nitelikli dolandırıcılık suçunda, cezanın alt sınırının beş yılı aşması halinde müdafi atanmamasının savunma hakkı ihlali sayılarak istinaf kararının bozulması.

Nitelikli dolandırıcılık suçunda, cezanın alt sınırının beş yılı aşması halinde müdafi atanmamasının savunma hakkı ihlali sayılarak istinaf kararının bozulması.

Özet: Sanık hakkında kamu görevlisi sıfatıyla dolandırıcılık suçundan verilen cezanın temyiz incelemesinde, beş yıldan fazla hapis cezası öngören nitelikli dolandırıcılık davalarında, sanığın talebi olmasa dahi zorunlu müdafi atanması gerektiği halde bu hususun göz ardı edilmesinin adil yargılanma hakkını ihlal eden kesin hukuka aykırılık teşkil ettiği tespit edilerek, istinaf mahkemesinin başvuruyu esastan reddeden kararı bozulmuş ve dosya yeniden yargılama yapılmak üzere yerel mahkemeye gönderilmiştir.

11. Ceza Dairesi █████████ E. , ██████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ

:Ceza Dairesi

SAYISI

: █████████ E., █████████ K.

SUÇ

:Kişinin, kendisini kamu görevlisi veya banka,sigorta,kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurumlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle dolandırıcılık

HÜKÜM

: İstinaf başvurusunun esastan reddi

TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ

: Bozma

Yapılan ön inceleme neticesinde; sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ

1.Söke Ağır Ceza Mahkemesinin, 02.06.2022 tarihli ve ████████ Esas, ████████ Karar sayılı kararı ile sanık hakkında kişinin, kendisini kamu görevlisi olarak tanıtması veya bu kurumlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle dolandırıcılık suçundan, 5237 sayılı TCK’nın 158/1-L, 158/3, 52/2-4 ve 53/1 maddeleri uyarınca 7 yıl 6 ay hapis ve 360.000,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına , ve hak yoksunluklarına karar verilmiştir.

2. İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesinin, 20.03.2023 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararı ile sanık hakkında İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik istinaf başvurusunun 5271 sayılı CMK’nın 280/1-a maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ

Sanık müdafisinin temyiz talebi ; usul ve yasaya aykırı olan hükmün bozulması ile sanık hakkında lehe hükümlerin uygulanmasına ilişkindir.

III. GEREKÇE

1. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 10.05.2022 tarihli, 2022/2-155 Esas ve ████████ Karar sayılı kararı ile, herhangi bir takdir hakkı kullanılmaksızın artırım yapılmasını zorunlu kılan suçun nitelikli hâlleri nedeniyle yapılan yargılamalarda, cezanın alt sınırının beş yıldan fazla olması halinde adil ve etkin yargılanma hakkı kapsamında, sanıklara istemi olup olmadığına bakılmaksızın 5271 sayılı Kanun'un 150/3 maddesi uyarınca müdafi atanması gerektiğine karar verilmiştir.

Sanığın ilk derece mahkemesince hüküm verilinceye kadar yargılamanın hiçbir aşamasında müdafinin bulunmadığı gibi 5271 sayılı Kanun'un 156. maddesi gereğince de Yerel Mahkemece sanığa resen bir müdafi de tayin edilmediği, sanığa isnat edilen üç veya daha fazla kişi ile birlikte nitelikli dolandırıcılık suçu bakımından 5237 sayılı Kanun'un 158/1-L-son maddesi uyarınca dört yıldan on yıla kadar hapis cezası öngörüldüğü, suçun üç veya daha fazla kişi ile birlikte işlenmesi nedeniyle aynı Kanun’un 158/3. maddesine göre herhangi bir takdir hakkı kullanılmaksızın yarı oranda artırım yapılmasının zorunlu olduğu, bu kapsamda, üç veya daha fazla kişi ile birlikte nitelikli dolandırıcılık suçu bakımından Kanunda öngörülen cezanın alt sınırının beş yıldan fazla olması dikkate alındığında adil ve etkin yargılanma hakkı kapsamında, istemi olup olmadığına bakılmaksızın 5271 sayılı Kanun'un 150/3. maddesi uyarınca sanığa müdafii atandıktan sonra yargılamanın yapılarak hukuki durumunun tayin ve takdirinde zorunluluk bulunmasına rağmen bu hususun gözardı edilmesi suretiyle 5271 sayılı CMK'nin 289/1-h maddesi kapsamında hukuka kesin aykırılık olacak biçimde savunma hakkının kısıtlanması, hukuka kesin aykırılık hâli olarak saptanmıştır.

IV. KARAR

Gerekçe bölümünde açıklanan nedenle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesinin, 20.03.2023 tarihli ve █████████ Esas, █████████ Karar sayılı kararına yönelik sanık müdafinin temyiz isteği yerine görüldüğünden başkaca yönleri incelenmeyen hükmün, 5271 sayılı Kanun’un 302. maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye uygun olarak, oybirliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304/1. maddesi uyarınca Söke Ağır Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 10.09.2025 tarihinde karar verildi.