adalet bakanlığının kanun yararına bozma istemiyle, ağır ceza mahkemesinin infaz hakimliği yetkisini aşarak hükümlüye verilen hücre hapsi süresini değiştirmesi.

Adalet Bakanlığının kanun yararına bozma istemiyle, ağır ceza mahkemesinin infaz hakimliği yetkisini aşarak hükümlüye verilen hücre hapsi süresini değiştirmesi.

Özet: Hükümlüye verilen 10 günlük hücre hapsi cezasının, infaz hakimliği onayı sonrası ağır ceza mahkemesi tarafından itiraz üzerine 2 güne indirilmesi işleminin kanun yararına bozulması talep edilmiş; talep gerekçesinde, ağır ceza mahkemesinin, infaz hakimliği kanunu uyarınca idari işlemin hukuka uygunluğunu denetleme yetkisini aşarak idarenin yerine geçip disiplin cezasının süresini değiştiremeyeceği, dolayısıyla kararın hukuka aykırı olduğu vurgulanmıştır.

1. Ceza Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ

:Ağır Ceza Mahkemesi

SAYISI

: █████████ değişik iş

İNCELEME KONUSU KARAR

: İtirazın kabulüne

KANUN YARARINA BOZMA

YOLUNA BAŞVURAN

: Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay

Cumhuriyet Başsavcılığı

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ

: İlgili kararın kanun yararına bozulması

Nitelikli dolandırıcılık, hakaret ve basit yaralama suçlarından hükümlü ...'nın, aramaya karşı çıkmak eylemi sebebiyle 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un 43/2-b maddesi uyarınca 10 gün hücre hapsi cezası ile cezalandırılmasına dair Elazığ 1 Nolu Kapalı Ceza İnfaz Kurumu Disiplin Kurulu Başkanlığının 13.07.2018 tarihli ve ████████ sayılı kararına yönelik şikâyetin reddine, anılan kararın onanmasına ilişkin Elazığ İnfaz Hâkimliğinin 01.10.2018 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararına karşı hükümlünün itirazının kabulüne ve anılan İnfaz Hakimliği kararının kaldırılması ile hükümlünün eylemi ile ilgili bir üst ceza tayin edilirken eylemin niteliği ve ağırlık derecesinin dikkate alınması gerektiğinden bahisle hükümlünün 2 gün hücre hapsi cezası ile cezalandırılmasına dair mercii Elazığ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.11.2018 tarihli ve █████████ değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak;

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 14.04.2025 tarihli ve 94660652-105-23-10503-2024-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.04.2025 tarihli ve ██████████ sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü;

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 18.04.2025 tarihli ve ██████████ sayılı kanun yararına bozma isteminin;

"Hükümlünün hücreye koyma disiplin cezasına karşı yapmış olduğu şikayetinin reddine ilişkin Elazığ İnfaz Hâkimliğinin 01.10.2018 tarihli kararına yönelik itirazın, Elazığ 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 01.11.2018 tarihli kararı ile kabulüne karar verildikten sonra, 10 gün hücreye koyma cezasının kaldırılarak, cezanın 2 gün hücreye koyma cezası olarak değiştirilmesine de karar verilmiş ise de,

4675 sayılı İnfaz Hakimliği Kanunu'nun 4. maddesinde, İnfaz Hâkimliğinin görevinin ceza infaz kurumunda yer alan tutuklu ve hükümlülere ilişkin cezaevi idaresinin eylem ve işlemlerinin şikâyet yolu ile kanun, tüzük, yönetmelik ve genelgeler ile hukukun genel ilkelerine uygunluğunun denetlenmesine ilişkin olduğunun düzenlendiği, 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu'nun 6/3. maddesinde yer alan, "İnfaz hâkimi, inceleme sonunda şikâyeti yerinde görmezse reddine; yerinde görürse, yapılan işlemin iptaline ya da faaliyetin durdurulmasına veya ertelenmesine karar verir." şeklindeki düzenleme ile birlikte değerlendirildiğinde, infaz hâkimliğinin görevinin ceza infaz kurumunda yer alan tutuklu ve hükümlülere ilişkin cezaevi idaresinin eylem ve işlemlerinin şikayet yolu ile kanun, tüzük, yönetmelik ve genelgeler ile hukukun genel ilkelerine uygunluğunun denetlenilmesine yönelik olduğu, bu itibarla mahkemece idarenin yerine geçerek bir karar verilmesinin mümkün bulunmadığı, keza itiraz üzerine merciin inceleme yetkisinin de infaz hâkimliğinin yetkisi ile aynı olduğu cihetle, itirazın kabulü ile işlemin iptaline karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde itirazın kabulü ile birlikte hücre cezasına da hükmedilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları;

(1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir.

(2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir.

(3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.

2. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 43 üncü maddesinin birinci fıkrası ile ikinci fıkrasının (b) bendi;

Madde 43- (1) Ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma cezası, hükümlünün bir aydan üç aya kadar ziyaretçi görüşüne çıkarılmamasıdır.

(2) Ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma cezasını gerektiren eylemler şunlardır:

...

(b) Aramaya karşı çıkmak.

3. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 48 inci maddesinin ikinci fıkrası;

Madde 48 - (1) (İptal

: Anayasa Mahkemesinin 3/███████ tarihli ve E.:███████, K.:████████ sayılı Kararı ile.)

(2) Bir eylemden dolayı verilen disiplin cezası kesinleştikten sonra bu cezanın infazı tamamlanıp kaldırılması için dördüncü fıkrada belirtilen süreler geçinceye kadar yeniden disiplin cezasını gerektiren bir eylemde bulunan hükümlü hakkında, her defasında bir üst ceza uygulanır.

Şeklinde düzenlenmiştir.

4. Aramaya karşı çıkmak eyleminden dolayı dolayı hükümlü hakkında Ceza İnfaz Kurumu Disiplin Kurulu Başkanlığı tarafından 5275 sayılı Kanun'un 43/2-(b) bendi, 48/2 ve 44/2. madde hükümleri gereğince, 10 gün süreyle hücreye koyma disiplin cezası verildiği, hükümlünün bu disiplin cezasına karşı İnfaz hakimliğine şikayette bulunduğu, şikayetinin reddine karar verildiği, bu karara karşı hükümlünün itirazda bulunması üzerine itiraz merciince itirazın kabulüne, İnfaz hakimliğinin ve Disiplin Kurulu Başkanlığının kararlarının kaldırılmasına, "..hükümlünün eylemi ile ilgili bir üst ceza tayin edilirken eyleminin nitelik ve ağırlık derecesinin dikkate alınması gerektiği" gerekçesiyle hükümlüye verilen 10 günlük hücre disiplin cezasının yerinde olmadığı kabul edilerek, hükümlünün eylemi nedeniyle 2 gün hücreye koyma disiplin cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.

5. 4675 sayılı İnfaz Hakimliği Kanunu’nun 4 ve 6 ncı madde hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, İnfaz Hakimliğinin görevinin ceza infaz kurumunda yer alan tutuklu ve hükümlülere ilişkin cezaevi idaresinin eylem ve işlemlerinin şikayet yolu ile kanun veya diğer mevzuat hükümleri ile hukukun genel ilkelerine uygunluğunun denetlenmesine ilişkin olduğu, İnfaz Hakimliğince ve İnfaz hakimliği kararına karşı yapılan itiraz üzerine inceleme yapan itiraz merciince hükümlü veya tutuklu tarafından yapılan şikayetin yada itirazın kabulü halinde cezaevi idaresi tarafından verilen kararın veya yapılan işlemin iptaline ya da faaliyetin durdurulmasına veya ertelenmesine karar verilebileceği, ancak idarenin yerine geçerek bir karar verilmesinin mümkün olmadığı dikkate alınmalıdır.

6. Somut olayda, İtiraz merciince önüne gelen ve itiraza konu edilen kararda varsa tespit edilen hukuka aykırılık gösterilip, şikayete konu cezaevi idaresi tarafından verilen kararın iptaline ve yeniden değerlendirme yapılmak üzere Ceza İnfaz Kurumuna gönderilmesine karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken, idarenin yerine geçerek, hükümlü hakkında verilen 10 gün hücre disiplin cezasının kaldırılarak, hükümlünün 2 gün hücre disiplin cezası ile cezalandırılmasına dair karar verilmesi hukuka aykırı olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

III. KARAR

1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,

2. Elazığ 1. Ağır Ceza Mahkemesince verilen 01.11.2018 tarihli ve █████████ değişik iş sayılı kararın 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,

Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

26.09.2025 tarihinde karar verildi.