istanbul 4. asliye ticaret mahkemesinde görülen, ticari nitelikteki hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasında, sözleşme iptal talebi sonrası haksız tahsilat iddiası üzerine yürütülen yargılama.

İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde Görülen, Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan Alacak Davasında, Sözleşme İptal Talebi Sonrası Haksız Tahsilat İddiası Üzerine Yürütülen Yargılama.

Özet: Bu dava, davacının adres değişikliği nedeniyle güvenlik sistemi hizmet sözleşmesini iptal etme talebine rağmen, davalının iptal işlemini kasten geciktirerek üç ay boyunca haksız yere hizmet bedeli ile birlikte cayma ve teknik servis bedeli adı altında rızası dışında toplam 19.271 TL tahsil ettiğini iddia ederek bu tutarların iadesini talep ettiği ticari alacak davasıdır. Davalı ise fesih bildiriminin usulüne uygun yapılmadığını, davacının 24 aylık taahhütlü sözleşmeyi kabul ettiğini ve faturalara itiraz etmediğini belirterek davanın reddini savunmaktadır. Mahkeme, taraflar arasındaki bu tahsilatın sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde iadesinin mümkün olup olmadığını değerlendirmek üzere delilleri toplamış ve bilirkişi raporu talep etmiştir.

T.C.

İSTANBUL

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2023

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Adana 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 tarih ... esas ... karar sayılı yetkisizlik kararı verilmesi üzerine dosyanın mahkememize tevzi edilmesi üzerine Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; müvekkili ile davalı şirket arasıda ...'e ait olan cihaz ve ekipmanlar ile elektronik güvenlik sistemlerinin teminini, tesisini ve kiralanmasını içeren █████/2021 tarihli sözleşme imzalandığını, müvekkili şirket yetkilisi tarafından öncelikle █████/2022 tarihinde davalı şirket ile telefon görüşmesi yaparak abonelik iptali için talepte bulunduğunu, ancak dönüş alamayınca müvekkili şirketin █████/2022 tarihinde şirkete mail atarak Adres değişikliği ve yeni adreste hazır kamera bulunması nedeniyle bir kez daha sistemin ve sözleşmenin iptalini talep ettiğini, ancak davalının talep edilen iptal işlemini kasten 3 ay boyunca yapmadığını, bu süre boyunca müvekkilinin kredi kartından haksız şekilde aylık hizmet tutarı çekilerek müvekkilinin zarara uğratıldığını, davalı şirketin bu tutumunun yalnızca müvekkiline karşı değil tüm aboneliklerinde sergilediğini ve diğer müşterilerinden de haksız şekilde kazanç sağladığını, davalı tarafından müvekkili şirketten iptal talebinin yerine getirilmediği süre boyunca çekilen 3 aylık hizmet tutarına ek olarak haksız şekilde cayma bedeli ile teknik servis hizmet bedeli adı altında müvekkilinin rızası dışında kredi kartından 19.271,00 TL çekildiğini, taraflar arasındaki uyuşmazlık doğrultusunda arabuluculuğa başvuru yaptıklarını ancak anlaşmanın sağlanamadığından bahisle davanın kabulüne, müvekkili şirketten iptal işleminin kasten yapılmamasıyla birlikte rızası dışında cayma ve hizmet bedeli adı altında çekilen tutarlardan fazlaya dair talep ve dava hakları saklı tutulmak kaydıyla şimdilik 1.000TL nin █████/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkili şirketin yerleşim yeri adresinin ... olduğunu, davacı tarafın HMK m.194 hükmü uyarınca somutlaştırma yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davacı tarafın delillerini usul hukukuna uygun bir biçimde göstermediğini, söz konusu uyuşmazlıkta kanuna uygun fesih bildirimi yapılmadığını TTK da ve sözleşmede belirtildiği şekilde usulüne uygun fesih bildiriminin söz konusu olmadığını, taraflar arasında akdedilmiş olan güvenlik sistemi hizmet sözleşmesinin davacı yanın isteğiyle 24 aylık taahhütlü kampanya kapsamında olup davacı yanın herhangi bir itirazda bulunmadan hizmet bedellerini 24 ay kampanyalı şekilde kabul ettiğini, geçerli bir fesih bildirimi yapılmadığından sözleşmeye göre sözleşmesel ilişki de devam etmediğini, müvekkili şirket tarafından düzenlenen ve davacı yana gönderilen faturaların davacı tarafından iade edilmediğini, faturalara itiraz edilmediğini, bu nedenle davacı tarafın faturalarda yazan borcu ödemekle yükümlü olduğunu, davacı tarafından sözleşme feshedilmediği gibi müvekkili şirket tarafından verilen hizmetin karşılığı olarak düzenlenen faturalara da zamanında gereği gibi layıkıyla itiraz edilmediğini, bu nedenle davacı tarafın tacir sıfatına haiz olup basiretli bir tacir gibi hareket etmemiş olmaması sebebiyle işbu davadaki fatura tutarlarının iadesine ilişkin açmış olduğu davanın reddi gerektiğinden bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyda davanın usulden ve esastan reddine hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2023 tarih ... esas... karar sayılı kararı ile "1-Mahkememizin yetkisiz olduğu anlaşıldığından HMK 6, 17 ve devamı maddeleri gereğince MAHKEMEMİZİN YETKİSİZLİĞİNE, 2-Karar kesinleştiğinde ve istek halinde dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE," dair karar verilerek Mahkememize tevzi edilidği görülmüştür.

Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, bilirkişi raporları dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflar arasında imza edilen █████/2021 tarihli sözleşmenin davacı tarafça iptalinin istenmesinin ardından davacı kredi kartından yapılan tahsilatın sebepsiz zenginleşme hükümleri çerçevesinde davalıdan istenip istenemeyeceği hususunda toplanmaktadır.

Mahkememizin █████/2024 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen █████/2024 tarihli raporda özetle;

"Taraflar arasında ...'e ait olan cihaz ve ekipmanlar ile elektronik güvenlik sistemlerinin teminini, tesisini ve kiralanmasını içeren sözleşmenin █████/2021 tarihinde imzalandığı, davacının ilk olarak █████/2022 tarihinde ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. ile telefon görüşmesi yaparak abonelik iptali için talepte bulunulduğu, geri dönüş alınamayınca █████/2022 tarihinde davalı şirkete mail atarak adres değişikliği ve yeni adreste hazır kamera bulunması nedeniyle sistemin ve sözleşmenin iptal edilmesini istendiği, davalının iptal işleminden sonra da 3 ay boyunca davacının kredi kartından aylık hizmet tutarını çekmeye devam ettiği, ayrıca 3 aylık hizmet tutarına ek olarak cayma bedeli ile teknik servis hizmet bedel adı altında kredi kartından 19.271,00 TL çektiği, bunun üzerine davacının fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 1.000-TL'nin 11.10.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava ettiği görülmüştür.

Davalı vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde ise: Söz konusu uyuşmazlıkta kanuna uygun fesih bildirimi yapılmadığını, davacı tarafından müvekkil şirkete herhangi bir şekilde sözleşmenin feshi yönünde bir bildirim ulaşmadığını, dolayısıyla sözleşme feshedilmediği için taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkinin devam ettiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin davacının isteğiyle 24 aylık taahhütlü kampanya kapsamında olup davacının bir itirazda bulunmadan hizmet bedellerini 24 ay kampanyalı şekilde kabul ettiğini, müvekkili şirketin sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve sözleşmeye konu hizmeti sağlamaya devam ettiğini, sözleşmeye uygun olarak aylık abonelik bedelinin tahsil edildiğini, davacının hizmetten yararlandığının ve sistemi aktif olarak kullandığının sinyal kaydı raporuyla sabit olduğunu, davacıya gönderilen faturaların davacı tarafından iade edilmediğini, faturalara itiraz edilmediğini, davacı tarafın faturalarda yazan borcu ödemekle yükümlü olduğunu, bu sebeplerle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirttiği görülmüştür.

Sayın mahkemenin verdiği yetki çerçevesinde davacıya ait, taraflar arasındaki husumetin gerçekleştiği 2021-2022 yılları arasına ait ticari defterler incelenmek istenmiştir. Davacı şirket merkezi ... ilinde olduğu için tarafımca yerinde inceleme yapılamamıştır. Bununla birlikte davacı vekili tarafından posta yoluyla içerisinde davacı şirket defter bilgilerinin yer aldığının belirtildiği bir adet flash belleğin gönderildiği görülmüşse de flash bellek içerisindeki bilgilerin davacının defter ve belge incelemesini yapmaya yeterli düzeyde olmadığı tespit edilmiştir. Bu durum davacı vekiline bildirilmişse de gelinen aşamada gönderebilecekleri başkaca bir bilgi olmadığı, yalnızca 2021 ve 2022 yılına ilişkin cari hesap ekstresini ilave olarak gönderebilecekleri tarafıma bildirilmiştir. İşbu sebeple davacı şirketin defterleri incelenememiş, yalnızca cari hesap ekstresi ile ilgili bir değerlendirme yapılabilmiştir. Talimat yolu ile davacının defter belgelerinin yeniden incelenmesi ile ilgili takdir Sayın Mahkemeye aittir.

Yine Sayın mahkemenin verdiği yetki çerçevesinde davalıya ait, taraflar arasındaki husumetin gerçekleştiği 2021-2022 yıllarına ait ticari defterler incelenmiş, ibraz edilen ticari defterlerin HMK m.222/1-4 ve 6102 sayılı TTK'nın 64. maddesinin üçüncü fıkra hükümlerine göre açılış tasdiklerinin zamanında yapılmış olduğu, defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, defterlerin usulüne göre tutulmuş olduğu, davalı kayıtlarına göre dava tarihi itibariyle taraflar arasında borç alacak bakiyesinin olmadığı tespit edilmiştir.

Hesap yönünden yapılan incelemede ise her iki tarafın kayıtlarında davacının mail yoluyla sözleşmeyi feshetti 11.10.2022 tarihinden sonra da 3 ay boyunca davalının fatura tanzim etmeye ve davacının kredi kartından bu fatura bedellerini tahsil etmeye devam ettiği, 11.10.2022 tarihinden sonra tahsil edilen fatura bedelleri toplamının 23.743,96 TL olduğu görülmüştür.

Taraflar arasında sözleşmesel ilişkinin başlaması konusunda herhangi bir ihtilaf bulunmadığı, ihtilafın davacının mail yoluyla 11.10.2022 tarihi itibariyle sözleşmeyi feshettiğini davalıya bildirdikten sonraki süreçte başladığı, bu süreçte davalının hem 3 aylık fatura bedelini hem de cayma bedeli ve teknik servis hizmet bedeli adı altında toplam 23.743,96 TL'lik fatura tanzim ettiği ve bu faturaların bedelini de davacının kredi kartından tahsil ettiği görülmüştür.

Taraflar arasındaki 09.07.2021 tarihli sözleşme incelendiğinde, Sözleşmenin 2. Maddesinde “Sözleşmenin MÜŞTERİ tarafından Taahhüt Süresi içinde tek taraflı feshi veya ... tarafından haklı nedenle feshi durumlarında ...; Kampanya dahilinde Kurulum Bedeli ve Aylık Kira bedellerinde uygulanan indirim tutarının toplamını MÜŞTERİ” ye fatura edebilir.” hükmüne yer verildiği, yine Sözleşmenin 24 ay taahhütlü olduğu, bu taahhüt kapsamında davacıya ilk 3 ay için %50 indirim tanımlandığı görülmüştür. Sözleşmenin 16. maddesinde ise “İşbu Sözleşmeye göre yapılacak olan her türlü ihbar veya diğer bildirimler yazılı olacak ve tarafların işbu sözleşmenin başında bulunan adreslerine ya da taraflardan herhangi birinin yazılı olarak bildirmesi gereken başka bir adrese elden teslim edilecek veya iadeli taahhütlü posta ile gönderilecektir” hükmüne yer verilmiştir.

Bu açıklamalar çerçevesinde taraflar arasındaki ihtilafın çözümü için öncelikle davacının fesih talebinin ve fesih işleminin Sözleşmeye ve/veya hukuka uygun olup olmadığının değerlendirilmesi; ikinci olarak davacının fesih tarihi olarak kabul ettiği 11.10.2022 tarihinden sonra davalı tarafından Sözleşmeye konu hizmetinin tespit edilmesinin gerektiği, her iki durumun da tarafımın uzmanlık alanı dışında kaldığı değerlendirilmiştir.

Bununla birlikte Sayın Mahkeme tarafından sözleşmenin davacı tarafından feshi işleminin Sözleşmeye ya da hukuka uygun olduğuna kanaat getirilmesi durumunda: davalı tarafından 11.10.2022 tarihinden sonra tahsil edilen fatura bedellerinin iadesi söz konusu olabilecektir. Yukarıda da belirtildiği üzere 11.10.2022 tarihinden sonra davalı tarafından farklı tarihlerde olmak üzere toplam 23.743,96 TL tahsilat yapılmıştır. İşbu bedelin dava tarihine kadar geçen süre zarfındaki faiz hesabına ilişkin tablo aşağıda gösterilmiştir:

*Tarafların tacir olması, işin tica sı, temerrüt faiz oranının önceden kararlaştırılmamış olması münasebetiyle ana para alacağı için 3095 s.k m.2/2 kapsamında ıskonto avans faizi talebinin yerinde olduğu değerlendirilmiştir. TCMB verilerine göre dava tarihi itibariyle ıskonto avans faiz oranının %31,75 olduğu tespit edilmiştir.

SAYIN MAHKEME TARAFINDAN FESİH İŞLEMİNİN GEÇERLİ OLDUĞUNA KARAR VERİLİP KISMEN YA DA TAMAMEN DAVACI LEHİNE HÜKÜM KURULMASI HALİNDE:

Davacının 23.743,96 TL'lik asıl alacağının bulunduğu, işbu alacak için de 6.689,99 TL faiz talep edebileceği değerlendirilmiştir. Ancak davacının huzurdaki dava ile yalnızca 1.000,00 TL'lik bir talebi olduğu, taleple bağlılık ilkesi gereği davacı alacağının 1.000,00 TL olarak kabul edilebileceği,..." sonuç ve kanaatine varılmaktadır.

Mahkememizin █████/2024 tarihli ara kararı gereğince dosyamız Güvenlik sözleşmeleri konusunda uzman bir bilirkişinin de katılımı ile tarafların itirazları doğrultusunda geçerli bir fesih beyanı bulunup bulunmadığı, davacının iptal talebinin ardından hizmet kullanımına devam edip etmediği, davalı tarafça yansıtılan faturaların kadri maruf olup olmadığı hususları da irdelenmek suretiyle ek rapor hazırlanmak üzere bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen █████/2022 tarihli raporda özetle;

"a) Davacının yapmış olduğu fesih bildiriminin geçersiz olduğu,

b) Davalının dava konusu bedelleri talep edebileceği,..." sonuç ve kanaatine varılmaktadır.

Somut olayda taraflar arasında █████/2021 tarihli güvenlik Sisteminin Temin Kurulum Montaj ve Kiralanması Sözleşmesinin imzalandığı hususunda herhangi bir ihtilaf bulunmamaktadır. Sözleşmenin 2.maddesinde "Sözleşmenin MÜŞTERİ tarafından Taahhüt Süresi içinde tek taraflı feshi veya ... tarafından haklı nedenle feshi durumlarında ...; Kampanya dahilinde Kurulum Bedeli ve Aylık Kira bedellerinde uygulanan indirim tutarının toplamını MÜŞTERİ” ye fatura edebilir. ...; herhangi bir haklı sebep söz konusu olmaksızın dilediği zaman 30 gün önceden yazılı bildirimde bulunmak sartıvla Sözlesmevi feshedebilir.", Sözleşmenin Süresi ve Feshi başlıklı maddesinin 11.4 bendinde "Kampanya taahhüt süresinin sona ermesinin ardından Müşteri'nin herhangi bir kampanyadan yararlanmayı tercih etmemesi veya taahhüt süresinin bitiminden en az 1 ay önce yazılı olarak Sözleşmeyi feshetmediği takdirde müşterinin menfaati uyarınca ... sözleşme kapsamındaki edimlerini ifa etmeye devam edecek ve sözleşme taahhüdün sona erdiği tarihteki ... tarafından uygulanacak güncel kampanyasız rayiç fiyatlar üzerinden belirsiz süreli olarak yürürlüğünü devam ettirecektir." 16. Bendi ise "İşbu Sözleşmeye göre yapılacak olan her türlü ihbar veya diğer bildirimler yazılı olacak ve tarafların işbu sözleşmenin başında bulunan adreslerine ya da taraflardan herhangi birinin yazılı olarak bildirmesi gereken başka bir adrese elden teslim edilecek veya iadeli taahhütlü posta ile gönderilecektir; taraflardan herhangi biri burada belirtilen hükümlere uygun olarak ve diğer tarafa ihbarda bulunarak farklı bir adres tespit edebilir. Bu Sözleşme dolayısıyla yapılacak Türk Ticaret Kanunu'nun █████ maddesinde belirtilen ihbar veya yazışmalar (genel olarak temerrüt veya fesih ihbarlarını içeren) ihtar ve yazışmalar iadeli taahhütlü mektup, noter aracılığı ile tarafların bu Sözleşme'de belirtilen adreslerine veya güvenli elektronik imza kullanılarak tarafların kayıtlı elektronik posta adreslerine gönderilecek olup, usulüne uygun olarak ve Türk kanunları uyarınca tebligatın tebellüğ edildiği tarihte tebellüğ edilmiş kabul edilecektir." şeklinde hüküm bulunmaktadır.

Bu doğrultuda taraflar arasında █████/2021 tarihli güvenlik Sisteminin Temin Kurulum Montaj ve Kiralanması Sözleşmesinin imzalandığı, davacının mail yoluyla 11.10.2022 tarihi itibariyle sözleşmeyi feshettiğini davalıya bildirdikten sonraki süreçte davalının hem 3 aylık fatura bedelini hem de cayma bedeli ve teknik servis hizmet bedeli adı altında toplam 23.743,96 TL'lik fatura tanzim ettiği ve bu faturaların bedelini de davacının kredi kartından tahsil ettiği, davacının sözleşmenin feshedilmesi nedeniyle cayma ve hizmet bedeli adı altında rızası dışında çekilen miktarın iadesinin talep ve dava edildiği, davalı tarafça kanuna uygun şekilde fesih bildirimi yapılmadığı beyan edilerek davanın reddini savunulduğu, TTK m.18/3 hükmüne göre tacirler arasında, diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe, sözleşmeden dönmeye ilişkin ihbarlar veya ihtarlar noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya güvenli elektronik imza kullanılarak kayıtlı elektronik posta sistemi ile yapılması gerektiği, sözleşmede de fesih bildirim şeklinin bu şekilde hüküm altına alındığı, ancak dosya kapsamında davacının usulüne uygun şekilde yapılmış bir fesih ihbarnamesinin bulunmadığı, bu durumda davalının sözleşmenin 2.maddesi kapsamında dava konusu bedelleri talep edebileceği, davacının dava konusu taleplerinin ise yerinde olmadığı anlaşıldığından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Açıklanan gerekçeye göre;

1-Davanın reddine,

2-Karar tarihine göre alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin olarak alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye ‭ 435,50 TL harcın davacıdan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince hesaplanan 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14.maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

6-Davacı ve davalı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,

Dair verilen karar davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı. █████/2025

Katip Hakim

¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır