Yol çalışması ihmalinden kaynaklanan trafik kazasında yaralananların maddi ve manevi tazminat taleplerinde, maluliyet ve kusur oranının doğru tespiti hususunda Yargıtay incelemesi.
Özet: Bu hukuki evrak, yol çalışması sırasında yola bırakılan moloz nedeniyle gerçekleşen tek taraflı kazada yaralanan iki davacının, uğradıkları maddi ve manevi zararların tazmini talebiyle açtığı davayı özetlemektedir; dava, başlangıçta yargı yolu nedeniyle reddedilmiş, ancak Yargıtayın kararı bozması üzerine ilk derece mahkemesince esastan incelenerek kısmen kabulle tazminata hükmedilmiş olup, davacılar maluliyet tespiti ve manevi tazminat miktarının yetersizliğini, davalı ise kusurlu olmadığını ve hesaplanan tazminatların hatalı olduğunu iddia ederek kararı temyiz etmiştir.
MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI
: ███████ Esas ███████ Kararİlk Derece Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacılar vekili dava dilekçesinde; 31.07.2015 tarihinde davalı ...'nın yürütmüş olduğu yol çalışmasına bağlı yola bırakılan moloz ve hafriyat yığınına çarparak gerçekleşen tek taraflı kazada sürücü olan müvekkili ... ve motosiklette yolcu olan diğer müvekkilinin yaralandığını ve maluliyetlerinin oluştuğunu, olay nedeniyle düzenlenen kaza tespit tutanağında, yol çalışması sırasında gerekli tedbirleri almadığı gerekçesiyle davalı kurumun asli kusurlu olduğunun belirlendiğini, oluşan maddi ve manevi zarardan davalının sorumlu olduğunu belirterek her bir müvekkili yararına 100.000,00 TL olmak üzere 200.000,00 TL manevi tazminat ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri yönünden 10.000,00 TL maddi tazminatın olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile beraber davalıdan tahsilini talep etmiştir.II. CEVAPDavalı, davaya cevap vermemiştir.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin 08.11.2018 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararıyla tazminata konu olayın hizmet kusuru kapsamında kaldığı ve İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 2/1(b) maddesi gereğince idari yargı yerinde ikame edilmesi gerektiği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Adana Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 25.06.2019 tarihli ve ████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararıyla istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİA. Bozma Kararıİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının süresi içinde davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 04.12.2019 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı ilamıyla eldeki davanın görüm ve çözüm yerinin adli yargı olduğu; mahkemece, davalı idare yönünden işin esasına girilerek ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yargı yolu nedeniyle davanın reddine karar verilmiş olmasının usul ve yasaya uygun olmadığı gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Kararİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ATK 3. İhtisas Dairesi raporları ve hesap raporu hükme esas alınarak davanın kısmen kabulü ile davacı ... yönünden 2.913,00 TL maddi tazminat ile 10.000,00 TL manevi tazminat; davacı ... yönünden 151.697,00 TL maddi tazminat ile 20.000,00 TL manevi tazminatın 31.07.2015 tarihinden işleyecek yasal faizi ile beraber davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiştir.VI. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacılar vekili temyiz dilekçesinde; müvekkili ...'nın kazaya bağlı maluliyetinin oluştuğunu, bu konuda esas alınan ATK 3. İhtisas Dairesi raporunu kabul etmediklerini, heyette göz hastalıkları uzmanın bulunmamasının hatalı olduğunu, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeniden maluliyet raporu alınması gerektiğini, kalıcı iş göremezlik ve bakıcı gideri yönünden yeniden inceleme yapılması gerektiğini, müvekkili ... yönünden maluliyet %8,1 belirlenmiş ise de maluliyetinin daha yüksek olduğunu, raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeniden maluliyet raporu alınması gerektiğini, heyette fizik tedavi uzmanının da yer alması gerektiğini, bakıcı gideri yönünden de hesaplama yapılması gerektiğini, hükmedilen manevi tazminat miktarlarının az olduğunu, hakkaniyete uygun olmadığını, karşı taraf yararına vekalet ücretine hükmedilmesinin hak arama özgürlüğüne zarar verdiğini, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu beyan etmektedir.Davalı vekili temyiz dilekçesinde; kazanın oluşumunda müvekkili kurumun kusurunun olmadığını, yol üzerinde bulunan hafriyatın kime ait olduğu konusunda inceleme yapılmadığını, yoldaki aydınlatmanın yetersiz olması konusunda müvekkilinin sorumluluğunun olmadığını, bu konuda ... davaya dahil edilmemesinin hatalı olduğunu, hesaplanan tazminat miktarlarını kabul etmediklerini beyan etmektedir.B. Değerlendirme ve GerekçeUyuşmazlık; trafik kazasına bağlı yaralama nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.1.Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının doğru biçimde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise, Adli Tıp Kurumu İhtisas Dairesi ya da üniversitelerin adli tıp bölüm başkanlıklarının, çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğüne, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğine, 01.09.2013 tarihinden sonra Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğine, 01.06.2015 tarihinden sonra Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliğine, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.Olay tarihinde Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik yürürlüktedir.Somut olayda, 26.11.2020 tarihinde ...l Üniversitesi Adli Tıp Başkanlığı tarafından Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik'e göre düzenlenen raporlarda, davacı ...'nın burun ve frontal bölgede çökme, göz fonksiyonlarında bozulmaya bağlı %17,6 sürekli; davacı ...'nın omuz hareketlerinde kısıtlılık, vertebrada kırığa bağlı %12,52 sürekli maluliyetinin olduğu belirlenmiştir.Mahkemece hükme esas alınan ATK 3. İhtisas Dairesinin davacılar hakkında düzenlediği raporlarda olay tarihinde yürürlükte olmayan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği ve Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği'nin esas alındığı anlaşılmıştır. Davacı ... yönünden düzenlenen bu raporda yaralanmanın araz bırakmadan iyileştiği belirlenmekle beraber heyette göz hastalıkları uzmanının yer almadığı; davacı ... yönünden ise %8,1 maluliyet belirlenmekle beraber dosyada yer alan maluliyet raporları ile çelişkili olduğu ve olay tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmediği tespit edilmiştir.Bu durumda mahkemece; olay tarihinde yürürlükte olan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun, muayeneli (davacı ...'nın muayenesinde göz hastalıkları uzmanı, davacı ...'nın muayenesinde ortopedi uzmanı yer alacak şekilde), dosyada mevcut maluliyet raporları da irdelenerek, söz konusu raporlar arasında oluşan çelişkiyi giderecek ve denetime uygun olacak şekilde, davacıların maluliyet oranının tespiti ve kaza ile illiyet bağının saptanması için Adli Tıp Kurumu Üst Kurulundan yeni bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulması doğru görülmemiştir.2. Bozma neden ve şekline göre davacılar vekili ve davalı vekilinin manevi tazminat miktarı ve diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir.VI. KARAR1.Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenle davacılar vekili ve davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,2.Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle tarafların diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına,Peşin alınan temyiz harçlarının istek halinde davacılar ile davalıya iadesineDosyanın mahkemesine gönderilmesine,18.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.