konya asliye ticaret mahkemesinde görülen, trafik kazasında asli kusurlu sürücüden ve sigortadan araç hasarı, değer kaybı ve mahrumiyet bedeli tazminatı davası.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazasında asli kusurlu sürücüden ve sigortadan araç hasarı, değer kaybı ve mahrumiyet bedeli tazminatı davası.

Özet: Davacı, 17/03/2023 tarihli trafik kazasında davalı sürücünün kontrolsüz kavşağa girerek aracına çarpması sonucu aracının hasar görüp değer kaybına uğradığını iddia ederek, davalı sürücüyü asli ve tam kusurlu bulmuş; HMK 107 kapsamında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla sigorta şirketinden değer kaybı, sürücü ve malikten ise değer kaybının sigorta limitini aşan kısmı ile araç mahrumiyet bedeli talep etmiştir. Davalı sigorta şirketi, kaza nedeniyle poliçe limiti olan 120.000 TLnin tamamını ödediğini savunarak davanın reddini isterken; davalı sürücü ve araç maliki, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını ve kazada davacının tam kusurlu olduğunu iddia ederek taleplerin reddini talep etmiştir.

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...

T.C.

KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

: 1-

VEKİLLERİ

DAVALILAR

: 2-

3- ... -

VEKİLİ

DAVA

: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZMA TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Davalı ... sevk ve idaresinde bulunan ve davalı ... adına kayıtlı ... plakalı 2010 model ... marka araç ile Konya İli, ... İlçesi, ... Mahallesi adresinde dur levhası olmasına rağmen kavşağa kontrolsüz girmesi sonucunda müvekkil ... yönetimindeki ... plaka sayılı Volkswagen marka 2015 model araca çarptığını, kazanın oluşumunda araç sürücüsü ... kavşaklara yaklaşırken kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamama, dikkatli olmama, geçiş hakkı olan araçlara ilk geçiş hakkını vermeme şeklinde eylemleri neticesinde 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 57/A maddesini ihlal ettiğini, █████/2023 tarihli kaza neticesinde müvekkili 2015 model ... marka aracı büyük hasar gördüğünü ve değer kaybına uğradığını, müvekkili aracı kaza öncesi hatasız ve boyasız bir halde iken kaza neticesinde ikinci el piyasa fiyatı ciddi bir düşüş gösterdiğini ancak müvekkiline değer kaybına yönelik herhangi bir ödeme yapılmadığını, müvekkilinin aracının hasar görmesine ve değer kaybına uğramasına sebep kazada davalı sürücü ... asli ve tam kusurlu olduğunu, ... plakalı 2010 model Mercedes-Benz markalı araç davalı sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... poliçe ve ... acente no'lu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile kayıtlı bulunduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla HMK m. 107 kapsamında şimdilik 100,00-TL değer kaybı tazminatını sigorta limiti dahilinde davalı sigorta şirketinden kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline; sigorta limitini aşan kısım yönünden ise davalı araç sürücüsü ve araç malikinden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsiline, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla HMK m. 107 kapsamında şimdilik 100,00-TL araç mahrumiyet bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı araç sürücüsü ile davalı araç malikinden tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı sigorta şirketi vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle; Sigorta Şirketinin Teminat limitini aşan talepler yönünden sorumluluğu bulunmadığını, hiçbir şekilde davayı ve davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin poliçeden doğan sorumluluğunun kaza tarihi itibariyle maddi araç başına azami 100.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, ayrıca yine davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, işbu dava konusu trafik kazası nedeniyle davacıya ait araç için ... nolu hasar dosyası kapsamında; █████/2023 tarihinde, ... Sigorta A.ş.’ne 112.969,90TL rücen hasar ödemesi, █████/2023 tarihinde, davacı vekili AV. ... ’a 7.030,10–TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığını, buna göre davacıya araç için yapılan ödemelerin toplamının 120.000,00-TL olduğunu, dava konusu kaza ile ilgili yapılan ödemelere ilişkin ödeme dekontları dilekçenin ekinde ... Sigorta toplu ödemesi yönünden ilgili mahsup fiş sayfaları ile birlikte sunulduğunu, dilekçe ekinde sunulan poliçeden de anlaşılacağı üzere müvekkilinin █████/2023 tarihinde meydana gelen kaza bakımından araç başına teminat limiti 120.000,00 TL olduğunu, teminat limitinin tamamı ödenmiş olduğu için, davanın reddi talepleri baki kalmak kaydıyla ve hiçbir şekilde davayı ve davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek ve itirazları baki kalmak kaydıyla müvekkili şirket tarafından , davacıya ait araç için 7.030,10 TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığını, bu suretle davacının değer kaybı talebi karşılandığını, davanın reddi gerektiğini, tüm bu nedenlerle cevapları ve itirazlarının kabulüne, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinden özetle;Dava dilekçesinde, HMK 107. Maddesine atıf yapılarak, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak üzere 100'er TL alacak talebinde bulunuluğunu, dava değeri belirlenebilir nitelikte olup işbu davanın belirsiz alacak davası olarak açılması HMK'ya ve Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatlarına aykırı olduğunu, █████/2023 tarihli kazada davacı tam kusurlu olduğunu, olay yerine ilişkin varsa mobese kayıtlarının celbini talep ettiklerini, davacının trafik kurallarına uygun davranmaması sebebiyle söz konusu kaza meydana geldiğini, alınacak kusur raporunda da bu durum açıkça anlaşılacağını, bu sebeple dava konusu taleplerin hepsinin reddi gerektiğini, müvekkili ...'ya ait ... plaka sayılı araç, davalı ... Sigorta A.Ş. Nezdinde ... poliçe nolu Sigorta Poliçesi ile 3. kişilerde meydana gelen zararlar yönünden teminatına alındığını, davacının davasını kabul etmemekle birlikte, davacının varsa zararlarının müvekkillere yönlendirilmesi doğru olmadığını, müvekkiline ait araç sigortalı olduğunu ve söz konusu zararlar teminat altına alındığını, davacının sunmuş olduğu faturaları kabul etmediklerini, söz konusu kazada oluşan hasar ile fatura içerikleri uyuşmadığını, tüm bu nedenlerle müvekkillerinin aleyhine doğabilecek herhangi bir zarar sonucu açacağımız her türlü talep, dava, tazminat ve sair yasal haklarımız saklı kalmak kaydıyla; davacının davasının öncelikle hukuki yarar yokluğundan reddine, neticede ise hukuki temelden yoksun ve mesnetsiz olması nedeniyle esastan reddine, yargılama giderleri ile ücret-i vekaletin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın değer kaybı: 100,00 TL (kimden talep edildiği: davalılardan) Mahrumiyet bedeli: 100,00 TL (kimden talep edildiği: ... ve ... ) şeklindeki zarar kalemlerine ilişkin toplam:200,00 TL tazminat ve yasal faiz talep ettiği anlaşılmakla, davacı tarafın taleplerinin haklı olup olmadığı zarar miktarlarının ne olduğu ve varsa zararın davalı taraftan tazmininin gerekip gerekmediği, gerekiyorsa kimin hangi miktarda sorumluluğunun bulunduğu hususları olduğunun tespitine/belirlenmesine, ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

... Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

... Noterler Birliğinden █████/2023 kaza tarihinden bugüne kadar malikini ve tüm özelliklerini gösterir şekilde ... ve ... plaka plaka sayılı 2 adet taşıtın trafik sicil kayıtları dosya kapsamına kazandırılmıştır.

Dosyadaki bilgilere göre ... Sigorta Şirketine dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine, ayrıca dava tarihi olan █████/2023 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evraklar istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Mahkememizce aldırılan adli trafik bilirkişisinin █████/2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; ... plaka sayılı ...'nın bu kazanın oluşumunda %75 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ...'ın bu kazanın oluşumunda %25 kusurlu olduğu rapor edilmiştir.

Mahkememizce aldırılan sigorta uzmanı bilirkişisinin █████/2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; ... plakalı aracın kaza tarihindeki değer kaybı tutarının bakiye miktarının 105.469,90 TL olduğu, mahrumiyet bedeli tutarının 11.250,00 TL olduğu rapor edilmiştir.

Taraf vekillerinin itirazlarını karşılar mahiyette rapor alınmak üzere dosya kök rapor hazırlayan sigorta uzmanı bilirkişisine tevdii edilmiş, sigorta uzmanı bilirkişisinin █████/2024 tarihli bilirkişi ek raporundan özetle; Davacı ve davalı vekilinin yaptığı itirazların incelendiği, kök rapor üzerinde yapılan inceleme neticesinde kök rapordaki görüşlerinde herhangi bir değişikliğe mahal olmadığı rapor edilmiştir.

... Sigorta Aş'ye müzekkere yazılarak davacıya ait ... plakalı aracın █████/2023 tarihli kaza nedeniyle ikame araç tahsisi yapılıp yapılmadığı, yapıldıysa süresinin bildirilmesi veya ikame araç bedelinin ödenip ödenmediği sorulmuş, █████/2025 tarihli cevabi yazıda ... plakalı aracın █████/2023 tarihli kaza nedeniyle ... K ... nolu hasar dosyası kapsamında █████/2023-█████/2023 tarihleri aralığında 15 gün ikame araç tahsisinde bulunduğu bildirilmiştir.

Davacı vekilinin Mahkememize ibraz ettiği █████/2025 tarihli dava dava değer artırım dilekçesinden özetle: Fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne, 105.469,90 TL değer kaybı tazminatını sigorta limiti dahilinde davalı sigorta şirketinden kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsiline, sigorta limitini aşan kısım yönünden ise davalı araç sürücüsü ve araç malikinden kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, trafik kazası sebebiyle zmms poliçesine dayalı olarak bakiye değer kaybı ve ikame araç bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalılar kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı, işleteni ve sürücüsü olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortacısı da bu zararlardan (değer kaybı yönünden) poliçe teminat limiti dahilinde sorumludur.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı █████/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısmı hükme esas alınmıştır. Kusur yönünden yapılan belirlemelerin kaza tespit tutanağına ve diğer tüm bilgi ve belgelere uygun olduğu değerlendirilmiştir. Bilirkişiler tarafından düzenlenen raporun olayın oluş ve şekline uygun olup hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmakla tarafların kazadaki kusur durumları ile yapılan hesaplamalar doğrultusunda hüküm kurulmuştur.

Araç Mahrumiyet bedeli talebi yönünden; davacıya kaza nedeniyle 15 gün ikame araç tahsis edildiği anlaşılmakla bu talebin reddine karar verilmiştir.

Sigorta Şirketi yönünden yapılan değerlendirmede; davalı şirketin poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğu, dava açılmadan önce sorumlu olduğu miktarda ödeme yaptığından bu davalı yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Dava açıldığı tarihte poliçe limitinin tükendiği belli olduğundan davalı sigorta lehine vekalet ücreti takdir edilmiştir.

Arabuluculuk ücreti bakımından; davalı sigorta şirketi yönünden davanın reddine karar verildiğinden bu ücretin davacıdan tahsili gerekmektedir.

HÜKÜM

:Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-... Sigorta A.Ş. yönünden; dava açılmadan önce yapılan ödemeler sonucunda poliçe limiti tükendiğinden davanın REDDİNE,

2-Diğer davalılar ... ve ... yönünden açılan davanın KABULÜ İLE;

- Davacının █████/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 105.469,90 TL bakiye değer kaybı bedelinin DAVALILAR ... VE ...'DAN kaza tarihi olan █████/2023 tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek YASAL faizi ile birlikte MÜŞTEREKEN VE MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,

3-Davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin REDDİNE,

4-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 7.204,65-TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 427,60-TL peşin harcın ve 1.800,00-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 5.134,80-TL harcın davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

5-Hazine tarafından karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

6-Davacı tarafından karşılanan 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç ve 1.800,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam ‬‬2.339,70-‬TL'nin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,

7-Davacı tarafından karşılanan davalı ... Sigorta Aş için için yapılan 80,00 TL tebligat giderinin mahsubu ile bakiye 342,75 TL posta ve tebligat gideri, 4.000,00 TL bilirkişi ücreti gideri, 38,40-TL vekalet harcı gideri olmak üzere toplam 4.381,15-TL'nin haklılık oranına göre hesaplanan (105.469,██████.569,90) 4.377,00 TL'sinin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,

8-Davalı ... Sigorta AŞ tarafından bu yargılama sebebi ile yapılan 38,40- TL vekalet harcının davacıdan alınarak davalı ... Sigorta AŞ'ye verilmesine,

9-Davalılar ... ve ... tarafından bu yargılama sebebi ile yapılan 38,40 TL vekalet harcının haklılık oranına göre hesaplanan (███████.569,90) 0,04 TL'sinin davacıdan alınarak davalılar ... ve ...'ya verilmesine, bakiye kısmının davalılar üzerinde bırakılmasına,

10-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 45.000,00-TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

11-Davalı ... Sigorta AŞ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta AŞ'ye verilmesine,

12-Davalılar ... ve ... kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca hesaplanan 100,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ... ve ...'ya verilmesine,

13-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,

Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. █████/2025

Katip Hakim