işsahibinin tasarım, tedarik ve kurulum sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, yüklenicinin ayıplı ve gecikmeli ifası nedeniyle fesih ve tazminat talebi ile takas savunması.

İşsahibinin tasarım, tedarik ve kurulum sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, yüklenicinin ayıplı ve gecikmeli ifası nedeniyle fesih ve tazminat talebi ile takas savunması.

Özet: Bu ticari alacak davası, davacı (işsahibi) tarafından davalı (yüklenici) aleyhine, 06.12.2016 tarihli 6.000.000,00 Euro götürü bedelli tasarım, tedarik ve kurulum sözleşmesinden kaynaklanan iddialara dayanmaktadır; davacı, davalının işi geç ve ayıplı ifa etmesi nedeniyle sözleşmeyi feshederek gecikme cezası ve ayıpların üçüncü kişiye giderilmesi masrafları dahil toplamda 3.500.224,02 Euro ve 665.736,80 TL alacağı olduğunu ileri sürerken, davalı ise gecikmelerin davacıdan kaynaklandığını ve takas/mahsup hakkı bulunduğunu savunarak davanın reddini talep etmekte ve uyuşmazlık, tarafların karşılıklı alacaklarının varlığı ve miktarı üzerinden bilirkişi raporları ile incelenmektedir.

T.C.

İSTANBUL

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

:████████ Esas

KARAR NO

:████████

DAVA

:Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

:█████/2020

KARAR TARİHİ

:█████/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;müvekkili şirket ile davalı şirketler arasında 06.12.2016 tarihli Tasarım, Tedarik ve Kurulum Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme uyarınca ...... Sistemi’ne ilişkin tasarım, kurulum ve tedarik işlerini 6.000,000,00 Euro götürü bedel karşılığında üstenildiğini, müvekkili ... İnşaat tarafından ilk olarak sözleşme kapsamındaki sürelere riayet edilmemesi nedeniyle gönderilen 07.4.2017 tarihli iş programına göre altmış gün gecikme yaşandığını toplamda 360.000,00 Euro gecikme cezası tahakkuk ettirildiğinin davalı şirkete bildirdiğini, tamamlanma testlerinin gerçekleşmesi aşamasında bir çok ayıp tespit edildiğini, müvekkili ... İnşaat tarafından ayıpların defalarca davalı şirkete bildirildiğini ve düzeltilmesinin talep edildiğini, tüm gecikmelere karşı eylül ayı sonuna kadar tamamlanması istendiği, davalı şirkete tarafından belirtilen tarihte eksiklikler ve ayıplı işlerin giderilmediğini, ....Noterliğinin 24.12.2018 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı şirkete ihtar edilerek ayıplı işlerin 3. Kişiye yaptırılacağını bildirdiklerini, 3. Firma ile görüşmeler sağlandığını ve 144.773,83 Euro olduğu belirlenen işin, bu tutarın mahsubu ile bakiye 4.786,418,66 Euronun müvekkili ... inşaat ödemesi talep edildiğini, .... Noterliğinin 18.03.2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ...’in kendi personellerine ait maaş, kıdem tazminatı, ihbar tazminatı bunlarla sınırlı olmamak kaydıyla bütün işçilik alacaklarına ilişkin ödenmemiş borç bulunmadığını gösterir belgelerin sunulmasını talep ettiğini, müvekkil ... İnşaat tarafından, davalının sözleşme uyarınca temin etmiş olduğu toplam 1.200.000,00-TL Euro tutarında teminat mektubu nakde çevirdiğini, müvekkili ... İnşaatın faizler hariç davalıdan toplam 3.500.224,02 Euro ve 665.736,80-TL alacağı bulunduğu belirterek; ihtiyati haciz kararı tesis edilmesine, davanın kabulüne, Devlet Bankalarınca Euro bazlı mevzuat hesaplarına uygulanan en yüksek faiz ile davalıdan tahsiline,” karar verilmesini talep ve beyan ettikleri görülmüştür.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; davacının iddialarının gerçekle bağdaşmadığını, müvekkili tarafından Tedarik ve Kurulumu gerçekleştiren ... sisteminin kalibrasyon ve Entegrasyonunun davacılar nedeniyle gerçekleştirilmediğini, proje iş takviminde yaşanan gecikmelerin müvekkilinden kaynaklanmadığını, müvekkili ile davacılar arasında yaşanan gecikmeler ve müvekkili şirketin karşılaştığı sorunlar ile alakalı iç yazışmalar gerçekleştiğini, davacıların eylem ve işlemlerin emredici kurallara aykırı olduğunu, müvekkili şirketin süre uzatım talebinin davacılarca reddedildiğini, davacıların sözleşme konusu projeyi müvekkili şirketten alarak üçüncü firmaya yaptırmasının hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin takas ve mahsup hakkının mevcut olduğunu belirterek; davanın reddine, müvekkili şirket alacaklarının takas ve mahsubuna karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR VE GEREKÇE /

Dava; sözleşmeye dayalı alacak istemine ilişkindir.

HMK'nun 137 ve 320 maddeleri uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davacının, taraflar arasındaki █████/2016 tarihli Tasarım, Tedarik ve Kurulum Sözleşmesi kapsamında davalının yüklendiği edimleri ayıplı ve geç ifa ettmesi nedeniyle sözleşmeden dönüldüğü iddiasına dayalı olarak, ödenen bedelin iadesi, müspet zarar ve ceza-i şart alacaklarının varlığı ve miktarı, davalı yanın takas ve mahsuba konu alacağının bulunup bulunmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.

Taraflarca gösterilen delilen toplanmış, dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporu alınmıştır. Bilirkişiler S. M. Mali Müşavir ... Nitelikli Hesaplama Uzmanı Dr.Öğr.Üyesi ..., Elektrik Elektronik Mühendisi ... .. ..., Bilgisayar Mühendisi ... .... Pilot ... ... tarafından düzenlenen █████/2023 tarihli bilirkişi raporu ve █████/2024 tarihli bilirkişi ek raporu dosya kapsamına ibraz edilmiştir.

Taraf iddia ve savunmaları ibraz edilen deliller, bilirkişi rapor ve ek raporu ile Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;

Taraflar arasında 06.12.2016 tarihinde ... ... Ettirme Tasarım, Tedarik Ve Kurulum Sözleşmesi akdedilmiş olup akdedilen sözleşmede götürü bedel olarak 6.000,000,00 Euro olarak belirlendiği, davacı tarafın işsahibi davalı tarafın ise yüklenici konumunda olduğu, davacı tarafın, davalı tarafın sözleşme hükümleri kapsamında eserin tesliminde geciktiği ve aynı zamanda teslim edilen kısımda da ayıp söz konusu olduğu ve eserdeki ayıpların ve eksikliklerin üçüncü kişilere gidertileceğini gerekçesiyle sözleşmeyi feshedilip davalıdan gecikme tazminatı talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalı taraf ise; davacının iddialarının gerçekle bağdaşmayıp tedarik ve kurulumu gerçekleştiren ... sisteminin kalibrasyon ve entegrasyonunun davacılar nedeniyle gerçekleştirilmemiş olup proje iş takviminde yaşanan gecikmelerin kendisinden kaynaklanmadığını, yaşanan gecikmeler ve karşılaşılan sorunlar ile ilgili olarak iç yazışmalar yapıldığını ve davacıların eylem ve işlemlerinin emredici kurallara aykırı olup, süre uzatım talebinin davacılarca reddedildiğini, davacıların sözleşme konusu projeyi üçüncü firmaya yaptırmasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürüp davanın reddini talep etmiştir.

Davalı yüklenici ... Teknoloji A.Ş. ve işveren ... ... İnşaatı Adi Ortaklığı Ticari İşletmesi arasında 6.000,000,00 EUR bedelli 06.12.2016 tarihinde ... ... Ettirme Tasarım, Tedarik Ve Kurulum Sözleşmesi eser sözleşmesi mahiyetinde olup bu sözleşmeye göre söz konusu işlerin ödeme pay ve tutarlarının;

Tedarik %69,4 4.163.965,00 Euro

Kurulum %17,2 1.031.921,00 Euro

Test ve Devreye Alma %13,4 804.114,00 Euro olup,

Davacı adi ortaklık tarafından davalıya sözleşme kapsamındaki işlerin taahhüt edilen şekilde ve eksiksiz tamamlanmaması sonucunda davacı tarafın 60 gün gecikmesi karşılığında sözleşmenin 23. Maddesi kapsamında 360.000,00 Euro gecikme cezası tahakkuk ettirildiği anlaşılmıştır.

Sözleşmenin 23. Maddesinde;

Yüklenicinin kendisine isnat edilebilir olan eylem veya ihmaller sebebiyle Madde 21’de (geçici kabul) düzenlenen şartları hedeflenen geçici kabul tarihi itibari ile karşılayamazsa; yüklenici azami sözleşme bedelinin %10’üna kadar olmak üzere geciktiği her tam gün için sözleşmede belirtilen sözleşme bedelinin Binde Bir oranında gecikme tazminatı ödeyecektir. Ayrıca yüklenici kendisine isnat edilebilir olan eylem veya ihmaller sebebiyle iş programında hedeflenen tamamlanma tarihi, ara hedefleri ile ara hedef tarihi olarak tanımlanan tarihleri de karşılayamazsa geciktiği her tam gün için, azami gecikme tazminatı limiti dahilinde, sözleşmede belirtilen sözleşme bedelinin binde biri tutarında gecikme tazminatı ödeyecektir. Söz konusu gecikme tazminatı, İşveren maktu zararları olarak kabul edilecek ve hedeflenen geçici kabul tarihinde herhangi bir gecikme olması durumunda yüklenicinin tek sorumluluğu olacaktır.” İbarelerinin yer aldığı nazara alındığında 6.000.000,00 Euro sözleşmenin 60 gün gecikmesi durumunda tahakkuk ettirilen 360.000,00 Euro olduğu anlaşılmıştır.

Keşideci ... Teknoloji A.Ş. tarafından muhatabı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. , ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. , ... İnşaat San. ve Tİc. A.Ş. , ... İnşaat Tur. San. ve Tic. A.Ş. ve ... Havacılık ve İnşaat A.Ş.’ye keşide edilmiş olan ... ... Noterliği 21.11.2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde özetle; “ Taraflar arasında akdedilmiş 06.12.2016 tarihli Tasarım, Tedarik ve Kurulum Sözleşmesi kapsamında müvekkil şirket ... tasarım kurulum ve tedarik işlerini yapmayı üstlendiğini, sözleşme kapsamında 114 adet ünitenin 110 adedi müvekkil şirket tarafından sözleşme hükümlerine ve teknik şartnameye uygun olarak teslim edildiği, muhataba 600.000,00 Euro bedelli Kesin Teminat Mektubu verildiği, teminat mektubunu bedelini hukuka aykırı olarak tahsil ettiklerini, müvekkil şirketin teminat mektubu bedellerinin tahsil edilmesi işlemine itiraz ettiğinin ve tahsil edilen 1.200,000,00 Euronun faizi ile birlikte 3 gün içinde ödenmesini aksi takdirde yasal yollara başvurulacağını, ihtaren bildirdikleri,

Keşideci ... Teknoloji A.Ş. tarafından muhatabı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. , ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. , ... İnşaat San. ve Tİc. A.Ş. , ... İnşaat Tur. San. ve Tic. A.Ş. ve ... Havacılık ve İnşaat A.Ş.’ye keşide edilmiş olan ... ... Noterliği 27.03.2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname cevabında özetle; “ Sözleşmedeki gecikmelerin müvekkilden kaynaklanmadığını, sözleşmedeki koşulların davacılar açısından oluşmadığını, müvekkilin herhangi bir ad altında tazminat ödemekle yükümlü olmadığını, sözleşme kapsamındaki 114 adet ünitenin 110 adedin sözleşme hükümlerine ve teknik şartnameye uygun olarak teslim edildiği ve kurulumun yapıldığı, ... sisteminin sözleşme koşularına göre sağlanmaması nedeniyle havalimanı operasyonun olumsuz etkilendiği ve ... nin ... sistemindeki eksikleri Havalimanının tamamıyla operasyona geçebilmesinde engel olarak öne sürdüğü iddiaların gerçeklerle bağdaşmadığı ve havaalanındaki inşaatın devam ettiğini, kablolar ve çelik aksam için belirlenen bedelin ve takip eden ihtarnamede azaltılan bedelin kabul edilmediği, muhatabın uğradığı iddia ettiği 4.786,418,66 Euro zararın ödenmesi talebinin müvekkil şirket tarafından kabul etmediklerini ihtara cevaben bildirdikler,”

Keşideci ... Teknoloji A.Ş. tarafından muhatabı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. , ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. , ... İnşaat San. ve Tİc. A.Ş. , ... İnşaat Tur. San. ve Tic. A.Ş. ve ... Havacılık ve İnşaat A.Ş.’ye keşide edilmiş olan ... 48. Noterliği 30.01.2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname cevabında özetle;” Sözleşmedeki gecikmelerin müvekkilden kaynaklanmadığını, sözleşme kapsamındaki 114 adet ünitenin 110 adedinin Sözleşme ve Teknik şartnameye uygun olarak teslim edilip kurulumun yapıldığını, sözleşmenin maddesinde belirtilen koşulların ... açısından oluşmadığını, davacılarca opsiyonel fesih hakkının kullanılması durumunda müvekkil tarafından ifa edilmiş işlere ilişkin tüm muaccel ve yapılmamış ödemelerin, fesih sonucunda müvekkil tarafından makul ve uygun olarak uğranılan tüm doğrudan ve belgelendirilmiş masraf ve giderler imalatına başlanmış olan malzemelerin belgelendirilmiş masrafların davacılar tarafından eksiksiz olarak ödenmesini, müvekkilin kendi yükümlülükleri kapsamında projenin en kısa sürede tamamlanması için her türlü işi eksiksiz süresinde yapacağı ve projenin başaralı bir şekilde tamamlanması için müvekkil şirket çalışanlarının çalışma sahasına erişimin sağlanması gerektiğini bildirdiklerini, muhatabın sözleşme kapsamını yerine getirmesini ihtara cevaben bildirdikleri,

Keşideci ... Teknoloji A.Ş. tarafından muhatabı ... İnşaat San. ve Tic. A.Ş. , ... İnşaat ve Ticaret A.Ş. , ... İnşaat San. ve Tİc. A.Ş. , ... İnşaat Tur. San. ve Tic. A.Ş. ve ... Havacılık ve İnşaat A.Ş.’ye keşide edilmiş olan ... 3. Noterliği 28.12.2018 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname cevabında özetle;” Müvekkilin D17 kapısına erişimin olmaması nedeniyle kurulun tamamlanamadığını, sözleşme süresine 249 günlük test ve devreye alma süresinin eklenmesi ile sözleşme konu işin 05.04.2019 a tamamlanabileceğini, davacılara gönderilen yazılı bildirimlere rağmen süre uzatımı konusunda net ve açık tavır sergilenmediğini müvekkilin sözleşme kapsamındaki edim ve taahhütlerini eksiksiz olarak yerine getirdiğini belirttiğini, davacıların sözleşme 36. Maddesinin 2. Fıkrasına dayanarak 28 gün önceden yazılı ihbarda bulunmak suretiyle fesih hakkını kullanabileceğini, karşılıklı olarak ortak bir noktada mutabakata varılması için temel belirlenmesi iş birliği yapmaya hazır olduklarını ve kararlaştırılan tarihte işin bitirilmesi proje üzerine çalışmaya devam ettiklerini " ihtaren bildirdikleri görülmüştür.

Davacı tarafça; ... sistemindeki arızalar ile ilgili davalı tarafa bildirimlerin yapıldığı ve bunun için Eylül ayına kadar süre verildiği ancak dava dışı ... tarafından tutulan kayıtlara göre 92 uçuşun 34’ünde davalının ... sisteminin sorunsuz çalıştığı hususu ifade edilmiş olup;

Söz konusu ... sistemindeki eksiklikler ve arızalar dolayısıyla söz konusu sistemin 3. kişilerden alınacağı hususunda davalı tarafa ihtar keşide edildiği, söz konusu ihtar kapsamında davalının havalimanında sökmesi riskli olan ürünlerin bedellerinin toplamının 144.773,83 Euro olduğu belirtilmek sureti ile söz konusu tutarın mahsubu sonrasında kalan 4.786.418,66 Euronun ödenmesinin talep ve ihtar edildiği görülmüştür.

.... tarafından sayın Mahkememize gönderilen 23.11.2021 tarihli yazı cevabı ile; Ortaklıkları tarafından icra edilen uçuşların ulusal ve uluslararası standartlara uygun olarak kayıt altına alındığı, müzekkerenin ekindeki yazının konusunu oluşturan uçağın yanaşmasına ilişkin kısımlarda ortaklıklarında resmi olarak tutulan / otoritelere ibraz edilen bir kayıt bulunmadığı, ancak İstanbul Havalimanında deneme uçuşları ve sonraki dönemde yaşanan aksaklıkların doğrudan uçuş operasyonunu ve yolcu memnuniyetini etkilediği için yaşanan aksaklıklar ve bunların nasıl giderileceğine ilişkin hususların ... ile yapılan toplantılar ile yakından takip edildiği, Bu minvalde ... sisteminde yaşanan aksaklıklara ilişkin oluşturulan sunum ve toplantı notları bakımından yazı ekinde sunulan Bulgu Analiz Raporunda; 31 Ekim - 25 Ocak döneminde, operasyon süresince kullanılan alanlarda toplam 1499 aksaklık bulgusunun kayıt altına alınmış olduğu tespit edildiğinin bildirildiği görülmüştür.

Sözleşmede ;

Süre Uzatımı; Mücbir sebep belirttiği şekilde bir mücbir sebep olayının meydana gelmesi, verilen her değişiklik emri, yüklenicinin hiçbir eylemi veya ihtimalinin bulunmadığı ve işveren’e isnat edilenibilir olan tüm sözleşme ve ekleri ihlalleri veya diğer engel teşkil eden eylemler, Hedeflenen tamamlama Testleri Tarihi öncesinde Yüklenici ’ye hiçbir süre uzatımı verilmeyeceğini, herhangi bir olayı makul olarak öngörmesi üzerine olay yüklenici için belirgin hale geldikten itibaren beş iş günü içinde veya bu olayın yüklenici için makul olarak belirgin hale gelmiş olması gerektiği tarihten sonra usulsüz gecikme olmaksızın, işverene yazılı bildirimde bulunacağı, eğer işveren Hedeflenen Tamamlama Testleri Tarihi veya Hedeflenen Geçici Kabul veya Kesin Kabul Tarihi’ne süre uzatımı vermeyi veya düzenlemeyi veya revize etmeyi reddederse veya eğer yüklenici farklı bir hedeflenen Tamamlama Testleri Tarihi veya Hedeflenen Geçici Kabul veya kesin kabul Tarihi düzenlenmesi gerektiği kanaatindeyse, Taraflardan her biri konunun uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin Sözleşme hükümlerinde düzenlenen prosedürler uyarınca belirlenmesi yoluna başvurabilir.

Kesin Teminat Mektubu;“Sözleşme kapsamındaki yükümlülüklerinin yerine getirilmesinin bir teminatı olarak yüklenici tüm bankacılık masrafları, komisyonlar, faiz ve ilgili diğer tüm masraflar dahil olmak üzere giderleri kendisine ait olarak, koşulsuz, gayrikabili rücu ve yatırımcı, idare ve kredi verenler devredebilir, nitelikte madde 2.5 te belirtilen Sözleşme Bedelinin %10 una eşit tutardaki banka teminat mektubunu sözleşmenin imza tarihinde sağlanacağını, Kesin Teminat Mektubu işveren in ilk yazılı talebi üzerine ödenebilir olacak; bir kabul edilebilir Bankadan alınacak ve esasen formata uygun düzenleneceği, kesin teminat mektubunun geçerlilik süresi, düzenlenme tarihinden başlayarak kesin kabul sertifikasının verileceği tarihten 30 gün sonrasına kadar olan süreyi kapsayacağını, teminat mektubunun tutarlarını yarısının sözleşme kapsamındaki Geçici Kabul Sertifikası’nın düzenlenme tarihinde serbest bırakılacağı,

Garanti Süresi; “Yüklenici kusurlu işler veya sistem veya yedek parçalar makul süre içine düzeltemediği takdirde, işveren, giderleri yüklenicişe ait olmak üzere kusurlu işler veya sistem veya yedek parçalar’ın kapsamlı revizyon geilmesini sağlama veya sözleşmeyi iptal etme hakkına sahip olacağı ve yüklenici işverence maruz kalınan masrafları 30 gün içinde tazmin edeceği hususlarında imza ettikleri görülmüştür.

Davacı tarafça Davalı tarafından kurulan sistemden verim alınamaması nedeniyle yeni bir firma ile sözleşme yapılmış ve sözleşme konusu iş dava dışı ... şirketine tamamlattırılmış olup, Davacı ile 3. Kişi ... ile yaptığı sözleşmenin bedelinin 6.067.889,00 Euro + KDV olduğu belirlenmiştir.

Davalı talebi ile mahallinde bilirkişi heyetince keşfen yapılan inceleme neticesinde ibraz edilen ....Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İŞ sayılı dosyası kapsamında yapılan tespitlerde;

... tarafından sözleşme kapsamında 114 ünitenintamamının tedarikinin yapıldığı,ayrıca saha incelemesi sonucunda 94 ünitenin elektriksel, mekanik ve inşaat anlamında kurulduğu,dolayısı ile ünitelerin %82.4 ünün kurulduğu, bu kurulumun projenin %71 ine takabül ettiği, diğer taraftan projenin kalan kısmı (test ve devreye alma) en kısım olduğu, bu kısmın tamamlanmaması projenin tamamını başarısız kılacağı, fakat bu konuda herhangi bir tespit yapma imkanı olmadığı, tedarik ve kurulu kalemlerinin %82.4 oranında gerçekleştiği, test ve devreye alma kalemiyle ilgili bir tespit yapma imkanı bulunmadığı, yapılan işin maddi olarak toplam sözleşme bedelinin %71 lik kısmına tekabül ettiği, kalan işin tamamlanabilmesi için yaklaşık 5 aylık bir sürenin gerektiği, bu sürenin projede yar alacak insanların niteliği ve niceliğine göre artış veya azalış gösterebileceği, sistemin performans değerlendirmesi açısından dosya içeriğinden anlaşıldığına göre, ... tarafından farklı uçak tipleri ile deneme uçuşları gerçekleştirilmiştir. Bu test uçuşlarından tutulan kayıtlarda, toplam doksan iki (92) uçuştan yalnızca otuz dört (34) uçuşta ... tarafindan kurulan ... sisteminin sorunsuz olarak çalıştığı ,diğer taraftan, projenin kalan kısmı (test ve devreye alma), her projede olduğu gibi burada da en kritik kısım olduğu bu kısmın tamamlanmaması, projenin tamamını başarısız kılacağı, fakat bu konuda herhangi bir tespit yapma imkanı oluşmadığı belirtildiği görülmüştür.

Dosya kapsamına ibraz edilen rapor ve ek rapor uyarınca; Taraflar arasında 06.12.2016 tarihinde akdedilen Tasarım, Tedarik ve Kurulum Sözleşmesinin kapsamının ...’nın ... Ettirme Sisteminin tasarımı, kurulumu ve tedarik işlemlerinin sağlanmasına dayandığı, sözleşme konusu ... Ettirme Sistemin, uçakların havaalanı kapısında park ettirilebilmesi için yönetilebilir bir elektronik sisteminden ibaret olduğu ve uçakları havaalanında belirlenen hedef noktalara ulaştırmayı ve park ettirmeyi amaçladığı, sistem mimarisinin kapsamlı donanım (kamera, led ekran, işlemci, bilgisayar / sunucu, vd.) ve yazılım bileşenleri ile tasarlandığı, havaalanında uçakların park etmesi ve diğer sistemlerden alacağı uçuş bilgilerine göre giden uçaklar için boşalan ve gelen uçaklar için boşalan alanlara park yeri yaratacak işlevlere sahip bir merkezi sistem tarafından yönetilebilir olduğu, Sistemin ana parçalarının önemli bir kısmının bilgisayar ağ bağlantısı, havaalanı terminal binasında planlanmış bir merkezi bilgisayar / sunucu ve sisteme entegre edilmiş yazılım bileşeni olduğu, ....Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D.İŞ sayılı dosyası kapsamında ibraz edilen 27.03.2019 tarihli bilirkişi raporunu düzenleyen heyet tarafından yapılan saha çalışmalarında havaalanının aktif olması ve uluslar arası güvenlik kuralları nedeniyle merkezi bilgisayar sunucusunda, yedek sunucuda, test sunucusunda ve iş istasyonları başta olmak üzere tüm yazılım ve donanım ekipmanları üzerinde fonksiyonel testlerin gerçekleştirilemediği,Teknik bilirkişi incelemesine göre her ne kadar eserin %82,4 lük ünite oranı kurulu olsa da "gerek eksik ünite oranı gerekse operasyon süreci boyunca gerçekleşen 1499 adet aksaklık bulgusu ve ... tarafından yapılan testler neticesinde 92 uçuştan sadece 34 tane başarılı sonuç kapsamında projenin başarısız kabul edileceği, gelinen aşamada da kurulumu tamamlanmış donanım ve yazılım bileşenlerinin artık kullanılmaması, havaalanında artık farklı bir sistemin tesis edilerek faaliyete alınması, sözleşme kapsamında yapılan işlerin sonlandırılması ve mevcuttaki kurumların iptal edilerek kaldırılması nedeniyle merkezi bilgisayar sunucularında ve yazılım bileşenleri üzerinde yerinde alfa testleri gerçekleştirilemediği, bu bağlamda sözleşme konusu işin merkezi bilgisayar / sunucu ve yazılım bileşenlere dayanan kısımları için bir tespit çalışması yapılamadığı, dosya kapsamında sistemin kurulumuna dair test dokümanları yer almışsa da, sistemin tüm fonksiyonel ve fonksiyonel olmayan gereksinimlerinin karşılandığını, sistemin hatasız ve tüm isterleri karşılar nitelikte çalıştığını, performans analizlerinin beklenti dahilinde gerçekleştiğini ortaya koyabilecek nitelikte detaylı son kullanım testlerine dayanan dokümanların ve LOG kayıtlarının yer almadığı, dosya kapsamı ile sınırlı olarak yapılan incelemelerde, sistemin ana bileşenlerinden olan merkezi bilgisayar sisteminin kurulmuş olduğu ancak yazılım bileşeni ile birlikte sistemin gereksinim analizleri ve sözleşme ile hedeflenen performansları ne ölçüde yakaladığı yönünde bir somut veriye ulaşılamadığından, ilgili bileşenler yönünden bir tespite ve değerlendirmeye varılamadığı dosyaya sunulu sistem kurulumuna dair mevcut test dokümanları sistemin belirli işlevlerinin ve gereksinimlerinin karşılanıp karşılanmadığına dair birtakım ipuçları vermiş olsa da, bu dokümanlar sistemin fiziksel durumu ve kurulumunun tamamlanması hakkında açık ve net bir bilgi akışı sağlayamadığı, davacı ortaklık tarafından merkezi bilgisayar / sunucu ve yazılım bileşenlerinin uygulamadan kaldırılmış ve yerine farklı bir üstlenici ile sistemin yeniden tesis ettirilmiş olması sebebiyle bilgisayar ve yazılım bileşenlerinin tüm fonksiyonel ve fonksiyonel olmayan gereksinimleri karşılayıp karşılamadığını sistem üzerinde inceleme yaparak değerlendirmenin mümkün gözükmediği, ayrıca ... Sistemi gibi kritik bir sistemde, sistemin performansını, güvenilirliğini ve hata ayıklamasını sağlamak, süreçleri izlemek, yönetmek ve değerlendirmek için önemli olan LOG kayıtlarının dosyaya sunulmadığı, sözleşme konusu sistem çalışır ve test edilebilir durumda olmadığından canlı sistem üzerinde işbu LOG kayıtlarına erişmenin de teknik imkanlar dahilinde mümkün gözükmediği, bu itibarla somut olayda performans analizlerinin yapılması mümkün olmadığından, yazılım ve bileşenleri kapsamında sistemin beklenen performansı sağlayıp sağlamadığına dair kesin bir sonuca varılamayacağının bildirildiği görülmüştür.

Sözleşmeden dönme hakkını kullanan davacının sözleşmenin 23. Maddesi uyarınca cezai şart / gecikme cezası talebinin yerinde olup olmadığının belirlenmesi ve cezai şarta hükmedilip edilemeyeceği ve miktarının belirlenebilmesi açısından davacı tarafça LOG kayıtlarının dosya kapsamına ibrazına ve mahkememizce mahallinde LOG kayıtlarının da incelenmek sureti ile yeni bir heyetten rapor alınmasına karar verilmiş olup , davacı vekili tarafından yeni bir bilirkişi raporu alınması yönünde bir taleplerinin olmadığını mevcut delil durumu uyarınca karar verilmesini talep etmiştir.

Anılan durum karşısında LOG kayıtlarının dosyaya sunulmadığı, sözleşme konusu sistem çalışır ve test edilebilir durumda olmadığından canlı sistem üzerinde işbu LOG kayıtlarına erişmenin de teknik imkanlar dahilinde mümkün gözükmediği, oysa işbu loglar, sistemin işleyişini izlemek, performansını değerlendirmek ve gerektiğinde sorunları gidermek için kritik öneme sahip olduğu, ayrıca, güvenlik ve denetim açısından da önemli bilgiler sağladığı, dosyaya sunulu sistem kurulumuna dair mevcut test dokümanları sistemin belirli işlevlerinin ve gereksinimlerinin karşılanıp karşılanmadığına dair birtakım kanaat vermiş olsa da, bu dokümanlar sistemin fiziksel durumu ve kurulumunun tamamlanması hakkında açık ve net bir bilgi akışı sağlayamadığı, bu itibarla somut olayda performans analizlerinin yapılması mümkün olmadığından sistemin beklenen performansı sağlayıp sağlamadığına dair kesin bir sonuca varılamayacağı, bu kapsamda ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur

H Ü K Ü M /Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın Reddine,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 615,40-TL maktu karar ve ilam harcının peşin alınan 483.448,91-TL harçtan mahsubu ile artan 482.833,51-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap olunan 891.091,14-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-HMK 333.maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avansın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

5-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

6-Davalı tarafça yapılan 20.500,00-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

7-Davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye avans bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına,

8-İstanbul Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.400,00-TL arabuluculuk tarife bedelinin, davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025

Başkan ...

e-imzalıdır

Üye ...

e-imzalıdır

Üye ...

e-imzalıdır

Katip ...

e-imzalıdır