istanbul bölge adliye mahkemesi 16. hukuk dairesinin, fikir ve sanat eserine yönelik izinsiz değişiklikler ile tercümanın adının belirtilmemesi sonucu ortaya çıkan hak ihlallerine ilişkin manevi ve maddi tazminat talepli istinaf kararı.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin, fikir ve sanat eserine yönelik izinsiz değişiklikler ile tercümanın adının belirtilmemesi sonucu ortaya çıkan hak ihlallerine ilişkin manevi ve maddi tazminat talepli istinaf kararı.

Özet: Davacı, bir proje için yaptığı ve işleme eser niteliğindeki çevirilerin, davalılarca izni ve bilgisi dışında, dilsel bütünlüğünü ve kalitesini bozan değişikliklerle bir kitapçıkta yayımlandığını, ayrıca yaptığı altyazı çevirilerinde isminin belirtilmediğini, bu ihlallerin tespiti ve meni ile doğan manevi ve maddi zararların tazmini, elde edilen karın devri talepleriyle dava açarak, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunundan kaynaklanan umuma iletim, adın belirtilmesi ve eserde değişiklik yapılmasını engelleme gibi haklarının ihlal edildiğini iddia etmektedir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: █████████ Karar

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL ANADOLU 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2023

NUMARASI

: ███████ E. - ████████ K.

DAVANIN KONUSU

: Fikir Ve Sanat Eseri (Manevi Tazminat İstemli.)

Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavazün Meni İstemli)

Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavüzün Tespiti İstemli)

Fikir Ve Sanat Eseri (Temin Edilen Kârın Devri İstemli)

Fikir Ve Sanat Eseri (Maddi Tazminat İstemli)

KARAR TARİHİ

: █████/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. ve 356. maddeleri gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının 15 yıldan beri ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlarda projelerde çalışmış, akademisyen, uluslararası sanatçılardan referanslı, yeminli bir dilbilimci, proje geliştirici, dış ilişkiler uzmanı olduğunu, 1,5 yıl önce davalı ... ve ... yetkilileri tarafından müvekkiline ulaşılarak "... Buluşma Üzerine Deneyimler CD Belgesel DVD" adlı bir proje meydana getireceklerini belirttiklerini, bu projenin Türkçe'den İngilizce'ye çeviri ve düzeltilerinin müvekkili tarafından yapılmasının talep edildiğini, davacının projeye olan saygısı nedeniyle piyasa değerinin çok altında bedelle projeyi kabul ettiğini, anlaşma akabinde yaklaşık 10 aylık süre zarfında gelen talepler üzerine 2,5-3 aylık süren çalışmasını, bahsi geçen Proje Koordinatörü olan davalı ...'a teslim ettiğini, akabinde bu çevirinin davalılar tarafından kitapçık haline getirildiğini, bunun basılı haline davacının 20.02.2021 tarihinde haberdar olduğunu, bu basılı evrak üzerinde yaptığı incelemede izni ve bilgisi olmaksızın çeviride dilsel olarak kabul edilemeyecek ekleme çıkarmalar yapılmak suretiyle değişiklikler yapıldığını, bu şekilde davacının meydana getirdiği çevirinin kalitesi ve bütünlüğünün bozulduğunun tespit edildiğini, davacının yazılı izni ve bilgisi olmaksızın umuma arz edilen çeviride yapılan değişiklikleri örneklemek adına, Çevirinin 5 ile 9 sayfaları arasında bulunan ... biyografi bölümünde davacının teslim etmiş olduğu nihai çeviriden sadece bazı bölümler alınmış olup, davacının imzasını taşımayan, dilsel olarak hatalı olan bazı bölümlerin davacının izni olmadan metne eklendiği ve farklı biçimde yeniden çevrildiği, davacıya ait bir cümlenin tamamen ortadan kaldırıldığı, Türkçe kaynak metinde yer almayan bir başka cümlenin bilgisi dışında eklendiği, çevirinin 72 ile 73 sayfaları arasında yer alan ...Eserler Listesi bölümünde yine aynı şekilde müvekkili tarafından teslim edilmiş olan nihai çeviriden sadece bazı yerlerin alındığı, müvekkilinin imzasını taşımayan ve dilsel olarak hatalı olan müvekkili tarafından düzeltilmesi istenen taslak metinden bölümler izni ve bilgisi olmadan müvekkilinin çevirileri yerine konularak çevirilerin değiştirildiği, Yukarıda bahsi geçen ... Biyografi ve ...Eserler Listesi bölümleri haricinde tamamı...'ye ait olan kitapçığın çevirisinde müvekkili tarafından gönderilen ve Proje Koordinatörü tarafından onaylanan bazı düzeltmelerin metne yansıtılmadığı, Projede yer alan ... ve ... isimli belgesel filmlerin altyazı metni seslendirme metninin, davacı tarafından İngilizceye çevrilmiş olmasına rağmen ne açılış ne de kapanış jeneriğinde davacının ismini yer verildiğini, Çeviri için davacıya gönderilen Türkçe kaynak metinle kitapçıkta basılan Türkçe kaynak Metin arasında yer yer farklılıkların olduğunun tespit edildiğini, bu değişiklikleri gösterir karşılaştırma tablonun ayrıca dilekçe ekinde sunulduğu söz konusu ihlallere ... olunduğu anda sanatçıya ve projeye duyulan saygıdan dolayı sorunun sulh yoluyla çözülmesinin istendiğini, başta davalı ... olmak üzere davalı ... ve davalı basımevi yetkilileri ile iletişime geçildiğini, çevirinin iş bu haliyle kullanılmasına izin verilmediği görüşmeler sırasında davalı ... yetkilisi olduğu bilinen ...'in davacıya ürünün ... ve benzeri satış kanalları üzerinden satışa sunulduğunu da ifade ettiğini, davalılar tarafından herhangi olumlu bir adım atılmadığını ve söz konusu eserin davacının rızasıyla dağıtıma çıkarılarak Türkiye'nin önde gelen kurum ve kuruluşlarına gönderildiğini, bunun üzerine 04.03 2021 tarihinde Kartal 23 Noterliğinden ... yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide de edilerek gönderildiğini, ancak cevap verilmediği gibi uyarılara ilişkin herhangi olumlu bir adım atılmadığını, davacı tarafından vücuda getirilen tercümenin FSEK 6/1 anlamında işleme eser olup, davacının söz konusu eser üzerinde hak sahibi olduğunu ve dolayısıyla bu eser üzerindeki FSEK 14 maddesi uyarınca umuma iletim hakkı ile FSEK md15 uyarınca adını belirtilmesi hakkının ihlal edildiğini, bununla da kalmayıp FSEK md 16 maddesi uyarınca eserde değişiklik yapılması nedeniyle bu hakkın da ihlal edildiğini, ayrıca FSEK md 21 maddesi uyarınca çoğaltma yayma işleme temsil ve işaret ses ve veya görüntü nakline yarar yan araçlarla umuma iletim haklarının da ihlal edildiğini, bu nedenle mali ve manevi haklara tecavüzün refi menini davası açmasının zorunlu olduğunu savunarak fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla tespit akabinde bedel arttırımı yapmak üzere Şimdilik 250 TL'nin FSEK 68 madde uyarınca rayiç bedel'in 3 katı olacak belirlenecek tazminatın, 250 TL FSEK 70/3 ve devamı gereği temin edilen karın tespit edilerek ihlal tarihi itibariyle hukuken işlemesi gereken faizi ile tarafına ödenmesine FSEK 70 vd maddeleri gereğince 25.000 TL manevi tazminatın ihlal tarihi itibarıyla hukuken işlemesi gereken faizi ile birlikte kendilerine ödenmesini, FSEK 66, 67, 68, 69 vd devamı gereği tecavüzün refi ve menini, FSEK 78 vd gereğince hükmün ilanına karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. Davacı vekili █████/2023 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile 250,00 TL maddi tazminat talebini arttırarak 10.250,01 TL ye çıkarttıklarını beyan etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Yapım şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı şirketin müzik yapım şirketi olduğunu, diğer davalı ... tarafından müvekkili şirkete ulaşılarak; diğer davalı ...'nın "...-Buluşma Üzerine Deneyimler" isimli projesi kapsamında; "..." ve "..." adlı belgesellerin de içinde yer alacağı 2 CD ve 1 DVD'den oluşan albümden 1000 adete üretilerek diğer davalı vakfa iletilmesinin talep edildiğini, konu ile ilgili olarak; diğer davalılar ... ve ... ile müvekkil şirket arasındaki 31.01.2020-01.09.2020 tarihleri arasındaki elektronik posta yazışmaları ile de sabit olduğu üzere diğer davalı ... ve müvekkili şirket arasında 01.09.2020 tarihli sözleşme koşulları hakkında mutabakat sağlandığını, Müvekkili ile diğer davalı ... arasında mutabakat sağlanan sözleşmenin "Tarafların Hak Ve Yükümlülükleri" başlıklı 5. maddesi kapsamında müvekkilinin sorumlulukları açıkça belirtilmiş olup; müvekkili tarafından, işbu sözleşme kapsamındaki, 'tüm izinleri alınmış, mekanik telifleri ödenmiş, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca verilen kayıt tescil belgesi çıkartılmış 1000 adet CD'yi bitmiş, ambalajlanmış, bandrolleri yapıştırılmış bir şekilde diğer davalı vakfa teslim etmek' edimi eksiksiz bir şekilde yerine getirildiğini, taraflarca mutabık kalınan işbu sözleşmenin 5.6. ve 5.7. maddelerinde de açıkça; albümün kapağı, kitapçık gibi materyallerin diğer davalı vakfı tarafından tasarlanarak baskıya hazır halde müvekkili şirkete teslim edileceği hüküm altına alındığını, "5.6.İşbu sözleşme konusu albümün, albüm kapağı ve kitapçık gibi materyallerinin tasarımı ...’ın; albümün çoğaltımı ve üretimiyle ilgili maliyetlerin karşılanması ...’in sorumluluğu altındadır. ..., işbu sözleşme konusu albüm için CD ve DVD üretim ve baskı maliyetleriyle eser mekanik telif bedelleri, kayıt-tescil ücreti, bandrol, vs gibi ödemeleri de yerine getireceğini beyan, kabul ve taahhüt eder. 5.7...., ...’in iş bu sözleşme konusu albüme ilişkin resmi işlemlerle bu albümün üretim ve çoğaltımını yapabilmesi için gerekli izinleri, albümün ana kaydını(master),albüme ilişkin tüm son tasarımları (kartonet, kitapçık ve CD/DVD üstü baskısı için olmak üzere ve baskıya hazır halde) ...’e sağlayacağını beyan, kabul ve taahhüt eder." Müvekkilinin sorumluluğunun sözleşme kapsamında üretilecek albümlere ilişkin resmi işlemlerin, her türlü izin, kayıt, tescil ve bandrol işlemlerinin eksiksiz olarak tamamlanması ve diğer davalı ... tarafından kendisine teslim edilen tasarımlara uygun olarak albümün üretim ve çoğaltımının sağlanması sonrasında albümleri diğer davalı vakıfa teslim edilmek olduğunu, müvekkili şirketin; söz konusu albümde yer alan çevirilerin yapılması işinin bir tarafı olmadığı gibi; davaya konu çevirilere herhangi bir müdahalesinin de bulunmadığını, üretim ve çoğaltılması istenen eserin, baskıya hazır halde müvekkiline bir bütün olarak teslim edildiğini, albümlerin üretim sürecinde, diğer davalı olan ve projenin hakkında müvekkili şirket ile iletişime geçen ... ile müvekkili şirket yetkilisi arasında geçen elektronik posta yazışmaları da müvekkili şirketin albüme ilişkin müdahale yetkisinin olmadığını açıkça ispatladığını, Davacının bir diğer iddiası "...-Buluşma Üzerine Deneyimler" isimli eserin dağıtımının müvekkili şirket tarafından yapıldığına ilişkin olup, bu iddianın gerçeği yansıtmadığını, ambalajlı ve bandrollü olarak üretilen 1000 adet CD sözleşmeye uygun olarak diğer davalı ...'na teslim edildiğini, taraflar arasında mutabık kalınan sözleşmenin konusunda da eserin dağıtımına ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığını, müvekkili tarafından dağıtımı gerçekleştirilmiş tek bir CD dahi bulunmadığını, Taraflar arasındaki sözleşmenin 5.8. Maddesinde; "5.8.... tüm izinleri alınmış, mekanik telifleri ödenmiş, Kültür ve Turizm Bakanlığı ’nca verilen kayıt tescil belgesi çıkartılmış yukarıda belirtilen adetlerde CD’yi bitmiş, ambalajlanmış,bandrolleri yapıştırılmış bir şekilde ve koliler içinde eksiksiz olarak ...’ın MADDE 1.1’de belirtilen adresinde hazır etmeyi; aynı şekilde ...’da sözleşme konusu ürünleri satın almayı kabul ve taahhüt eder." Hükmün açıkça orta olduğunu, Davacı tarafından diğer davalılara gönderilmiş olan Kartal 23. Noterliği'nin ... yevmiye ve 04.03.2021 tarihli ihtarnamesinde de müvekkilinin muhatap olarak yer almadığını, Müvekkili şirket tarafından T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Telif Hakları ve Sinema Müdürlüğü'ne yapılan başvuruda, kayıt-tescile konu eser davacının davaya konu ettiği kitapçık değil içinde müzik eserleri ses kayıtları ve belgesel film kayıtları bulunan 2 CD ve 1 DVD'den oluşan albüm olduğunu, kayıt ve tescili yapılan eser davacının çevirisini yaptığı metin olmadığını, arzu edilirse, söz konusu müzik albümü aynı kayıt-tescil belgesi vasıtasıyla hiçbir metin ve/ veya kitapçık vs eklenmeden de üretilip çoğaltılabileceğini, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Telif Hakları ve Sinema Müdürlüğü'nce yapılan kayıt tescil işlemleri açısından kitapçık ve metinlerin bir gerekliliğinin ve öneminin bulunmadığını, Davaya konu çevirinin müvekkili tarafından yaptırılmamış, müvekkilinin talebi ile de yapılmamış olup; sözleşme ile kendisine yüklenen ambalajlı ve bandrollü olarak üretilen 1000 adet CD'yi diğer davalı ...'na teslim etme edimini eksiksiz yerine getirildiğini davanın müvekkili şirket yönünden reddini talep ettiği görülmüştür.Davalı ... Sanat Ve Kültür Eğitim Vakfı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu ... Buluşma Üzerine Deneyimler CD Belgesel DVD Projesi isimli eserin birden fazla eser sahibi tarafından vücuda getirildiğini eser sahipleri arasında müşterek mülkiyetin uygulanmasının gerektiği, bu nedenle huzurdaki davanın aralarındaki zorunlu dava arkadaşlığı bulunan eser sahiplerinin tümü tarafından birlikte açılması gerekirken sadece Davacı tarafından açılması nedeniyle sıfat yokluğundan reddinin gerektiğini, FSEK madde 6 uyarınca işleyenin hususiyetini taşıyan işlemelerin eser kabul edilmekte olup somut olayda davaya konu tercümenin davacının hususiyetini taşıyıp taşımadığı, eser niteliğinde olup olmadığının tartışmalı olduğunu FSEK 6 maddesinde işlemelerin düzenlendiği yerde çevirilerin sayıldığını, buna göre çeviri eser, çevirmenin kişisel özelliğine taşımak şartı ile bir işlenmedir ve bu haliyle eser olarak korunur hükmünden, öncelikle ortada bir eserin olması gerektiğini, bir eserden bahsedebilmek için çevirmenin kişisel özelliklerinin taşımasının gerektiğini, bundan kastın çevirideki asıl eserdeki fikirlerin aynı ahenk üstlük ve akıcılıkla aktarılabilmesi için sarf edilen çaba olduğunu, somut olayda tercümenin işleyenin kişisel özelliklerini taşıyıp taşımadığı, bu nedenle eser niteliğinde olup olmadığının tartışmalı olduğunu bunun, mahkemece araştırılmasının gerektiğini, bu nedenle haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin █████/2023 tarih ve ███████ Esas, ████████ Karar sayılı kararıyla; "...Dava konusu "... Buluşma Üzerine Deneyimler" adlı sinema çalışmasının eser mahiyetinde olup olmadığı incelenmiş, davacının ÇEVİRMEN olduğu, dava konusu CD içindeki metinde ve alınan bilirkişi raporunda belirlendiği üzere, görüntüler altında yer alan çevirilerin sahibinin hususiyetini yansıttığı ve FSEK 6 kapsamında İŞLENME ESER olduğu tespiti dikkate alındığında dava konusu davacı tarafa ait tercüme işleminin eser mahiyetinde olduğu kabul edilmiştir. Davacı tarafın eser üzerindeki haklarının ihlal edilip edilmediği hususu değerlendirilmiş, FSEK 2. Maddesinde aralarında çeviri eserlerin de bulunduğu işlenmeler, asıl eser sahibinin hakları saklı kalmak şartıyla, orjinal eser olarak korunacağının düzenlendiği, eser sahibinin FSEK 48,49 ve 52. Maddesine göre eser üzerinde mali haklarını devretmesinin mümkün olduğu, eser sahibi dışındakilerin devir hakkının bulunmayacağı, Eserlerin aslından ikinci bir kopyasının çıkarılması ya da eserin işaret, ses ve görüntü nakil ve tekrarına yarayan, bilinen ya da ileride geliştirilecek olan her türlü araca kayıt edilmesi, her türlü ses ve çeviri kayıtları uygulanması da çoğaltma sayılacağı ve ... Yapım Organizasyon-... ve ...vakfı arasında 01.09.2020 tarihinde düzenlenmiş sözleşme incelendiğinde; sözleşmenin 2. Maddesinde konusunun; ... tarafından ham kaydı Yapılmış ... Buluşma Üzerine Deneyimler adlı albümün ... - tarafından münhasıran yayınlanması, çoğaltılması, dağıtılması ve buna ilişkin etkinlikler ile tarafların hak ve yükümlülüklerin belirlenmesi olduğu, eserin 1000 adet çoğaltılacağı ve birim fiyatının 37.50 TL+ KDV olacağı düzenlemesi dikkate alındığında dava konusu eser üzerinde davacının az yukarıda ifade edildiği üzere hak sahibi olduğu, bu eserin çoğaltılmasına ilişkin davacının izninin bulunmadığı, eserin izinsiz çoğaltılması suretiyle eser üzerinde hak sahibi olan davacının haklarının ihlal edildiği kabul edilmiş ve eserin çoğaltılmak suretiyle davalılar tarafından tecavüzün oluştuğu kabul edilmiş, tecavüzün ref'i ve menine karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafın maddi tazminat talepleri de incelenmiş, FSEK 68. Maddesi kapsamında hakları ihlal edilen eser sahibinin oluşan zararının tazminini talep hakkı bulunduğu, az yukarıda ifade edildiği üzere davalılar tarafından davacının eser üzerindeki haklarının ihlal edildiğinin sabit olduğu, davalı ... incelenen 2020-2021 dönemde 1300 adet baskı için 967 net telif ücreti: 48.810,07 x 0,07 3.416,70-TL olduğu, davacı tarafın FSEK 68. Maddesine göre belirlenen telif ücretinin 3. Katı oranında talep hakkı bulunduğu kabul edilerek davacı tarafın 10.250,01-TL maddi tazminat talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafın manevi tazminat talebi de değerlendirilmiş, FSEK 70. Maddesine göre Manevi hakları haleldar edilen kişi, uğradığı manevi zarara karşılık manevi tazminat ödenmesi için dava açabileceğinin düzenlendiği, az yukarıda ifade edildiği üzere davalılarca davacıdan izin alınmaksızın hak sahibi olduğu eserin çoğaltıldığının sabit olduğu, bu haliyle davacı tarafın manevi zararının oluşacağı kabul edilmiş, manevi tazminat belirlenirken çoğaltılan eser miktarı, tarafların sosyal ve ekonomik durumları gibi durumlar dikkate alınarak davacı tarafa 15.000,00 TL Manevi tazminatın ödenmesinin uygun olacağı kanaati ile davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;

Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE,

1-"..." isimli işlenmiş sinema eseri üzerindeki davacının FSEK'ten kaynaklanan haklarına, davalıların izinsiz çoğaltmak suretiyle TECAVÜZ ETTİKLERİNİN TESPİTİNE, 2-Davalıların gerçekleştirdikleri TECAVÜZÜN REF'İNE ve MEN'İNE3-FSEK 68.maddesi uyarınca 10.250,01- TL maddi tazminatın 04.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 4-FSEK 70.maddesi uyarınca 15.000,00 TL Manevi tazminatın 04.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, ..." karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMLERİ

Davalı ... Yapım Organizasyon ... vekili istinaf dilekçesinde; A. K müzik Yapım Organizasyon ...'nün, davacı ile hiçbir hukuki ya da ticari ilişkisi bulunmadığını, Davacı taraf ile herhangi bir bağlantısı ya da taraflar arasında imzalanmış herhangi bir sözleşme bulunmadığını, davanın müvekkili şirket yönünden husumet yokluğu nedeni ile reddi gerektiği, Arabuluculuk dava şartının sağlanmadığını, Müvekkilinden, diğer davalı ...'nın "...-Buluşma Üzerine Deneyimler" isimli projesi kapsamında; "..." ve "..." adlı belgesellerin de içinde yer alacağı 2 CD ve 1 DVD'den oluşan albümden 1000 adete üretilerek diğer davalı vakfa iletilmesi talep edildiğini, edimi eksiksiz bir şekilde yerine getirildiğini, müvekkilinin davaya konu çevirilere herhangi bir müdahalesi de bulunmadığını, asıl eserin eser sahibinin ya da sahiplerinin kim olduğu tespit edilmediğini, Müvekkilinin albümlere ilişkin sadece izin, kayıt, tescil ve bandrol işlemlerini yürüttüğünü beyanla ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; Arabuluculuk yoluna gidilmediğini, davanın dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, dava konusu “... Buluşma Üzerine Deneyimler CD-Belgesel DVD” projesi isimli eserin birden fazla eser sahibi tarafından vücuda getirilmiş olduğunu, eser sahipleri arasında müşterek mülkiyet hükümleri uygulanması gerektiği, davanın aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunan eser sahiplerinin tümü tarafından birlikte açılması gerektiği, somut olaya konu olan tercümenin davacının hususiyetini taşıyıp taşımadığı, eser niteliğinde olup olmadığı tartışmalı olduğunu, “... Buluşma Üzerine Deneyimler CD-Belgesel DVD” projesini tanıtan kitapçığın ve DVD’deki görüntülerin kimin tarafından oluşturulduğu belli olmadığından, kitapçığın ve DVD’nin sahibinin hususiyetini taşıdığından ve eser niteliğinde olduğundan söz edilmesi mümkün olmadığını, projeyi tanıtan kitapçıkta çevirilerin davacı ... tarafından yapıldığı açıkça belirtilmiş olduğundan adın belirtilmesi hakkının ihlal edilmesi söz konusu olmadığını, kitapçık, CD’ler ve DVD hepsi birlikte tek bir projeyi meydana getirmekte olup, dağıtımları da yapılmadığını, Dava konusu “... Buluşma Üzerine Deneyimler CD-Belgesel DVD” projesi ticari kaygılarla meydana getirilmediğini, Davacının talep ve davasının zamanaşımına uğradığını beyanla ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.Davalı ... Ongunlar vekili istinaf dilekçesinde; davaya konu CD ve DVD arasında yer alan broşürün İşlenme Eser olarak değerlendirmesinin hukuka aykırı olduğunu, ingilizceye 'ait birkaç sözcükten oluşan yanlışların önemli olmadığını, birden fazla eser sahibi tarafından oluşturulduğunu, eser sahipleri arasında ortak mülkiyet hükümlerinin uygulanması gerektiğini, davada taraf teşkili sağlanamadığını, davacının hususiyetini taşıyıp taşımadığı, eser niteliğinde olup olmadığının tartışma konusu olduğunu, Kitapçığın ve DVD'deki görüntülerin kimin tarafından oluşturulduğunun belli olmadığından eser niteliği bulunmadığını beyanla ilk derece mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

G E R E K Ç E

Dava, FSEK'e dayalı mali ve manevi hakların ihlali sebebiyle tecavüzün men'i, ref'i ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince tecavüz ve maddi tazminat istemlerinin ayrı ayrı kabulüne, manevi tazminat talebinin ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.Karara karşı, davalılar tarafından yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, aralarında FSEK uzmanı ile çevirmenin yer aldığı bilirkişi heyeti tarafından tanzim edilen raporun denetime uygun olduğu, yapılan bilirkişi incelemesi ile uyuşmazlığa konu çevirilerin FSEK 6. Madde kapsamında davacıya ait "işlenme eser" niteliği taşıdığı, eser sahibinin izni/muvaffakati olmaksızın eserde değişiklik yapıldığı ve bu hali ile umuma arz edildiğinin tespit edilmesi karşısında davacının FSEK 22 madde kapsamında çoğaltma ve FSEK 25. Madde kapsamında umuma iletim hakkının ihlal edildiğine ilişkin ilk derece mahkeme kararının yerinde olduğu, işlenme eser sahibi davacının ihlal iddiasında aktif dava ehliyeti bulunduğu gibi ihlal edilen hakkın niteliği dikkate alındığında FSEK 66 vd. Hükümlerine göre yapımcı/yayınevi sahibi(yayımcı), editör/proje koordinatörü, baskıya karar veren gibi eserin umuma arzına kadar karar verici ve işlemleri organize edenlerin ihlal eylemlerinde sorumlulukları bulunduğundan davalılar tarafından pasif husumet ehliyetine dair ileri sürülen istinaf talepleri de yerinde olmadığından davalı taraflarca ileri sürülen istinaf taleplerinin ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

H Ü K Ü M

: Yukarıda açıklanan gerekçe ile:

1-6100 sayılı HMK.'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen istinaf istemlerinin ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,2-Davalı ... yönünden alınması gereken 1.724,83 TL nispi harçtan, peşin alınan 432,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 1,292,83 TL eksik harcın davalı ...' den alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalı ... yönünden alınması gereken 1.724,83 TL nispi harçtan, peşin alınan 431,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 1,292,98 TL eksik harcın davalı ...' dan alınarak hazineye irat kaydına, 4-Davalı ... yönünden alınması gereken 1.724,83 TL nispi harçtan, peşin alınan 432,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 1,292,83 TL eksik harcın davalı ... 'ndan alınarak hazineye irat kaydına, 5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,6-İstinaf yargılama giderleri olarak; a)Davacı avansından kullanıldığı anlaşılan; 80,00TL (posta-teb-müz) masrafının davalılardan müştereken alınarak, davacıya verilmesine, b)Davalılar tarafından yapılan masrafların üzerlerinde bırakılmasına,7-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince yatıran tarafa iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere █████/2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.