t.c. istanbul anadolu 13. asliye ticaret mahkemesinde, sigorta halefiyetine dayalı nakliyat ve depolama sürecinde hasarlanan ev eşyası tazminatı için açılan itirazın iptali davası.

T.C. İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesinde, Sigorta Halefiyetine Dayalı Nakliyat ve Depolama Sürecinde Hasarlanan Ev Eşyası Tazminatı İçin Açılan İtirazın İptali Davası.

Özet: Sigorta şirketi olan davacı, ithal edilen ev eşyalarının taşınma ve depolama süreçlerinde hasar görmesi nedeniyle, kanuni ve akdi halef sıfatıyla, hasarın birinci davalı antrepo firmasının kaba elleçleme ve düzensiz istifinden, ikinci davalı nakliye firmasının ise taşıyıcı sorumluluğundan kaynaklandığını iddia ederek itirazın iptali davası açmıştır; birinci davalı, sadece gümrüklü antrepo hizmeti verdiğini ve malları ikinci davalıya hasarsız teslim ettiğini savunurken, ikinci davalı ise taşıma sonrası oluşan hasardan haberdar olmadığını ve kusurlu olmadığını belirtmiştir.

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ

: █████/2025

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9.maddesine göre Türk Milleti adına yargı yetkisini kullanan bağımsız ve tarafsız------ Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasında yapılan yargılama sonucunda dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından ----- satın aldığı muhtelif ev eşyası emtianın taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi, Nakliyat Emtia Abonman Poliçesi ile teminat altına alındığını, müvekkili şirket tarafından teminat altına alınan söz konusu emtianın "-----" gemisine---- numaralı iki konteyner muhteviyatında hasarsız bir şekilde yüklendiğini, ----- numaralı konşimento tahtında ---- taşındığını, emtianın ----- sevk edilmesi akabinde tamamı karışık olarak 1 numaralı davalı ----- kapalı deposuna tahliye edildiğini, sonrasında 2 numaralı davalı --- firması sorumluluğunda ---- plakalı iki araçla dava dışı sigortalı ----- deposuna gönderildiğini, emtianın depoya teslimatı esnasında toplam 67 parça ev eşyası cinsi emtianın fiziksel olarak hasarlı ve deforme olduğu anlaşılmış olup yapılan eksper incelemesi sonucu, muhtelif noktalardan kırıldığı, masa ayaklarında çatlaklar, ahşap ürünlerde kırıklar ve çizikler ve sandalyelerin hasır sarımlarında çözülmelere rastlanıldığını, 1 numaralı davalı emtianın 26.07.2023 tarihinde ----- tahliye edilmesi akabinde, ----- sevk edilene kadar depolanması, konteynerlerden tahliyesi, istife alınması, yarı römorklara yüklenmesi hususunda hizmet verdiğini, ancak konteynerden tahliye esnasında hasarsız tespit edilen emtianın ekspertiz raporuna göre davalının hakimiyeti sırasında yapılan kaba elleçme, düzensiz istif ve gelişigüzel sabitleme sonucu hasarlandığını, 2 numaralı davalı şirket, ----- sayı 01.08.2023 tarihli ve ----- sayı 05.08.2023 tarihli nakliye faturalarını bizzat kendi adına düzenleyip ve tahsil ettiğini, bu kapsamda 2 numaralı davalının somut olayda, emtianın ----- taşınmasında TTK md. 875 kapsamında taşıyıcı olarak hareket ettiği ve bu nedenle hasar üzerinde sorumlu olduğunu, müvekkili hasar nedeniyle sigortalısının uğradığı zarar ve ziyanı tazmin etmiş olup, 6102 Sayılı TTK 1472. Maddesine göre hukuken sigortalının haklarına halef olmuş ve "kanuni halef" sıfatını kazandığını, bununla birlikte ibraname ile de TBK m.183 gereğince de "akdi halef" sıfatına haiz olduğunu, bu nedenlerle; davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ----vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesinde de ifade edildiği üzere davacının sigortalısı olan dava dışı -----. isimli firmaya ait iki konteyner emtianın ----- ithal edilerek Türkiye'ye geldiğini ve 26.07.2023 tarihinde müvekkili ---- kapalı antreposunda tahliye edildiğini, müvekkili ----- Gümrük Müdürlüğüne bağlı gümrüklü antrepo işleticisi olup, somut olayda davacının sigortalısına ait ticari emtiaların yalnızca muhafaza edilmesi sürecinde ardiyecilik hizmetinde rol aldığını, Bahsi geçen yurt dışından ithal edilerek Türkiye'ye gelen ürünlere ilişkin nakliyecilik ve taşımacılık hizmetlerinin müvekkil şirketi tarafından gerçekleştirilmediğini, müvekkil şirketinin davacının sigortalısı ---- ile ardiyecilik hizmeti dışında herhangi bir ticari iş ilişkisi olmadığını, Müvekkilinin, gümrüklü antrepo görevini üstlendiğinden, somut olayda yalnızca Antrepo İşleticisi sıfatına sahip olduğunu, bu kapsamda müvekkil şirketinin tek sorumluluğunun kanun uyarınca davacının sigortalısına ait ürünlerin antrepoda bulunduğu süre içerisinde gümrüklü antrepo rejimi uyarınca gümrük gözetimi altında bulunmasını sağladığını, müvekkili---- davacının sigortalısına ait ürünleri antrepoda bulunduğu süre boyunca muhafaza ettiğini ve davacı tarafın sigortalısına ait ürünlerin Gümrüklü antrepo rejimi uyarınca gerekli denetim ve işlemler tamamlanması ile beraber, hasarsız ve tam bir şekilde teslim teselsül tutanakları ile diğer davalı nakliyeci firma şoförlerine 02.08.2023 tarihinde teslim ettiğini, bu nedenlerle; davanın reddine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ------vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının sigortalısına ait emtiada oluştuğu iddia edilen hasarda hiçbir kusuru bulunmadığını, davacının Sigortalısı -----Şirketine ait emtiaların diğer davalı -----Şirketi tarafından yüklemesi yapıldıktan yaklaşık 7-8 saat sonra müvekkili firma tarafından , █████/2023 tarihinde,------ adresine tesliminin yapıldığını, iş bu huzurdaki dava açılana dek davalı müvekkil firmasının nakliyesini yapmış olduğu emtiada hasar meydana geldiğinden haberi dahi olmadığını, davacının sigortalısı olan tarafça müvekkiline usulüne uygun, süresi içinde hasar ihbarı yapılmadığını, ekte sunmuş olduğu eşyaların ------ Şirketince teslim alındığına dair imzalı teslim belgesinde ; emtia sayılmak üzere teslim alınmış olup emtianın hasarlı olduğuna dair herhangi bir ibare, hasar şerhi ve tutanağı ya da hasara ilişkin herhangi bir fotoğraf ya da görüntü bulunmadığını, emtiadaki hasara ilişkin herhangi bir çekince olmamasının emtiayı hasarsız bir şekilde teslim aldığını açıkça gösterdiğini, bu nedenlerle; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

DELİLLER

-----. İcra Müdürlüğünün ---- Esas sayılı dosyası, davacı sigorta şirketi nezdinde tutulan hasar dosyası, bilirkişi raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, nakliyat abonman sigorta poliçesine uyarınca dava dışı sigortalıya ödenen,(taşıma sözleşmesinden kaynaklanan) hasar bedelinin, taşıyıcıdan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.6102 sayılı TTK.'nun 1472. maddesi uyarınca; sigortacının, sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortacısına tazminat ödemiş olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir. Sigortacı; ancak, sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır.

Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan; kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kişilerin görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur.(TTK 875,879). TTK 876 maddesi uyarınca Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur.Somut olayda; dava dışı sigortalı -----. Firması tarafından ---- yerleşik dava dışı ----- isimli firmadan muhtelif ev eşyası satın aldığı, satın alınan emtia, yurt dışından gemi ile getirilip 26.07.2023 tarihinde ---- Gümrük Müdürlüğüne bağlı davalı ----- şirketine tahliye edildiği, davalı ------ şirketi tarafından teslim alınan emtianın 01.08.2023 tarihinde davalı ---- şirketine ait iki araçla dava dışı sigortalı alıcı ---- şirketinin ----- adresine sevk edilerek 02.08.2023 tarihinde alıcı firmaya teslim edildiği, davalı ------. firması, emtianın depodan alıcı adresine sevk edilirken emtianın göndericisi ve yükleyeni konumunda olduğu, davalı ------- şirketi emtiayı taşıma aracına yüklediğinde emtianın taşıma aracına tam ve hasarsız olarak yüklendiğine dair “Araç Kapı Çıkış Fişi” imzalattığı, davalı ----- şirketi tarafından teslim fişine herhangi bir şerh düşülmediği, yapılan bilirkişi incelemesi ile dava dosyasına sunulan araç içi görseller ve davaya konu hasar için hazırlanan ekspertiz raporunda araç içi istiflemenin karayolu ile taşıma uygun olarak yapılmadığı ve emtianın araç içinde sabitlenmediğinin tespit edildiği görülmüştür.

Taşıma ve mobilya uzmanı bilirkişiler tarafından dosyaya ibraz edilen 05.08.2025 tarihli bilirkişi raporunda; "Yüklemenin sorumluluğu gönderene ait olsa bile tüm malların sevkiyat sırasında yol, güzergah ve iklim koşullarını düşünerek taşıyıcının da ambalajlama ve istifleme aşamasında gözetim görevi bulunmaktadır. Taşıyıcının, malın emniyetle taşınmasını sağlamak üzere gereken her türlü tedbiri alması, varsa hatalı ambalaja, istiflemeye, yüklemeye ve boşaltmaya karşı çıkması, basiretli bir taşıyıcıdan beklenen davranışta bulunması ve durumu gönderene veya alıcıya bildirerek gereken uyarıda bulunması gerekir. Somut olayda, dava dosyasına sunulan belgelerden taşıyıcı firma tarafından gönderen/yükleyen tarafa bu tür bir uyarının yapıldığı, uyarının taşıma irsaliyesine şerh olarak düşülmediği tespit edilmiştir. Bu uyarının yapılmadığı hallerde zararın ambalaj, istif, yükleme ve boşaltmadan sorumlu bulunan kimseler ile taşıyıcı paylaştırılması gerekir. Yargıtay’ ın yerleşik uygulamalarına göre, yükleme gönderene veya başkasına ait olsa bile taşıyıcının, malın sağlam ve tam olarak teslimi zorunluluğu çerçevesinde gerek istiflenmesi gerekse ambalaj itibariyle taşımaya uygunluğu noktasında denetleme görevi mevcuttur. Yukarıda detaylıca bahsedilen nedenlerden dolayı taşımacılık esnasında taşınan emtiada kısmi hasar oluşmasında davalı ----firması ve davalı -----firmasının kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.Davaya konu hasarda; araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme sorumluluğunu karayolları taşıma şartlarına göre yapmayan gönderici/yükleyici durumundaki davalı-----firmasının asli kusurlu, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlemlerinin karayolu taşıma şartlarına göre uygun yapılıp yapılmadığını denetlemeyen taşıyıcı davalı ----- firmasının tali kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.......Davaya konu emtianın alıcısı 02.08.2023 tarihinde teslimat sırasında davalı taşıma firması tarafından emtia alıcısına teslim edilirken alıcı firmanın teslim belgesine hasar şerhi düşülmediği emtianın sayılmak üzere taşıyıcıdan teslim alındığı şerhi düşüldüğü tespit edilmiştir.Davaya konu hasar için hazırlanan ekspertiz raporunda hasarla ilgili olarak dava dışı alıcı firma tarafından hasar için 05.08.2023 tarihinde hasar tutanağı tutulduğu beyan edilmiş olmakla birlikte dava dışı alıcı firma tarafından davalı firmalara hasar bildiriminin T.C. ------ Noteri tarafından 14.08.2023 tarihinde yapıldığı tespit edilmiştir.......Dava dışı alıcı firmanın; teslim aldığı emtiada tespit ettiği hasarı davalı firmalara TTK Madde 889/4 hükmüne göre usulüne uygun bildirdiği, ancak TTK Madde 889/2 hükmüne göre zamanında (teslimden sonra 7 gün için) bildirmediği tespit edilmiştir." şeklindeki değerlendirmelere yer verilmiştir.

Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; dava dışı alıcı firmanın teslim aldığı emtiada tespit ettiği hasarı davalı firmalara TTK Madde 889/4 hükmüne göre usulüne uygun olarak bildirdiği tespit edilmiş ise de yapılan bildirimin TTK Madde 889/2 hükmüne göre zamanında (teslimden sonra 7 gün için) yapılmadığı, bu durumda eşyanın alıcıya sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği yönünde karine oluşmuş olup, aksinin davacı tarafından ispatlanması gerektiği, her ne kadar bilirkişi raporu ile davaya konu hasarın araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme sorumluluğunu karayolları taşıma şartlarına göre yapmayan gönderici/yükleyici durumundaki davalı ------ şirketinin asli kusurlu, araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlemlerinin karayolu taşıma şartlarına göre uygun yapılıp yapılmadığını denetlemeyen taşıyıcı davalı ------ şirketinin tali kusurlu olduğu tespit edilmiş ise de bilirkişi incelemesine dayanak 16.10.2023 tarihli “Ekspertiz Raporu” nun teslimden neredeyse 2 ay sonra düzenlendiği, davalı ----- şirketi emtiayı taşıma aracına yüklediğinde emtianın taşıma aracına tam ve hasarsız olarak yüklendiğine dair “Araç Kapı Çıkış Fişi” nin diğer davalı ------ şirket çalışanı tarafından imzalandığı ve teslim fişine herhangi bir şerh düşülmediği, bununla birlikte davaya konu emtianın alıcısı tarafından 02.08.2023 tarihinde teslim alınması sırasında da alıcı firma tarafından teslim belgesine hasar şerhi düşülmediği, bilirkişi heyetinin yalnızca görseller üzerinden değerlendirmede bulunduğu anlaşılmakla TTK 889/1 de yer alan karinenin aksinin davacı tarafça ispatlanamaması nedeniyle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

3-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından baştan peşin alınan 1.228,58 TL harcın mahsubu ile fazladan yatırılan bakiye 613,18 TL nin kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacı tarafa iadesine,

4-Davalılar kendilerini bir vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2, 13/1 maddesi gereğince 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacı taraftan tahsili ile davalılara ödenmesine,

5-Arabuluculuk Kanununun 18/A-(13).maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği’nin 26/2. Maddeleri ile AÜT uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinin davacı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

6-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine, ( Yazı İşleri Müdürü tarafından Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri İle Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 207/1 maddesi gereğince resen işlem yapılmasına,) Dair, hazır olan taraf vekillerinin yüzlerine karşı , davalı ----- vekilinin yokluğunda ; 6100 sayılı HMK'nin 341/1, 342, 343, 344 ve 345/1 maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf harç ve giderleri yatırılmak suretiyle mahkememize veya başka bir yer mahkemesine verilecek dilekçeyle; ----- Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.