Mahkemece yasal mevzuata aykırı olarak kayıp dava dosyasının ihyası için yeterli araştırma yapılmaması nedeniyle ek kararın bozulması ve dosyanın yeniden oluşturulması zorunluluğu.
Özet: Daha önce eksik evrak tespitiyle iade edilen bir dava dosyasında, alt mahkemenin dosyayı arşivde bulamadığı gerekçesiyle işlem yapmaksızın kapatma kararı vermesi üzerine, Yargıtay bu kararı yerinde bulmayarak kaldırmıştır; zira alt mahkeme, dosya ihyası için önceki talimatları yerine getirmemiş, arşiv araştırmasını tutanağa bağlamamış ve 4473 sayılı Kanun ile ilgili genelge uyarınca kayıp dosya yenileme prosedürlerini uygulayarak tüm belge ve kayıtları temin etme yükümlülüğünü ihmal etmiştir.
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi (Kapatılan İstanbul 18. Asliye Hukuk Mahkemesi)
EK KARAR
: 12.05.2025SAYISI
: ████████ E., ████████ K.2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 40. ve Yargıtay İç Yönetmeliği’nin 18. maddeleri uyarınca yapılan ön incelemede;Dairenin 20.03.2024 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararı ile; İstanbul (Kapatılan) 18. Asliye Hukuk Hakimliğince verilen karara ilişkin davalı (ölen) ...'in bir kısım mirasçıları vekili tarafından temyiz başvurunda bulunulduğu, ancak dosya içerisinde Mahkemenin gerekçeli kararı dışında başka bir evraka rastlanılmadığı, Mahkemece bu hususa ilişkin bir inceleme ve araştırma, dosyanın ihyası için herhangi bir işlem yapılmadığına değinilerek dosyanın ihyasının sağlanması, şimdiye kadar sunulan tüm belgeler (dava dilekçesi, cevap dilekçeleri vb.), düzenlenen tutanaklar, keşif zaptı, bilirkişi raporları ile farklı kurumlardan getirtilen tüm belge ve yazı cevaplarının dosya arasına alınması, ayrıca dava konusu taşınmazın tapu kaydının, kadastro tespit tutanağının, davalı Hazine adına hükmen tesciline ilişkin tescilin dayanağı tüm bilgi ve belgelerin temin edilmesi gerektiğine işaret edilerek dosyanın işlemsiz iadesine karar verilmiştir.Hemen belirtmek gerekir ki; temyiz incelenmesi için Daireye gelen eldeki davada, Dairenin işlemsiz iade kararından sonra, davalı (ölen) ...'in bir kısım mirasçıları vekili tarafından Daire kararı uyarınca gerekli evrakların celbi için müzekkere yazılması talep edilmiş, bu talep üzerine Mahkemece 12.05.2025 tarihli ek karar ile; arşivde yapılan inceleme neticesinde kapatılan İstanbul 18. Asliye Hukuk Mahkemesine ait karar dışında herhangi bir dosya ve evrak mevcut bulunmadığından, talebin yerine getirilmesi mümkün olmadığından, işlem yapılmaksızın dosya durumunun UYAP sistemi üzerinden tekrar kapalı niteliğe getirilmesine dair karar verilmiş, verilen bu ek karara karşı davalı (ölen) ...'in bir kısım mirasçıları vekili tarafından temyiz başvurusunda bulunulmuştur. 12.05.2025 tarihli ek karar ile yazılı şekilde karar verilmiş ise de, Mahkemece arşivde yapılan incelemeye, inceleme neticesinde hangi sebeple dosyanın bulunamadığına ilişkin bir tutanak tutulmadığı, bu hususa ilişkin bir açıklama getirilmediği, Dairenin önceki işlemsiz iade kararı üzerine dosyanın ihyasına ve diğer hususlara ilişkin belirtilen işlemlerin yerine getirilmediği, bu nedenle ek kararın isabetsiz olduğu anlaşılmakla Mahkemenin 12.05.2025 tarihli ek kararının kaldırılması gerekmiştir.Bilindiği üzere, Adliye dairelerinde bulunan derdest veya karara çıkmış herhangi (mahkemeler, Cumhuriyet Başsavcılığı veya icra dairelerine ait) bir dosyanın, doğal afet olarak nitelendirilen yangın, yersarsıntısı, seylap veya heyelan gibi nedenlerle kaybolması ya da belgelerinin zarara uğraması durumunda ne yapılması gerektiği 4473 sayılı Yangın, yersarsıntısı, .. veya Heyelan Sebebiyle Mahkeme ve Adliye Dairelerinde Ziyaa Uğrayan Dosyalar Hakkında Yapılacak Muamelelere Dair Kanun ile belirlenmiştir. Anılan Kanun'un 1. maddesinde yangın, yersarsıntısı, seylap veya heyelan sebebiyle mahkeme ve adliye dairelerinde ziyana uğrayan dosyaların yenilenmesinin bu Kanun hükümleri dairesinde yapılacağı; 2. maddesinde ise 1. maddede yazılan hallerde kanunun tatbik edilebilmesinin Adliye Vekaletinin kararına bağlı olduğu, kararın Resmi Gazete ve ayrıca mahallinde mutat vasıtalarla neşir ve ilan olunacağı, devam eden maddelerinde ise dosya ihyasının nasıl yapılacağı düzenlenmiştir. Ayrıca Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğünün 30.01.2006 tarihli ve 107 sayılı “Zayi Olan Dosyaların Yenilenmesi” başlıklı Genelgesinde de ihya işlemlerinin nasıl yapılacağı detaylı olarak açıklanmıştır.Dosyanın bu özel Kanun'da belirtilen haller dışında zayi olması halinde yenileme işlemlerinin nasıl yapılacağına ilişkin bir hüküm yasalarımızda mevcut değildir. Ancak bu hallerde de ilgili Kanun kıyasen uygulanarak dosyanın yenilenmesi bir sakınca yaratmayacaktır.Bu itibarla,Mahkemece, 4473 sayılı Yangın, yersarsıntısı, Seylap veya Heyelan Sebebiyle Mahkeme ve Adliye Dairelerinde Ziyaa Uğrayan Dosyalar Hakkında Yapılacak Muamelelere Dair Kanun uyarınca ve Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğünün 30.01.2006 tarih ve 107 sayılı "Zayi Olan Dosyaların Yenilenmesi" başlıklı Genelgesi hükümleri gereğince dosyanın ihyasının sağlanması, şimdiye kadar sunulan tüm belgeler (dava dilekçesi, cevap dilekçeleri vb.), düzenlenen tutanaklar, keşif zaptı, bilirkişi raporları ile farklı kurumlardan getirtilen tüm belge ve yazı cevaplarının dosya arasına alınması, mahkeme arşivinden, gerektiği takdirde karar defterinden gerekli araştırmalar yapılarak ulaşılan sonucun tutanağa bağlanması, öte yandan; dava konusu taşınmazın tapu kaydının, kadastro tespit tutanağının, davalı Hazine adına hükmen tesciline ilişkin tescilin dayanağı tüm bilgi ve belgelerin temin edilmesi, bu suretle belirtilen işlemler tamamlandıktan ve istenilen hususların eksiksiz bir şekilde temin edilip edilmediği Mahkeme hâkimi tarafından denetlendikten sonra temyiz incelemesi yapılmak üzere dosyanın Daireye gönderilmesi gerekir.KARARAçıklanan sebeplerle;Davalılar vekilinin 12.05.2025 tarihli ek karara yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile Mahkemenin 12.05.2025 tarihli ek kararının KALDIRILMASINA,Belirtilen işlemlerin yerine getirilmesi için dosyanın hükmü veren İstanbul 1. Asliye Hukuk Mahkemesine (Kapatılan İstanbul 18. Asliye Hukuk Mahkemesi) GERİ ÇEVRİLMESİNE,15.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.