diyarbakır asliye ticaret mahkemesinin ticari satımdan kaynaklanan cari hesap alacağı ve bozuk ürün iddialı itirazın iptali davası gerekçeli kararı.

Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin Ticari Satımdan Kaynaklanan Cari Hesap Alacağı ve Bozuk Ürün İddialı İtirazın İptali Davası Gerekçeli Kararı.

Özet: Bu dava, ticari satıştan kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalının itiraz etmesi üzerine açılan itirazın iptali talebiyle ilgilidir; davacı, davalıdan gıda ürünleri satışından doğan 906.846,35 TL alacağı olduğunu ve davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamını ve icra inkar tazminatı ödenmesini talep ederken, davalı ise ticari hesapların net olmadığını, satın aldığı ürünlerin bozuk çıkması nedeniyle müşteri şikayetleri ve zarara uğradığını, bu zararlarının alacaktan düşülmesi gerektiğini ve tüm borçlarını ödediğini iddia ederek davanın reddini istemektedir; mahkeme, tarafların ticari defterlerinin incelenmesi için bilirkişi raporu alınmasına karar vermiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C.

DİYARBAKIR

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile davalı arasında bulunan ticari ilişkiden kaynaklı olarak müvekkil şirket davalıdan alacaklı konumunda olduğunu, davalı şirket tarafından müvekkilinden dönem dönem gıda ürünleri satın alındığını, müvekkili şirketin davalı ile defalarca görüşmesine rağmen davalı tarafın borcunu kısmi ödemiş veyahut hiç ödemediğini, borcunun tamamını ödemekten kaçındığını, cari alacağa konu borcun ödenmemesi üzerine davalı aleyhine Diyarbakır icra müdürlüğü .....esas sayılı dosya üzerinden icra takibi yapıldığını, davalı şirketin yapılan takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, itiraz üzerine icra takibi hakkında durdurma kararı verildiğini, Diyarbakır icra müdürlüğü .....esas sayılı dosyada takip çıkışı 956.846,35 TL olup, davalı şirketin borca .....tarihinde İtiraz ettiğini, ancak itirazdan sonra .....tarihinde 50.000,00 TL. ödeme yapıldığını, buna bağlı olarak her ne kadar takip çıkışı 956.846,35 TL olsa da ödenen 50.000,00 TL nin konusuz kalması nedeni ile itirazın iptalini talep edilen tutar 906.846,35 TL olduğu, davalı şirket ile yapılan arabuluculuk görüşmeleri sonucunda da anlaşmaya varılamadığını, davalının yapılan takibe itiraz etmesi sonucunda iş bu davayı açma zorunluluğu hâsıl olduğunu, yukarıda açıklanana ve yargılama sırasında resen göz önüne alınacak diğer hususlar neticesinde davalıya karşı her türlü dava ve talep hakkı saklı kalmak kaydıyla, davalı şirketin haksız ve mesnetsiz itirazının 906.846,35 TL miktar sınırlı iptali ile Diyarbakır icra müdürlüğü .....esas sayılı dosyasında mevcut takibin 906.846,35 TL üzerinden devamına, davalı şirketin kötü niyetli itirazı nedeniyle %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirket üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davacı arasında gıda ürünleri üzerine bir ticaret gerçekleştirildiğini, ancak müvekkili ile davacı arasında cari hesapların net olmadığını, bu sebeple borca itiraz edildiğini, müvekkilinin satın aldığı ürünlerin bozuk çıkması sonucunda çok sayıda müşteri şikayeti ile muhatap olduğunu ve bu durumdan dolayı maddi anlamda zarar gördüğünü, daha öncede şikayet olması ile birlikte son zamanlarda şikayetlerin artması üzerine bozuk çıkan 18 adet poğaça ile ilgili tutanak tutularak müşterilere parasının iade edildiğini, bu hususta davacı yana Ankara .....noterliğinin .....tarih .....yevmiye nolu ihtarnamesi çekildiğini ve müvekkilinin uğradığı zararların tazmin edilmesinin talep edildiğini, müvekkilinin davacı mevcut ticari ilişkisi çerçevesinde ortaya çıkan tüm borçlarını eksiksiz bir şekilde ödediğini, bu çerçevede Ankara .....noterliğinin .....tarih .....yevmiye nolu ihtarnamesinde belirtilen zararların tazmin talebinin müvekkilin gerçek borç yükümlülükleri ile doğrudan ilgili olması sebebiyle bu huşusunun sayın mahkeme tarafından dikkate alınmasını talep ettiğini bu sebeplerle davanın reddine ve vekalet ücreti ve yargılama giderinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :

Dava, ticari satım sözleşmesi nedeniyle düzenlenen cari hesap alacağından kaynaklı alacak için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali davasıdır.

Dava hak düşürücü süre içerisinde açıldığından işin esasına girilmiştir.

Diyarbakır İcra Müdürlüğü'nün .....Esas sayılı icra dosyasında yapılan incelemede; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 956.846,35 TL toplam alacak üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine davalı borçlu vekilinin süresinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz üzerine Diyarbakır İcra Müdürlüğünce takibin davalı borçlu yönünden durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizin ....tarihli celse ara kararı uyarınca; Ticari defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapılıp yapılmadığının dolayısı ile delil niteliğine haiz olup olmadığının tespiti, dava konusu cari alacakların tarafların ticari defterlerine kayıtlı olup olmadığının kayıtlı ise kayıt tarihinin tespiti, cari alacağa istinaden ticari defterlerinde ödeme kaydının olup olmadığının varsa ödeme miktarı ve ödeme tarihinin bildirilmesi var ise dayanak belgenin ibrazı maksadıyla rapor alınmasına karar verilmiştir.

Davalının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesine ilişkin hazırlanan .....tarihli Bilirkişi raporunda özetle; "Davalının 2023 yılının defterleri yeni TTK'nin 64.maddesinin 3.fıkrası gereğince açılış ve kapanış tasdiklerini kanuni süreler Içerisinde yaptırılmış olduğu, yeni TTK'nin 64.maddesinde Ifade edilen belirli kanuni şartlar taşıdığında 2023 yılının yasal defterlerinin sahibi lehine delil olma özelliği bulunduğu, Davalının 2024 yılında E defter mükellefi olduğu görüldüğü, elektronik defterler, Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından onaylanan beratları ile birlikte Vergi Usul Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu kapsamında geçertl kanuni defter olarak kabul edileceği, E-defter tutma sürecinde hesap döneminin ilk ayının beratının alınması açılış onayı, son ayının beratının alınması ise kapanış onayı yerine geçer, bu bağlamda ticari defterlerin Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 222'inci maddesine göre delil olarak kabul edilebilmesi için kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, E-defterlerin açılış ve kapanış onayları için hesap döneminin ilk ayının beratı ile son ayının beratların Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından onaylandığı, Diğer taraftan önemli diğer bir husus da, dönem içinde yapılan yevmiye kayıtlarının lehe delil sayılması için yevmiye kaydının yapıldığı aya ait yevmiye defter e-beratları ile büyük defter e-beratlarının da Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından onaylanması gerektiği, Söz konusu davalıya ait E defter beratlarının açılış ve kapanışların süresinde gelir idaresi tarafında onaylandığı görüldüğü Sahibi lehine delil olduğu, Takdiri sayın mahkemenize ait olduğu, davaya konu olan .....yıllarına ait dosyada mevcut bulunan faturaların davalının ticari defter ve kayıtlarında mevcut olduğu, davalının yılları ticari defter ve kayıtlarına göre 2024 yılı sonu itibariyle davacıya 991.516,23 TL borçlu olduğu" mütalaa edilmiştir.

Davacının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesine ilişkin hazırlanan .....tarihli Bilirkişi raporunda özetle; "davacının kapanış tasdiki yerine geçen, .....ve .....dönemine ait defterlerinin

yasal süresi içerisinde e-defter beratlarının GİB (Gelir İdaresi Başkanlığı) tarafından onaylandığı,

davacı .....Gıda Anonim Şirketi’nin yasal defter kayıtlarına

göre; davalı .....Gıda Nakliye Ticaret Sanayi

Limited Şirketi’nden takip tarihi itibariyle toplam 1.137.095,12 TL cari hesap

alacağı olduğu" mütalaa edilmiştir.

İlgili raporların denetime ve hüküm kurmaya elverişli oldukları kanaatine varılarak yeniden rapor alınması yoluna gidilmeyerek ilgili tespitler hükme esas alınmıştır.

Mahkememizce, tarafların ticari defterleri bilirkişi marifetiyle incelettirilmiş olup, defterler HMK'nun 222.maddesinde belirtilen usule uygun olarak tutulduğundan tarafların lehine delil olacaktır. Davalı tarafın ticari defterinde alacağa konu edilen faturaların kaydedilmiş olması nedeniyle, faturalarda yer alan mal ve hizmetin usulüne uygun olarak davalıya teslim edildiği kesin delil ile ispatlanmıştır.

Davalı tarafın savunmasının davacıdan satın alınan 18 adet poğaçanın ayıplı olduğuna ilişkin olduğu, ilgili ayıp bildirimi hususunda 18 adet poğaçanın bedeli olan 270,00 TL'nin tahsili hususunda davacıya Ankara .....Noterliği .....tarih .....yevmiye numaralı ihtarnamenin çekildiğinin bildirildiği ve 4 ayrı bozuk ürün tutanağının tutulduğuna ilişkin tutanakların dosyaya sunulduğu dikkate alındığında, davalı tarafından ilgili ayıp iddiası hususunda soyut iddia dışında somut herhangi bir delilin dosya kapsamında sunulmadığı, bozuk olduğu belirtilen poğaça ilişkin tespite yarar bilgi ve belgelerin bildirilmediği ve ilgili poğaçaların ayıplı olup olduğuna dair herhangi bir incelemenin mevcut aşamada yapılmasının olanaksız olduğu, kaldı ki davalı ticari defter kayıtlarına göre davalının cari hesap borcunun 991.516,23 TL olduğu ancak ayıp iddiasına ilişkin ürün bedelinin 270,00 TL'den ibaret olduğu, bu kapsamda davalının takip konusu cari hesap borcuna ilişkin ürünler yönünden ayıp iddiasının ispatlanamadığı kanaatine varılmıştır.

Yukarıda yer verilen gerekçelerle, davalıya yemin delili hatırlatılmamıştır.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, icra dosyası, alınan bilirkişi raporları hep birlikte değerlendirildiğinde; Diyarbakır İcra Müdürlüğünün .....Esas sayılı icra dosyasında davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine toplam 956.846,35 TL üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin borçlu davalıya tebliği üzerine borçlu vekilinin süresinde borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği, itiraz sonrasında davalının 50.000,00 TL kısmi ödemede gerçekleştirdiği, takip dosyasında bakiye asıl alacağın 906.846,35 TL olarak belirlendiği, davacı vekilinin süresinde 906.846,35 TL asıl alacak için Mahkememize itirazın iptali davası açtığı, Mahkememizce dosyada alınan bilirkişi raporlarına göre tarafların ticari defter ve kayıtlarının birbiriyle takip konusu asıl alacak yönünden uyumlu olduğu, ilgili faturaların ve ödemelerin işlendiği, davacının davasını ispat ettiği anlaşılmakla; Diyarbakır İcra Müdürlüğünün .....Esas sayılı takip dosyasında davalı borçlunun yaptığı itirazın 906.846,35 TL asıl alacak üzerinden iptaline, takibin talebinde belirtilen şartlarla devamına, koşulları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan nedenler ile aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :

1-Davanın KABULÜ İLE; Davalının Diyarbakır İcra Müdürlüğünün .....sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 906.846,35 TL asıl alacak miktarı üzerinden İPTALİNE, takibin 906.846,35 TL asıl alacak üzerinden ve takip talebinde belirtilen şartlarla DEVAMINA,

2-Koşulları oluşmadığından icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

3-Harçlar Kanunu alınması gereken karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan peşin harcın mahsubu ile bakiye 51.244,23 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

4-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 10.702,44 TL peşin harç olmak üzere toplam toplam 11.130,04 TL harcın davalıdan davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından 106,00 TL tebligat ve posta masrafı ve 8.000,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 8.106,00 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 138.958,49 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

8-HMK'nun 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip Hakim