bakırköy 4. asliye ticaret mahkemesinde, uluslararası taşıma sözleşmesinden kaynaklanan, ıslanan baskılı karton kutu emtiasının hasar tazminatına ilişkin itirazın iptali davası.

Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde, uluslararası taşıma sözleşmesinden kaynaklanan, ıslanan baskılı karton kutu emtiasının hasar tazminatına ilişkin itirazın iptali davası.

Özet: Sigortalı malın Türkiyeden İngiltereye uluslararası taşınması sırasında baskılı karton kutuların ıslanarak zarar görmesi üzerine, zararı ödeyen sigortacı, taşıma sözleşmesi kaynaklı itirazın iptali davasında, fiili ve akdi taşıyıcı davalıların CMR hükümleri uyarınca hasardan sorumlu olduğunu iddia ederek, aleyhlerine başlatılan icra takibine yapılan itirazların iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ederken; davalılar ise, malın hasarsız teslim edildiğini, CMR belgesinde şerh bulunmadığını, hasar bildiriminin geç yapıldığını ve hasarın kendi zilyetlikleri sırasında oluşmadığını ileri sürerek davanın reddini istemektedirler.

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

: █████/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin ... nolu nakliyat blok abonman sigorta poliçesi ile sigortalı olan ... San. A.Ş tarafından brüt 13.860 kg baskılı karton kutu cinsi emtianın İngiltere'de yerleşik alıcı tedarikçi ... (...) Ltd. Firmasına DAP teslim koşullu olarak satıldığını, emtiaların Türkiye-İngiltere taşımasının davalı ... Şirketi tarafından üstlenildiğini, fiili taşımanın ise diğer davalı ... Lojistik şirketi tarafından yapıldığını, emtianın 1169 koli, 50 palet olarak taşına tarafından davalı ... Lojistik firmasına ait ... araca yüklendiğini, alıcısına █████/2022 tarihinde ulaşan emtianın tahliye öncesi yapılan kontrollerinde emtianın bir kısmının ıslanmak suretiyle hasar gördüğünün anlaşıldığını; CMR belgesi üzerine hasar şerhi düşüldüğünü, araç sürücüsünün imzasını da içeren hasar tutanağı tutulduğunu, emtialar üzerinde yapılan inceleme sonucunda toplam ili palet 7.800 adet baskılı karton kutu emtiasının ıslanmak suretiyle zarar gördüğünün tespit edildiğini, hasarın sovtaj bedeli mahsup edildikten sonra 1.700-GBP olarak tespit edildiğini ve müvekkili şirketi sigortalısına poliçe uyarınca 1.953,39 Euro tazminat ödemesi yaptığını; davalıların CMR m.17 ve 3 uyarınca dava konusu hasardan sorumlu olduklarını, ancak davalıların hasar taleplerini yerine getirmediğini ve aleyhlerine başlatılan icra takibine de haksız itirazda bulunarak takibin durmasını sağladıklarını; ileri sürerek davanın kabulü ile Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazların iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşımanın müvekkili şirket tarafından üstlenildiğini ve fiili taşımanın diğer davalı ... Lojistik Şirketi tarafından CMR ve TTK hükümlerine uygun olarak yapıldığını, dava konusu emtianın müvekkili şirketin zilyetliğinde bulunduğu süre içerisinde hasarlanmadığını ve davalının sigortalısı veya emtianın alıcısı tarafından yedi gün içinde hasar bildiriminin de yapılmadığını, CMR belgesine göre emtianın hasarsız ve tam olarak alıcısına teslim edildiğinin anlaşıldığını, tutanakta da müvekkili şirket izafe edilebilecek bir imza bulunmadığını, dava konusu hasardan müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını; ileri sürerek davanın reddini, davacı şirket aleyhine %20 oranında kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Lojistik Ve İç Ve Dış Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; bir nolu davalı ... şirketinin akdi taşıyıcı müvekkili şirketin fiili taşıyıcı olduğu taşımanın davaya konu olduğunu, emtianın █████/2022 tarihinde alıcısına hasarsız şekilde teslim edildiğini, CMR belgesinde de hasar şerhi bulunmadığını, davacının delilleri arasında bulunan eksper raporunda da taşımacıların hasardan sorumlu olduğuna dair bir kanaat belirtilmediğini, davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığını, aynı numara ve tarihli iki adet eksper raporu bulunmasına rağmen içeriklerinin farklı olduğunu, emtianın █████/2022 tarihinde taşınmak üzere teslim alındığını, █████/2022 tarihide taşınmak üzere teslim alındığını, █████/2022 tarihinde teslim edildiğini, teslimata ilişkin CMR belgesinin temiz olduğunu, eksper raporunda eksper talep tarihinin █████/2022 olarak göründüğünü, buna göre emtianın alıcısına tesliminden 55 gün sonra davacıya hasar ihbarının yapıldığının anlaşıldığını, CMR belgesi temiz olduğuna göre malın alıcının uhdesindeyken hasar görmüş olma ihtimalinin yüksek olduğunu, 50 palet yükten iki paletin hasar gördüğünü, palet ortalama ağırlığına göre paletin ( 13.██████)*2=554,72 kg olduğunu, sınırlı sorumluluk miktarının buna göre belirlenmesinin yerinde olduğunu, davanın zamanaşımına uğradığını, ileri sürerek davanın reddine, davacı aleyhine %20'Den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... Sigorta A.Ş. vekilinin dilekçesinde özetle; Türkiye'den İngiltere'ye gönderilen baskılı karton kutu emtiasının taşınması esnasında zarar görmesi sonucu açılan dava tarafımıza ihbar edildiğini, davacı şirketimize hasar başvurusu yapmadığını, bu nedenle hasarın teminat harici olarak değerlendirilmesi gerektiğini, söz konusu hasar incelendiğinde sorumluluk atfedilemeyeceği izahtan vareste olduğunu, müvekkili şirketin hasardan sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, bu nedenlerle Mahkemece müvekkili şirket ve sigortacısı hakkında hüküm kurulmamasını talep zorunluluğu hasıl olduğunu, müvekkili hakkında hüküm kurulmamasını, davanın sigortalı açısından reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, İİK 67.kd.ye dayalı davalıların hakkındaki icra takibine vaki itirazının iptale istemine ilişkindir. Davacı taraf,Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasında takibin 1.953,39-Euro asıl alacak, 29,54-Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.982,93-Euro alacağın asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a bendi uyarınca işleyecek faizi ile birlikte tahsili istemli ilamsız icra takibi yaptığı ve fakat davalıların İİK 68 md. Uyarınca itiraz ederek takibi durdurduğu saptanmıştır. Ayrıca itirazın iptali davasında İİK 67.maddede belirtilen ve hak düşürücü nitelikte olan 1 yıllık süresi içinde açıldığı da tespit olunmuştur.

Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, İTO kayıtları çıkarılarak dosya kapsamına alınmış, Sompo Sigorta hasar dosyası celbedilmiş ve bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi heyetinin █████/2025 tarihli raporunda; Taraflar arasındaki ihtilaf noktalarının; davacının sigortalısı tarafından Türkiye İngiltere sevkiyatına tabi tutulan emtianın davalı şirketlerin taşıma sürecinde hasar görüp görmediği, davalı şirketlerin hasardan sorumlu olup olmadığı sorumlu ise miktarının ne olduğu ve faiz hususlarında ortaya çıktığının anlaşıldığı; hasarın yürürlükte olan bir poliçe kapsamında olduğu, eksper raporu ile belirlenen hasarın fatura ve dava dosyasındaki belgelere uygun olduğu, hasar nedeniyle davacının sigortalısının ekonomik alanında zararın meydana geldiği, tespit edilen zararın gerçek zarar ilkesine uygun olduğu ve davacı şirketin tazminatı ödediğine ilişkin dava dosyasına belge sunması gerektiğine ilişkin çekinde bir tarafa bırakıldığında, davacının TTK m.1472 gereği sigortalısına halef olarak işbu davayı açabileceğinin değerlendirildiği; araç sürücüsünün katılımı ile hazırlanan hasar tutanağı ve eksper raporunda CMR Belgesinde hasar şerhinin bulunduğu belirtilmesine ve CMR üzerine hasar şerhi düşülmesinin emtianın gönderilen tarafından hasar itirazı kaydı ile kabul edilmesinin tek yöntemi olmaması sebebiyle hasarın taşıma süreci içinde meydana geldiği ve gönderilenin emtiayı hasar itirazı kaydı ile kabul etmesinden dolayı ayrıca teslimattan itibaren yedi gün içinde hasar ihbarının yapılmasının gerekli olmadığı (CMR m.30) değerlendirildiği; emtianın ıslanma sebebiyle taşıma süreci içinde hasar gördüğü (CMR m.17); emtia zararının sadece iki palette meydana gelmesi, bu paletlerin tamamının elleçlenerek yenide yapılandırılmasının gerekmesinden dolayı ortalama palet ağırlığına göre (554,72 kg (bkz yuk. değerlendirme 6) davalıların sorumluluk sınırının belirlenebileceği, buna göre davalıların sorumluluk sınırının 4.620,82 SDR olacağı; davadaki toplam talebin 1.982,93 Euro olmasına göre aleyhine takdiri mümkün tazminat miktarının sorumluluk sınırının altında olacağından dolayı gerecek zarar ilkesi gereğince somut olayda davalı şirketlerin sorumluluğunun söz konusu olabileceği değerlendirildiği; dava konusu olayda 7.800 adet karton kolinin hasarlandığı gözetilirse ortalama birim fiyatına göre hasar 7.800x0,3- 2.340 GBP olmaktadır. GBP paritesinin Eurodan yüksek olduğu nazara alındığında eksper raporunda tespit edilen 1.953,39 Euro poliçe hasarı gerçek zarar kapsamında ve kadri maruf olduğu değerlendirildiği; davacı şirketin takip talebinde talep ettiği faiz türünün CMR m.27'ye uygun olmadığı ve yıllık %5 oranın olması gerektiği, dava konusu hasardan dolayı davalıların CMR m.34 kapsamında akdi ve fiili taşıyıcı olarak müşterek ve müteselsil olarak davacı .... Sigorta şirketine karşı sorumlu olmalarına rağmen taşıyıcıların kendi aralarındaki iç ilişkide hasarın tamamına iki nolu davalı ... Lojistik şirketinin katlanması gerektiğinin değerlendirildiği (CMR m.37) kanaat ve sonuçlarına varılmıştır.

Bilirkişi heyetinin █████/2025 tarihli ek raporunda; kök rapor sonuç ve kanaatlerini değiştirecek yeni bir sonuç ve kanaat hasıl olmadığı, davacının █████/2022 tarihli sigorta tazminatı ödeme dekontu ile birlikte sigortalısına halef olduğu ve davalılardan ödeme tutarı ile sınırlı tazminatı dava ve talep edebileceği sonuçları teyit edilmektedir şeklinde kanaat ve sonuçlarını bildirmişlerdir.

Tüm dosya ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde, açılan dava taşıma sözleşmesi gereğince hasarlanan mal bedelinin Davacı sigorta şirketi tarafından sigortalısına ödenmesi nedeniyle rücuen tazminat bedelinin taşıyıcılardan tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı sigorta şirketin ... nolu nakliyat blok abonman sigorta poliçesi ile sigortalı olan ... San. A.Ş tarafından brüt 13.860 kg baskılı karton kutu cinsi emtianın İngiltere'de yerleşik alıcı tedarikçi ... (...) Ltd. Firmasına DAP teslim koşullu olarak satıldığı, bunun sigorta poliçesi ve fatura ile sabit olduğu, emtiaların Türkiye-İngiltere arasında karayolu ile taşındığı, uluslararası karayolu taşımacılığı söz konusu olduğundan CMR hükümlerinin uygulanacağı, taşıma tarihi ve takip tarihi dikkate alındığında zamanaşımı süresi dolmadığından reddine karar verilmesi gerektiği, emtiaların Türkiye-İngiltere taşımasının davalı ... Şirketi tarafından üstlenildiği, fiili taşımanın ise diğer davalı ... Lojistik şirketi tarafından yapıldığı, bu hususun taraflar arasında nizalı olmadığı, emtianın 1169 koli, 50 palet olarak davalı ... Lojistik firmasına ait ... araca █████/2022 tarihinde yüklendiği, █████/2022 tarihinde malın alıcıya teslim edilmek istendiği, her ne kadar CMR senedinde hasar şerhi yok ise de "malın kabulünün reddi" başlıklı ingilizce olarak düzenlenen 05.10.2022 tarihli hasar tutanağında 50 paletten 2 paledin ıslanmış olduğu belirtilerek tutanak düzenlendiği ve tutanağın ... plakalı kamyon şoförü tarafından imzalanmış olmasına göre CMR 30.madde uyarınca usulüne uygun ve süresinde hasar ihbarının yapılmış olduğunun kabulü gerektiği, buna göre Davacının aktif husumet ehliyetinin olmadığına dair itirazın da reddi gerektiği, hasarın taşıma esnasında gerçekleştiği, emtia zararının sadece iki palette meydana gelmesi, bu paletlerin tamamının elleçlenerek yenide yapılandırılmasının gerekmesinden dolayı ortalama palet ağırlığına göre davalıların sorumluluk sınırının 4.620,82 SDR olacağı; davadaki toplam talebin 1.982,93 Euro olmasına göre aleyhine takdiri mümkün tazminat miktarının sorumluluk sınırının altında olacağından dolayı gerecek zarar ilkesi gereğince somut olayda davalı şirketlerin sorumluluğunun söz konusu olabileceği değerlendirildiği; dava konusu olayda 7.800 adet karton kolinin hasarlandığı gözetilirse ortalama birim fiyatına göre hasar 7.800x0,3- 2.340 GBP olmakta ve GBP paritesinin Eurodan yüksek olduğu nazara alındığında eksper raporunda tespit edilen 1.953,39 Euro poliçe hasarı gerçek zarar kapsamında ve kadri maruf olduğu, takipte talep edilen faiz türünün CMR m.27'ye göre yıllık %5 oranında olması gerektiği, açıklanan nedenlerle açılan ve ispatlanan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, ayrıca dava konusu alacak likit yani belirlenebilir olup davacı tarafın talebi ve davalıların haksız olduğu anlaşılmakla kabul edilen asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜNE,

2-Büyükçekmece .... İcra müdürlüğünün .... Esas sayılı takip dosyasında davalıların yaptığı itirazların iptali ile takibin 1.953,39-Euro asıl alacak, 29,54-Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.982,93-Euro alacağın asıl alacağa CMR 27. Madde uyarınca işleyecek yıllık %5 oranında faizi ile birlikte devamına,

3-Kabul edilen asıl alacağın (69.818,91-TL) %20'sine tekabül eden oranda icra inkar tazminatına hükmedilmesine, davalılardan tahsiline,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 4.769,32-TL karar harcından daha önce mahkememiz dosyasına yatırılan 979,94-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 3.789,38-TL karar harcının davalılardan tahsili ile hazineye irad kaydına,

5-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından mahkememiz dosyasına yatırılan 979,94-TL peşin harç, 427,60-TL başvurma harcı olmak üzere toplam ‬1.407,54-TL harcın davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

7-Davacı tarafından yapılan 21.492,00-TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

8-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca 3.800,00-TL'lik arabulucuk ücretinin davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

9-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine,

Dair, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 341 vd. maddeleri gereğince (5235 sayılı Kanunun 2. maddesi de dikkate alınarak) davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı ... vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde mahkememize verilecek veya başka bir mahkeme aracılığıyla gönderilecek dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.

█████/2025

Katip ...

☪ e-imzalıdır. ☪

Hakim ...

☪ e-imzalıdır. ☪