ankara 12. asliye ticaret mahkemesinde görülen menfi tespit davasında, asansör montaj sözleşmesi kapsamında verilen ve bedelsiz kalan bonoların kambiyo senetleri hukuku ve ciro silsilesi açısından geçersizliği iddialarıyla borçlu olunmadığının tespiti ve icra takibinin iptali talep edilmektedir.

Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen menfi tespit davasında, asansör montaj sözleşmesi kapsamında verilen ve bedelsiz kalan bonoların kambiyo senetleri hukuku ve ciro silsilesi açısından geçersizliği iddialarıyla borçlu olunmadığının tespiti ve icra takibinin iptali talep edilmektedir.

Özet: Bir şirket, asansör montaj sözleşmesinin yerine getirilmemesi sonucu bedelsiz kaldığını öne sürdüğü bonolar nedeniyle aleyhine başlatılan icra takibinin iptali ile borçlu olmadığının tespiti ve kötü niyet tazminatı talebiyle menfi tespit davası açmıştır; davacı, asansör şirketine verdiği bonolardan birinin ciro edildiği şahıs tarafından icraya konulduğunu, diğer bonoların da el değiştirdiğini, bonoların bedelsiz olmasının yanı sıra ciro silsilesinde hatalar ve geçersiz imzalar bulunduğunu iddia ederek borçsuzluğunu kanıtlamaya çalışmaktadır.

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: ████████ Esas - ████████

T.C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

DAVA

: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2022

KARAR TARİHİ

: █████/2025

KARAR YAZIM TARİHİ

: █████/2025

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

: Davacı vekili dava dilekçesinde, davalı ... Asansör İnşaat Ltd. Şti. ile davacı arasında asansör montaj sözleşmesi imzalandığını ve sözleşme kapsamında davalı şirkete bir miktar bono verdiklerini, davalı şirketin sözleşme gereğini yerine getirmediğini, kendisine verilen █████/2022 vade tarihli 50.000,00 TL bedelli bonoyu davalılardan ...'ye ciro ettiğini, bu davalı tarafından ...... Müdürlüğünün ██████████ esas sayılı icra takibine başlandığını, davalı şirketin bedelsiz kalan bonoları iade etmediği gibi █████/2022 vade tarihli 40.000,00 TL bedelli bonoyu diğer davalı ...'e ciro ettiğini ve bu davalının bonoyu tahsil için bankaya teslim ettiğini, sözleşmeye konu işin yapılmaması nedeniyle bonoların bedelsiz olduğunu, bonolardaki ciro silsilesinin hatalı olup şirket adına yapılan ciroların şirket yetkilisi tarafından imzalanmadığını, ... tarafından yapılan ciroların ise geçersiz olduğunu, ciro zincirinde kopukluk bulunduğunu, imza incelemesi yapılması gerektiğini belirterek ...... Müdürlüğünün ██████████ esas sayılı icra takibinin iptalini, davacının davalılara borçlu olmadığının tespiti ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

CEVAP

: Davalı ... davaya karşı cevap vermemiş, davalı vekili █████/2024 tarihli beyan dilekçesinde, müvekkilinin tacir ve vergi kaydı olmadığını, davayı kabul etmediklerini, davacının ileri sürdüğü nedenlerin hiçbirinin doğru olmadığını ve hukuka uygun olmadığını, davacı keşidecinin ve lehtar şirketin senet bedeli kadar müvekkiline borçlu olduğunu, davacı ve davalı şirketin tacir gibi hareket etme yükümlülükleri olduğunu, hiçbir tacirin borcu olmadığı halde kambiyo senedi niteliği senet keşide edip başkasına teslim edemeyeceğini, davacının çelişkili beyan ve taleplerde bulunduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Diğer davalılar davaya karşı herhangi bir cevap vermemişlerdir.

DELİLLER

: Arabuluculuk son tutanağı, (kapatılan) ...... Müdürlüğünün ██████████ esas (yeni ...2. Genel İcra Müdürlüğünün ██████████ esas) sayılı icra takip dosyası, takibin dayanağı olan █████/2022 tanzim, █████/2022 vade tarihli ve 50.000,00 TL bedelli bono, takip konusu olmayan her biri █████/2022 tanzim, 40.000,00 TL bedelli, █████/2022, █████/2022 ve █████/2023 vade tarihli 3 adet bono, dava dosyasında bulunan diğer deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı alacaklı ...'nin başlattığı (kapatılan) ...... Müdürlüğünün ██████████ esas (yeni ...2. Genel İcra Müdürlüğünün ██████████ esas) sayılı icra takibi icra takibi nedeni ile borçlu bulunulmadığının tespiti, ayrıca takip konusu olmayan her biri █████/2022 tanzim, 40.000,00 TL bedelli, █████/2022, █████/2022 ve █████/2023 vade tarihli 3 adet bonodan dolayı davalılara borçlu bulunulmadığının tespiti istemine ilişkindir.

İİK'nun "Menfi tesbit ve istirdat davaları" başlıklı 72. maddesinin 1. fıkrasında "Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir.", aynı maddenin 5. fıkrasında "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırşa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz.", 6. fıkrasında "Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir." düzenlemeleri yer almaktadır.

İcra dosyasının incelenmesinde, davalı alacaklı ...'nin dava konusu bonolardan █████/2022 tanzim, █████/2022 vade tarihli ve 50.000,00 TL bedelli bonoya dayalı olarak (kapatılan) ...... Müdürlüğünün ██████████ esas (yeni ...2. Genel İcra Müdürlüğünün ██████████ esas) sayılı dosyası ile davacı borçlu ve davalı ... Asansör İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi aleyhine icra takibine başladığı, davacı borçlu vekilinin takibin dayanağı olan bono ile takip konusu olmayan her biri █████/2022 tanzim, 40.000,00 TL bedelli, █████/2022, █████/2022 ve █████/2023 vade tarihli 3 adet bonodan dolayı davacının davalılara borçlu olmadığının tespiti ve takibin iptali istemi ile bu davayı açtığı görülmektedir.

Davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden yapılan değerlendirmede;

Davacı vekilinin yargılamanın █████/2024 günlü oturumundaki "Müvekkilimin tutmakta olduğu ticari defter ve belge bulunmamaktadır. Kendisi sadece fatura düzenlemektedir. Bu nedenle belge ve defterleri üzerinde inceleme yapılamayacağını düşünmekteyim. Davalı şirket yetkilisi ...'ın isticvabı ile davaya konu her iki senetteki lehter imzalarının kendisine ait olmadığının, senetlerin ticari ilişki kapsamında verilip verilmediğinin ve dava konusu asansör montaj işinin yapılıp yapılmadığının sorulmasını talep ederiz" şeklindeki beyan ve talebi üzerine davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. yetkilisi ...'a "Davaya konu 40.000,00 TL ve 50.000,00 TL bedelli her iki bonodaki lehtar imzalarının kendisine ait olup olmadığının, dava konusu diğer her biri 40.000,00 TL bedelli bonolarda dahil olmak üzere 4 bononun ticari ilişki kapsamında verilip verilmediğinin ve dava konusu asansör montaj işinin yapılıp yapılmadığının sorulması için davet olundunuz, duruşmaya kabul edilebilir bir mazeretiniz olmaksızın gelmediğiniz veya gelip de cevap vermediğiniz takdirde her iki bonodaki lehtar imzasının şahsınıza ait olmadığının, bonoların ticari ilişki kapsamında verilmediğinin ve davaya konu asansör montaj işinin yapılmadığının kabul edileceği tebliğ ve ihtar olunur." meşruhatını içeren isticvap davetiyesi çıkartılmış, davetiye tebliğine rağmen şirket yetkilisi duruşmaya gelmediğinden HMK'nun 171/1. maddesi uyarınca bonoların ticari ilişki kapsamında verilmediği ve davaya konu asansör montaj işinin yapılmadığı kabul edilmiş, bonoların bedelsiz kalması nedeni ile bu davalı yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalılar ... ve Ömer Faruk İlgün yönünden yapılan değerlendirmede;

Dava konusu bonoların kambiyo senedi vasfında olduğu ve ciro silsilesinde kopukluk bulunmadığı, bonolar hakkında da uygulanan TTK'nun 687/1. maddesinin "Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." hükmü gereğince davacının davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki şahsi def'ileri bonoları ciro yolu ile alan iyi niyetli hamillere karşı ileri süremeyeceği, bu davalıların borçlunun zararına hareket ettiğinin davacı tarafından iddia ve ispat edilemediği anlaşıldığından bu davalılar yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

Açıklanan nedenlerle aşağıdaki şekilde karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalılar ... ve Ömer Faruk İlgün aleyhine açılan davanın reddine,

2-Davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine açılan davanın kabülü ile davacının dava konusu toplam 170.000,00 TL bedelli 4 adet bonodan dolayı adı geçen davalıya borçlu olmadığının tespitine,

3-Yasal dayanağı olmadığından ve koşulları oluşmadığından davacı vekilinin tazminat talebinin reddine,

4-Kabul edilen 170.000,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 11.612,70 TL karar ve ilam harcından 2.903,18 TL peşin harç, 11,50 TL tamamlama harcı toplamı olan 2.914,68 TL harcın düşümü ile eksik kalan 8.698,02 TL harcın davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvuru harcı, 2.903,18 TL peşin harç, 11,50 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 2.995,38 TL harcın davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacının ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. Yönünden yaptığı 483,00 TL tebligat ve yazışma giderinden ibaret yargılama giderinin davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,

7-Davacının diğer davalılar yönünden karşıladığı 717,50 TL tebligat giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 170.000,00 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalı ... Asansör İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,

9-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 170.000,00 TL üzerinden takdir edilen 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak adı geçen davalıya verilmesine,

10-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... vekili ile diğer davalıların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine ya da bulunmadığı takdirde Asliye Hukuk Mahkemesine dilekçe verilmesi sureti ile ...Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır