istanbul bölge adliye mahkemesi 16. hukuk dairesinden, tescilli markaların ilgili emtialarda beş yıl kullanılmaması nedeniyle iptali talepli istinaf kararı.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinden, tescilli markaların ilgili emtialarda beş yıl kullanılmaması nedeniyle iptali talepli istinaf kararı.

Özet: Plastik sektöründe 1993ten bu yana "..." markasıyla faaliyet gösteren ve tanınmışlığını iddia eden davacı firma, davalı adına tescilli iki markanın (2009/67907 ve 97/007497 sayılı), tescil kapsamındaki 3., 5., 16. ve 21. sınıflarda yer alan çok sayıda emtia ve hizmet için yasal zorunluluk olan beş yıl boyunca kesintisiz kullanılmadığını ileri sürerek, söz konusu markaların kullanılmama nedeniyle hukuken iptalini talep etmiştir.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: █████████

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

: İSTANBUL ANADOLU 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ

: █████/2023

NUMARASI

: ███████ Esas, ████████ Karar

DAVANIN KONUSU

: Markanın Kullanmama Nedeni ile İptali

KARAR TARİHİ

: █████/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde;davacı firmanın kurulmuş olduğu 1993 yılından bu yana faaliyet gösterdiği plastik sektöründe "..." markası ile tanınmış, bu markayı aralıksız kullanarak tanıtmış, kendi piyasasında faaliyet gösteren nitelikli firmalar arasına girdiği, davalı adına tescilli ██████████ sayılı ... ve █████████ sayılı ... markalarının tescilli olduğu emtialarda kullanılmadığı, davalı adına tescilli olan █████████ sayılı ... ibareli markanın tescil kapsamında 3.sınıfta yer alan, “Çamaşırda, bulaşıkta, her türlü eşya ve mekan temizliğinde kullanılan maddeler, sabunlar.” Emtialarında ve yine davalı şirket adına tescilli olan ... sayılı ... ibareli markanın tescil kapsamında 3. sınıfta yer alan, “Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler, diş bakımı ürünleri. Aşındırıcı ürünler (zımpara bezleri, zımpara kağıtları, pomza taşları, pastalar dahil). Parlatma ve bakım ürünleri (deri, vinil, metal, ahşap v.b.için ), 5.sınıfta yer alan, “İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi amaçlı kimyasal ürünler ve elementler. Tıbbi amaçlı diyet maddeleri; zayıflatıcı ürünler, bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve bitkisel içecekler, diş hekimliği için ürünler faletler/cihazlar hariç). Hijyen sağlayıcı ürünler (pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri dahil). Zararlı bitkileri, hayvanları ve mantarları imha edici maddeler. Mekanlar için koku gidericiler, koku vericiler (kişisel kullanım amaçlı olanlar hariç). Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar.” 16. Sınıfta yer alan, “Kâğıt, karton (mukavva) ve bunlardan yapılmış ürünler (Kırtasiye amaçlı ürünler hariç). Plastik malzemeden mamül ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı evraklar; basılı yayınlar, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, (pullar). Büro makineleri. Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar.” 21. Sınıfta yer alan, “Elektriksiz temizlik aletleri gereçleri (Boya fırçaları hariç fırçalar, çelik talaşları, süngerler, çelik yünleri, üstüpüler, tekstilden mamul temizleme ve silme bezleri, bulaşık eldivenleri, elektrikli olmayan cilalama makineleri, halı süpürgeleri, sopalı yer paspasları dahil). Diş fırçaları, elektrikli diş fırçaları, diş ipleri, tıraş fırçaları, saç fırçaları, taraklar. Bu sınıfa dahil elektrikle çalışmayan ev ve mutfak gereçleri. Ütü masaları ve kılıfları, çamaşır kurutmalıkları, elbise askıları. Ev hayvanları için kafesler ve malzemeler, evlerde kullanılan bitki ve hayvan yetiştirme yerleri (terraryumlar). Camdan, porselenden, seramikten, kilden süs ve dekorasyon eşyaları. Fare kapanları, haşarat tuzakları, sinek yakalayıcılar, sinek raketleri (sineklik), tuvalet taşı delikleri için kapaklar. Parfüm bekleri (yandığında koku yayan bekler), parfüm spreyleri ve vaporizatörleri (püskürteç), makyaj çıkartmak için elektrikli olmayan aletler, pudra ponponları, tuvalet eşyaları için kutular. Püskürtmeli hortum başlıkları, sulama süzgeçleri için başlıklar, sulama aletleri, bahçe sulama süzgeçleri, musluklara takılan uçlar. İşlenmemiş cam, yarı işlenmiş cam, dekorasyon için cam mozaikler ve cam tozları (inşaat için olanlar hariç), cam yünleri (izolasyon ve tekstil amaçlı olmayan).” emtialarında tescil edildiğinden itibaren 5 yıl içerisinde kullanılmamış ve/veya kullanıma kesintisiz 5 yıl ara verildiği, tüm bu açıklanan nedenler uyarınca davalıya ait markaların kullanılmama nedeniyle iptali talebinin zorunlu olduğu hususlarını beyan ederek davalı şirket adına tescilli █████████ sayılı markanın tescil kapsamında 3.sınıfta yer alan, “Çamaşırda, bulaşıkta, her türlü eşya ve mekan temizliğinde kullanılan maddeler, sabunlar.” Emtialarında ve yine davalı şirket adına tescilli olan ██████████ ibareli markanın tescil kapsamında 3.sınıfta yer alan, “Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler, diş bakımı ürünleri. Aşındırıcı ürünler (zımpara bezleri, zımpara kağıtları, pomza taşları, pastalar dahil). Parlatma ve bakım ürünleri (deri, vinil, metal, ahşap v.b.için ), 5.sınıfta yer alan, “İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi amaçlı kimyasal ürünler ve elementler. Tıbbi amaçlı diyet maddeleri; zayıflatıcı ürünler, bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve bitkisel içecekler, diş hekimliği için ürünler faletler/cihazlar hariç). Hijyen sağlayıcı ürünler (pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri dahil). Zararlı bitkileri, hayvanları ve mantarları imha edici maddeler. Mekanlar için koku gidericiler, koku vericiler (kişisel kullanım amaçlı olanlar hariç). Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar.” 16. Sınıfta yer alan, “Kâğıt, karton (mukavva) ve bunlardan - yapılmış ürünler (Kırtasiye amaçlı ürünler hariç). Plastik malzemeden mamül ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı evraklar; basılı yayınlar, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, (pullar). Büro makineleri. Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar.” 21. Sınıfta yer alan, “Elektriksiz temizlik aletleri gereçleri (Boya fırçaları hariç fırçalar, çelik talaşları, süngerler, çelik yünleri, üstüpüler, tekstilden mamul temizleme ve silme bezleri, bulaşık eldivenleri, elektrikli olmayan cilalama makineleri, halı süpürgeleri, sopalı yer paspasları dahil). Diş fırçaları, elektrikli diş fırçaları, diş ipleri, tıraş fırçaları, saç fırçaları, taraklar. Bu sınıfa dahil elektrikle çalışmayan ev ve mutfak gereçleri. Ütü masaları ve kılıfları, çamaşır kurutmalıkları, elbise askıları. Ev hayvanları için kafesler ve malzemeler, evlerde kullanılan bitki ve hayvan yetiştirme yerleri (terraryumlar). Camdan, porselenden, seramikten, kilden süs ve dekorasyon eşyaları. Fare kapanları, haşarat tuzakları, sinek yakalayıcılar, sinek raketleri (sineklik), tuvalet taşı delikleri için kapaklar. Parfüm bekleri (yandığında koku yayan bekler), parfüm spreyleri ve vaporizatörleri (püskürteç), makyaj çıkartmak için elektrikli olmayan aletler, pudra ponponları, tuvalet eşyaları için kutular. Püskürtmeli hortum başlıkları, sulama süzgeçleri için başlıklar, sulama aletleri, bahçe sulama süzgeçleri, musluklara takılan uçlar. İşlenmemiş cam, yarı işlenmiş cam, dekorasyon için cam mozaikler ve cam tozları (inşaat için olanlar hariç), cam yünleri (izolasyon ve tekstil amaçlı olmayan).” Emtiaları bakımından kullanılmama nedeniyle iptali ile sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın bugüne dek olan markaları TPE sisteminden incelendiğinde “... plastik tp” “... plastik” “...” vb ibareler üzerinde çalışmalar gerçekleştirdiğinin görüldüğü, işbu dosya kapsamında iptali talep edilen markalar haricinde müvekkilinin de 1998 yılından beri “...” markalarını kullanmakta olduğu, öyle ki davacı tarafın sektörde ilk olarak “tp ... plastik” ile var olmuş iken müvekkilinin en baştan beri sektörde “...” olarak yer aldığı, davalının sadece markasal olarak değil kullanımsal olarak da karşı yandan çok daha önce “...” ibareli sektörde bir kimlik oluşturduğu, davalının 1997'den bugüne dek tek başına “...” ibaresini kullanmakta iken karşı yanın markasını davalının markasına yanaştırdığı, Yargıtay 11. hukuk dairesinin kesin olarak verdiği █████████ e █████████ k sayılı kararı ile davacıya ait markalara yanaşma niyetinin olduğuna kesin olarak hükmedildiği, nihayetinde bu başlık altında asıl açıklamak istediğimiz husus karşı taraf ile “...” ibaresi kapsamında hukuki ihtilaflarımız olup “...” ibaresi üzerinde herhangi bir uyuşmazlık bulunmadığı, kaldı ki karşı yanın markaları ve marka başvuruları incelendiğinde de “...” marka tescilini almaya çalıştığı ve davalının markası sebebi mediği gibi bir durumda olmadığı, “...” kelimesi ile “...” kelimesinin de kavramsal olarak çok farklı algılar yarattığı da göz önüne alındığında davacının işbu davayı açmasında herhangi bir hukuki yarar bulunmadığı, 6769 sayılı smk'nın 26.maddesi ve geçici 4 maddesi uyarınca “kullanmama nedeni ile iptal” hususunun - ilgili kişiler tarafından istenebildiği, kanun kapsamında “ilgili kişiler” tanımı yapılmadığından rü bu kavramı “hukuki menfaati” olanlar olarak yorumlamak gerektiği ve izah edilen sebeplerden ötürü davacı yanın hukuki menfaati bulunmadığı, davalının davaya konu “...” markalarını ilgili mal ve hizmetler üzerinde ciddi ve yoğun bir şekilde kullandığı, anadolu 1 fshhm ████████ e dosyasında hem yerel mahkeme hem de bölge adliye davalının “süngerler, tekstilden mamul temizleme ve silme bezleri, diş fırçaları,elektrikli diş fırçaları” emtiaları üzerinde üstünhakkının olduğunu söylediği, covid-19 pandemisi nedeni davalının da işlerinin sekteye uğradığı, kimi dönem üretim yapamadığı, kimi dönem üretimi yavaşladığı, ürünlerini satmakta da zorluk yaşadığı, pek çok mağazanın da bu zaman aralığında kapalı kaldığı, dolayısı ile davacı yanı asıl rahatsız edenin müvekkilinin “süngerler, tekstilden mamul temizleme ve silme bezleri, diş fırçaları, elektrikli diş fırçaları” emtiaları üzerinde hem yerel mahkemenin hem de bölge adliye mahkemesinin müvekkilinn üstün hakkının bulunduğunu belirtmesi olduğu, dosyada yargıtay nezdinde de bu yönde bir karar geleceğini öngören davacı tarafça bunun üzerine kötü niyetli olarak işbu dava ikame edildiği, davacının işbu davaya konu markanın da hükümsüz kılınmasını talep ettij hükümsüzlük talebi reddedilince ve üzerinden de sonuç olarak davaya konu ettiği her iki marka için sessiz kalma yolu ile hak kaybı oluştuğundan ötürü hükümsüzlük davası açamadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

"Davanın KABULÜ ile;

1-Davalı şirket adına tescilli olan █████████ sayılı ... ibareli markanın tescil kapsamında 3.sınıfta yer alan, “Çamaşırda, bulaşıkta, her türlü eşya ve mekan temizliğinde kullanılan Maddeler, sabunlar.” Emtialarında ve yine davalı şirket adına tescilli olan ██████████ sayılı ... ibareli markanın tescil kapsamında 3.sınıfta yer alan, “Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler, diş bakımı ürünleri. Aşındırıcı ürünler (zımpara bezleri, zumpara nleri (deri, vinil, metal, ahşap v.b.içir kağıtları, pomza taşları, pastalar dahil). Parlatma ve bakım 5.sınıfta yer alan, “İnsan ve hayvan sağlığı için ilaçlar, tıbbi amaçlı kimyasal ürünler ve elementler. Tıbbi amaçlı diyet maddeleri; zayıflatıcı ürünler, bebek mamaları; tıbbi amaçlı bitkiler ve bitkisel içecekler, diş hekimliği için ürünler (aletler/cihazlar hariç). Hijyen sağlayıcı ürünler (pedler, tamponlar, tıbbi amaçlı yakılar, pansuman malzemeleri dahil). Zararlı bitkileri, hayvanları ve mantarları imha edici maddeler. Mekanlar için koku gidericiler, koku vericiler (kişisel kullanım amaçlı olanlar hariç). Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar.” 16. Sınıfta yer alan, “Kâğıt, karton (mukavva) ve bunlardan yapılmış ürünler (Kırtasiye amaçlı ürünler hariç). Plastik Malzemeden mamül ambalajlama ve sarma malzemeleri. Matbaa ve ciltleme malzemeleri. Basılı evraklar; basılı yayınlar, takvimler, posterler, fotoğraflar, afişler, tablolar, çıkartmalar, (pullar). Büro makineleri. Badana ve boya işleri için fırçalar ve rulolar.” 21. Sınıfta yer alan, “Elektriksiz temizlik aletleri gereçleri (Boya fırçaları hariç fırçalar, çelik talaşları, süngerler, çelik yünleri, üstüpüler, tekstilden mamul temizleme ve silme bezleri, bulaşık eldivenleri, elektrikli olmayan cilalama Makineleri, halı süpürgeleri, sopalı yer paspasları dahil). Diş fırçaları, elektrikli diş fırçaları, diş ipleri,tıraş fırçaları, saç fırçaları, taraklar. Bu sınıfa dahil elektrikle çalışmayan ev ve mutfak gereçleri. Ütü Masaları ve kılıfları, çamaşır kurutmalıkları, elbise askıları. Ev hayvanları için kafesler ve malzemeler,evlerde kullanılan bitki ve hayvan yetiştirme yerleri (terraryumlar). Camdan, porselenden, seramikten, kilden süs ve dekorasyon eşyaları. Fare kapanları, haşarat tuzakları, sinek yakalayıcılar, sinek raketleri sineklik), tuvalet taşı delikleri için kapaklar. Parfüm bekleri (yandığında koku yayan bekler), parfüm spreyleri ve vaporizatörleri (püskürteç), makyaj çıkartmak için elektrikli olmayan aletler, pudra ponponları, tuvalet eşyaları için kutular. Püskürtmeli hortum başlıkları, sulama süzgeçleri için başlıklar, sulama aletleri, bahçe sulama süzgeçleri, musluklara takılan uçlar. İşlenmemiş cam, yarı işlenmiş cam, dekorasyon için cam mozaikler ve cam tozları (inşaat için olanlar hariç), cam yünleri (izolasyon ve tekstil amaçlı olmayan).” Emtiaları bakımından kullanılmama nedeniyle iptaline,"Şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF İSTEMİ

Davalı vekili istinaf isteminde özetle;Davacının dava açmakta hukuki menfaati olmadığını, müvekkilinin markasal olarak ve kullanım yönünden davacıdan önce ... ibaresi ile bir kimlik oluşturduğunu, müvekkilinin 1997'den itibaren ... ibaresinin kullanırken davacının ise markasını müvekkili markasına yanaştırdığını, bu hususun Yargı kararı ile kesinleştiğini, Davacı ile ... ibaresi kapsamında hukuk ihtilaflar olduğunu, ancak ... ibaresinde uyuşmazlık olmadığını, ... ve ... kelimelerinin kavramsal olarak farklı algı yarattığını, HMK 114 md gereğince hukuki yarar yönünden davanın reddi gerektiğini, müvekkilinin markayı ciddi ve yoğun olarak kullandığını, İstanbul Anadolu 2 FSHHM nin ████████ Esasa sayılı dosyasında "süngerler, tekstilden mamul temizleme ve silme bezleri, diş fırçaları, elektrikli diş fırçaları" emtiaları üzerinde müvekkilinin üstün hakkı olduğunun belirtildiğini,COVİD-19 etkilerinin yaklaşık 3 yıl sürdüğünü, müvekkilinin markayı belirli bir dönemde zorunlu olarak kullanamadığını, 3 yıllık sürenin iptal sebebi olmayacağını, bu hususuta değerlendirme yapılmadığını, Davanın kötüniyetle açıldığını, hükümsüzlük davasının reddedildiğini, davaya konu her iki marka için sessiz kalma yolu ile hak kaybı oluştuğu için hükümsüzlük davası açılamadığını, kararın kaldırılmasını, davanın reddini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, markaların kullanmama nedeni ile iptali istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Kullanmama nedeni ile markanın iptali davasında markanın tescilli olduğu sınıfta kullanıldığını ispat yükü davalıdadır. Somut uyuşmazlıkta; davacı tarafın ... ibareli tescilli markaları mevcut olup, dava açmakta hukuki menfaatinin olduğu, dosyada mevcut delil durumu ve bilirkişi raporuna göre davalı yanın davaya konu "..." markaları yönünden ciddi ve kesintisiz markasal kullanımı ispatlayamadığı, Covid döneminin SMK 9/1.mad gereğince haklı sebep olarak kabul edilemeyeceği dikkate alındığında mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık görülmemiş, davalı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere;

1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40TL harçtan, peşin alınan 427,60TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,-Davacının gider avansından kullanıldığı anlaşılan 200TL istinaf masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine,Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK'nun 361.maddesi uyarınca tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.█████/2025