Endüstriyel tasarım hükümsüzlüğü davasında, bidon tasarımının yenilik ve ayırt edicilik unsurlarını taşımadığı gerekçesiyle verilen hükümsüzlük kararının Yargıtayca onanması.
Özet: Davacı şirketin, kendisiyle aynı tarihte davalı şirket tarafından tescil edilen bidon tasarımının kopyalama olduğunu ve kendi tasarım hakkına tecavüz edildiğini ileri sürerek başlattığı endüstriyel tasarım hükümsüzlüğü davasında, ilk derece mahkemesi ve istinaf incelemesi sonucunda, bilirkişi raporları doğrultusunda, davalı tasarımının dava dışı üçüncü taraf tasarımlarla kıyaslandığında yenilik ve ayırt edicilik şartlarını taşımadığı tespit edilmiş, bu gerekçeyle davalı tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmiş ve Yargıtay da bölge adliye mahkemesinin kararına uyarak temyiz itirazlarını reddedip kararı onamıştır.
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi
SAYISI
: ████████ Esas, ████████ KararHÜKÜM
: Esastan retİLK DERECE MAHKEMESİ
: İstanbul Anadolu 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk MahkemesiSAYISI
: ████████ E., ███████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:KARARI. DAVADavacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirketin Türkiye'nin en büyük plastik üreticilerinden olduğunu, 1951 yılından bu yana faaliyet gösterdiğini, "düşük ağırlık ve yüksek mukavemetli bidon" tasarımını 2019/... tescil numarası ile 06.09.2019 tarihinde tescil ettirdiğini, davalının da davacı şirketin tasarımı olan bidonu, kendi tasarımıymış gibi müvekkili şirket ile aynı tarih olan 06.09.2019 tarihinde 2019/... tescil numarası ile tescil ettirdiğini, davacının tasarımının 09.09.2018 tarihinde kamuya sunulduğunu, tasarım sürecinde de tasarımı kullandığı göz önünde bulundurulursa, davalının ilgili tasarımı sonradan görüp kopyaladığının açık olduğunu, dava konusu endüstriyel tasarımın başvuru numarasından da tespit edileceği üzere davacının tescil başvurusunun daha önce olduğunu, davalı tarafın davacının tasarım bidonunu kopyalayarak tescil ettirmekle kalmayıp, tasarımın üretimini yaparak, kullanarak ve ticaretini yaparak müvekkili şirketin tasarım hakkına tecavüz etmekle gasp ederek piyasada karışıklığa yol açtığını, ticari itibarına ve ekonomik ilişkilerine balta vurduğunu ileri sürerek 2019/... başvuru numaralı endüstriyel tasarım tescil belgesinin hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı vekili cevap dilekçesinde; tescilinin yenilik ve ayırt edicilik unsurları bakımından kendi tescil edilmiş tasarımı ile benzerlik olan kişi ya da kişilerin itiraz hakkını kullanması ile bunun sonucunda tescilin kesinleşmesinin engellenmesi mümkün olmasına rağmen davacının tasarımın aynı ya da benzer olduğuna dair herhangi bir itirazda dahi bulunmadığını tasarımların görüntü olarak genel itibari ile birbirlerine çok benzemesine rağmen teknik anlamda niteliksel birtakım küçük farklılıklarla bu tasarıma konu bidonların birbirlerinden ayrıldıklarını savunarak davanın reddini istemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, tasarım uzmanı bilirkişi tarafından kök ve ek raporda taraflar adına tescilli tasarımlar dışında tescil tarihi davalı başvurusundan önceye ait ... tasarımlarının da incelendiği, ... tasarımları ile davalı tasarımlarının benzer olduğu, tasarımlarda ayırt edicilik niteliği oluşturan ana ögenin kenarlarda yer alan dalga formlu yapı ve yukarıda daralan yan yüzey olduğunun görüldüğü, dalga formunun üst köşelerde genişten başladığı, aşağıya inerken düzleştiği, alt köşelerde tekrar genişlediği, karşılaştırılan tasarımları oluşturan ve tanımlanan bütün ögelerin benzer biçim, oran ve yüzey özelliklerinde oldukları, tasarımlar arasında bulunan farkların küçük ayrıntılarda olup, tasarımlara ayırt edici nitelik kazandırmadığının tespit edildiği, dava dışı tasarımlar ile de yapılan karşılaştırma neticesinde davalı tasarımının yeni ve ayırt edici olmadığı ispatlandığından, davacı tasarımı hakkında açılan hükümsüzlük davasının sonucunun beklenmesine gerek olmadığı gibi, her iki taraf tasarımı benzer bulunmakla birlikte tasarım başvuru önceliğinin hangi tarafa ait olduğunun da sonuca etkisinin bulunmadığı, zira tasarımların yenilik unsurunun tespitinde mutlak yenilik ve dünyada daha önce kamuya sunulmama koşulunun arandığı gerekçesiyle davalı tasarımının hükümsüzlüğüne karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.IV. İSTİNAFBölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile mahkemece verilen kararın yerinde bulunduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince temyiz edilmiştir.V. TEMYİZA. Dava ve Hukuki NitelendirmeDava, tasarım hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.B. Değerlendirme ve GerekçeYapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.VI. SONUÇ
: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 15.10.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.