Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, kambiyo senedine dayalı banka icra takibine itirazla, fahiş faiz ve borcun tespiti talepli menfi tespit davası.
Özet: Bu menfi tespit davası, davalı bankanın davacı şirketlere karşı kambiyo senedine dayalı başlattığı icra takibindeki borcun haksız yere fahiş faiz ve ek ücretlerle şişirildiği iddiasıyla açılmış olup, davacının temel borç ilişkisini kabul etmesine rağmen borcun gerçek miktarının belirlenmesini talep ettiği, davalının ise senedin ve borcun geçerliliğini savunarak davanın reddini istediği, bilirkişi raporlarının ise davalı bankanın kar paylarını anaparaya ekleyerek temerrüt faizi işletmesinin ve takibi gerçek bir kredi işlemi yerine genel kredi limitiyle ilişkili bir senede dayandırmasının haksız yere yüksek bir alacak talebine yol açtığını tespit ettiği bir uyuşmazlıktır.

T.C.
ANTALYA4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO ████████DAVA
: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2022KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVA
: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafından Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin ... /... Esas sayılı dosyasından kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi yapıldığını, ödeme emrinin ... tarihinde tebliğ edildiğini, takibe dayanak olarak ... TL miktarlı ... tanzim tarihli, ... vade tarihli senet gösterildiğini, müvekkili şirketin davalıya ... TL borcu bulunduğunu, müvekkili şirketin kredi borcunun büyük çoğunluğunu ödediğini, davalının haksız talebi neticesinde müvekkilinin fazla faiz ve diğer ekstra rakamları ödemek zorunda kalacağını, taraflar arasındaki alacak verecek ilişkisinin de incelenmesi gerektiğini, davacılar ve davalı taraf arasında uzun süreli bir cari hesap ilişkisi bulunduğunu ve taraflar arasında tahsisli için verilen çekler ve senetler bulunduğunu, davalı tarafından haksız olarak başlatılan Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin ... /... Esas sayılı icra takibine konu edilen senetlere ilişkin olarak dava sonuna kadar takibin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davanın kabul edilerek müvekkillerinin davalıya gerçek borcunun tespitini ve yargılama sırasında borcun taraflarınca ödenmesi halinde istirdat davası olarak devamı ile kötü niyet tazminatına hükmedilerek yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının müvekkili banka ile arasında imzalanan sözleşmeyi, takibe konu edilen kambiyo senedini ve borcu kabul ettiğini, söz konusu bonoyu ve bono üzerindeki imzaları ve bonodan kaynaklanan borçlarını HMK 188 maddesi kapsamında açıkça ikrar ettiğini, davacının ödemeye ilişkin iddialarının mesnetsiz olduğunu, ödemeye ilişkin ispat yükünün davacılar üzerinde olduğunu, takibe yönelik bütün işlemlerin ve takipteki alacak kalemlerinin tamamının usule uygun olduğunu ve haksız ve kötü niyetli davanın reddi gerektiğini belirterek kötü niyetli açılan dava nedeniyle davacılar aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇEDava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ... /... Esas sayılı takip dosyası incelenmesinde, Alacaklı ... ... Aş tarafından borçlular ... ... , ... ... Tic. Ltd. Ştd., ... ... Ltd. Şti ve ... ... ... Ltd. Şti aleyhine ... tanzim, ... vade tarihli ... TL bedelli bonoya dayalı ... TL asıl alacak, ... TL Komisyon, ... TL gecikme cezası olmak üzere toplam ... TL alacağın tahsili istemiyle takip başlatıldığı görülmüştür.Mahkememizce Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün ... /... Esas sayılı dosyasının dava tarihi ... itibariyle dosya kapak hesabı yaptırılarak dosyamız arasına alınmıştır.Mahkememiz dosyası re'sen seçilen bankacı bilirkişi ile mali müşavir bilirkişiye tevdii edilmiş ve dava konusu ihtilafla sınırlı olarak aldırılan bilirkişi heyet raporunun Mali müşavir yönünden yapılan incelenmesinde; ... ... -... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TLkredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi borcu kaldığı, ... Ltd. Şti'nin ticari defterlerine göre ... tarihi itibariyle sunulan muavin kayıtları esas alındığından toplam ... + ... +... +... +... +... =... TL kredi borcu olduğu,Bankacı bilirkişi yönünden yapılan incelemede; davalı katılım bankası tarafınca davalı şirketin kredi hesaplarının ... tarihli kat ihtarnamesiyle kat edilerek taraflar arasındaki süresiz kredi sözleşmesinin fesih edilmesiyle kredi hesapları anapara tutarlarına işletilen akdi kar payının kapitalize edilerek oluşan asıl alacak tutarına temerrüt tarihine kadar akdi ve temerrüt tarihinden takip tarihine kadar gecikme faizi işletilerek kredi sözleşmesine dayalı takip yapılması mümkün iken davalı bankaca gerçek bir kredi işlemine dayanmayan genel kredi sözleşmesi limiti kadar asıl borçlu şirketi ve sözleşme kefillerinden alınan ... TL tutarındaki senede ... vade tarihi yazılarak borç senedine dayalı takip yapıldığı, temerrüt faizi niteliğindeki gecikme cezalarının da anaparaya kapitalize edilerek faize işletilmesine olanak sağlayan asıl alacak tespit edildiğinin anlaşıldığını, takip talebinde ayrıca ... TL gecikme cezası kalemi bulunmakla birlikte asıl alacak içerisine hangi tarihine kadar ve ne tutarda kar payı ve gecikme cezası ilave edildiğinin tespit edilemediği, davalı banka tarafınca dosyaya tevdi edilen belge ve kayıtların incelenmesi ve değerlendirilmesiyle davacı şirketin davalı bankadan kullandığı kredilerden doğan borcun ... takip tarihi itibariyle ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş kar payı ve gecikme cezaları olmak üzere toplam ... TL olarak bulunduğunu, asıl alacak tutarı ... TL'ye ... takip tarihinden ... dava tarihine kadar davalı bankanın icra takibinde %15,75 faiz talebiyle bağlı kalınarak 7 günlük gecikme cezasının ... TL bulunduğu dikkate alındığında ... dava tarihi itibariyle banka alacağının ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş gecikme cezaları olmak üzere toplam ... TL olduğu hususlarında görüş bildirdikleri anlaşılmıştır.Mahkememizce dosyamıza rapor sunan bilirkişiler ile birlikte heyete nitelikli hesaplamalar konusunda uzman bilirkişi eklenmek suretiyle tarafların itirazları da değerlendirilmek suretiyle aldırılan raporun incelenmesinde; davacılar tarafınca yapılan herhangi bir ödeme bulunmadığı dikkate alınarak asıl alacak tutarına ... takip tarihinden .... dava tarihine kadar davalı bankanın icra takibindeki %15,75 gecikme cezası (temerrüt faizi) talebiyle bağlı kalınarak 7 günlük .. TL gecikme cezasının işleyen faizler kalemine ilavesiyle ... dava tarihi itibariyle banka alacağı, ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş kar payı ve gecikme cezaları (akdi ve temerrüt faizleri) olmak üzere toplam ... TL olarak bulunduğunu, davacı şirketin yasal defterlerinin incelenmesinde ... tarihi itibariyle toplam ... TL kredi borcu olduğu, ... takip tarihi itibariyle banka kayıtlarına göre çıkarılan hesaba göre, ticari kredisi ve tazmin olunan çek yapraklarından doğan nakdi çek kredisinin davacı banka kayıtlarında yer almadığı, diğer taraftan taraflar arasındaki temel akdi ilişkiyi çerçeve kredi sözleşmesinin oluşturduğu, davacıların borçlu ve avalist olarak imzaladıkları kambiyo takibi dayanağı ... düzenleme tarihli ... ... lira tutarında borç senedinin herhangi bir kredi işleminden doğmadığı, munzam teminat olarak çerçeve kredi sözleşmesi kredi limiti tutarına denkli olarak alındığı, çerçeve kredi sözleşmesi uyarınca bankanın defterleri, muhasebe kayıt ve sair belgelerinin geçerli bulunduğunu, tarafların ... tarihli raporlarına karşı itirazlarının somut bir veriye dayanmadığı, yeniden inceleme ve değerlendirmeyi gerektirecek yeni bir belge ve kayıt sunulmaması karşısında dosyaya sunulan davalı banka belge ve kayıtları ile davacı şirket defterleri üzerinde yapılan inceleme ve gerekçeli denetlemeyi açık değerlendirme ve sonucun yer aldığı raporun geçerli olduğu hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.Mahkememizce İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak Katılım bankacılığı konusunda uzman 2 bankacı ve bir mali müşavir bilirkişiden aldırılan raporun incelenmesinde; davacı firmanın e-defter mükellefi olduğu, envanter defteri onay bilgileri, yevmiye ve defteri kebir defterlerinin berat onaylarının görüldüğünü, ayrıca TTK ve VUK hükümleri gereğince davacının ticari defterlerinin usule uygun olma şartını yerine getirdiğini, davacı kurumun ... bankasından kullandığı kredilerin bakiye bilgilerinin ... tarihi itibariyle ... ... -... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... .... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TLkredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi, ... ... - ... TL başlıklı Banka Kredisi hesap bakiyesinde ... TL kredi borcu kaldığı, davacı ... Ltd. Şti'nin ticari defterlerine göre (... yılı defter açılış kayıtlarına ve geçmiş yıllara ait defter kayıtlarına) sunulan muavin kayıtlarında görülen bakiyelerin toplamı esas alındığında ... ... ... ... =... TL kredi borcu olduğu,davacı kurum tarafından nakdi çek kredileriyle ilgili bir kayıt bilgisinin aktarılmadığını, davacı kurumun ticari kredi kartı borcu defter kayıtlarına göre (... ... ver7ilen kredi kartı (... ) hesabına göre ... TL bakiye verdiğini, kayıtlara göre davacı ... Ltd Şti'nin ... TL borcu olduğu, davacı firmanın kayıtlarına göre nakdi kalan kredi borcu ... TL kredi kartı borcu ise ... TL olmak üzere toplam ... TL olduğu, ... takip tarihi itibariyle davalı bankanın davacılardan ... nolu kredi yönünden ... TL, ... nolu kredi yönünden .. TL, .... nolu kredi yönünden ... TL, kredi kartı yönünden ... TL çek sorumluluk bedeli ödemeleri yönünden ... TL olmak üzere toplam ... TL asıl alacak talep edebileceği, davalı banka takipte ... TL talep ettiğini, (... TL - ... ) = ... TL fazla asıl alacak talep ettiği hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.Mahkememizce dosyanın önceki raporu hazırlayan bilirkişi heyetine tevdi ile, taraf vekillerinin tüm iddia ve itirazlarını karşılar mahiyette ve ayrıca dava konusu takibin niteliği ile birlikte faiz ve gecikme cezaları ile diğer kalemlerin (ihtar ihtar masrafı ve kar payı) hesaplamaya dahil edilip edilemeyeceği de açıklanarak ek rapor hazırlanması istenilmiş, bilirkişi heyeti ek raporunda özetle; kök raporlarındaki incelemeler geçerli olmak üzere toplam ... TL asıl alacak talep edebileceği, davalı banka takipte ... TL talep ettiğini, (... TL - ... ) = ... TL fazla asıl alacak talep ettiği, ... senet vadesinden ... takip tarihine kadar ... TL gecikme cezası ve ... talep edebileceği hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı bilirkişi raporları birlikte incelendiğinde, davalı banka tarafından davacılar aleyhine ... TL fazladan takip talebinde bulunulduğu anlaşıldığından davacıların davasının kısmen kabulü ile Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin ... /... Esas sayılı takip dosyasında ... TL borçlu olmadıklarının kabulüne karar vermek gerekmiştir.İİK 72/5. Maddesinde "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırşa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir. Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz." şeklinde belirtilmişDavacı yönünden yasal koşulların oluşmadığı görülmekle davacıların koşulları oluşmayan kötü niyet tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.Davalı tarafın tazminat talebinde bulunduğu ancak yasal koşulların oluşmadığı görülmekle davalının koşulları oluşmayan kötü niyet tazminat talebinin de reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.HÜKÜM
: Ayrıntısı gerekçeli kararda açıklandığı üzere;1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile, davacıların davalıya Antalya Genel İcra Dairesinin ... /... esas sayılı takip dosyasına dayanak bono sebebi ile .... TL asıl alacak yönünden borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine,2-Davacıların kötü niyet tazminatı talebinin reddine,3-Davalının kötü niyet tazminatı talebinin reddine,4-Alınması gereken ... -TL harçtan peşin olarak alınan ... -TL harcın mahsubu ile bakiye ... -TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,5-Davacılar tarafından yapılan davetiye, posta masrafı, bilirkişi giderinden ibaret toplam ... -TL yargılama giderinin davanın kabul ve reddedilen kısmına göre hesap edilen ... TL yargılama gideri, ... TL başvuru harcı ile peşin alınan ... -TL harç toplamı olan ... -TL'nin davalıdan tahsili ile davacılara VERİLMESİNE,6-Davalı tarafından yapılan ... TL yargılama giderinin davanın kabul ve reddedilen kısmına göre hesap edilen ... TL'sinin davacılardan alınarak davalıya VERİLMESİNE,7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara VERİLMESİNE,8-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ... -TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,9-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere davacının göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya yatılan taraflara İADESİNE,Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde Antalya ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025Katip ...e-imzaHakim ...e-imza