Deniz taşımacılığı navlun hizmeti anlaşmasından kaynaklanan fazla ödemenin iadesi talebiyle başlatılan icra takibine itirazın iptali ve görevli mahkeme incelemesi.
Özet: Deniz taşımacılığı anlaşmasından kaynaklanan ve davacı tarafından davalıya sehven fazladan gönderildiği iddia edilen 12.600 ABD dolarının iadesi için başlatılan icra takibine davalının yaptığı itirazın iptali talebiyle açılan bu davada; davacı, fazla ödemenin iadesi ve kötü niyet tazminatı talep ederken, davalı, alacak iddiasını reddederek, davacının kendilerine deniz aşırı konteynerin teslim alınmaması ve demuraj ücretleri nedeniyle 16.178 ABD doları borçlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiş olup, mahkeme uyuşmazlığın deniz ticaretine ilişkin bir fazla ödeme iddiasından kaynaklandığını ve görevli mahkemenin belirlenmesi ile davanın esası hakkında değerlendirme yapmaktadır.
T.C.
İSTANBUL4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Ödünç Verme Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili █████/2025 tarihli dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında navlun hizmeti anlaşmasından kaynaklı 23.06.2022 tarihinde müvekkil firma tarafından ... aracılı ile sehven 16.500 amerikan doları davalı firmaya gönderildiğini, davacı firma tarafından 23.09.2022 tarihinde ... Numaralı faturadan kaynaklı 3900 ABD Doları ... ücretinin mahsubuyla fazladan gönderilen 12.600 ABD Dolarının iadesi talep edildiğini, öncelikle davacı firma Denizli ... Noterliği ...Yevmiye numaralı ihtarname ile söz konusu alacağın iadesi ihtaren bildirildiğini, bu ihtara rağmen söz konusu alacak tarafımıza iade edilmediğini, buna karşılık İstanbul ... İcra müdürlüğü... Esas sayılı dosyası ile davacı firma tarafından icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından haksız ve kötü niyetli olarak borca itiraz edildiğini, bu itirazın sonucunda dava şartı arabuluculuk olarak...arabuluculuk dosyası ile tarafımızca zorunlu arabuluculuk başvurusu yapılmış olup, bu başvuruda anlaşma sağlanamadığını, açıklanan bu nedenlerle; davanın kabulü ile İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ve %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatının ödenmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili █████/2025 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket tarafından davalı şirketin ... numaralı rezervasyonuna ait ... no'lu konteyneri, 01.07.2023 tarihinde davalı şirket tarafından varış limanına teslim edildiğini, ancak, taşımaya konu konteyner varıcı tarafından teslim alınmamış ve gümrük vergileri de ödendiğinden geri getirmenin mümkün olmadığı, söz konusu yükün demuraj ücretinin her geçen gün artmakta olduğu davalı şirket tarafından 21.03.2024 tarihinde keşide edilen ihtarname ile davacı tarafa bildirildiğini, davalının ödenmesi gereken toplam tutarın 25.280 USD olduğu davalıya ihtar edildiğini, davacı şirketin dava dilekçesinde davacı şirket tarafından 23.09.2022 tarihinde ... numaralı faturadan kaynaklı 3900 ABD doları navlun ücretinin mahsubuyla 12.600 Doları fazladan ödediğini ve bu miktarın iadesi talep ediyorsa da davacı şirketin davalı şirketten bir alacağı olmadığı, davalı şirkete 16.178,00 ABD Dolar ve fer'ileri kadar borcu bulunduğunu, açıklanan bu nedenlerle; davanın reddine, fazlaya dair haklarının saklı tutulmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.GEREKÇE
: Dava, deniz taşımacılığı nedeni ile davacı tarafından davalıya fazla ödendiği iddia edilen bedelin iadesi amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun, görev hususunu düzenleyen 5. maddesinin ikinci fıkrasında; "Bir yerde asliye ticaret mahkemesi varsa, asliye hukuk mahkemesinin görevi içinde bulunan ve 4. madde hükmünce ticari sayılan davalarla özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer işlere asliye ticaret mahkemesinde bakılır. Bir yerde ticaret davalarına bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa, iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya birkaçı münhasıran bu Kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir." hükmü getirilmiştir."Genel mahkemelerin bakacakları davalar belirli kişi ve iş gruplarına göre sınırlandırılmamış olup, aksi belirtilmedikçe medeni yargılama hukukuna giren her türlü işe bakmakla görevlidirler. Açık kanun hükmü ile özel mahkemelerde görüleceği belirtilmemiş olan bütün davalar genel mahkemelerin görevine girer (Kuru, B.: Hukuk Muhakemeleri Usulü, İstanbul 2001, Cilt 1, s.164). Buna karşılık özel mahkemeler, belirli kişiler arasında çıkan veya belirli uyuşmazlıklara bakmakla görevlidir. Diğer bir ifadeyle özel mahkemeler özel kanunlarla kurulmuş olup özel kanunlarda belirtilen davaları yürütür.... Türk medeni yargılama hukukunda özel kanunlarla kurulmuş özel mahkemeler; kadastro mahkemeleri, icra mahkemeleri, tüketici mahkemeleri, aile mahkemeleri, fikri ve sınaî haklar hukuk mahkemeleri, denizcilik ihtisas mahkemesi ile iş mahkemeleridir. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 136. ve 142’nci maddelerinde mahkemelerin kuruluşu, görev ve yetkileri, işleyişleri ve yargılama usullerinin kanunla düzenleneceği hükme bağlanmıştır. Mahkemelerin görevi kıyas veya yorum ile genişletilemez ya da değiştirilemez. Kanunda açıklık bulunmayan durumlarda görev genel mahkemelere aittir (5.12.1977 tarihli, 1977/4 E., 1977/4 K. sayılı İçtihatları Birleştirme Kararı).... Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere; uyuşmazlık konusunu teşkil eden her hukuki olay, meydana geldiği tarihteki yasal düzenlemelere tabidir ve olayın meydana geldiği zamanda mevcut olan mahkemeler tarafından çözümlenmelidir. Nitekim aynı hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 18.05.2011 tarihli ve ███████-233 E., ████████ K. sayılı kararında da vurgulanmıştır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 04.04.2019 tarih 2017/ 11-10 Esas ve 2019 / 401 Karar sayılı ilamı).Deniz alacağı hususunda, 6102 sayılı TTK'nın 1352/1. maddesinde; "Deniz alacağı; aşağıda sayılan hususların birinden veya birkaçından doğan istem anlamına gelir." ve aynı maddenin 1-g bendinde; "Bir çarter parti düzenlenmiş olup olmadığına bakılmaksızın, gemide eşya veya yolcu taşınması amacıyla yapılmış her türlü sözleşme" hükümleri mevcuttur.Somut olayda; deniz taşımacılığı hizmeti veren davalı şirkete verdiği hizmet nedeniyle davacı tarafından fazla ödendiği iddia edilen bedelin iadesi amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali talep edilmiş olup uyuşmazlığın deniz taşımacılığından kaynaklanmış olmasına göre, davanın denizcilik ihtisas mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmekle Mahkememizce görevsizlik kararı verilmesi gerekmiştir.HÜKÜM
: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, dosyanın talep halinde ve karar kesinleştiğinde, yetkili ve görevli İstanbul 17. Asliye Ticaret (Denizcilik İhtisas) Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,2-HMK 20/1 maddesi gereğince, mahkememiz kararının kesinleşme tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi durumunda DAVANIN AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,3-Harç, vekâlet ücreti, yargılama giderleri konusunda görevli mahkemece karar verilmesine,4-Davacı tarafından, HMK 20/1 maddesi gereğince işlem yapılmaz ve davanın açılmamış sayılmasına karar verilirse; davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, alınması gerekli harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,5-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde, davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın davacıya iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip¸e-imzalıdırHakim¸e-imzalıdır