Halk otobüsü sahibinin, aracının şanzımanının hatalı tamiri nedeniyle defalarca arızalanması ve büyük maddi kayıplara uğraması sonucu açtığı tazminat davası.
Özet: Bu dava, halk otobüsü sahibi davacının, aracının şanzıman arızasını gidermesi için davalı tamirciye teslim etmesi ve davalının birden çok kez yaptığı onarımların (toplam 211.780 TL ödemeye rağmen) kusurlu ve eksik olması, hatta yetkili servisin deforme ve başka araçtan sökülen parça tespitiyle sonuçlanması üzerine, aracın sürekli arızalanmasından kaynaklanan onarım maliyeti, 45 günlük iş kaybı ve şoför ücretleri gibi maddi zararlarının tazmini talebiyle açtığı bir eser sözleşmesinden kaynaklanan tazminat davasıdır.
T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: █████████DAVA
: Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2025KARARIN YAZILDIĞI TARİH
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; Kendisinin .... plakalı halk otobüsünün ruhsat sahibi olduğunu, otobüsle İETT'ye bağlı olarak ve 10 değişik hatta vergi mükellefi olarak çalıştığını, ayrıca otobüsünün ... marka ve 2012 model olduğunu, obüsünün şanzımanının 9 Haziran 2023 tarihinde arıza yaptığını, bu meyanda tarafının kendisi gibi halkotobüsü sahibi olan ... ile telefonlaştığını, aracının arıza yaptığını ve aracı yetkili servis olan .... 'a götüreceğini söylediğini, kendisinin de aracının aynı arızayı verdiğini yetkili servise götürdüğünü, yapılan işlemden randıman alamadığı için kendisine usta olarak ...'yı önerdiğini, bunun üzerine davalı ile iletişime geçtiğini ve 10 Haziran 2023 tarihinde otobüsü davalının iş adresi olan “İkitelli organize sanayi sitesi 7. Blok no:1 Başakşehir/İSTANBUL” adresine götürdüğünü, kendisinin aracın şanzımanını indireceğini ve ondan sonra fiyat vereceğini söylediğini, daha sonra arayarak aracın şanzımanın gövdesinin delik olduğunu ve arızanın bundan kaynaklandığını, elinde sıfıra yakın çıkma parça olduğunu ve bunu satabileceğini söylediğini, kendisinin de tamir olup olamayacağını sorduğunu, ustanın 86.000-TL'ye tamir edebileceğini söylemesi üzerine anlaştıklarını ve aynı gün içinde parayı havale ile gönderdiğini, ustanın 5 gün içinde aracı yaparak kendisine teslim ettiğini fakat kısa bir süre sonra aracın yolda kaldığını, kendisinin tekrar aracı aynı ustaya götürdüğünü ve ustanın aracın tamir tutmadığını, yeni parça ile değişmesi gerektiğini, yeni parçanın işçilik ücreti ile birlikte 39.000-TL olduğunu söylediğini, bunun üzerine bu tutarı da banka havalesi ile ödeyerek otobüsü teslim aldığını, fakat aracın tekrar arızlandığını, bunun üzerine aracı tekrar aynı ustaya götürdüğünü, ustanın aracın şanzıman soğutucusunun arızlandığını söylemesi üzerine 66.780,00-TL tutarında ödeme yaparak tekrar parça aldığını ve 3. Servis işleminde ek olarak 21.000,00-TL yağ değişimi bakım ücreti verdiğini, toplamda 211.780,00 TL ödeme yaptığını ve faturaların elinde olduğunu, fakat aracın tekrar █████/2023 tarihinde 4. Kez arıza yaptığını, bunun üzerine aracı çekici ile yetkili servis olan ... götürdüğünü, yetkili servis tarafından yapılan incelemede aracın vidalarının iyi sıkılmadığı, parçaların deforme olduğunu, başka araçtan sökülen parçanın takıldığını söyledikleri, bunun üzerine davalıyı arayarak verdiğin onarım ücretini geri istediğini, davalının durumu kabul etmemesi üzerine önce arabuluculuğa başvurduğunu, burada anlaşamama sonucu dava açtığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla arızaya ilişkin 10.00000-TL, aracın çalışmamasından dolayı uğradığı zarara ilişkin 45 günlük ve günlüğü 200,00-TL'den 90.000,00-TL ve günlük ayrı ayrı çalışan iki şoföre ilişkin günlük 200,00-TL'den toplam 400,00-TL olmak üzere 45 günlük toplam 18.000,00-TL olmak üzere toplam 37.000,00-TL tazminatı sava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi üzerinden tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Dava Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) istemine ilişkindir.Türk Ticaret Kanununun 4. Maddesinde, bu kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. Maddesinin ikinci fıkrasında , bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. Maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.Türk Ticaret Kanununun 3. Maddesinde , "Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir." düzenlemesi getirilmiştir.TTK'nın 14. Maddesine göre " bir ticari işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işleten kimseye tacir denir." Aynı Kanunun 17. Maddesi hükmünce de ; iktisadi faaliyeti nakdi sermayesinden ziyade bedeni çalışmasına dayanan ve kazancı ancak geçimini sağlamaya yetecek derecede az olan sanat ve ticaret sahipleri tacir değildir." düzenlemesi yer almaktadır.5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununun 3'üncü maddesinde, Esnaf ve sanatkar, ister gezici ister sabit bir mekanda bulunsun, Esnaf ve Sanatkar ile Tacir ve Sanayiciyi Belirleme Koordinasyon Kurulunca belirlenen esnaf ve sanatkar meslek kollarına dahil olup, ekonomik faaliyetini sermayesi ile birlikte bedeni çalışmasına dayandıran ve kazancı tacir veya sanayici niteliğini kazandırmayacak miktarda olan, basit usulde vergilendirilenler ve işletme hesabı esasına göre deftere tabi olanlar ile vergiden muaf bulunan meslek ve sanat sahibi kimseler olarak ifade edilmiştir. Ayrıca TTK'nın 1463. Maddesinde de önce 17. Maddeye gönderme yapılarak , Bakanlar Kurulunun bu konuda kararname çıkarması halinde onlarda gösterilen miktardar aşağıya gayrisafi geliri bulunan sanat ve ticaret erbabından başka hiç kimse kanunun 17. Maddesinde tarif edilen esnaftan sayılamaz denmek suretiyle tacir veya esnafın hangi kriterlere göre saptanacağı açık bir biçimde gösterilmiştir.19.02.1986 tarih ve 19024 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 25.01.1986 tarihli Bakanlar Kurulu Kararı ile TTK'nın 1463. maddesine göre esnaf ve küçük sanatkar ile tacir ve sanayicinin ayrımına dair esaslar tespit edilmiştir. Buna göre; 1- Koordinasyon kurulunca tespit ve yayınlanacak esnaf ve küçük sanatkar kollarına dahil olup da gelir vergisinden muaf olanlar ile kazançları götürü usûlde vergilendirilenler ve işletme hesabına göre, defter tutanlardan iktisadi faaliyetleri nakdi sermayesinden ziyade, bedeni çalışmalarına dayanan ve kazançları ancak geçimlerini sağlamaya yetecek derecede az olan ve Vergi Usûl Kanununun 177. maddesinin birinci fıkrasının 1 ve 3 nolu bentlerinde yer alan limitlerin yarısını, iki numaralı bendinde yazılı nakdi limitin tamamını aşmayanların esnaf ve küçük sanatkar, 2- Vergi Usûl Kanununa istinaden birinci sınıf tacir sayılan ve bilanço esasına göre defter tutanlar ile işletme hesabına göre defter tutan ve birinci madde de belirtilenlerin dışında kalanların tacir ve sanayici sayılmaları kararlaştırılmıştır.Vergi Usûl Kanununun 177. maddesinde “Birinci Sınıf Tüccarlar” sayılmış olup bu maddedeki birinci sınıf tacirlerle ilgili şartları taşımayanlar ise ikinci sınıf tacir sayılırlar. İkinci sınıf tacirler ise ticari işletme hesabına göre defter tutarlar. İkinci sınıf tacirler esnaf olarak kabul edilecektir.Bir hukukî işlemin veya fiilin TTK'nın kapsamında kaldığının kabul edilmesi için kanunun amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen bu kanunda düzenlenen hususlar ile bir ticari işletmeyi ilgilendiren bir hukukî işlemin veya fiilin olması gerekir.Tarafların tacir kaydına esas olmak üzere bağlı oldukları vergi dairesine ve ticaret sicil müdürlüğüne müzekkereler yazılmıştır.İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü yazı cevabının incelenmesinde davalı adına gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığı görülmüştür.Başakşehir Vergi Dairesi yazı cevabının incelenmesinde davalının herhangi bir vergi mükellefiyetinin bulunmadığından bahisle cevap veriliği görülmüştür.Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebine ilişkindir. Davalı tarafın gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunmadığı ,davalının herhangi bir vergi mükellefiyetinin bulunmadığı taraflar arasındaki uyuşmazlığın TTK m.4/1'de belirtilen mutfak ticari dava niteliğinde olmadığı ticari olmayan davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olup Asliye Hukuk Mahkemesi ile Ticaret Mahkemeleri arasındaki ilişki TTK' nun 5/3.maddesi uyarınca görev ilişkisidir. Göreve ilişkin usul kuralları HMK'nun 114/1-c maddesi uyarınca dava şartıdır. Dava şartları kamu düzeninden olup kamu düzenine ilişkin hususlarda resen dikkate alınacak hususlardan olup dava şartı yokluğu halinde HMK'nun115/2.maddesi gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki gibi hüküm fıkrası oluşturulmuşturHÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:1-Mahkememizin görevli olmaması nedeniyle, HMK'nun 114/.1.(c).b,115. maddeleri gereğince davanın dava şartı yokluğundan REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,2-█████/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin görevsizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğine, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine,3-6100 sayılı HMK'nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerine o mahkemenin hükmedeceğine; şayet görevsizlik kararından sonra davaya başka bir mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine mahkememizin dosya üzerinden bu durumu tespiti ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceğine,Dair, davacı tarafın yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2025Katip ...¸e-imzalıdırHakim ...¸e-imzalıdır