yapı kimyasalları üretim şirketi ile ortak gerçek kişi tacirin konkordato ve iflas davasında, yargıtay borca batıklığın gerçek kişi tacir için doğrudan iflas sebebi olamayacağını belirterek bölge adliye mahkemesi kararını bozdu.

Yapı kimyasalları üretim şirketi ile ortak gerçek kişi tacirin konkordato ve iflas davasında, Yargıtay borca batıklığın gerçek kişi tacir için doğrudan iflas sebebi olamayacağını belirterek bölge adliye mahkemesi kararını bozdu.

Özet: Yapı kimyasalları alanında faaliyet gösteren bir şirket ile ortağının konkordato talebi, projenin uygulanamazlığı ve borca batıklık nedeniyle ilk derece ve istinaf mahkemelerince reddedilerek iflas kararı verilmiş; ancak temyiz incelemesinde, şirketin iflas kararı onanırken, gerçek kişi tacir hakkında borca batıklığın doğrudan iflas sebebi olarak gösterildiği hükmün, İcra ve İflas Kanununun 179. maddesinin sadece sermaye şirketleri için geçerli olması ve gerçek kişiler için farklı iflas sebeplerinin araştırılması gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

6. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi

SAYISI

: ████████ E., ████████ K.

İLK DERECE MAHKEMESİ

: Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI

: ████████ E., ███████ K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı talep edenler vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. TALEP

Talep edenler vekili dilekçesinde; müvekkili şirketin yapı kimyasalları üretimi alanında faaliyet gösterdiğini, gerçek kişi tacirin ise şirket ortağı ve şirketin borçlarına müşterek borçlu müteselsil kefil olduğunu, zaman içinde ekonomik durumlarının bozulduğunu, sunulan konkordato projesi kapsamında borçlarını ödeyeceğini ileri sürerek konkordatonun tasdikine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Müdahil alacaklı vekilleri sundukları müdahale dilekçeleri ile dosyaya müdahil olmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile şirketin konkordato ön projesinde belirtilen borç tutarının, komiser heyetinin raporunda tespit edilen borç miktarıyla orantılı olmadığı, geçici mühlet dönemi içerisindeki faaliyet ve kar oranı dikkate alındığında kar hedefine ulaşmasının mümkün olmadığı, projenin uygulanabilir olmadığı ve hem talep eden şirket hem de gerçek kişi tacirin borca batık durumda oldukları gerekçeleriyle konkordatonun istemlerinin reddi ile talep edenlerin iflasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde talep edenler vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Talep edenler vekili temyiz dilekçesinde; üretim fabrikasında çıkan yangın nedeni ile ekonomik olarak borç ödemede zora düştüklerini, bir kısım zararların sigorta şirketi tarafından karşılanacağını, ticari faaliyetlerine devam etmek istediklerini, bu nedenle uygun proje kapsamında kesin mühlet ile konkordato taleplerinin tasdikini talep ettiklerini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Talep, konkordatonun tasdiki istemine ilişkindir.

Talep eden şirket yönünden yapılan incelemede;

1) Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, yargılama şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre talep eden şirket vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

Talep eden gerçek kişi tacir yönünden yapılan incelemede;

2) İcra ve İflas Kanunu'nun 179. maddesi uyarınca sermaye şirketleri ve kooperatiflerin borca batık olması bir doğrudan doğruya iflas sebebidir. Ne var ki bu hüküm, sadece sermaye şirketleri ve kooperatifler yönünden kaleme alınmış olup gerçek kişi tacir yönünden uygulanabilir nitelikte değildir.

İİK’nın 308. maddesi uyarınca talep edenler hakkında iflas kararı verilmesi ise borçlunun iflasa tabi şahıslardan olması ve doğrudan doğruya iflas sebeplerinden birinin mevcut olması şartına bağlı olup bu husus yalnızca tasdik yargılaması için düzenlenmiştir.

Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında; mahkemece talep eden gerçek kişi tacir ... hakkında borca batık olduğu gerekçesi ile kanunun 292.maddesi uyarınca başka sebepler araştırılmadan iflas kararı verilmiş ise de İİK’nın 179. maddesi uyarınca doğrudan iflas sebebi olan borca batıklığın sadece sermaye şirketleri ve kooperatifler için mümkün olduğu, İİK’nın 308. madde atfı gereği İİK’nın 1 77... . maddeleri uyarınca gerçek kişi tacir yönünden bir iflas sebebinin bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiği, farklı bir iflas sebebinin bulunmaması halinde gerçek kişi tacir yönünden İİK’nın 179. maddesi uyarınca iflas kararı verilemeyeceği de dikkate alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle talep eden şirket yönünden talep eden vekilinin temyiz itirazlarının reddine,

2. Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle talep eden vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.10.2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.