İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesinde Görülen Haksız Fiil Kaynaklı Trafik Kazası Sonucu Oluşan Araç Hasarı, Değer Kaybı ve Mahrumiyet Tazminat Davası.
Özet: Davacı, 06/11/2022 tarihinde yeşil ışıkta seyreden müvekkilinin aracına kırmızı ışıkta geçerek çarptığını iddia ettiği davalı sürücünün asli ve tam kusurlu olduğu trafik kazası sonucunda müvekkilinin aracında meydana gelen hasar onarım giderleri, araç mahrumiyeti ve değer kaybı zararlarının tazmini amacıyla, başlangıçta kısmi ve belirsiz alacak davası olarak açtığı davasını, ıslah ve talep artırımı dilekçeleriyle belirli meblağlara (22.803,70 TL tamir, 2.800,00 TL araç mahrumiyeti ve 8.500,00 TL değer kaybı) yükselterek, bu tutarların kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini, adli yardım talebinin kabulünü ve yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
: █████/2023KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:DAVADavacı vekili dava dilekçesinde özetle; █████/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında, --- istikametinde------ plakalı aracı ile seyir halinde olan ve trafik kurallarına uygun olarak yeşil ışığın yandığı anda aracını süren müvekkiline, davalı ZMMS ile sigortalı ---- poliçe numaralı---- plakalı aracı ile çarptığını, çarpma sonucunda Müvekkilinin aracının ağır hasar aldığını, olaydan sonra tutulan kaza tespit tutanağında müvekkilinin "araç yeşil ışıkta bağlantı yolundan sahil yoluna ilerleyip sağ şeride geçtiği anda arka ışıklarda kırmızı ışıkta geçen davalı--- plakalı aracı ile park halindeki ------ plakalı araca çarpıp akabinde müvekkilimize ait ------ araca çarpması ile kaza gerçekleşmiştir." şeklinde kazanın oluşumuna davalı tarafın sebebiyet verdiğini beyan ettiğini, davalı tarafın ise: " Sol şeritten 50 kilometre hızla seyir halindeyken yeşil ışıkta freni bıraktım, ----- plakalı araç sinyal vermeden sağa yanaşırken vurdum, onun etkisiyle sağdaki --- aracına sağ taraftan sürttüm" şeklinde belirttiğini, kazayı gösterir fotoğraflardan, videolardan ve davalının ikrarından da anlaşılacağı üzere davalı araç sürücüsü, kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, davalıya ait olan ve kaza anında davalı tarafından kullanılan----- Plakalı araç ile seyir halindeki Müvekkiline çarpılması sonucunda müvekkilinin aracında birçok hasar meydana gelmiş olup ayrıca müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, davalının kusurlu davranışı sebebiyle müvekkilinin aracında hasar ve değer kaybı meydana geldiğinden işbu tutarların davalıdan alınarak Müvekkiline verilmesini talep ettiklerini, tutulan tutanakta ve videoda görüleceği üzere sigortalı araç sürücüsü, seyir halinde olan ve trafik kurallarına uygun olarak yeşil ışığın yandığı anda aracını süren müvekkiline çarptığını, karşı taraf olan sürücü sinyal vermeksizin kırmızı ışıkta geçerek müvekkilinin şeridine girmiş olup müvekkilinin aracına çarptığını, müvekkilinin yeşil ışıkta geçtiğine, karşı taraf araç sürücüsünün de kırmızı ışıkta geçtiğine ilişkin videoyu da ekte sunduklarını, kazanın yaşanmasıyla birlikte Müvekkilinin aracında birçok hasar meydana gelmiş olup, müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, davalının kusurlu davranışı sebebiyle Müvekkilinin aracında hasar ve değer kaybı meydana geldiğinden işbu tutarların da davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep ettiklerini beyan ile, fazlaya, ıslah ve talep arttım hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ----- Plakalı araçta meydana gelen 100,00 TL araç tamir ve hasar onarım tutarının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle müvekkiline verilmesini, kısmi davası olarak fazlaya, ıslah ve talep artırım haklarımızın saklı kalmak kaydıyla şimdilik ----- lakalı araçta meydana gelen 100,00 TL araç mahrumiyet tazminatı tutarının kaza tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle müvekkilimize verilmesini, HMK 107. Maddesi kapsamında belirsiz alacak davası olarak fazlaya, ıslah ve talep arttım haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik müvekkilinin ----- plakalı aracındaki değer kaybı tutarı olan 100,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle müvekkiline verilmesini, müvekkilinin mali durumu iyi olmadığından adli yardım talebinin kabulünü, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle Müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; Islah dilekçesinin kabulü ile; 22.803,70 Türk Lirası Araç Tamir ve Hasar Onarım Alacağı tutarının kaza tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte Davalıdan tahsili ile Müvekkile ödenmesine, 2.800,00 Türk Lirası Araç Mahrumiyet Tazminatı Alacağı tutarının kaza tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte Davalıdan tahsili ile Müvekkile ödenmesine,100,00 Türk Lirası Değer Kaybı Alacağı tutarının kaza tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte Davalıdan tahsili ile Müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraflara tahmiline karar verilmesini ıslah ve talep etmiştir.Davacı vekili talep artırım dilekçesinde özetle; HMK. md. 107 uyarınca ve toplamda davamızın talep ettiğimiz diğer tüm haklarımız, ıslah, yeniden dava ve ek dava açma haklarımız saklı kalmak kaydı ile değer kaybı tutarı olan 8.500,00 TL için kaza tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasını, yargılama gideri ile vekâlet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.SAVUNMADavalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Bir dava karara bağlanıp verilen hüküm kesinleştikten sonra, aynı taraflar arasında, aynı konuda, aynı dava sebebine dayanılarak yeni bir dava açılamayacağını, başvuran tarafça huzurda görülen başvuru öncesi, aynı poliçeye dayanılarak Sigorta Tahkim Komisyonu nezdinde ------ sayılı başvuru ile değer kaybı tazminatı talep edildiğini, Sigorta Tahkim Komisyonu tarafından verilen karar 303 Maddesi gereği kesin hüküm teşkil ettiğinden ilgili dosyanın Sigorta Tahkim Komisyonundan getirtilerek davacı tarafın taleplerinin HMK'nın 114/1-i bendi gereğince reddini arz ve talep ettiklerini, yetki itirazında bulunduklarını, hukuki yarar yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dava konusu talebin muaccel olmadığını, somut olayda davacının müvekkili şirkete başvurusu bulunmaması sebebiyle işbu davanın usulden reddi gerektiğini, değer kaybı hesaplamasında genel şartlar göz önünde bulundurularak hesaplama yapılması gerektiğini, bilirkişi raporunda kusur oranları ve değer kaybı bedellerinin belirlenmesinde hesaplama yapılması gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile müvekkili şirketin sorumluluğunun yalnızca poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, mevcut poliçede limit 100,000.00 olduğunu, müvekkili şirketten poliçe limitini aşan veya sigortalısının kusuru ile paralel olmayan bir bedel istenemeyeceğini, müvekkili şirketin sigortalısının kusuru oranında gerçek hasar bedelini ödeyerek borcunu ifa etmiş sayıldığını, müvekkili şirket üzerine düşen mali sorumlulukları poliçe kapsamında olmamasına karşılık ekspere 380.26 TL ödemek suretiyle yerine getirdiğini, kusur durumunun tespiti gerektiğini, kesinlikle davayı kabul anlamına gelmemek kaydı ile davacının kaza tarihinden itibaren faiz işletme talebi hukuka aykırı olduğunu beyan ile, davada müvekkili şirkete herhangi bir başvuruda bulunulmadığını, davacı araç mahrumiyet bedeli talep etmekte olup, bu talebin poliçe kapsamı dışında olduğunu, aleyhe hüküm kurulması halinde müvekkili şirketin anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik, işçilik ve diğer hususlara göre belirlenecek bedele göre hasar onarım miktarına en az 9630 İskonto uygulanması gerektiğini, müvekkili şirketin KDV'den sorumluluğu bulunmadığını beyan ile, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile açılan davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini beyan etmiştir.İNCELEME VE GEREKÇE
: Dava hukuki niteliği itibariyle,Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır.Davalı ------ tarafından davaya cevap dilekçesi verilmediği anlaşılmıştır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Bilirkişi tarafından alınan kök ve ek raporda özetle; Dava konusu ----- plaka sayılı ----- tipinde, ----- model araç sürücüsü ----- kusursuz olduğu, Davalı tarafa sigortalı ----- plaka sayılı araç sürücüsü) dava dışı sürücü ----- 0100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, — ----- Video Görüntülerine Göre; Dava konusu---- plaka sayılı araç sürücüsünün ------ Caddesini takiben gelerek ışık kontrollü kavşak mahallinde kendisine hitaben yanan yeşil trafik lambasında kavşak mahallinde seyrini sürdürerek ----- Bulvarını karşıya geçtiği sırada, kamera görüntülerine göre ------ Bulvarı karşı istikamet bölümünde yayalarada yeşil trafik lambası yandığının görüldüğü (Ekran Fot.1-5) hususu, dava konusu aracın geçiş yaptığı yol bölümünde aynı anda yayanın yeşil trafik lambasında karşıya geçtiği, bu sırada araç trafiğinin durduğu, yeşil trafik lambasının yayalara yanmaya devam ettiği, dava konusu aracın ----- Bulvarı karşı istikamet yol bölümüne geçerek seyrini sürdürdüğü sırada çarpışmanın gerçekleştiği dikkate alındığında, SBM-TRAMER KTT Uygulaması kusur durumuna tarafınca uyulmadığı (SBM-KTT Uygulamasında; dava konusu------plaka sayılı araç sürücüsünün kusurlu (%100) olduğu, ---- plaka sayılı araç sürücüsünün kusursuz (960) olduğu, diğer ------- plaka sayılı araç sürücüsünün %0 (Kusursuz) kusurlu tespit edildiği █████/2022 tarihinde meydana gelen olaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitler, olay yeri hasar fotoğrafları ile ----- plakalı araçta meydana gelen maddi hasarın uyumlu olduğu, Söz konusu ------ plakalı aracın toplam hasar tutarının orijinal parça kullanılarak fen ve sanat kurallarına göre onarılması durumunda KDV dahil 22.803,70 TL olabileceği Davalı sürücünün (------) Y9100 kusur oranına isabet eden tutarın kaza tarihi itibariyle; K(22.803,70 TL Hasar Tutarı) x 4100 kusur oranı) 7 22.803,70 TL olabileceği, aracı kullanamamaktan doğan zarar yönünden: dava konusu aracın hasar-onarımı için gereken makul sürenin" 7 gün olabileceği, bu süre zarfında davacı tarafın aracını kullanamamaktan doğan net zararının kaza tarihi itibariyle 2.800,00 TL olabileceği sonucuna varılmış olup, sürücünün kusuruna isabet eden tutarın; (2.800,00 TL Zarar Tutarı x 0100 Kusur oranı) 2.800,00 TL olabileceği, bilirkişi tarafından alınan ek rapor da özetle; Dava konusu ----- plaka sayılı araçta oluşan değer kaybı için davaya konu edilen ve davalı taraf tazmin etmesi istenilen toplam değer kaybı tutarının Yargıtay Kararları doğrultusunda (Araç serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark) kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarında 8.500,00 TL olabileceği ve ek raporunda kök raporundaki hususları aynen koruduğunu beyan ve rapor edilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nda kural olarak araç işleteninin sorumluluğu tehlike sorumluluğu olarak kabul edilmiştir.Anılan Kanunun 85/I.maddesine göre;“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”Bu fıkradan çıkan sonuç şudur ki; motorlu araç işleten, motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan kusuru olmasa bile sorumludur. Buradaki sorumluluk kusura dayanmayan ağırlaştırılmış objektif sorumluluktur (tehlike sorumluluğu).Bu sorumluluktan kurtuluş beyyinesi ise aynı Kanunun 86/I.maddesinde şöyle belirlenmiştir.“İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.”Yine aynı Kanunun 85/son fıkrasında, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” denilmiştir. Bu fıkrada eylemlerinden sorumlu olduğu kişiler, “araç sürücüsü” ve de “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişiler” ortaya çıkmış bulunmaktadır. Şu var ki, “araç sürücüsü” ve “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin”, “işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin” kapsamında yer aldığı su götürmez. İşte araç işleteninin sorumluluktan kurtulması için, eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, yasanın deyimi ile kusurları bulunmadığını da kanıtlaması gerekecektir. STK hakem heyeti kararı incelendiğinde usulden karar verildiği esasa yönelik bir hüküm bulunmadığından kesin hükmün mevcut olmadığı anlaşılmıştır.Somut olayda, dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde ----- plakalı aracın sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, ------- plakalı araç sürücüsünün ise kazanın oluşumunda herhangi bir kusurunun bulunmadığı anlaşılmış olup, usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu hükme esas alınarak ıslah dilekçesi dikkate alınarak meydana gelen 100,00 TL hasar bedeli ile 22.703,70 TL bakiye hasar bedelinin yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya ödenmesine, 100,00 TL araç mahrumiyet bedeli ile 2.700,00 TL bakiye araç mahrumiyet bedelinin yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, dolaylı zarar niteliğinde olduğundan davalı sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyet bedeline ilişkin talebin esastan reddine ve davanın belirsiz alacak davası olduğu da gözetilerek davacının bedel artırım talebi doğrultusunda 8.500 TL değer kaybı bedelinin temerrüt tarihleri de dikkate alınarak kazaya karışan hususi olduğu gözetilerek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya ödenmesine karar verilmiştir.HÜKÜM
: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davanın kabulü ile;100, 00 TL hasar bedelinin davalı ------ yönünden kaza tarihi olan █████/2022 tarihinden ve davalı ------yönünden ise temerrüt tarihi olan █████/2022 itibaren bakiye hasar bedeli 22.703,70 TL yönünden ise ıslah tarihi olan █████/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte belirtilen bedellerin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine100, 00 TL araç mahrumiyet bedeliniden davalı ------ yönünden kaza tarihi olan █████████ tarihinden ve bakiye araç mahrumiyet bedeli 2.700,00 TL yönünden ise ıslah tarihi olan █████/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte belirtilen bedellerin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine davalı Sigorta şirketi yönünden araç mahrumiyet bedeli talebinin esasatan reddine8.500 TL değer kaybı bedelinin davalı ---- yönünden kaza tarihi olan █████████ tarihinden ve davalı ------- yönünden ise temerrüt tarihi olan █████/2022 itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacıya ödenmesine2-Karar harcı 2.336,45 TL 'den davacı tarafça yatırılan 427,60 TL peşin harç 437,25 TL ıslah harcı ve 143,45 TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 1.338,15 TL harcın (davalı ----- Şirketinin 1.133,22 TL sinden sorumlu olmak kaydıyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazine adına irad kaydına,3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç 437,25 TL ıslah harcı ve 143,45 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.435,90 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.056,75 TL (davalı ------ 3.711,79 TL sinden sorumlu olmak kaydıyla) yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,6-Davalı ------- ŞİRKETİ kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 2.800,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,7-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 34.203,70 TL (davalı ----- Şirketinin 31.203,7 TL sinden sorumlu olmak kaydıyla) nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı ----- vekiline (e- duruşma sistemi üzerinden) diğer davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ------ Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.