu, hükümlü hakkında, 6136 sayılı Kanun' a aykırılık suçundan verilen asıl mahkumiyet hükmünün Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 26.01.1995 tarihli ve ████████ 89... /798 Karar sayılı ilamı ile onanmak suretiyle usulüne uygun bir şekilde kesinleştiği, sonrasında hükümlü tarafından memnu hakların iadesi talebinde bulunulması üzerine mahkemece 12.06.2024 tarihli ek karar ile talebin reddine karar verildiği, bu ek kararın istikrar bulmuş Yargıtay içtihatlarına göre hüküm (nihai karar) niteliğinde olduğu, her ne kadar asıl karar, öncesinde temyiz incelemesinden geçerek kesinleşmiş ise de 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanunun 8/1. maddesindeki düzenlemede 20.07.2016 tarihinden önce ilk derece mahkemelerince verilen hükümlerin temyiz incelemesinde bozulması üzerine, mahkemesince yapılacak yargılama sonucunda kurulacak ikinci hükmün ancak kesinleşinceye kadar temyiz incelemesine tabi olacağına yer verildiği, ancak temyize konu edilen memnu hakların iadesi talebinin reddine dair ek karar yönünden daha önceden Yargıtayca verilmiş bir bozma kararının bulunmadığı, bu nedenle inceleme konusu ikinci hükmün (ek kararın) tabi olacağı kanun yolunun, verildiği tarihte yürürlükte olan mevzuata göre belirlenmesi gerekeceği ve buna göre de 5271 sayılı Kanunun 272. maddesi ve devamı maddeleri uyarınca ek kararın istinaf kanun yoluna tabi olduğundan verilen bozma kararının kaldırılarak dosyanın incelenmeksizin iadesine aksi halde itirazın değerlendirilmek üzere Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmesi gerektiği talebine ilişkindir.

II. GEREKÇE

1.... Asliye Ceza Mahkemesi tarafından 25.05.1994 tarihli 1994/ 23... /24 Karar sayılı kararı ile hükümlü hakkında 6136 sayılı Kanun' a aykırılık suçundan mahkumiyet kararı verilmiş ve Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 26.01.1995 tarihli onama kararı ile hüküm kesinleşmiş ve hükmün infazına başlanmıştır.

2.... Asliye Ceza Mahkemesinin , 12.06.2024 tarih ve 1994/ 23... /24 Karar sayılı ek kararı ile hükümlünün memnu hakların iadesi başvurusu hakkında, hükümlünün herhangi bir adli sicil ve arşiv kaydına rastlanılmadığı, bu nedenle hükümlünün memnu haklarının iadesini talep etmekle hukuki yararı olmadığı kanaatiyle memnu hakların iadesi yönündeki talebinin reddine karar verilmiştir.

Bu hukuki süreçten sonra somut itiraz değerlendirildiğinde;

5352 sayılı Adli Sicil Kanununun ''Yasaklanmış Hakların Geri Verilmesi'' kenar başlıklı 13/A maddesinin 5. fıkrasında "Yasaklanmış hakların geri verilmesi talebi üzerine mahkemenin verdiği karara karşı, hükümle ilgili olarak Ceza Muhakemesi Kanununda öngörülen kanun yoluna başvurulabilir'' şeklinde düzenlemeye yer verildiği, 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8/1. maddesinin, "Bölge adliye mahkemelerinin, 26.9.2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun geçici 2’nci maddesi uyarınca Resmî Gazetede ilân edilecek göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun 322 nci maddesinin dördüncü, beşinci ve altıncı fıkraları hariç olmak üzere, 305 ilâ 326 ncı maddeleri uygulanır. (Ek cümle: 1/7/2016-███████ md.) Bu kararlara ilişkin dosyalar bölge adliye mahkemelerine gönderilemez." şeklinde düzenlendiği görülmüştür.

Memnu hakların iadesine ilişkin istem üzerine verilen kararların, 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'na 5560 sayılı Kanun'un 38. maddesi ile eklenen 13/A-5 maddesi gereğince hüküm niteliğinde olup istinaf kanun yoluna tabi olduğu, 5320 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 8/1. maddesindeki 20.07.2016 tarihinden önce ilk derece mahkemelerince verilen hükümlerin temyiz incelemesinde bozulması üzerine mahkemesince yapılacak yargılama sonucunda kurulacak ikinci hükümlerin de kesinleşinceye kadar temyiz incelemesine tabi olacağı yönündeki düzenlemeler de gözetildiğinde,

Hükümlü hakkında incelemeye konu dosyada, memnu hakların iadesi talebinin reddine dair kararın daha daha önce Yargıtay incelemesinden geçmediğinin anlaşılması karşısında, dosyanın incelenmeksizin Bölge Adliye Mahkemesine iadesine karar verilmesi yerine onanmasına karar verilmesi hukuka aykırı bulunduğundan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın itirazının kabulüne karar verilmiştir.

III. KARAR

1. Gerekçe bölümünde belirtilen nedenle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı İTİRAZININ oy birliğiyle KABULÜNE,

2. 5271 sayılı Kanun’un 308 inci maddesinin ikinci fıkrası gereği Yargıtay 8. Ceza Dairesinin, 11.03.2025 tarih, ██████████ Esas, █████████ Karar sayılı bozma ilâmının KALDIRILMASINA,

3. Gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle ... Asliye Ceza Mahkemesinin , 12.06.2024 tarihli ek kararına yönelik kanun yolu başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesince değerlendirilmesi amacıyla 5271 sayılı Kanun’un 272 nci ve devamı maddeleri uyarınca inceleme yapılmak üzere dava dosyasının, İNCELENMEKSİZİN İADESİNE,

Dava dosyasının, ... Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 30.09.2025 tarihinde karar verildi.