Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, banka tarafından keşide edilen ve lehtarı tarafından kaybolduğu bildirilen 39.600,00 TLlik çekin zayi nedeniyle iptali talebini kabul ederek kötüye kullanımı önlemiştir.
Özet: Davacı, ticari ilişkisi olduğu banka tarafından keşide edilen 39.600 TL bedelli bir çekin kaybolduğunu beyan ederek, çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesini engellemek ve alacağını güvence altına almak amacıyla iptalini talep etmiş; mahkeme, davacının lehtar sıfatıyla aktif husumet ehliyetine sahip olduğunu, yapılan yasal ilanlara rağmen üç aylık süre içinde çeki elinde bulundurduğunu iddia eden kimsenin çıkmadığını ve çekin bankaya ibraz edilmediğini tespit ederek, dava konusu çekin zayi nedeniyle iptaline karar vermiştir.
T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: █████████DAVA
: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2025GEREKÇELİ KARARINYAZILDIĞI TARİH
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin aralarında ticari ilişkileri olan ...bank ... Şubesi - ... A.Ş'nin keşidecisi olduğu █████/2025 keşide tarihli, ... seri numaralı 39.600,00 TL bedelli çekin lehtarı olduğunu, bu çekin müvekkili tarafından kaybolduğunun tespit edilmiş olduğunu, yapılan tüm aramalara rağmen çeklerin bulunamadığını, müvekkilinin bu durumu fark ettiği anda kolluğa aynı zamanda keşideci ile birlikte bankaya da bildirimde bulunduğunu, müvekkilinin hem 39.600,00 TL tutarındaki alacağını tahsil edebilmesi hem de çekin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi durumunda doğabilecek sorumluluğu önlemek amacıyla bu davanın açılması gerektiğini, hem lehtar müvekkilinin hem de keşideci, kaybolan çekin kötü niyetli üçüncü kişiler tarafından bankadan tahsil edilme riskleri ile karşı karşıya olduğunu, davanın kabulü ile ... bank ... Şubesi- ... A.Ş'nin keşidecisi olduğu █████/2025 keşide tarihli, ... seri numaralı 39.600,00 TL bedelli çekin kayıp vaziyette olması sebebiyle ve ödenmesinin engellenmesi amacıyla ilgili çek hakkında ödeme yasağı koyulmasına, çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ:Dava; TTK'nın 818/1-s maddesi atfıyla aynı yasanın 757 ve takip eden maddelerine göre açılan zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.Anılan yasa hükmü gereğince zayi nedeniyle çek iptali davası açma hakkı lehtar veya hamile tanınmış bir haktır. Keşidecinin bu hakkı yoktur. İlanı yaptırılan çek yönünden davacının lehtar sıfatında olması nedeniyle aktif husumet ehliyetinin varlığı kabul edilmiştir.Çeklerde de kıyasen uygulanması gereken TTK.nın 759. maddesi uyarınca çeki eline geçiren bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve çekin suretini ibraz etmek veya çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.Çeklerin bedelinin takdiren % 15'i tutarı teminat karşılığında çek üzerine ödeme yasağı konulmuştur.TTK 760 maddesine uygun olarak aynı yasanın 762 maddesi hükmünde öngörülen Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nde zayii olduğu iddia edilen çek ilgili 3 defa ilan yapılmış, TTK 761 maddesi uyarınca 3 aylık yasal süre içinde yapılan ilanlara rağmen çeki bulan veya meşru hamili olduğunu iddia eden olmamış, çekin başkasının elinde haklı olarak bulunduğuna dair hiçbir beyan veya delil dosyaya sunulmamış, çekin ödeme için bankaya ibraz edilmediği görülmüştür.Tüm dosya içeriğine göre; davacının adresi itibariyle mahkememizin yetkisinde bulunan ve ilanları yaptırılan dava konusu çekin belirlenip ilan olunan süresi içinde muhatap banka şubesine veya mahkememize sunulmaması nedeniyle iptaline karar verilmesi gerekmiştir.HÜKÜM
: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacının davasının KABULÜ ile,... A.Ş. ... Şubesine ait, ... seri numaralı, keşidecisi ... Anonim Şirketi olan, 39.600,00-TL bedelli, █████/2025 keşide tarihli çekin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,2-Peşin alınan harç yeterli olduğunan başkaca harç alınmasına YER OLMADIĞINA,3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerinde BIRAKILMASINA,4-Kullanılmayan gider avansının HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra DAVACIYA İADESİNE,5-HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince davacının talebi halinde gerekçeli kararın TEBLİĞİNE,Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacının yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.█████/2025Katip ...¸e-imzaHakim ...¸e-imza