istanbul anadolu 12. asliye ticaret mahkemesinde görülen, trafik kazası sonrası zmm ve kasko sigortasından kaynaklanan araç hasarı ve değer kaybı tazminat davası.

İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazası sonrası ZMM ve kasko sigortasından kaynaklanan araç hasarı ve değer kaybı tazminat davası.

Özet: Davacı, %100 kusurlu olarak meydana gelen trafik kazasında aracının aldığı hasarın ve değer kaybının, Zorunlu Mali Mesuliyet sigortasından alınan ödemeyi aşması nedeniyle, kalan tamir bedeli ve değer kaybının tespiti ile davalı şirketten tahsilini talep etmektedir. Davalı şirket ise, aracın kasko sigortalısı olduğunu, kasko poliçesinin değer kaybı ve üçüncü şahıs sorumluluğunu kapsamadığını, dolayısıyla davanın pasif husumet eksikliği nedeniyle reddedilmesi gerektiğini savunmaktadır.

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ███████

KARAR NO

: ████████

DAVA

: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

: █████/2024

KARAR TARİHİ

: █████/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... şirketine ------ ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçe numarasıyla sigortalı ---- plakalı araç, 25.02.2022 tarihinde müvekkiline ait ----- plakalı araca çarparak hasarlanmasına neden olduğunu, kazanın oluşumunda------ plakalı araç sürücüsü %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar ve değer kaybı zararlarının ZMM poliçe limitleri dahilinde ödenmesi amacıyla müvekkili adına davalının ZMM sigorta şirketine karşı Sigorta Tahkim Komisyona başvurulmuş ve ----- sayılı başvuruya istinaden yapılan yargılamada STK İtiraz Hakem Heyetinin █████/2023 ----- sayılı Kararı İle "kazanın gerçekleştiği █████/2022 tarihi itibariyle zorunlu mali sorumluluk sigorta teminat limiti araç başına 50.000 TL olduğunu, davalı ... kuruluşu tarafından ibraz edilen belgeler incelendiğinde, başvurucunun kaza akabinde araçta oluşan hasar tutarının ödenmesi amacıyla davalı ... kuruluşuna başvuru yapmış olduğu, davalı ... kuruluşunun sigorta eksperi tayin ettiği, sigorta eksperi tarafından araçta 70.813,56 TL hasar gerçekleştiğinin tespit edildiği, bunun üzerine davalı ... kuruluşunun araç başına teminat limiti olan 50.000 TL hasar bedelini █████/2022 tarihinde başvurucuya ödediği tespit edilmiştir. Heyetimizce yapılan değerlendirmede, davalı ... kuruluşunun kaza tarihi itibariyle geçerli araç başına 50.000 TL teminat limitinin tükenmiş olduğu, bu durumda başvurunun esastan reddi gerektiği,." karar verildiğini, buradan hareketle, davalı aracın zorunlu mali mesuliyet sigorta şirketince poliçe limiti dahilinde ödeme yapıldığını ve ZMM limiti dolduğunu, uyuşmazlık konusu kaza nedeniyle müvekkilin aracında ZMM şirketince belirlenenden daha fazla hasar meydana geldiğini ve araçta değer kaybı oluştuğunu, davalı ... tarafından hasar onarım bedeli olarak taraflarına herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı ... hasar bedelinin tamamından sorumlu olduğu gibi, KDV tutarının da tamamından sorumlu olduğunu, meydana gelen hasara bağlı olarak müvekkiline ait araçta değer kaybı oluştuğunu, değer kaybı bedelinin ödenmesi için davalı ... şirketine başvurulduğunu, müvekkiline ait ----- plakalı aracın kaza tarihindeki ikinci el piyasa bedeli yüksek olduğunu, araçta değer kaybı bedelinin belirlenmesi için bilirkişi incelemesi yaptırılması ve varılacak uygun sonuca göre bir karar verilmesi gerektiğini, dava şartı yerine getirildiğini beyan ile, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla HMK 107/1. Madde gereğince belirsiz alacak davasının kabulü ile; gerçekleşen kaza neticesinde müvekkilinin----- plakalı aracının uğramış olduğu hasarın onarım ve değer kaybı bedelinin Sayın Mahkemece bilirkişi atanarak tespitini, 100,00-TL hasar bedeli ve 100,00-TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplamda şimdilik 200,00-TL tazminatın poliçe limitleri dâhilinde davalı şirketin temerrüt itibaren işleyecek avans faizinden aşağı olmamak üzere enflasyon faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.Davacı vekili talep artırım dilekçesinde özetle; Davanın talep artırım edilmiş hali ile kabulüyle, tespiti yapılan 80.000,00 TL pert farkı bedelinin kaza tarihi olan 05.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline, yargılama harç ve giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; █████/2022 tarihinde gerçekleşen dava konusu trafik kazasına karışan ---- plakalı aracın müvekkili şirketçe------ sayılı Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, açılan haksız ve mesnetsiz işbu davanın reddi gerektiğini, dava konusu Değer Kaybı talebi hakkında müvekkili şirket Kasko olarak sorumlu olmadığını, bu nedenle müvekkili şirkete dava açılamayacağını, müvekkili şirket adına pasif husumet itirazlarında bulunduklarını, müvekkili şirket tarafından hasar onarıma ilişkin başvurana ilgili kaza kapsamında 05.08.2022 tarihinde 20.000,00-TL hasar onarım ödemesi yapıldığını, değer kaybının kasko poliçesi kapsamında olmadığını, █████/2022 tarihinde gerçekleşen dava konusu trafik kazasına karışan---- plakalı araç müvekkili şirketçe ------ sayılı Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacının talepte bulunduğu Değer Kaybı ------ Kasko Poliçesi kapsamında olmadığını, kasko sigortasının malum olunduğu üzere sadece maddi hasar onarımına teminat sağladığını, davacı tarafça hatalı ve haksız açılan işbu davanın reddi gerektiğini, müvekkili şirket tarafından hasar onarıma ilişkin başvurana ilgili kaza kapsamında 05.08.2022 tarihinde 20.000,00-TL hasar onarım ödemesi yapıldığını, kabul anlamına gelmemek üzere müvekkili Şirketin yürürlükte bulunan Kara Araçları Kasko Genel Şartları kapsamında ve poliçede belirlenen esaslar çerçevesinde sorumlu olacağını, kabul manasına gelmemek kaydıyla, gerçek zararın tespiti için pert-total hasar sigorta konusunda uzman ve ehil bir makina Mühendisi bilirkişi kanalı ile incelenmesi gerektiğini, müvekkili şirket poliçe limiti uyarınca ve sigortalı kusuru oranında sorumlu olduğundan dosyada kusur incelemesi yapılması gerektiğini, dosyanın alanında uzman bilirkişilere tevdi edilip kusur oranlarının tespiti gerektiğini, sigorta şirketleri meydana gelen rizikodan poliçe teminat limitine kadar ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu, araç değer kaybı zararının tazmini talebi hukuken kabul edilemez olduğunu, müvekkili şirkete usulüne uygun değer kaybı başvurusu yapılmadığını, temerrüt söz konusu olmadığını, asla kabul anlamına gelmemekle faiz başlangıç tarihinin dava tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini beyan ile, fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak koşuluyla; pasif husumet ehliyeti ve sigorta müracaat dilekçesi olmadığından dava şartı eksikliği nedeniyle reddini, davacının taleplerinin KASKO poliçesi kapsamı dışında kalması nedeniyle reddini, ret talebi kabul edilmez ise; Müvekkili Şirket'in sorumluluğunun Genel Şartlar ve poliçede sayılan hal ve koşullar altında ve yukarıda açıklanan çerçevede değerlendirilmesini, aykırı hallerin tespiti halinde anılan taleplerin reddini, poliçe teminatı dışında olan değer kaybı, yargılama gideri ve faize ilişkin taleplerinin reddini, müvekkili Şirket temerrüde düşmediğinden aleyhe faize hükmedilmemesini, aksi halde başvuru tarihinden itibaren taraflar açısından yasal faiz uygulanmasını, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

: Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle;Davalı tarafa sigorta araç sürücüsü ----- plaka sayılı araç sürücüsü) (Yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Dava konusu araç sürücüsü ------ kusursuz olduğu, █████/2022 tarihinde meydana gelen kazaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitlerin, dava konusu------- plakalı araçta meydana gelen hasar ile uyumlu olduğu, hasarın durumunun kazanın oluş şekline alınan darbelere uygun olduğu, Dava konusu ----- plaka sayılı ----- markaltip, ------- model “aracın dava konusu kazadan önceki piyasa rayiç değerinin kaza tarihi itibariyle 350.000,00 TL olabileceği (Tablo 2), kaza sonrası hasarlı haldeki piyasa rayiç değerinin, aracın kazalı fiyatının-sovtaj değerinin 200.000,00 TL olabileceği, Aracın hasarı ile ilgili parça-malzeme-işçilik kalemlerinin şekli-niteliği dikkate alındığında; █████/2022 tarihli kaza sonrası orijinal parça kullanılması durumunda araçta meydana gelen toplam hasar tutarının KDV dahil 195.014,09 TL olabileceği anlaşılmakla, aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, aracın pert-total kabul edilebileceği, Dosya kapsamında dava konusu aracın talep edilen hasar tutarına ilişkin onarım fotoğrafları, yedek parça tedarik faturaları, onarım faturası ve buna ilişkin ödeme belgelerine rastlanılmadığı, Hasar/Zarar araştırmalarında; dünyada kabul gören ve ülkemizde de yetkili eksperler ve uzmanlar tarafından da hazırlanan bilirkişifekspertiz raporlarında gerçek zararın tespiti açısından aracın rayiç/sovtaj değeri ile hasar tutarı karşılaştırmasının yapılması gerektiği, (Yerleşik Yargıtay Kararlarında da bu hususun belirtildiği) tarafımca yapılan piyasa araştırmasına göre, (Orijinal yedek parça kullanılması durumunda) hasar tutarı, sovtaj tutarı ve rayiç değeri dikkate alındığında, dava konusu aracın onarımının ekonomik olmayacağı sonucuna varılmış olup dava konusu araç üzerinde inceleme yapan Bağımsız Sigorta Eksperi tarafından hazırlanan Ekspertiz Raporunda “Mağdur araç ekspertizi ilgili serviste tarafımdan yapılmış olup, hasar tutarı yaklaşık olarak kdv siz 165,000.00 TL dir.Tedarikçi firma iskontoları uygulandığında hasar tutarı kdv siz 70,000.00 TL civarında çıkmaktadır. Hasar dosyasına trafik poliçe limitleri dahilinde hasar ödemesi yapılacağı bilgisi araç sahibine verilmiş, sayın şirketiniz bilgisi dahilinde çekme belgesi temin edilerek sisteme yüklenmiştir” şeklinde belirtildiği, dosya kapsamında davacı ... adına atılı imza bulunan, █████/2020 tarih ve ------ yevmiye nolu -----. Noterliğince onaylanmış dava konusu aracın ------ İşlem sonuç belgesi bulunduğu, bu belgeden dava konusu aracın onarılmadan trafikten çekildiğinin anlaşıldığı, Dava konusu------ plaka sayılı araçta meydana gelen hasar/zarar tutarının (pert total kabulü halinde) (350.000,00 — 200.000,00-) 150.000,00 TL olabileceği, Dosya kapsamındaki bilgi-belgelerden; ----- plaka sayılı aracın Trafik Sigortası------ poliçe limiti kadar “50.000,00TL” ve davalı ... █████/2022 tarih ve “20.000,00 TL” olmak üzere toplam 70.000,00 TL'nin Hasar Ödemesi ile ilgili olduğunun anlaşıldığı, Sayın Mahkemece yapılan ödemelerin kabulü halinde hasar ile ilgili kalan tutarın (150.000,00 TL — 70.000,00 TL—) 80.000,00 TL olduğu, Mevcut dosya kapsamındaki veriler ve Yargıtay kararları dikkate alındığında dava konusu aracın tamirinin ekonomik olmaması nedeniyle pert-total olarak değerlendirilmiş olup, Yargıtay kararları dikkate alındığında çekme belgeli-pert total işlemi uygulanmış araçta değer kaybından bahsedilemeyeceği, Davalı ... tarafından dosya kapsamına ---- poliçe nolu genişletilmişkasko katılım sigorta zeyilnamesi sunmuş olduğu, poliçe aslına rastlanılmadığı ve bu nedenle İMM Limiti anlaşılamadığı hususları beyan ve rapor edilmiştir.

Bilirkişi tarafından alınan ek rapor da özetle;Dava konusu ------ plaka sayılı aracın kaza tarihindeki KM değerinin 131803 olduğu hususu ve aracın piyasa değerine ilişkin dosya kapsamındaki veriler, sigorta eksperinin tespitleri, yetkili servisler, oto galeri teklifleri ve ikinci el satışına yönelik internet siteleri üzerinden yapılan araştırmalar sonucunda emsal özelliklere sahip aracın dava konusu kazadan önceki 2.el ortalama fiyatının serbest piyasa koşullarında 350.000,00 TL civarında olabileceği belirtilmiş olup, tarafımca tespit edilen Serbest Piyasa emsal araç değerleri, dava konusu aracın kaza tarihindeki ------ Birliği Kasko Değer Listesindeki değeri, dava konusu araç üzerinde inceleme yapan bağımsız sigorta eksperi tarafından da tespit edilen 350.000,00 TL değer ile tarafımca hesaplanan 350.000.00TL rayiç değer uyumlu olup, davalı vekilince somut bir belge-teknik bir tespit sunulmadan itiraz edildiği, Kök Rapordaki teknik tespitlerin aynen geçerli olduğu, Davalı şirketin bakiye 80.000 TL araç hasarından sorumluluğunun oluşacağı, Eksik ödemede bulunduğu 05.08.2022 tarihi itibari ile temerrüde düştüğü, kazaya sebebiyet veren aracın ticari olduğu dikkate alındığında avans faizi talep edilebileceği hususları beyan ve rapor edilmiştir.

Uyuşmazlık , █████/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur oranlarının ve kaza sebebiyle davacının aracının pert total olup olmadığı, dava dışı ZMMS tarafından ödenen tazminatın zararı karışlayıp karşılamadığı, davacının bakiye pert alacağının bulunup bulunmadığı, davalının meydana gelen zarardan sorumlu olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.

Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.

Somut olayda; dava konusu kazanın meydana gelmesinde davacıya ait araç sürücüsünün kusurunun olmadığı, davalı sigortalısı araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğu, ve kaza sebebiyle davacının araç hasarlandığı ve tamirinin ekonomik olmadığı, davacının aracının pert total sayılması gerektiği, davacının aracının pert total olması sebebiyle 350.000 TL zararının meydana geldiği dava dışı ZMMS ------. tarafından poliçe teminat limitinin tamamı ödenmiş olup davalının bakiye 80.000 TL zararından sıralı sorumluluk ilkesi gereğince davalı ... şirketinin imm poliçesi kapsamında sorumlu olduğu kanaati ile davacınını talebinin kabulüne karar verilmiştir. Kabulüne karar verilen tazminata temerrüt tarihi olan kısmi ödeme tarihinden itibaren bedel arıtırım dilekçesindeki yasal faiz talebi doğrultusunda avans faiz işletilmiştir.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın kabulü ile 80.000,00 TL bakiye pert-total bedelinin kısmi ödeme tarihi olan █████/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

2-Karar harcı 5.464,80 TL 'den davacı tarafça yatırılan 427,60 TL peşin harç ve 1.400,00 TL tamamlama harcından mahsubu ile bakiye 3.637,20‬ TL harcın davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç ve 1.400,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 2.255,2 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine

4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.745,00 TL yargılama giderinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine,

5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

8-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.