antalya bölge adliye mahkemesinin taşıma ve araç kiralama sözleşmelerinden kaynaklı alacak ile itirazın iptali konulu istinaf kararı.

Antalya Bölge Adliye Mahkemesinin taşıma ve araç kiralama sözleşmelerinden kaynaklı alacak ile itirazın iptali konulu istinaf kararı.

Özet: Davacı, davalı şirketin müşterilerine sağladığı taşıma transfer hizmetlerinden kaynaklanan 19.000 TL bakiye alacağının ödenmemesi üzerine, davalı tarafın icra takibine yaptığı itirazın iptalini ve icra inkar tazminatı ödenmesini talep etmekteyken; davalı ise, taraflar arasındaki taşıt kiralama sözleşmesi kapsamında davacının bir aracını sözleşme süresi bitmeden hizmetten çekerek sözleşmeyi ihlal ettiğini, bu nedenle kendi adına düzenlediği karşı faturaların haklı olduğunu belirterek davacının alacak iddialarını reddetmektedir.

T.C.

ANTALYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

KARAR TARİHİ

:█████/2025

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ

:Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi

KARAR TARİHİ

:█████/2022

DAVANIN KONUSU

:İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

GEREKÇELİ KARAR

YAZIM TARİHİ

:█████/2025

İlk derece mahkemesinin kararı süresi içerisinde istinaf edilmiş olduğundan dosya içerisinde bulunan belgeler okunup incelendi.

Üye hakimin görüşü değerlendirildi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACININ İDDİALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin maliki olduğu ... ve ... plakalı araçları ile davalı şirketin müşterilerini taşıma transfer işlemlerini yaptığını. Taşıma /Transfer işlemlerinden kaynaklanan bakiye alacaklarının bir kısmına karşılık en son 31.08.2021 tarih ve 19.000 ,00 TL bedelli faturayı düzenleyerek davalı tarafa verdiğini ancak davalı şirket tarafından bu fatura bedelinin ödenmediğini. Davalı şirket tarafından müvekkile Antalya 12. Noterliğinin 15.09.2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ve ekinde 31.08.2021 tarih ... belge numaralı 20.000,00 TL bedelli fatura ile 31.08.2021 tarih EAT ... belge numaralı 1,261,72 TL bedelli faturaların gönderildiğini bu belgelerin müvekkil tarafından kabul edilmediğini ve içeriklerine de itiraz ederek Serik 3. Noterliğinin 21.09.2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile faturaların iade edildiğini davalı şirketin bu şekilde ihtarname göndererek mevcut alacağını ortadan kaldırmak istediğini beyan ettiğini, Olayın dava şartı olan ara buluculuk müessesine baş vurulduğunu ancak anlaşma olmadığını, yukarıda açıklanan nedenle Davalarının kabulü ile davalı tarafından Antalya genel icra müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra takibinin devamına davalının itirazı haksız ve kötü niyetli olduğundan davalının asıl alacak miktarının %20 Si oranında icra inkar tazminatı ödenmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin yıllardır taşımacılık ve turizm sektöründe faaliyet gösteren köklü bir şirket olduğunu, müvekkilinin turistlere gerek havaalanı konaklama yeri arasında gerek konaklama yeri ve çeşitli gezi lokasyonları arasında taşımacılık ve tur hizmeti verdiğini, müvekkili şirket yoğun turizm sezonunda araç kapasitesini arttırmak amacıyla çeşitli kişi ve kurumlar ile araç kiralama sözleşmesi ile araç ve şoför hizmeti almak amacıyla taşıt kira sözleşmesi imzalandığını, davacı ile müvekkil şirket arasında taşıt kira sözleşmesi imzalandığını ve bu sözleşme hükümleri doğrultusunda hizmet alımı için anlaşıldığını, müvekkili şirket ile davacı arasında 24.03.2021-31.10.2021 tarihleri arasında hizmet vermek üzere ... ve ... plakalı araçların kiralanması ve şoförlük hizmeti için taşıt kiralama sözleşmesi imzalandığını ancak davacı tarafın sözleşme hükümlerine uymayıp sözleşme süresi devam ederken turizm sezonun ortasında Ağustos ayında ... plakalı araç için hizmet vermeyi bıraktığını, davacının bu hususu bizzat müvekkili şirkete gelerek sözlü şekilde beyan ettiğini, davacı araçlarını kiralamış olduğu sözleşmenin b)6 maddesine aykırı davranarak ağustos ayı sonunda; ... plakalı aracını hizmetten çektiğini bu aracı müvekkil şirket hizmetine 2021 yılı eylül ve ekim aylarına sunmayacağını şirkete gelerek açıkça beyan ettiğini, müvekkili şirketin sözleşme hükmü gereğince söz konusu aracın iki aylık kira bedelini fatura açıklamasını beyan ederek 31.08.2021 tarihinde düzenleyerek davacıya gönderdiğini, araçların sözleşme hükümlerine göre müvekkil şirket hesabından alınan ilk mazot alımları ve stop lamba bedeline ilişkin faturayı da 31.08.2021 tarihinde düzenleyerek gönderdiğini, davacı tarafın 31.08.2021 tarihli ... ve ... nolu faturaları ödememesi nedeniyle müvekkil şirketin 15 Eylül 2021 tarihinde Antalya 12. Noterliği ... yevmiye nolu ihtarnamesini keşide etmek zorunda kaldığını, sözleşme süresi bitene kadar sadece müvekkil şirket adına çalışmayı kabul ettiğini, basiretli tacir olan davacının müvekkil şirketle imzaladığı taşıt kiralama sözleşmesine aykırı davrandığını, davacı her ne kadar dava dilekçesinde '' müvekkilimin maliki olduğu ... ve ... plakalı araçları ile davalı şirketin müşterilerini, turistlerini taşıma transfer işlemlerini yapmıştır. Taşıma/ transfer işlemlerinden kaynaklanan bakiye alacaklarını bir kısmına karşılık en son 31.08.2021 tarih ve 19.000 TL bedelli faturayı düzenleyerek davalı tarafa vermiş fakat bu faturanın bedeli şifahi söylemlere rağmen davalı şirket tarafından müvekkile ödememiştir.'' şeklinde iddiada bulunmuşsa da davacının ekte sundukları sözleşmede görüleceği üzere ... plakalı aracın 2021 yılı Eylül ve Ekim aylarında müvekkil şirkete hizmet ettiğini ispat edecek herhangi bir beyan ve delil sunmadığını, davacı sözleşme hükümlerine aykırı davranarak taşıt sözleşmesinde belirlenen işi yapmayı ... plakalı araç için bıraktığını, müvekkil şirkette sözleşmenin ilgili maddeleri gereği alacaklar yönünden mahsup yönüne gittiğini, bu sebeple davacının müvekkil şirketten hiçbir alacağı bulunmadığını, fazlaya ilişkin hakları saklı tutmak kaydı ile; müvekkili hakkında açılmış bulunan işbu itirazın iptali davasının reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın % 20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda özetle; ".. takibe konu faturaların defter kayıtlarında yer aldığı, davacı defterlerinde 19.000,00-TL alacağın kayıtlı olduğu, alacağın varlığının ispatlandığı kanaati ile, davanın kabulüne itirazın iptali ile takibin devamına karar vermek gerekmiştir. Her ne kadar davalı taraf sözleşmenin b-6 maddesi gereği kesilen faturalardan dolayı yine sözleşmeden kaynaklı mahsup haklarının olduğunu mahsup yapılması gerektiğini savunmuş ise de; davalı tarafça davacıya kesilen faturaların 31.08.2021 tarih ve EAT ... sıra nolu KDV dahil 1.261,72 TL tutarlı Fatura ve 31.08.2021 tarih ve EAT ... sıra numaralı KDV dahil 20.000,00 TL faturalar olduğu, davalı taraf bu faturaların yakıt bedeli- far bedeli ile davacı tarafça sözleşme gereği eylül- ekim ayları hizmetin verilmemesinden kaynaklı b-6 dan kaynaklı olduğu cevap dilekçesindeki açıklamaladan anlaşılmaktadır. Ancak davacı tarafından kesinlen 31.08.2021 tarih ve ... sıra nolu, KDV dahil 19.000,00 TL bedellli fatura sonrasında yani aynı tarihe tekabül eden faturanın kesilmesi davacı tarafından bu hizmetlerin verilmediğinin kanıtı olarak değerlendirilememiştir. Eylül- ekim aylarında hizmetin verilmediğini Ağustos ayında kesilen fatura ispatlamaz, diğer yakıt bedeli ve far bedeline ilişkin yine davalı tarafça her hangi bir delil ibraz edilmediğinden davalının mahsup savunmasına itibar edilmemiştir. Takibe ve davaya konu alacak, tarafların defterlerinde de kayıtlı olup, faturadan kaynaklı alacak likit nitelikte olduğundan, davacı yararına icra inkar tazminatının koşulları mevcut olduğundan, icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..." şeklindeki gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Karara karşı, davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Davacı tarafın başvurusu ile yapılan arabuluculuk faaliyetinde arabuluculuk son tutanağında karşı tarafın davada talep etmiş olduğu %20 icra inkar tazminatına yer verilmediğini, huzurdaki davada davacı tarafın itirazın iptalini, takibin devamını ve %20 oranında icra inkar tazminatını talep ettiğini, davacı tarafın dava dilekçesindeki iddialarını kabul etmemekle birlikte mahkemenin dava neticesinde arabuluculuk başvuru ve diğer tutanağında bulunmayan % 20 icra inkar tazminatı açısından talebin reddi gerekirken kabulüne karar vermiş olmasının hatalı olduğunu, sözleşmenin b-6 ve b-18 maddeleri gereği sözleşme süresinden önce her ne sebeple olursa olsun davacının yolcu taşıma işini bırakması halinde sözleşme bitiş tarihine kadar olan süre için mevcut sözleşme bedeli üzerinden hesaplanarak Tursenin kendisine fatura edeceği her türlü bedeli peşin ödemeyi veya alacağından mahsup etmeyi davacının kabul ettiğini, ilk derece mahkemesinin delil değerlendirmesinde hataya düştüğünü, iş bu davaya konu olayda davacının taşıt kiralama sözleşmesi ile belirlenen işi eksik bırakarak sözleşmeye aykırı davrandığını, müvekkili şirketin, davacının alacağını eksik bıraktığı çalışma ile mahsup ettiğini beyan ederek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE

Dava, itirazın iptali talebinden ibarettir.

Dairemizce istinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

HMK'nın 359/3 maddesi uyarınca; dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, HMK'nın 355/1 maddesi gereği incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, re'sen gözetilmesi gereken, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına, taraflar arasındaki uyuşmazlığın kira ilişkisinden değil hizmet alımı sözleşmesinden kaynaklanmasına ve davalının ticaret şirketi olması, davacı ise bilanço usulüne göre vergilendirmeye tabi olması sebebiyle tarafların tacir olmaları karşısında, görevli mahkemenin ticaret mahkemesi olduğunun anlaşılmasına (Yargıtay 20. Hukuk Dairesi, █████████ Esas, ██████████ Karar), dava dilekçesinde açıkça inkar tazminatının talep edilmesine, inkar tazminatına hükmedilmesinin yasal şartlarının dosyada bulunduğunun anlaşılmasına, arabuluculuk başvuru formunda inkar tazminatı talep edilmediğinden, davada da istenemeyeceği yönündeki davalı tarafın istinaf sebebinin yerinde olmamasına, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğunun anlaşılmasına göre; davalının istinaf itirazları yerinde görülmediğinden HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 1.297,89 TL nispi istinaf karar harcından peşin olarak yatırılan 405,70 TL harcın mahsubu ile bakiye ‭892,19 TL istinaf karar harcının davalı taraftan tahsili ile Hazine'ye GELİR KAYDINA, harç tahsil müzekkeresinin ilk derece mahkemesince YAZILMASINA,

3-Davalının istinaf başvurusu nedeniyle yaptığı yargılama masraflarının kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4-Kullanılmayan istinaf gider avansının 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince ilgilisine İADESİNE,

5-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,

6-Kararın ilk derece mahkemesi tarafından taraflara TEBLİĞİNE,

Dair, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.

...