istanbul 14. asliye ticaret mahkemesinde, hizmet sözleşmesinden doğan ihlalli geçiş ücretleri alacağına yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali davası.

İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesinde, hizmet sözleşmesinden doğan ihlalli geçiş ücretleri alacağına yönelik icra takibine yapılan itirazın iptali davası.

Özet: Davacı hizmet sağlayıcının işlettiği otoyollardan davalıya ait araçların ödeme yapmadan geçişler yapması nedeniyle biriken alacağın tahsili için başlattığı icra takibine davalının haksız itiraz etmesi üzerine açılan bu itirazın iptali davasında, mahkeme öncelikle ihtiyati haciz talebini yetersiz delil nedeniyle reddetmiş; daha sonra yapılan bilirkişi incelemesinde ise davacının ihlalli geçişlerden kaynaklanan ana para, faiz ve KDV alacağı olduğu belirtilerek, hukuki değerlendirmenin mahkemeye bırakıldığı raporlanmıştır.

T.C.

İSTANBUL

14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

:████████ Esas

KARAR NO

:████████

DAVA

:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

:█████/2025

KARAR TARİHİ

:█████/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı Vekilinin Mahkememize Tevzi Edilen Dava Dilekçesinde Özetle; ...'nu işletmesinin müvekkilince yürütüldüğünü, davalıya ait; ... plakalı araçların muhtelif tarihlerde ihlali geçişler yaptığını, davalının ihlalli geçiş ücretlerini süresinde ödemediğini, bunun üzerinde müvekkilince 287.385,06-TL alacağın tahsili amacıyla davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ancak davalının haksız itirazı ile takibin durdurulduğunu, davalı araçlarının otoyolu kullandığı anlarda HGS/OGS hesaplarının müsait olmadığını, hesapları müsait tutmak ve geçiş ücretlerini ödemeye yetecek bakiye bulundurmanın davalının sorumluluğunda olduğunu, ve yine ayrıca ihlalli geçiş yapan araçların ihlalli geçiş sorgulaması yaparak yasal takip aşamasına gelmeden borcunu ödeyebileceğini, ayrıca müvekkilince davalıya ait plakalara tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolünde provizyon sorgusunun “İptal Ürün/Kayıt Bulunamadı-Talimat Onayı Verilmemiş/Kayıt Bulunamadı-Aktif talimat bulunamadı" sonucu ile döndüğünü, son olarak ücret ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Hizmetleri Hakkında Kanun’a uygun şekilde yürütüldüğünü, bu kapsamda ihlalli geçişlere uygulanan cezaların hukuka uygun olduğunu iddia ederek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile itirazın iptalini, ihtiyati haciz taleplerinin öncelikle teminatsız daha sonra teminatlı olacak şekilde kabulünü, davalının alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

İhtiyati Haciz; Davacı vekilinin █████/2025 havale tarihli dava dilekçesi ile ihtiyati haciz talep ettiği, mahkememizin █████/2025 tarihli gerekçeli ara kararı ile; aşama itibariyle geçişlerin varlığına ve tahakkuk edecek ücretin miktarına dair yaklaşık ispat bulunmaması, bu hususun açıklığa kavuşmasının yargılamayı gerektirmesi sebebiyle davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin reddine karar verildiği, taraflara ihtiyati haciz ret ara kararı ekli tebligat çıkarıldığı, davacı vekilinin █████/2025 tarihli istinaf başvuru dilekçesi ile mahkememizin █████/2025 tarihli ihtiyati haciz ret gerekçeli ara kararın karşı istinaf başvurusunda bulunduğu, davalı yana dilekçe ekli tebligat çıkarıldığı, davalı yanın █████/2025 havale tarihli istinafa cevap dilekçesi sunduğu ve davacı vekiline dilekçe ekli tebligat çıkarıldığı anlaşıldı.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin; █████/2025 Tarih, ████████ Esas ve ████████ Karar Sayılı Karar İlamı İle; "Davalıya ait araçlarda OGS/HGS bakiyesi olup olmadığı, kaçak geçiş yapılıp yapılmadığı, tahsilat yapılıp yapılmadığı, tahsilat yapılmamış ise sebebi, sonradan yükleme yapılmış ise 15 gün içinde tahsil edilip edilmediği, tahsil edilmemiş ise sebebi ve davacının varsa alacak miktarı yapılacak bilirkişi incelemesi neticesinde belirlenebileceği, sunulan kayıtların bu aşamada alacağın varlığını ve muaccel hale geldiğini yaklaşık ispata yeterli olmadığı kanaatine varılmakla, İİK'nın 257. maddesinde düzenlenen ihtiyati haciz şartları oluşmadığından davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde değildir." şeklinde karar verilmiştir.

.... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Sayılı İcra Dosyasının İncelemesinde; davacı/alacaklı tarafından davalı/borçlu aleyhine; 233.322,50-TL asıl alacak, 45.052,12-TL işlemiş faiz ve 9.010,44-TL KDV olmak üzere toplam 287.385,06-TL borcun ödenmesi amacıyla █████/2024 tarihinde icra takibi başlatıldığı, borçluya çıkartılan ödeme emrinin █████/2025 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun █████/2025 tarihinde icra takibine itiraz ettiği, takibin durdurulmasına karar verildiği, davanın İcra İflas Kanunu'nun (İİK) 67. maddesinde düzenlenen bir yıllık hakdüşürücü süre içinde açıldığı görülmüştür.

Mali Müşavir Bilirkişinin █████/2025 Tarihli Raporunda Özetle; "Yasal düzenleme ve değişiklikler kapsamında gerekli ihtarat ve sürenin yerine getirilip getirilmediği hususu hukuki değerlendirmeyi gerektirdiğinden sayın mahkemenizin takdirinde olduğu, sayın mahkemece davacının ihlalli geçişler nedeniyle davalıdan alacaklı olduğu kabulü halinde; 233.322,50-TL asıl alacak ve 47.096,75-TL faiz alacağı olduğu, talepte bağlılık ilkesi gereği davacının ödeme emrinde 45.062,12-TL faiz talebi olduğu, bu hususta takdirin sayın mahkemeye ait olduğu, ayrıca 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Yasası'nın 24/c. maddesi gereği işlemiş faiz alacağı üzerinden KDV talep edebileceği, talep edilebilen KDV’nin 9.000,44-TL olduğu," görüş ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLER

-.... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... sayılı icra dosyası

-Davacı vekili tarafından sunulan; ihlalli geçiş listesi, ihlalli geçiş bildirim formu, ihlalli geçiş görüntüleri

-Davalı vekili tarafından sunulan; ... 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarihli .... sayılı gerekçeli kararı

-PTT Genel Müdürlüğü'nden gelen ihlalli geçiş yaptığı iddia olunana davalıya ait araçların ihlalli geçiş tarihlerinde HGS ürününün bulunmadığını bildirir müzekkere cevabı

-... Genel Müdürlüğü'nden gelen ihlalli geçiş yaptığı iddia olunana davalıya ait araçların ihlalli geçiş tarihlerinde HGS aboneliğinin bulunmadığını bildirir müzekkere cevabı

-Tarafların beyan ve dilekçeleri

-Bilirkişi raporu

-Arabuluculuk son tutanağı

-Tüm dosya kapsamı

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı tarafa ait olduğu ve otoyoldan cezalı geçtiği iddia edilen araçların geçişler sonrası otoyol geçiş tutarı ve yasadan kaynaklı cezai şart alacağının ödenmemesine dayalı yapılan icra takibine davalının itirazı sonucu takibin durması ve mahkememize açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir...” hükmü düzenlenmişken █████/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

6001 sayılı Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu anlaşılmaktadır. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde, geçiş sırasındaki sistem alarm verdiğinden, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. Bu geçiş ücreti, hesabında para olması halinde otomatik olarak düşer.

Yasal dayanakları ortaya konularak yapılan bu açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, Davacının işletmecisi olduğu otoyoldan davalı adına kayıtlı araçlarının ücret ödemeksizin geçiş ihlali yaptığı, bu nedenle dava konusu takibe ilişkin borç bulunduğu, davacının alacağının tahsili istemiyle icra dosyasında takip yaptığı, davalının yasal süresi içerisinde yaptığı itiraz üzerine takibin durmasına karar verilmesi nedeniyle davacı tarafından itirazın iptali davası açtığı görülmüştür.

Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davalının tüm geçişleri ayrı ayrı incelenmiş, 13.04.2024-20.06.2024 tarihleri arasında davalıya ait bir kısım araçların ihlalli geçiş yaptığı, ihlalli geçişlerin bildirilen plakalı araçlara ait olduğu, geçişin yapıldığı tarihlerde KGM ve PTT yazı cevaplarından, bir kısım araçların HGS abone ve etiket bilgisi bulunmadığı, dolayısıyla geçişlerde etiketin okunamadığı, bu haliyle geçişlerin ihlalli olduğu, davacıdan kaynaklı bir sistem hatasının tespit edilmediği, geçişlerden ücret tahsil edilemediği görülmüştür. Davalı geçişlerinde ücretin takip edilebileceği etiket/ürün bulunmadığından ödememe, sistemsel sorun gibi hususlarda irdeleme yapılmasına gerek dahi bulunmadığı, yeterli bakiye bulunsa dahi ücret alınamamasına dair sorumluluğun davacı işletmeciye yüklenemeyeceği, geçişlerin tahsil edilmesine dair sözleşmenin banka ve davalı arasında hüküm ifade ettiği, araçların mülkiyetine dair bir uyuşmazlık bulunmadığı, talep edilen miktarların bilirkişi raporu ile hesap edilen miktar ile uyuştuğu anlaşılmıştır. 6001 sayılı Kanunun 30/5. maddesi "Araç sahibine ücret toplama sistemlerinde tanımlı olan bilgiler doğrultusunda" bilgi verileceğini belirtmekle davalının tanımlı bir ürüne dayalı sistem kaydı tespit edilemediğinden ihbar yükümlülüğü bulunmamaktadır. Kaldı ki burada işleten davacıya yüklenen yükümlülük bilgi verme amaçlı olup temerrüde dayalı bir sonuç doğurmamaktadır. Dolayısıyla davacının talep ettiği miktar itibariyle ödeme emrine itirazın iptali gerektiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

İcra inkar tazminatı yönünden; dava konusu itiraza uğrayan alacağın önceden belirlenebilirlik, bilinebilirlik, hesap edilebilirlik vasfı ve dolayısıyla likit alacak niteliği taşıdığı, bu haliyle İİK'nın 67. maddesindeki koşullar gerçekleştiği görülmekle, davacının icra inkar tazminatı kabulü ile, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi Yukarıda Ayrıntılı Açıklandığı Üzere;

1-Davanın KABULÜ ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan .... İcra Müdürlüğü'nün 2024/... Esas sayılı icra takip dosyasına davalı borçlu tarafından yöneltilen itirazın iptaline, takibin ödeme emrindeki kayıt ve şartlarla aynen devamına,

2-Alacak niteliği itibari ile likit ve belirlenebilir olduğundan %20 oranında icra inkar tazminatı 57.477,01-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine

3-Alınması gereken 19.631,27-TL karar ve ilam harcından 3.470,89-TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 16.160,38-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4-Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL başvuru harcı ve 3.470,89-TL peşin harç olmak üzere toplam 4.086,29-TL harç bedelinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan toplam 6.682,50-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince 45.981,61-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

7-6325 sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan zorunlu arabuluculuk gideri 4.600,00-TL'nin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına,

8-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde resen ilgilisine iadesine,

Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu kabil olmak üzere karar verildi. █████/2025

Katip ... Hakim ...

e-imza e-imza