Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesinde banka ticari kredilerinden kaynaklanan menfi tespit davasında uygulanan faiz oranları ve borçluluk tespiti, bilirkişi raporuyla değerlendirildi.
Özet: Bankalarca kullandırılan ticari krediler ve ticari kredili mevduatlardan kaynaklanan borçlar nedeniyle aleyhine icra takibi başlatılan bir borçlunun, uygulanan faiz oranlarının yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek belirli bir miktar için borçlu olmadığının tespitini talep ettiği menfi tespit davasında; alacaklı vekilinin faiz oranlarının serbestçe belirlendiğini ve kısmi menfi tespit davasının açılamayacağını savunmasına karşılık, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunda davacının asıl alacak, işlemiş faiz ve ferileri yönünden belirli bir tutar için borçlu olmadığının hesaplandığı tespit edilmiştir.
T.C.
ANTALYA4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ███████ EsasKARAR NO
: ████████DAVA
: Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte bulunan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,DAVA
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava dışı ... tan taksitli ticari kredi, çek ve ticari kredi kartı kullanığını, müvekkilinin borcunun bir kısımını ödeyip kalan borcunu ödeyemediğinden dava dışı bankanın müvekkili aleyhine Antalya Genel İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası ile ... TL asıl alacak ile yıllık %45 temerrüt faizi ile takip başlattığını, dava tarihi itibariyle ... TL borçlu bulunduğunu, dava dışı bankanın borçlarının davalı şirkete temlik edildiğini, uygulanan faiz oranlarının yasaya aykırı olduğunu belirterek davanın kabulü ile fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla müvekkilinin şimdilik ... TL borçlu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.CEVAP
:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu icra dosyası borçlarının müvekkili şirkete temlik edildiğini beyanla; ticari işlerde faiz oranlarının serbestçe belirlenen hükmü uyarınca sözleşmede belirlenen faiz hükümlerinin uygulanmasının usul ve yasaya uygun olduğunu, kaldı ki davacının açtığı kısmi menfi tespit davasının açılamayacağının, davacı tarafın faize ilişkin menfi tespit isteminin dışında icra takibine konu alacağın varlığının inkar edilmediğinden ispat yükünün davacı tarafta olduğunu belirterek haksız ve dayanaktan yoksun davanın reddine, davacının icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Antalya Genel İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır.Dava dışı ... A.Ş.ye yazılan müzekkereye verilen cevap dosyamız arasına alınmıştır.Mahkememizce konusunda bankacı bilirkişiden rapor aldırılmış ve rapor mahkememizce serbestçe değerlendirilmiştir.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
:Dava, İİK'nun 72. maddesi gereği icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; davalı banka tarafından başlatılan takipte asıl alacak ve işlemiş faiz oranın tespiti ile davacının asıl alacak ve işlemiş faiz yönünden borçlu olup olmadığına ilişkindir.Gerçekte var olmayan bir borç ya da geçersiz bir hukuki ilişki nedeniyle icra takibine maruz kalması muhtemel olan veya icra takibine maruz kalan bir kimsenin (borçlunun) gerçekte borçlu bulunmadığını ispat için açacağı dava, menfi tespit olarak adlandırılmaktadır. Menfi tespit davasında amaç bir hukuki ilişkinin veya bir hakkın gerçekten mevcut olmadığının tespitine yöneliktir. Başka bir deyişle hukuki bir yarar bulunması koşuluyla sonuçta alacak-borç ilişkisi doğuracak bir durumun olmadığının tespiti amaçlanır. Menfi tespit davası, normal bir hukuk davası gibi açılır. Borçlu, itirazın kaldırılması sırasında tetkik merciinde (m. 68-68a) ileri sürüp ispat edemediği itiraz ve def’ilerini, menfi tespit davasında yeniden ileri sürebilir; çünkü itirazın kaldırılması kararı, menfi tespit davasında kesin hüküm teşkil etmez. Nitekim aynı ilkeler, T.C. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 17.03.2010 gün ve ███████-123 E. ████████ K; 07.12.2011 gün ve ███████-576 E. ████████ K sayılı kararında da vurgulanmıştır. (T.C. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu., ███████-622 esas, 2012/9karar, Tar. █████/2012)Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı takip dosyası uyap üzerinden celbedilmiş, incelenmesinde; alacaklı-temlik eden ... ... tarafından borçlu davalı ... ... aleyhine başlatılan ilamsız icra takibi olduğu, ... tarihli kredi açıklamaları ile ilamsız icra takibi başlatıldığı ve ... TL alacak talebinde bulunulduğu, takip dosyasının dava tarihi itibariyle kapak hesap raporunun dosya içerisine alındığı anlaşılmıştır.Banka kayıtları, kredi sözleşmesi getirtilerek dosyamız arasına alınmış, dosyanın bankacı bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir.Bankacı bilirkişinin ... tarihli ek raporunda sonuç olarak; " Hesaplanan Kapak HesabıTakipte Kesinleşen Miktar ... ...İşlemiş Faiz ... ...BSMV ... ...Toplam Faiz Miktarı ... ...Toplam BSMV ... ...Dava Tarihi İtibariyle Toplam ... ...Dava tarihi itibariyle asıl alacak, faiz ve ferileri yönünden borçlu olunmayan tutarın ... TL olduğu hesaplanmıştır....%40,50 faiz oranı ile %5 BSMV oranından devamı sayın mahkemenin takdirindedir." şeklinde görüş belirtilmiştir.Alınan bilirkişi raporu ile takip konusu kredi yönünden uygulanması gereken akdi ve temerrüt faiz oranlarının uygulanması neticesinde davacının, Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... sayılı takip dosyasında dava tarihi itibariyle talep konusu işlemiş faiz yönünden ... TL borçlu olmasına rağmen, takip dosyasında dava tarihi itibariyle ... TL talep edildiği anlaşılmakla, toplam ... TL borçlu olmadığı anlaşılmıştır.Davacı talebi yönünden ... tarihli dilekçe ile davayı ıslah etmiştir ve ıslah dilekçesi davalıya tebliğ edilmiştir.Nitekim eldeki davada talep asıl alacak ve işlemiş faize ilişkindir. Bu sebeple taleple bağlılık ilkesi gereği asıl alacak ve işlemiş faize ilişkin bilirkişi raporu ile tespit edilen ... TL üzerinden değerlendirme yapılmıştır.Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporu içeriğine göre, dava tarihi itibariyle asıl alacak işlemiş faiz yönünden ... TL talep edilebileceği kabul edilerek; bilirkişi raporu uyarınca davanın kabulü ile davacının Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı dosyasında ... TL asıl alacak ve işlemiş faiz yönünden borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir.HÜKÜM
: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;1-Davacının Antalya Genel İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı takip dosyasında, ... tarihli bilirkişi raporuna göre; taleple bağlı kalınarak ... TL asıl alacak ve işlemiş faiz kısmından borçlu olmadığının TESPİTİNE, fazlaya dair talebin reddine,2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken ... TL harçtan peşin olarak yatırılan ve sonradan tamamlanan ... TL harcın mahsubu ile eksik kalan ... TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,3-Davacı tarafından dava açılışta yatırılan ve sonradan tamamlanan ... TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,4-Davacı tarafça yapılan davetiye, posta masrafı, bilirkişi ücreti gideri, vb. yargılama gideri toplamı ... TL'nin; kabul ret oranına göre hesaplanan ... TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,5-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre reddedilen miktar üzerinden hesaplanan ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,7-Arabuluculuk faaliyeti nedeniyle sarf edilen ... TL'nin; kabul ret oranı gözetilerek hesaplanan ... TL'sinin davalıdan, ... TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra taraflara iadesine,Dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025Katip ...E-imzalıHakim ...E-imzalı