Adana Bölge Adliye Mahkemesi, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit davasında zorunlu arabuluculuk dava şartı eksikliği nedeniyle ilk derece mahkemesinin usulden ret kararını onadı.
Özet: Bu hukuki belge, bir kambiyo senedinden doğan borçlu olunmadığının tespiti amacıyla açılan menfi tespit davasında, ilk derece mahkemesinin 01 Eylül 2023 tarihinden sonra açılan bu tür davalar için yasal olarak zorunlu hale gelen arabuluculuk dava şartının dava tarihinde yerine getirilmemiş olması nedeniyle davayı usulden reddetme kararını ele almaktadır; üst mahkeme, arabuluculuğun dava şartı olup sonradan giderilebilir bir eksiklik olmadığını belirterek, ilk derece mahkemesinin usul ve yasaya uygun olan bu ret kararını onamıştır.
T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ
T.C.ADANABÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ9. HUKUK DAİRESİDOSYA NO
: █████████KARAR NO
: █████████KARAR TARİHİ
: █████/2025T Ü R K M İ L L E T İ A D I N AB Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R IBAŞKAN
: ... (...)ÜYE
: ... (...)ÜYE
: ... (...)KATİP
: ... (...)İNCELENEN KARARINMAHKEMESİ
: .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİTARİHİ
: █████/2025NUMARASI
: ████████ ESAS ████████ KARARDAVACI
: ... -...VEKİLLERİ
: Av. ..DAVALI
: ... -...- ...VEKİLİ
: Av. ...DAVANIN KONUSU
: Tespit (Kambiyo Senedinden Kaynaklanan)İSTİNAF KARARININKARAR TARİHİ
: █████/2025YAZIM TARİHİ
: █████/2025.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarihli ve ████████ esas ████████ karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :Dava, kambiyo senedine dayalı yapılan takip nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince verilen █████/2025 tarihli karar ile, davanın menfi tespit davası olup, █████/2024 tarihinde açıldığı, 6325 sayılı kanunun 18/A-2 maddesi uyarınca, menfi tespit davasında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması gerektiği, █████/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle değişik 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddesi uyarınca da dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması gerektiği, davacı tarafa █████/2025 tarihli tensip tutanağı ile verilen kesin süre içerisinde arabuluculuk son tutanağının sunulamadığı, arabuluculuğun dava tarihinde yerine getirilmesi dava şartı olup, sonradan tamamlanabilir ve giderilebilir şartlardan olmadığı gerekçesiyle, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.Davalı vekili tarafından mahkemeye sunulan █████/2025 tarihli dilekçe ile davanın ilk olarak açıldığı .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ████████ Esas sayılı dosyada, İİK'nun 72/3 maddesi gereğince verilen █████/2024 tarihli ara kararın kaldırılması talep edilmiştir.İlk derece Mahkemesince verilen █████/2025 tarihli Ek Karar ile davalı vekilinin ihtiyati tedbirin kaldırılması talebinin kabulüne ve ihtiyati tedbir kararının İİK'nun 72/4 maddesi gereğince kendiliğinden kalktığının üst yazı ile icra müdürlüğüne bildirilmesine karar verilmiştir.İlk derece mahkemesince verilen █████/2025 tarihli davacı vekilinin, ihtiyati tedbir talebi hakkında ayrı bir değişik iş esasından tedbir talebinde bulunulması hususunda muhtariyetine karar verilmiş, davacı vekili tarafından .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ D.iş sayılı dosyada yeniden tedbir talebinde bulunulmuş ve mahkemece █████/2025 tarihli karar ile İİK'nun 72/3 maddesi gereğince icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilmiş, davalı vekili tarafından ihtiyati tedbire itiraz edilmesi sonucu █████/2025 tarihli Ek Karar ile ihtiyati tedbire itiraz yönünden karar verilmesine yer olmadığına ve dosyanın itirazı değerlendirmek üzere .... Asliye Ticaret Mahkemesine ait ████████ E. Sayılı iş bu dosyaya gönderilmesine karar verilmiştir.İlk derece mahkemesince verilen █████/2025 tarihli Ek Karar ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ████████ D.iş sayılı dosyasında verilen İhtiyati Tedbire yapılan itirazın Reddine karar verilmiştir.Karara ve █████/2025 tarihli Ek Karara karşı davalı vekili istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Asıl karar yönünden;5 Nisan 2023 tarih 32154 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7445 sayılı İcra İflas Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 31. Maddesi ile 6102 sayılı Kanunun 5/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında,” şeklinde değiştirildiği, Kanunun Geçici 1. maddesinde (1) Bu maddeyi ihdas eden Kanunla, 6102 sayılı Kanunun 5/A maddesinin birinci fıkrası ile 7036 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasına eklenen menfi tespit ve istirdat davaları hakkındaki hükmün, █████/2023 tarihinde ve sonrasında açılacak davalar hakkında uygulanacağı belirtilmiştir.Somut olayda, davanın █████/2024 tarihinde açıldığı ve dava tarihi itibariyle zorunlu arabulucuya tabi bir dava olduğu, arabuluculuğun dava tarihinde yerine getirilmesi dava şartı olup, sonradan tamamlanabilir ve giderilebilir dava şartlarından olmadığı, bu nedenle, ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, ancak, 2004 sayılı İ.İ.K.'nın 72/4 maddesinde "Dava alacaklı lehine neticelenirse ihtiyati tedbir kararı kalkar. Buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklı ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alır. Alacaklının uğradığı zarar aynı davada takdir olunarak karara bağlanır. Bu zarar herhalde yüzde yirmiden aşağı tayin edilemez" hükmüne yer verildiği, somut olayda, davanın açıldığı .... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne ait ████████ Esas sayılı dosyada verilen █████/2024 tarihli ihtiyati tedbir ara kararı ile dava konusu icra takibinde İİK'nun 72/3 maddesi uyarınca icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verildiği ve işbu kararın icra müdürlüğü nezdinde infaz edildiği, Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin █████/2011 tarihli, █████████ Esas ve ██████████ Karar sayılı ilamına konu uyuşmazlıkta davanın feragat nedeniyle reddinde dahi İİK'nın 72/4 maddesi gereğince tazminata hükmedilmesi gerekliliğine işaret edilmiş olup, davanın arabuluculuk dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddinde de tazminat koşullarının evleviyetle oluştuğunun kabulünün gerektiği, bu nedenle somut olayda davalı alacaklı yararına anılan yasa hükmünde belirtilen tazminat koşulları oluştuğu, bu haliyle davalı lehine tazminata karar verilmesi gerekirken, bu hususta olumlu olumsuz bir karar verilmemiş olmasının doğru olmadığı, davalı vekilinin bu sebeple istinaf talebinde haklı olduğu, mahkemece, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 7/2.maddesi uyarınca davalı vekili yararına maktu vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının ise usul ve yasaya uygun olduğu, davalı vekilinin vekalet ücretine ilişkin istinaf sebebinin yerinde olmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin asıl karar yönünden istinaf talebinin kabulü ile istinafa konu kararın kaldırılmasına, yapılan yanlışlık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden Dairemizce esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına ve davanın, 7475 sayılı Kanunun 31. Maddesi ile değişik TTK'nun 5/A maddesi gereğince arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, ihtiyati tedbir kararı nedeniyle alacağına geç kavuşan alacaklı lehine İİK 72/4 maddesi uyarınca asıl alacağın %20'si oranında tazminata hükmedilmesine karar verilmiştir.Mahkemece verilen █████/2025 tarihli Ek Karar yönünden;Mahkemece verilen █████/2025 tarihli Ek Karar ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait ████████ D. İş sayılı dosyada verilen █████/2025 tarihli ihtiyati tedbir talebinin kabulüne ilişkin karara itirazın reddine karar verilmiş ise de, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen kararının, arabuluculuk dava şartı yokluğundan usulden ret kararı verilen menfi tespit davasından sonra talep edilen yeni bir tedbir kararı olduğu ve tedbire itirazın, kararı veren mahkemesince değerlendirilmesi gerektiği, asıl dosyada, davanın usulden reddine karar veren mahkemenin, el çektiği dosya üzerinden yeni bir karar ya da ek karar tesis edemeyeceği, bu nedenle mahkemece verilen █████/2025 tarihli Ek Kararın usul ve yasaya aykırı olup, kaldırılması gerektiği anlaşılmıştır.HÜKÜM
: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :1)-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince davalı vekilinin ilk derece mahkemesi kararına ve █████/2025 tarihli Ek Kararına karşı istinaf başvurusunun KABULÜNE,2)-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarihli ████████ Esas ve ████████ Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3)- YENİDEN ESAS HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA,a)-Davanın, 7475 sayılı Kanunun 31. Maddesi ile değişik TTK'nun 5/A maddesi gereğince arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,b) İcra İflas Kanunu 72/4 maddesi gereği takip konusu asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 829.130,00.TL tazminatın davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNEc)-Karar tarihi itibariyle alınması gereken 615,40.TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 427,60.TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80.TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,d)-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,e)-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,f)-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT 7. maddesine göre hesaplanan ve takdir edilen 45.000,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,4)-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince davalı vekilinin ilk derece mahkemesinin █████/2025 tarihli Ek Kararına karşı istinaf başvurusunun KABULÜNE,a)2)-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin █████/2025 tarihli İhtiyati Tedbire İtirazın Reddine ilişkin Ek Kararın KALDIRILMASINA,İstinaf incelemesi yönünden;1)-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince davalı tarafça yatırılan 615,40.TL istinaf karar harcının istek halinde davalıya İADESİNE,2)-6100 Sayılı HMK'nın 326/1 maddesi gereğince davalı tarafça yapılan 240,00.TL dosya gönderme ücreti ve 1.683,10.TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının toplamı olan 1.923,10.TL istinaf yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,3)-İstinaf incelemesi dosya üzerinden yapıldığından taraf vekillerine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,4)-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince peşin alınan ve harcanmayan gider avansının İlk Derece Mahkemesince İADESİNE,6)-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesince karar tebliğ işlemlerinin Dairemizce taraf vekillerine TEBLİĞİNE,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, dava değeri göz önüne alınarak 7036 sayılı Kanun'un 7'nci maddesi yollamasıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere █████/2025 tarihinde oy birliğiyle ile karar verildi....Başkan...¸e-imzalıdır...Üye...¸e-imzalıdır...Üye...¸e-imzalıdır...Katip...¸e-imzalıdır