İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, davacı üye işyerinin basiretli tacir özenini göstermemesi nedeniyle 98.203 TLlik chargeback kesintisine itirazının haksız olduğu tespiti.
Özet: Bu itirazın iptali davasında, davacı üye işyeri, davalı bankanın kart hamillerinin itirazı üzerine yaptığı 98.203 TLlik chargeback ödemesini kendisinden haksız kestiğini iddia ederek bankanın icra takibine itirazının iptalini talep etmiş; ancak bilirkişi raporu, davacı üye işyerinin basiretli tacir gibi davranmadığını, uluslararası kart kuralları gereği davalı bankanın chargeback bedelini kart hamillerine ödedikten sonra bu bedeli davacıdan tahsil etme hakkının doğduğunu ve yapılan kesintinin yerinde olduğunu tespit etmiştir.
T.C.
İSTANBUL7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:████████DAVA
:İtirazın İptaliDAVA TARİHİ
:█████/2023KARAR TARİHİ
:█████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davalı banka aleyhine ....İcra Md. 2023/... F. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi açıldığı, davalı bankanın itirazı üzerine takibin durduğunu, davalı bankada ... İcra Md. 2022/... E. ve ... E. sayılı dosyaları ile takip açtığını, ... İcra Hukuk Mahkemesinin .... sayılı kararı ile takiplerin durdurulduğunu, davalı banka haciz müzekkeresi olmadan fazladan 98.203,00 TL kesinti yaptığını, davalı bankanın yaptığı kesintiden dolayı bahse konu icra takibinin açıldığını, takip talebinde istenilen toplam 99.825,37 TL alacak üzerinden itirazın iptaline, takibin devamına ve %20'den az olmamak üzere İcra İnkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Davacı taraf davalı banka aleyhine 98.203,00 TL bedelli borcun tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğünde icra takibi başlatmış olup davalı banka tarafından söz konusu icra takibine süresi içerisinde itiraz edildiğini, davacı İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinde itirazın iptali davası açtığını ve dava dilekçesinde itirazın iptali ile icra takibinin devamına ve %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesi kararı verilmesini, davacı tarafın davasını yetkisiz mahkemede açtığını ve davanın reddini, öncelikle yetki itirazlarının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmesine, davanın usul ve yasaya aykırı olarak açılmış olmasından usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davacının itirazın iptali ve icra inkar tazminatı taleplerinin reddine, davacının icra takibinin konusu olan meblağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama masrafları ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER;... İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılarak 2022/... ve ... Esas sayılı takip dosyalarından takibe dayanak kredi sözleşmelerinin eksiksiz bir şekilde,... İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyası ile 2022/... Esas sayılı takip dosyalarının ayrı ayrı kapak hesapları, ... İcra Hukuk Mahkemesine müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dava dosyası ile verilen kararın kesinleşip kesinleşmediği konusunda bilgi celp edilmiştir.Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup █████/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davacı üye işyerinin basiretli bir tacir gibi gereken özeni gösterememiş olmaları nedeniyle, gerek sözleşme hükümlerine, gerekse kredi kartı mevzuatına ve gerekse de uluslararası master ve visa card kurallarına göre kusurlu bulunduğu değerlendirilmektedir. Bu nedenle somut olayda davalı bankaya atfedilebilecek herhangi bir kusur tespit edilememiştir. Çünkü provizyon gerçek anlamda kart hamili bankalarınca davalı bankaya verilmiştir. Davalı üye işyeri bankası da kart hamillerinin bankasından aldığı onaya/provizyona göre harcama bedelini davacı üye işyeri hesabına alacak geçmiştir. Daha sonra gerçek kart hamillerinin itirazı üzerine satış tutarı davalı bankaca uluslararası visa ve master card yeknesak kurulları uyarınca kart hamiline chargeback edilmiştir/yani ödenmiştir/iade edilmiştir. Davalı bankaca gerçek kart hamiline kendi öz kaynağından ödenen işlem bedeli (Chargeback bedeli) davacı üye işyerinden tahsil edilemediği için, davalı bankanın kart hamiline ödediği chargeback bedelleri davacı üye işyerinden tahsil etme hak ve yetkisinin doğmuş bulunduğu kanaati edinilmiştir. Davacı üye işyerinin, davalı bankaya karşı istirdaden açmış olduğu icra takibi; Davalı banka, davacı üye işyerinin pos cihazı üzerinden yaptığı satış işlemlerine kart hamillerince itiraz edilmesi üzerine, anılan itirazlara karşılık chargeback prosedürü kapsamında kart hamillerine 98.203,00 TL tutarında ödeme yapmıştır. Sözkonusu chargeback bedeli davalı bankanın açmış olduğu icra takipleri sonucunda İİK'nun 89/1.haciz uygulaması paralelinde davacı üye işyerinden tahsil edilmiştir. Dolayısıyla bu bedelin iadesine/istirdadına ilişkin olarak davacının ... İcra Md. 2023/... E. sayılı dosyası ile açmış olduğu takibin kanımızca yersiz olduğunu belirtmiştir.Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, .... İcra Müdürlüğünün 2023/... esas sayılı takip dosyasına vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.Davacı vekili, davalı banka aleyhine ....İcra Md. 2023/... F. sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi açıldığı, davalı bankanın itirazı üzerine takibin durduğunu, davalı bankada ... İcra Md. 2022/... E. ve ... E. sayılı dosyaları ile takip açtığını, ... İcra Hukuk Mahkemesinin .... sayılı kararı ile takiplerin durdurulduğunu, davalı banka haciz müzekkeresi olmadan fazladan 98.203,00 TL kesinti yaptığını, davalı bankanın yaptığı kesintiden dolayı bahse konu icra takibinin açıldığını, takip talebinde istenilen toplam 99.825,37 TL alacak üzerinden itirazın iptaline, davalı vekili davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı alacağının olup olmadığı, varsa miktarı ile birlikte diğer eklerinin hesaplanması teknik incelemeyi gerektirdiği için sorun tespit bölümünde belirtilen konuları değerlendirmek üzere bankacı bilirkişiden █████/2025 tarihli rapor alınmıştır. Bu bilirkişi raporunda da belirtildiği gibi, davacı alacağının olup olmadığı hususunda değerlendirme yapılıp, asıl alacak ve eklerinden oluşan davacı alacağının belirlenmesine çalışılmıştır.Gerekçeleri itibarı ile somut olaya uygun olup, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alınarak hazırlanan ve bu nedenle hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilen bilirkişi raporuna göre; Davacı üye işyerinin basiretli bir tacir gibi gereken özeni gösterememiş olmaları nedeniyle, gerek sözleşme hükümlerine, gerekse kredi kartı mevzuatına ve gerekse de uluslararası master ve visa card kurallarına göre kusurlu bulunduğu değerlendirilmektedir. Bu nedenle somut olayda davalı bankaya atfedilebilecek herhangi bir kusur tespit edilememiştir. Çünkü provizyon gerçek anlamda kart hamili bankalarınca davalı bankaya verilmiştir. Davalı üye işyeri bankası da kart hamillerinin bankasından aldığı onaya/provizyona göre harcama bedelini davacı üye işyeri hesabına alacak geçmiştir. Daha sonra gerçek kart hamillerinin itirazı üzerine satış tutarı davalı bankaca uluslararası visa ve master card yeknesak kurulları uyarınca kart hamiline chargeback edilmiştir/yani ödenmiştir/iade edilmiştir. Davalı bankaca gerçek kart hamiline kendi öz kaynağından ödenen işlem bedeli (Chargeback bedeli) davacı üye işyerinden tahsil edilemediği için, davalı bankanın kart hamiline ödediği chargeback bedelleri davacı üye işyerinden tahsil etme hak ve yetkisinin doğmuş bulunduğu kanaati edinilmiştir. Davacı üye işyerinin, davalı bankaya karşı istirdaden açmış olduğu icra takibi; Davalı banka, davacı üye işyerinin pos cihazı üzerinden yaptığı satış işlemlerine kart hamillerince itiraz edilmesi üzerine, anılan itirazlara karşılık chargeback prosedürü kapsamında kart hamillerine 98.203,00 TL tutarında ödeme yapmıştır. Sözkonusu chargeback bedeli davalı bankanın açmış olduğu icra takipleri sonucunda İİK'nun 89/1.haciz uygulaması paralelinde davacı üye işyerinden tahsil edilmiştir. Dolayısıyla bu bedelin iadesine/istirdadına ilişkin olarak davacının ... İcra Md. 2023/... E. sayılı dosyası ile açmış olduğu takibin yersiz olduğu belirtilmiştir.Mahkememizce aldırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporuyla davalı banka, davacı üye işyerinin pos cihazı üzerinden yaptığı satış işlemlerine kart hamillerince itiraz edilmesi üzerine, anılan itirazlara karşılık chargeback prosedürü kapsamında kart hamillerine 98.203,00 TL tutarında ödeme yaptığı, sözkonusu chargeback bedeli davalı bankanın açmış olduğu icra takipleri sonucunda İİK'nun 89/1.haciz uygulaması paralelinde davacı üye işyerinden tahsil edildigi, bu sebeple davalı bankanın sorumluluğunun bulunmadığı belirtildiğinden davanın reddine, karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;1-Davacının davasının REDDİNE,2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 615,40 TL maktu red harcının davacıdan tahsiline, peşin ve tamamlama ile alınan 2.227,60 TL harçtan mahsubu ile geri kalan 1.612,20 TL harcın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret tarifesi gereğince hesap olunan 30.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,4-Arabuluculuk ücreti olan 3.120,00 TL’nin davacıdan alınarak, HAZİNEYE GELİR KAYDINA,5-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından takdirine yer olmadığına,6-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,7-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025Katip ...e-imzalıdır.Hakim ...e-imzalıdır.