iki ayrı trafik kazasında yüzde yüz kusurlu tarafın sigortacısından araç değer kaybının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali davası.

İki Ayrı Trafik Kazasında Yüzde Yüz Kusurlu Tarafın Sigortacısından Araç Değer Kaybının Tahsili Amacıyla Başlatılan İcra Takibine İtirazın İptali Davası.

Özet: Davacı, davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan araçların karıştığı iki farklı maddi hasarlı trafik kazasında kendi araçlarının kusursuz, karşı tarafın ise %100 kusurlu olduğunu belirterek, araçlarında toplam 10.500 TL değer kaybı oluştuğunu ve bu alacağın tahsili amacıyla başlattığı icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ile takibin devamını talep etmektedir; davalı ise taleplerin belirsiz alacak olarak ileri sürülemeyeceğini, sigorta şirketine yasal başvuru yapılmadığını, hak düşürücü sürenin araştırılmasını ve kusur oranının tespiti gerektiğini savunmaktadır.

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ███████

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle; “ Müvekkil firmaya ait olan ---- plakalı araç, davalı -----şirketinin sigortalısı olan dava dışı araç maliki olan sigortalı ---- plakalı aracı ile 16.03.2021 tarihinde ------ mevkiinde maddi hasarlı trafik kazasına karışmıştır. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi internet sayfasından alınan ve kusur oranlarını gösteren tramer kayıtlarına bakıldığında söz konusu kazanın oluşumunda müvekkil şirket aracının kusursuz olduğu, davalı --- Sigorta şirketinin sigortalısı olan dava dışı araç maliki ve sigortalı olan ------ aracının söz konusu kazada %100 kusurlu olduğu görülmektedir. Uzman bilirkişi mütalaası ile söz konusu kazaya ilişkin olarak █████/2021 tarihli değer kaybı tespiti içerir ekspertiz raporu düzenlenmiştir. Ekspertiz raporunda ayrıntılı olarak belirtildiği üzere; müvekkil şirkete ait kazaya karışan ------ plakalı araca ilişkin piyasa rayiç araştırmaları, kaza tarihi dikkate alınarak yapılan araştırmalar kapsamında; araca ilişkin eski hasar kayıtları ışığında total kilometre ve araç bakım durumu gibi hususlar dikkate alınarak müvekkil şirket aracının söz konusu kaza öncesi hali ile araç rayiç değeri 210.000 TL olarak belirlenmiş ve kaza sonrası reel olarak 7.000 TL değer kaybederek piyasa rayiç değerinin 203.000 TL'ye düştüğü tespit edilmiştir. Raporda yer aldığı üzere söz konusu aracın hasarsız değerleme ortalaması 210.000 TL iken kazadan sonra onarım görmesi ile onarım sonrası değerlerin ortalaması 203.000 TL belirlenerek 7.000 TL değer kaybına uğradığı belirtilmiştir. Ve yine müvekkil şirkete ait olan ----- plakalı araç, davalı ----- şirketinin sigortalısı olan dava dışı araç maliki olan sigortalı ----- plakalı aracı ile 16.12.2020 tarihinde ------ mevkiinde maddi hasarlı trafik kazasına karışmıştır. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi internet sayfasından alınan ve kusur oranlarını gösteren tramer kayıtlarına bakıldığında söz konusu kazanın oluşumunda müvekkil şirket aracının kusursuz olduğu, davalı----- Sigorta şirketinin sigortalısı olan dava dışı araç maliki ve sigortalı olan ----- aracının söz konusu kazada %100 kusurlu olduğu görülmektedir. Uzman bilirkişi mütalaası ile söz konusu kazaya ilişkin olarak █████/2021 tarihli değer kaybı tespiti içerir ekspertiz raporu düzenlenmiştir. Ekspertiz raporunda ayrıntılı olarak belirtildiği üzere; müvekkil şirkete ait kazaya karışan ------ plakalı araca ilişkin piyasa rayiç araştırmaları, kaza tarihi dikkate alınarak yapılan araştırmalar kapsamında; araca ilişkin eski hasar kayıtları ışığında total kilometre ve araç bakım durumu gibi hususlar dikkate alınarak müvekkil şirket aracının söz konusu kaza öncesi hali ile araç rayiç değeri 205.000 TL olarak belirlenmiş ve kaza sonrası reel olarak 5.000 TL değer kaybederek piyasa rayiç değerinin 200.000 TL'ye düştüğü tespit edilmiştir. Raporda yer aldığı üzere söz konusu aracın hasarsız değerleme ortalaması 205.000 TL iken kazadan sonra onarım görmesi ile onarım sonrası değerlerin ortalaması 200.000 TL belirlenerek 5.000 TL değer kaybına uğradığı belirtilmiştir. Bu sebeple ----- plakalı araç için tespit edilen 7.000 TL değer kaybı tutarı ve 3.500 TL bakiye değer kaybı tutarına istinaden toplam değer kaybı talebi tutarı olarak 10.500 TL toplam alacak değer kaybı tutarının tahsili amacıyla davalı sigorta şirketi aleyhine ----. İcra Müdürlüğü'nün ------ esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takip başlatılmıştır. Davalı, söz konusu icra takibine karşı süresi içinde itiraz ederek icra takibinin durmasına sebebiyet vermiştir. Yukarıda açıklanan ve resen gözetilecek sebepler doğrultusunda, fazlaya ilişkin dava ve talep hakkımız saklı kalmak kaydı ile ---- İcra Müdürlüğü ------ Esas sayılı icra dosyasına yapılan haksız ve mesnetsiz itirazın iptali ile takibin 10.500 TL asıl alacak üzerinden devamına “ talep ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Başvuru konusu taleplerin belirsiz alacak olarak ileri sürülmesi imkanı bulunmamaktadır. ktk 97 uyarınca sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile müracaat edilmemiştir.davacının dayandığı delillerin tarafımıza tebliğe çıkarılması gerekmektedir.icra dosyasının mahkemeye celbi; akabinde 1 yıllık hak düşürücü sürenin geçip geçmediğinin araştırılmasını, geçmiş ise davanın usulden reddini talep etmekteyiz. Kusur durumunun tespiti gerekmektedir.

davayı kabul anlamına gelmemek üzere şayet bir hesaplama yapılacak ise yürürlükte bulunan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlar ekine göre yapılmalıdır.

kabul manasına gelmemek kaydıyla, yukarıda belirtilen hesaplama yönteminin yanı sıra “gerçek değer kaybı”nın belirlenebilmesi için gerekli kriterlerin incelenmesi, ve bu incelemenin de alanında uzman bilirkişi kanalı ile yapılması gerekmektedir.bu nedenlerle dosyanın değer kaybının tespiti için hasar-kusur konusunda uzman ve ehil bir makina mühendisi bilirkişi kanalı ile incelenmesine karar verilmesini talep etmekteyiz.aracın ağır hasar halinin olup olmadığı tespit edilmelidir. aracın ağır hasar kaydı bulunması halinde değer kaybı talebi reddedilmelidir.----- plakalı aracın daha önce hasara uğrayıp uğramadığının tespit edilmesi gerekmektedir. zira işbu davaya konu aracın daha önce hasara uğramış olması halinde, araç tekrar değer kaybına uğramayacağından değer kaybına ilişkin talebin reddi gerekmektedir.

değer kaybı talebinin teminat dışı kaldığı hallerin mevcut olup olmadığının araştırılması, bu hallerin mevcut olması halinde davanın reddine karar verilmesi gerekmektedir.

tazminat hesaplamalarındaki belirsizlikleri ortadan kaldıran 7327 sayılı kanun yürürlüğe girmiş olup huzurdaki davada uygulanmalıdır.araç mahrumiyet tazminatı poliçe teminatı kapsamında değildir.davayı kabul anlamına gelmemek üzere şayet bir hesaplama yapılacak ise yürürlükte bulunan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlar ekine göre yapılmalıdır. ödeme sebebiyle davanın usulden reddine,

davaya konu kazayı kapsar, müvekkil şirket nezdinde tanzim edilmiş ödeme mevcut olduğundan davanın reddine, Sayın mahkemeniz esastan inceleme yapacak ise,

kusur tespiti için dosyanın adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesi'ne gönderilmesine, Davacının değer kaybı ve maddi hasar tazminatı talebine yönelik bilirkişi raporu alınmasına ve yapılacak hesaplamanın yürülükte bulunan ve ----- gazete'de yayınlanan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlar eki uyarınca yapılmasına, davacının aracının daha önce kazaya karışıp karışmadığının tramer kayıtları celp edilerek tespitine,

değer kaybı ve hasar onarım bedeli talebinin reddine, kabul anlamına gelmemekle birlikte şayet bir tazminat sorumluluğumuz doğacak ise, müterafik kusur araştırması yapılmasını ve hesaplanacak tutardan müterafik kusur indirimi ile hatır taşıması indirimi yapılmasını,

h) icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesini,

ı) icra takibine yapmış olduğumuz itirazın devamına, davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazın iptali talebinin reddine, haksız takip ve dava nedeniyle %20'den az olmamak üzere davacı aleyhinde kötüniyet tazminatına hükmedilmesine;

i) haksız ve fahiş olan maddi tazminat talebinin ve davanın reddine,

7327 sayılı yürürlükteki kanunun huzurdaki dosyaya uygulanmasına,

k)haksız faiz talebinin reddini,

müvekkil şirket temerrüde düşmediğinden faiz talebinin reddine, müvekkil şirket dava açılmasına sebebiyet vermediği için yargılama,masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

---- İcra Müdürlüğü'nün ------ esas sayılı dosyası, trafik tescil ve ruhsat bilgileri, hasar dosyası ve poliçe, bilirkişi raporları ile tüm dosta kapsamı.Mahkememiz ara karar ile dosyanın bir makine mühendisi bilirkişisi ----- tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 19.08.2025 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi Raporunda Özetle; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 47 / d “ Trafik işaret ve kurallarına uyma ” , Madde 56 a /1- c “ Şerit izleme ,araçlar arasındaki takip mesafesi “ ve Madde 84 / d ” Arkadan çarpma “ maddelerini ihlal etmesi nedeniyle ----plaka sayılı araç sürücüsü ------- %100 oranında ASLİ kusurlu olduğu Dava konusu araçtaki değer kaybının , 16.12.2020 tarihi itibariyle 3.010 TL olduğu , 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 46 / h “ Karayollarında trafiğin akışı “ ve “ Madde 47 / d “ Trafik işaret ve kurallarına uyma ” maddelerini ihlal etmesi nedeniyle ---- plaka sayılı araç sürücüsü ----- %100 oranında ASLİ kusurlu olduğu , Dava konusu araçtaki değer kaybının , 16.03.2021 tarihi itibariyle 7.980 TL olduğu , İş bu raporda , değer kaybı hesaplaması , Anayasa Mahkemesi kararı kapsamında , piyasa araştırması yapılarak , gerçek zarar ilkesine göre yapılmış olup ve davacının toplam değer kaybı alacağının 10.990 TL olduğu şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kazasından kaynaklı olarak değer kaybı tazminatı talebine yönelik başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. İtirazın iptali davası İcra İflas Kanunun 67. Maddesinde düzenlenmiştir. İcra dosyası celp edilmiş, davalıların ödeme emrine süresi içerisinde itiraz ederek takibi durdurduğu ve huzurdaki davanın süresi içerisinde ikame edildiği tespit edilmiştir.

Kural olarak haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil sebebiyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir.Zarar bir eksilmeyi ifade eder. Haksız fiilin borç doğurmasının sebebi doğan zararı giderme yükümlülüğünden kaynaklanır. Haksız fiil faili bu fiili ile yaratmış olduğu eksilmeyi gidermek, zarar gören kişiyi fiilden önceki durumuna getirme borcu altına girmiştir. Haksız fiil failinin borcu doğan bu zararı tazmin etmeye dayanır. Buna göre haksız fiilden doğan tazminat borcunun üst sınırını doğan zarar oluşturur. ------ Zarar belirlenirken, uğranılan gerçek zararın dışına taşılamaz. Zarar görenin zararla ilgisi saptanamayan giderleri zarar kapsamının dışında tutulmalıdır.

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder. Araçta meydana gelen hasar bedeli gibi bu hasardan kaynaklanan değer kaybı zararı da ZMSS teminatı kapsamındadır. Türk Borçlar Kanunu'nun 49.maddesi vd, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1, 85/1ile ilgili madde düzenlemeleri gözetildiğinde; davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait aracın trafik sigortacısı olup ZMSS poliçesi gereği, davacının aracında meydana gelen hasara ilişkin gerçek zarar miktarı ile sınırlı sorumludur.Somut olayda; █████/2020 tarihinde Sürücü ----- , yönetimindeki davalının sigortalısına ait ----- plakalı aracı ile -----karayolunda seyir halinde iken , önünde seyir halinde olan sürücüsü ---- yönetimindeki davacıya ait ------ plakalı araca arkadan çarptığı ve çarpmanın etkisi ile bu aracında , önünde seyir halinde olan ----- yönetimindeki ------ plakalı araca arkadan çarpması sonucu 3 araçlı zincirleme maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, █████/2021 tarihinde tek yön olan ---- Bulvarında , ters yönde motosiklet sürerek , kazaya neden olan davalının sigortalısı ------ plaka sayılı araç sürücüsü ---- tarafından aşağıdaki kuralların ihlal edilmesi suretiyle davacıya ait ----- plakalı araca çarpması suretiyle maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, █████/2020 tarihli kaza bakımından arkadan çarpmak suretiyle ve █████/2021 tarihli kaza bakımından ters yöne girmek suretiyle dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranmak suretiyle her iki kaza bakımından davalının sigortalısına ait araçların sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu, Yargıtay uygulamalarına göre kazadan önceki piyasa rayiç değeri ile kazadan sonraki onarılmış halinin piyasa rayiç değeri arasındaki farkın hesaplanması gerektiği, bilirkişi raporunda Yargıtay uygulamalarına göre 16.12.2020 tarihi itibariyle 4.510 TL olduğu , davalı Sigorta Şirketi tarafından 1.500 TL değer kaybı tazminatı ödendiği ve kalan değer kaybı alacağının 3.010 TL, Dava konusu araçtaki ikinci kaza bakımından değer kaybının 7.980 TL olduğunun bildirildiği, takip konusu yapılan kalemler incelendiğinde ilk kaza bakımından 3.500,00 TL ve ikinci kaza bakımından 7.000 TL olarak takip konusu yapıldığı, █████/2024 tarihli bilirkişi raporunun hükme esas alınarak, trafik kazası sonucu davacı aracına zarar verilmiş olduğundan davalı sigorta şirketinin, davacının bu kaza nedeniyle oluşan gerçek zararını gidermekle yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne karar verilerek, ilk kaza bakımından 490,00 TL'nin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

H Ü K Ü M

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜNE; davalılar tarafından ------ İcra Müdürlüğü'nün------ esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın 10.010,00 TL asıl alacak üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz İŞLETİLMESİNE,

3-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

4-Harçlar yasası uyarınca davanın kabul edilen 10.010,00 TL lik kısım yönünden alınması gereken 683,78 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 256,18 TL karar harcının davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,

5- Harçlar yasası uyarınca davacı tarafından yatırılan 427,60 başvuru harcı, 427,60 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,

6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 10.010,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden reddedilen miktar üzerinden hesaplanan A.A.Ü.T.'ye göre alınması gereken 490,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,

8-Davacı tarafından yapılan toplam 13.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 218,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 13.218,00 TL yargılama giderinden kabul-red oranına göre belirlenen 12.600,75 TL yargılama giderinin davalıdan alınıp davacıya VERİLMESİNE, geri kalan bakiyenin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, kalan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine, davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer OLMADIĞINA,

9-Kabul red oranına göre belirlenen 2.974,30 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA, Yine Kabul red oranına göre belirlenen 145,70 TL Arabulucu ücretinin davacıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,Dair;6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.