Uluslararası ticari lojistik hizmet sözleşmesinden kaynaklanan yabancı para alacağının icra takibine itirazın iptali davası gerekçesi.
Özet: Bu itirazın iptali davasında, davacı uluslararası lojistik hizmet bedeli alacağının davalı tarafından ödenmemesi üzerine başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamını ve inkar tazminatı talep etmektedir. Mahkeme, icra takibine yapılan itirazın iptali davasının temelini oluşturan usulüne uygun bir icra takibinin varlığını araştırırken, İcra ve İflas Kanununun 58/3 maddesi ile Türk Borçlar Kanununun 99. maddesi uyarınca yabancı para alacaklarının icra takibinde hangi kur üzerinden Türk Lirası karşılığının gösterilmesi gerektiği veya aynen ödeme talebinin geçerliliği hususundaki hukuki düzenlemeleri ve içtihatları değerlendirmektedir.
T.C. BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: █████████ EsasKARAR NO
: █████████DAVA
: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2025KARARIN YAZILDIĞI TARİH
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA; Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan iş bu davanın dava dilekçesinde özetle; Müvekkilin şirketin uluslar arası lojistik hizmeti veren bir firma olduğunu, davalı şirkete ait malları yurt dışına nakliye olarak taşıdığını fakat davalı şirketin müvekkili şirketin taşıma bedelini ödemediğini, davalı borçlu aleyhine Büyükçekmece İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı dosyasından, 11.07.2025 tarihi itibariyle 440 Euro; 02.07.2025 tarihi itibari ile 1900 Euro; 13.07.2025 tarihli 50 Euro tutarlarındaki ana alacak, işleyecek faiz, icra harç ve masrafları vekalet ücreti ile birlikte tahsili için icra takibi başlatıldığını, borçlunun kendisine gönderilen ödeme emri üzerine itirazda bulunduğunu ve takibin durduğunu, itirazların, takibi uzatmaya yönelik ve hukuki dayanağı olmayan itirazlar olduğunu, bu nedenle, icra dosyasına yapılan itirazların iptali ve takibin devamına karar verilmesi, ayrıca borçlunun %20’den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;Dava, Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptaline ilişkindir.Yasal dayanağını İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67. maddesinden alan itirazın iptali davası, alacaklının icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nın 66. maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçlamaktadır. Takip hukukundan doğan bu davada tespit edilecek husus, borçlunun icra takibine yapmış olduğu itirazında haklı olup olmadığının belirlenmesidir.HMK'nın 115. maddesinde "(1) Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler.(2) Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder." şeklinde düzenleme yapılmıştır.İtirazın iptali davası açılabilmesi için öncelikle icra dairesinde usulüne uygun şekilde icra takibinin başlatılması gerekmekte olup itirazın iptali davaları bakımından usulüne uygun bir icra takibinin bulunması HMK'nın 114/2. anlamında özel dava koşuludur.İstanbul BAM ..... Hukuk Dairesi'nin ..... E., ..... K. ve █████/2021 tarihli kararına göre;"İİK'nın 58/3 maddesine göre, icra takibinde, alacağın Türk parası ile tutarının, alacak yabancı para ise hangi tarihteki kur üzerinden alacağın talep edildiğinin gösterilmesi gerekir. Ancak uygulamada yabancı para alacağını gösteren ve ayrıca Türk Parası karşılığını belirten takip talepleri de geçerli kabul edilmektedir. Diğer bir anlatımla Yargıtay alacaklının yabancı para alacağını takip talebinde gösterdikten sonra tahsil tarihindeki kur üzerinden Türk Parası karşılığını talep etmesinin mümkün olduğu, harca esas miktarın belirlenmesi için takip talebinde Türk Parası karşılığının gösterilmesi gerektiği görüşündedir. Görüldüğü gibi Yargıtay yabancı para üzerinden takibin devamına karar verilebileceğini kabul etmektedir. Ancak yabancı paranın aynen ödenmesini içeren ödeme emri İİK'nın 58/3 maddesine uygun olmadığından böyle bir takibin devamına karar verilmez (A. Değnekli, S. Kısa, İtirazın İptali Davaları, 2. Baskı, sh.165)"İstanbul BAM ..... Hukuk Dairesi'nin .... E., ...... K. Ve █████/2023 tarihli kararına göre;"TBK’nın “Ülke parası ile” başlıklı 99. maddesinde “Konusu para olan borç Ülke parasıyla ödenir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle ödeme yapılması kararlaştırılmışsa, sözleşmede aynen ödeme veya bu anlama gelen bir ifade bulunmadıkça borç, ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parasıyla da ödenebilir. Ülke parası dışında başka bir para birimiyle belirlenmiş ve sözleşmede aynen ödeme ya da bu anlama gelen bir ifade de bulunmadıkça, borcun ödeme gününde ödenmemesi üzerine alacaklı, bu alacağının aynen veya vade ya da fiilî ödeme günündeki rayiç üzerinden Ülke parası ile ödenmesini isteyebilir.” hükmüne yer verilmiştir. Bu hüküm uyarınca, yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde, alacaklının bu alacağını aynen, vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası ile ödenmesini isteyebileceği kabul edilmiştir. Ancak, İİK’nın 58/3. maddesi uyarınca, alacaklı tarafından yapılan icra takibinde alacağın yabancı para olması hâlinde, alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve Türk Lirası karşılığı yada harca esas Türk Lirası karşılığı takip talebinde gösterilmesi gerekmektedir. (Yargıtay 3. HD. █████/2021 tarih ████████ Esas ██████████ Karar, Yargıtay 12. HD. █████/2015 tarih ██████████ Esas ██████████ Karar, Yargıtay 19. HD. █████/2011 tarih █████████ Esas ██████████ Karar sayılı ilamları da bu yöndedir.) Bu husus HGK’nun █████/1999 tarih ..... E, ..... K. sayılı kararında, "İİK’nun 58. maddesine göre alacağın Türk parası ile tutarının takip talebinde gösterilmesi zorunlu olup, aynı zorunluluk İİK’nun 41. maddesi delaletiyle ilamlı takiplerde çıkartılacak olan icra emri için de geçerlidir. Anılan noksanlık kamu düzeni ile ilgili ve devletin hükümranlık haklarına ilişkin olması nedeniyle takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır" şeklinde ifade edilmiştir."Somut olayın değerlendrilmesinde, davacının yabancı para alacağının tahsili amacıyla davalı hakkında Büyükçekmece İcra Müdürlüğünün ..... esas sayılı dosyasında icra takibi başlattığı, takip talebi ve ödeme emrinde yabancı para alacağının Türk parası karşılığının gösterilmediği tespit edilmekle itirazın iptali davasına konu usulüne uygun bir icra takibinin olmadığının kabulü ile (aynı yönde Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin ██████████ E., █████████ K. ve █████/2015 tarihli kararı; İstanbul BAM 17. Hukuk Dairesi'nin ███████ E., ████████ K. ve █████/2021 tarihli kararı) HMK'nın 114/2 ve 115. maddesi uyarınca açılan davanın dava şartı yokluğu nedeni ile reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:AÇILAN DAVANIN USULÜNE UYGUN BİR TAKİP BULUNMADIĞINDAN USULDEN REDDİNE,1-Alınması gereken 615,40-TL harçtan peşin alınan 2.390,70-TL'den mahsubu ile bakiye 1.775,30-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,2-Davacı tarafça sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,3-Taraflarca dosyaya yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının olması halinde karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine,4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,Dair, tarafların yokluğunda dosya üzerinde yapılan yargılama neticesinde kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize müracaatla İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. █████/2025Katip .....¸e-imzalıdırHakim ....¸e-imzalıdır