Gaziantepte kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil davasında, kamu malı niteliği iddiasına rağmen 3402 sayılı Kanunun 12/3 maddesi hak düşürücü süresi uygulanarak davanın reddedilmesi.
Özet: Kamu idaresinin 1975te kamulaştırılan ve kadastroda dikkate alınmadığını iddia ettiği taşınmazların tapu iptali ve tescili talebiyle açtığı davada, kadastro tespit tutanaklarının 1994te kesinleşmesi ve davanın 2017de, yani 3402 sayılı Kanunun 12/3. maddesindeki 10 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açılması nedeniyle, ilk derece mahkemesi ve bölge adliye mahkemesince hak düşürücü süreden ret kararı verilmiştir; temyiz incelemesinde ise, davacının taşınmazların kamu malı niteliğinde olması sebebiyle hak düşürücü sürenin işlemeyeceği yönündeki itirazı reddedilerek, alt mahkemelerin kararı usul ve yasaya uygun bulunmuştur.
MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI
: █████████ E., ████████ K.İLK DERECE MAHKEMESİ
: Gaziantep 2. Asliye Hukuk MahkemesiSAYISI
: ████████ E., ████████ K.Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:I. DAVADavacı ... vekili; ... ili, ... ilçesi, ... köyünde bulunan 1 06... parsel sayılı taşınmazın 1.430,38 metrekare ve 1 14... parsel sayılı taşınmazın 553,40 metrekare kısımlarının 1975 yılında kamulaştırıldığını, kamulaştırma tarihinde taşınmazların tapusuz olduğunu, Gaziantep Asliye Hukuk Mahkemesinin ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile 1 06... parsel sayılı taşınmazın, yine aynı Mahkemenin ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile 1 14... parsel sayılı taşınmazın tescili kararı verilmesine rağmen kadastro çalışmaları sırasında söz konusu kararların dikkate alınmadığını, 1 06... parsel sayılı taşınmazdaki dava konusu yerin ifraz sonucu oluşan 1 06... parsel içerisinde yer aldığını ileri sürerek 1 06... parsel sayılı taşınmazın 1.430,38 metrekare ve 1 14... parsel sayılı taşınmazın 553,40 metrekare kısımlarının tapu kayıtlarının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini istemiştir.II. CEVAPDavalı; davanın reddini savunmuştur.III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesince ilk kararda; mahkeme kararlarıyla idare adına hükmen tescile karar verilmesi ile mülkiyetin idareye geçtiği, ancak sicile yansıtılmadığı, bu hakkın tapu siciline yansıtılmamasının davacı idarenin mülkiyet hakkını ortadan kaldırmayacağı, davalının TMK'nın 1023. maddesinin koruyuculuğundan yararlanamayacağı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, kararın davalı vekili tarafından istinafı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince ilk kararda; davacı tarafın iddiasının kadastro öncesi nedene dayandığı, dava konusu taşınmazların kadastro tutanağının 25.01.1994 tarihinde kesinleştiği, bu tarih ile dava tarihi olan 22.09.2017 arasında 3402 sayılı Kanun'un 12/3. maddesinde yazılı 10 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiği, dava şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğine ilişkin değerlendirmenin Yerel Mahkeme tarafından yapılması, dava şartlarından olan 3402 sayılı Kanun'un 12/3. maddesinde belirtilen 10 yıllık hak düşürücü sürenin gözetilmesi gerektiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüne 6100 sayılı HMK'nın 353/1/a-6 maddesi gereğince İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Bu karar üzerine İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen ikinci kararı ile; dava konusu taşınmazların kadastro tutanağının 25.01.1994 tarihinde kesinleştiği, davanın 22.09.2017 tarihinde Kadastro Kanunu 12/3. maddesinde belirtilen yasal 10 yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığı gerekçesiyle hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.IV. İSTİNAFİlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine ilişkin kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca, davacının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.V. TEMYİZA. Temyiz SebepleriDavacı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu taşınmazların kamu malı niteliği kazandığını, kamu malı niteliğindeki yerler için açılabilecek davalarda hak düşürücü sürenin dikkate alınmayacağını bildirerek ve önceki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.B. Değerlendirme ve GerekçeDava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.Dosya içeriği ve toplanan delillerden; kadastro çalışmaları sonucu Gaziantep ili, .... ilçesi, ... köyünde bulunan çekişme konusu bölümlerin yer aldığı taşınmazların ifrazlar öncesi kök parselleri olan 1 06... parsel ve 1 14... parsel sayılı taşınmazların kadastro tespit tutanaklarının 25.01.1994 tarihinde kesinleştiği, eldeki davanın ise 22.09.2017 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı ... vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.VI. KARARAçıklanan sebeplerle;Davacı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,Temyiz eden davacı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,15.09.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.