diyarbakır asliye ticaret mahkemesinin haksız fiilden kaynaklanan trafik kazası sonrası araç değer kaybı ve yetkisiz onarım farkı tazminat davası gerekçeli kararı.

Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesinin haksız fiilden kaynaklanan trafik kazası sonrası araç değer kaybı ve yetkisiz onarım farkı tazminat davası gerekçeli kararı.

Özet: Davacı, davalı sigorta şirketinin sigortaladığı aracın %100 kusurlu olduğu maddi hasarlı trafik kazasında kendi aracının hasar görmesi sonucu, yapılan onarımın orijinal olmayan parçalarla yetkili servis dışında gerçekleştirilmesi nedeniyle araçta meydana gelen değer kaybı ile orijinal ve muadil parça bedelleri arasındaki farkın tazminini talep ederken, davalı sigorta şirketi ise ekspertiz raporu doğrultusunda tüm hasar bedelinin ödendiğini ve bu nedenle davanın reddedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

T.C.

DİYARBAKIR TÜRK MİLLETİ ADINA

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM :

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2025

KARAR YAZIM TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....tarihinde davalı sigorta şirketin sigortalı araç sürücüsü .....' un sevk ve idaresindeki .....plakalı ( .....Poliçe Nolu) aracın müvekkili .....’a ait .....araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davalı sigorta şirket sigortalı araç sürücüsünün %100 kusuru sonucunda meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sonucunda eksper raporundan da anlaşılacağı üzere müvekkiline ait .....plakalı .....Model araçta büyük hasar meydana geldiğini, iş bu hasar sigorta şirketi tarafından açılan .....trafik

dosya nolu hasar dosyası neticesinde orijinal olmayan parçalarla ve yetkili servis dışında onarım ve parça değişimi işlemi sonucunda giderildiğini ancak meydana gelen kaza sonucunda müvekkiline ait araçta meydana gelen hasar nedeniyle yapılan parça değişimi ve onarımına bağlı olarak araçta değer kaybı meydana geldiğini, meydana gelen kaza sonucunda müvekkilinin aracında meydana gelen hasar onarımı; orijinal parça kullanma ve yetkili serviste yapılmak yerine yetkili servis dışında yapıldığını, meydana gelen zararın aynen ve orijinal parça ile giderilmesi gerektiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar aynen ve orijinal parça ile giderilmesi mümkün iken sigorta şirketi tarafından daha az masraflı olması nedeniyle orijinal parça yerine muadil parçalar kullanılmış olduğunu ve onarım yetkili servis dışında giderildiğini, müvekkilinin bu onarım ve parça değişimi nedeniyle meydana gelen zararının bulunması halinde iş bu zararın bilirkişi ile tespit edilmesini, eksper raporunda da belirtildiği gibi iş bu kazanın oluşumunda .....plakalı araç sürücüsü .....' un çarpması nedeniyle %100 kusurlu olduğunun, meydana gelen trafik kazası sonucunda araçta oluşan hasara bağlı değer kaybına ilişkin olarak fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere şimdilik 10.00 TL ile aracın yetkili servis dışında onarılması nedeniyle orijinal parça yerine muadil parça kullanılmasından dolayı orijinal parça ile muadil parça bedelleri arasındaki fark bedeline ilişkin fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak üzere şimdilik 10.00 TL hasar tazminatı olmak üzere toplam 20.00 TL maddi tazminat ve kaza tarihinden ( .....) itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının maliki olduğu .....plakalı araç ile müvekkili şirkete ZMSS sigorta poliçesi ile sigortalı .....plakalı aracın .....tarihinde karıştığı kaza nedeniyle davacı yanın aracında oluşan hasar bedelinin tanzimi istemiyle, müvvekkili şirkete .....tarihinde yapılan hasar ihbarı üzerine, müvekkili şirket nezdinde .....nolu hasar dosyası açıldığını, hasarın nedeni, miktarı ve hasar ile kaza arasında illiyet bağının tespiti için davacı yana ait .....plakalı araçta inceleme yapılması için sigorta ekspertizi görevlendirildiğini, hasar dosyası içerisinde sundukları ekspertiz raporundan da yapılan ekspertiz incelemesinde KDV dahil 38.601,83-TL hasar icmaili çıktığını ve bu tutar .....nolu hasar dosyasından, davacı yana ait aracın onarım gördüğü servise ve tedarik parça satan firmalara .....tarihinde ödendiğini, ödenmeyen hasar bedeli bulunmadığından, hasar bedelinin eksik ödendiği iddiasıyla açtığı işbu davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, tahkikat aşamasında, alınacak kusur raporu, maddi hasarlı trafik kazasında, trafik kazası tespit tutanağı olay yeri krokisi çizilerek düzenlenen trafik kaza tespit tutanağı, çarpışma noktalarını gösteren fotoğraflar ve tramerdeki kazanın oluş şeklini gösteren fotoğraflar dikkate alınarak kazanın oluş şeklini gösteren maddi olgularla çelişki yaratmayacak şekilde Ankara Adli Tıp Trafik İhtisas Daire Başkanlığından ya da Karayolları Fen Heyeti tarafından kusur raporunun düzenlenmesine karar verilmesi gerektiğini, davacı yan işbu davayı fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 100,00-TL üzerinden açtığını, işbu dava yerleşik içtihatlar gereği kısmi eda davası olarak kabul edilebileceğini, işbu davanın tahkikat sonucunda kısmi eda davası hükümlerine göre sonuçlandırılması gerektiğini, davacı yanın, değer kaybı tazminat istemi alacağı, poliçe şartnamesi ekinde yer alan formüle göre belirlenebilir bir alacak olduğu için işbu dava kısmi dava niteliğinde olduğunu, bu nedenle işbu davanın kısmi eda davası hükümlerine göre sonuçlandırılması yerleşik içtihatlar gereği olduğunu, davacı yanın iddia ettiği alacağı için, müvekkili şirkete sigrtalı aracın, araç ruhsatına göre hususi kullanıma ait bir araç olduğundan ticari faiz isteminin reddine karar verilmesi gerektiğini, davalı müvekkilinin sigorta şirketinin davacı yanın hasar bedeli ve değer kaybı yönünden tazminat istemlerinde temerrüdü bulunmadığı gibi, temerrüdünün bulunması halinde değer kaybı yönünden ödeme tarihi .....tarihi temerrüt tarihi olarak kabul edilmesi yerleşik içtihatlar gereği olduğunu, tüm itirazların saklı kalmak kaydıyla davaya karşı cevapları sunar, hukuki dayanaktan yoksun haksız davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER;

Sigorta ve Bilgi Gözetim Merkezin'den davacı aracın geçmiş hasar kaydının olup olmadığına ilişkin belge celp edilmiştir.

.....Sigorta A.Ş.'den hasar dosyası celp edilmiştir.

Diyarbakır İl Emniyet Müdürlüğünden KGYS görüntüleri celp edilmiştir.

Taraflara ait araçların tescil kayıtları uyap sisteminden celp edilmiştir.

Mahkememizce trafik bilirkişi ve makine mühendisi bilirkişiden bilirkişi raporları alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Dava, trafik kazasından kaynaklı davalı ZMMS sigorta şirketine yöneltilmiş, kaza nedeniyle hasara uğrayan davacıya ait aracın onarımı esnasında eş değer parça kullanılmış olması nedeniyle orijinal parça ile eşdeğer parça arasındaki fiyat farkı istemi ile değer kaybı davasıdır

Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktası ise; davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olup olmadığı, davacıya ait aracın onarımı aşamasında orijinal parça mı yoksa eş değer parça mı kullanıldığı, eşdeğer parça kullanıldığının kabulü halinde orijinal parça ile eşdeğer parça arasında fiyat farkı bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise miktarı, hasar nedeniyle davacıya ait araçta davalı sigorta şirketi tarafından ödenen bedelden daha yüksek miktarda değer kaybı meydana gelip gelmediği, gelmiş ise miktarı ile faizin türü ve başlangıç tarihine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Kaza tespit tutanağının incelenmesinde, .....tarihinde davalı sigorta şirketin sigortalı araç sürücüsü .....' un sevk ve idaresindeki .....plakalı ( .....Poliçe Nolu) aracın davacı .....’a ait .....araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce kusur hususunda bilirkişi raporu alınmış, .....tarihli trafik bilirkişisi raporunda özetle; .....plakalı araç sürücüsü .....2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52. 56. ve 84.maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 107.maddesinde yer alan (84/D: Arkadan çarpma, (52/1-A:Kavşaklara yaklaşırken, dönemeçlere girerken, tepe üstlerine yaklaşırken, dönemeçli yollarda ilerlerken, yaya ve hemzemin geçitlerine, tünellere, dar köprü ve menfezlere yaklaşırken, yapım ve onarım alanlarına girerken, hızlarını azaltmak ve 52/1-B: Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun getirdiği şartlara uydurmak,) 52/1-C: diğer bir aracı izlerken belirtilen durumları göz önünde tutarak güvenli bir mesafe bırakmak, zorunda olduklarını ve 56/1-C: sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorunda olduklarını, yönetmelik 107: sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorunda olduklarını, kurallarını ihlal etmiş olduğunu, meydana gelen kazada % 100 oranında kusurlu olduğu kanaatine varıldığını, .....plakalı araç sürücüsü .....2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlali yapmadığını, meydana gelen kazada kusursuz olduğu kanaatine varıldığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir. Bilirkişi raporu kanuna, dosya kapsamına, Yargıtay kararlarına uygun bulunarak Mahkememizce hükme esas alınmıştır.

Davacının maddi zarar talebi ile ilgili bilirkişi raporu alınmış, .....tarihli makine mühendisi bilirkişi raporunda özetle; Dava

konusu aracın .....tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası davaya konu aracın arka kısmalarında hasar oluştuğunu, araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağını, araçta oluşan hasarın onarımı için .....tarihli ekspertiz raporu referans alınarak tespit edilen parçalar; iç ve dış sol stop lambası, reflektör, arka difüzör, arka tampon ve braketi parçalarının değiştirildiğini; arka panel, arka koruma sacı, sol arka çamurluk ve bagaj kapağı parçalarında ise hasar onarım işlemi yapıldığı anlaşılmış ve toplam 10 adet parça için ekspertiz çalışması yapıldığını ve eksper raporda belirtilen yedek parça referans kodları incelendiğinde onarımda kullanılan parçaların tamamı orijinal parça olduğunu ve onarım giderlerinin yapılan piyasa araştırması sonucu ile uyumlu olduğunun tespit edildiğini, sigorta şirketi tarafından Mahkemeye sunulan ve değer kaybı miktarının tespitine yönelik eksper raporu incelendiğinde; kaza tarihi dikkate alınarak emsal araçlar için reel piyasa araştırması yapılmadığını ve ZMMS Sigorta genel şartları değer kaybı tespit esaslarına göre hesaplandığının tespit edildiğini, dava konusu aracın hasarı onarıldıktan sonra ve .....hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın ikinci el rayiç bedelindeki değer kaybının; aracın markası, modeli, araç tipi, .....kilometrede olduğunu,

mevcut hasardaki parça değişimi, boya işlemi yapılan kısımları ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak, dava dosyasında bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay .....Hukuk dairesi .....E. .....K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları kapsamındaki, nisbi yöntemine göre ise davaya konu araçta 70.877,11 TL değer kaybının oluştuğunu ve .....tarihinde sigorta kuruluşundan 1.908,09 TL tenzil edildiğinde (70.877,11 TL – 1.908,09TL) =68.969,02 TL bakiye değer kaybı oluştuğunu ve taktiri Mahkemeye ait olmak üzere 68.969,02 TL miktarının ödenmesi gerekeceği yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Davacı, dava tarihinden önce hasar bedelinin ödenmesi için KTK'nun 97. Maddesi kapsmaında davalıya başvurmuş, davalı hasar bedelini ödemiştir. Ancak davacı taraf orijinal parça kullanılmadığı iddiası ile fark hasar bedeli talebinde bulunmuş olup, bilirkişi raporu ile araç tamiri sırasında kullanılan parçaların orijinal olduğu tespit edilmiş, bu nedenle davacının hasar bedeline ilişkin davası red edilmiştir.

Değer kaybı yönünden mahkememizce bilirkişi raporu alınmış, davacının aracında bakiye 68.969,02 TL değer kaybının olduğu tespit edilmiş, davacı, dava dilekçesinde fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak 10,00 TL talep etmiş iken, .....tarihli ıslah dilekçesi ile değer kaybı tazminatı yönünden dava değerini 68.969,02 TL'ye yükseltmiştir.

Davacının ıslah dilekçesi davalı vekiline tebliğ edilmiş olup, davalı vekili yasal süresi içinde zamanaşımı defini ileri sürmüştür. Dava konusu maddi hasarlı trafik kazası .....tarihinde gerçekleşmiş olup, 2 yıllık zamanaşımı süresi ve .....-.....tarihleri arasında ara buluculuk aşamasında geçen süre hesaplandığında, dava konusu alacak .....tarihinde zamanaşımına uğramıştır.

Davacı vekili ıslah ettiği alacağa .....tarihinden itibaren avans faizi talep etmiş ise de KTK'nun 97. maddesi uyarınca yapmış olduğu başvuru ve tebliğ belgesini dosyaya sunmamış, davalı sigorta şirketi tarafından sunulan belgeler arasında da başvuru ve tebliğ belgesi bulunmadığından davalının temerrüt tarihi tespit edilememiştir. Davalının hangi tarihte temerrüte düştüğünü ispat yükü davacı taraf üzerindedir. Ancak davacı bu husustaki iddiasını ispata yarar belge sunmamıştır. Ne var ki; davalı vekili cevap dilekçesinin ikinci sayfasında, davacının değer kaybı isteği ile yaptığı başvurunun davalıya tebliğ tarihini .....olarak beyan etmiştir. Mahkememiz davalının bu yöndeki beyanı ile bağlı olup, .....tarihinden itibaren 8 iş günü hesaplandığında davalının temerrüt tarihi .....olarak hesaplanmıştır.

Davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan araç ticari taksi vasfında olup, davacının avans faizi talebi yerinde görülmüştür.

İzah edilen nedenlerle, davacının hasar bedeline ilişkin davasının reddine, davacının değer kaybı bedeline ilişkin davasının kısmen kabulü ile 10,00 TL değer kaybı tazminatının, .....tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeni ile reddine karar verilmiş ve mahkememizce aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM-Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davacının hasar bedeline ilişkin davasının REDDİNE,

2-Davacının değer kaybı bedeline ilişkin davasının KISMEN KABULÜ ile 10,00 TL değer kaybı tazminatının, .....tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeni ile REDDİNE,

3-Alınması gerekli 615,40 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 427,60 TL ve 1.200,00 TL ıslah harcının mahsubu ile fazla alınan 1.012,20 TL harcın hükmün bu hali ile kesinleşmesi ve istek halinde davacıya iadesine,

4-Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL ara buluculuk ücretinin, davanın kabul ve red oranına göre 0,50 TL'sinin davalıdan ve 3.550,00 TL'sinin davacıdan ayrı ayrı alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

5-Davacı tarafça yapılan başvurma harcı 427,60 TL, peşin harç 427,60 TL, ıslah harcı 1.200,00 TL, bilirkişi ücretleri 5.950,00 TL, tebligat, müzekkere ve posta gideri 99,00 TL olmak üzere toplam 8.104,20 TL yargılama giderinin, davanın kabul ve red oranına göre 1,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, kalan kısmının davac üzerinde bırakılmasına,

6-Davalı tarafça yapılan yargılama harç ve gideri olmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,

7-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 10,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

8-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

9-Gider avansından artan kısmın Yazı İşleri Müdürü tarafından ilgilisine iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, reddine karar verilen kısım için gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde HMK'nın 345. maddesi uyarınca, mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak (HMK'nın 343. maddesi) ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamen ödemek (HMK'nın 344. maddesi) suretiyle, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere, kabulüne karar verilen kısım için miktar itibari ile KESİN olmak üzere karar verildi.

Katip Hakim