İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde, 6361 sayılı Kanundan kaynaklanan finansal kiralama sözleşmesi kapsamında temerrüde düşen kiracıdan kiralama konusu menkul malların iadesi talepli istirdat davası, arabuluculuk ve yetki itirazlarının reddedilmesiyle esastan incelenmektedir.
Özet: Bu hukuki evrak, davacı finansal kiralama şirketinin, kira bedellerini ödemeyerek temerrüde düşen davalı kiracıdan 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktöring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde akdedilen finansal kiralama sözleşmesi konusu menkul malların iadesini talep ettiği bir istirdat davasıdır; mahkeme, davalının arabuluculuk zorunluluğu ve yetki itirazlarını reddettikten sonra, davacı tarafından gönderilen ihtarname ile fesih ve iade koşullarının oluştuğunu belirterek uyuşmazlığın 6361 sayılı Kanunun 31. maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varmıştır.
T.C.
İSTANBUL8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████KARAR NO
: ████████DAVA
: 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat)DAVA TARİHİ
: █████/2025KARAR TARİHİ
: █████/2025Davacı tarafından davalı aleyhine açılan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İstirdat) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.D A V A /Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ... A.Ş. ile finansal kiracı arasında 6361 S. Finansal Kiralama, Faktoring Ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde aşağıda belirtilen finansal kiralama sözleşmeleri akdedildiğini ve sözleşme konusu menkul mallar davalı kiracıya finansal kiralandığını, aleyhine tedbir istenen kiracı, finansal kiralama sözleşmesinden doğan kira bedelleri toplamını ve temerrüt faizlerini vadesinde ödemediğinden temerrüde düştüğünü ve bu nedenle ... 27. Noterliği ... tarih ... yevmiye nolu ihtarnamenin keşide edildiğini, borçluya tarih, yevmiye ve sözleşme numarası belirtilen ihtarname dercedilmiş vadesi gelmiş tüm borçlarını ve temerrüt faizlerini yasal sürede ödemeleri ihtar edildiğini, ihtarname aleyhine tedbir istenen finansal kiracıya 13.03.2025 tarihinde tebliğ edildiğini, kiracı, ihtarnamenin tebliğinden itibaren 60 günlük yasal sürenin hitamından itibaren 3 günlük süre zarfında müvekkili şirkete olan borçlarını tam ve eksiksiz olarak ödemediğini, sözleşme konusu malları teslim etmediğini ve bu suretle işbu dilekçemizin 1inci maddesinde yazılı finansal kiralama sözleşmesinin fesholduğunu, ... 7 Asliye Ticaret Mahkemesi’nin... D.İş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı verildiğini, etdbir kararının esasını teşkil etmek üzere finansal kiralama ko0nusu malın teslim alındığı şekilde aynen iadesini talep etmek zorunluluğu doğduğunu belirterek; davalıya finansal kiralanan malların üzerinde davalı kiracının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilmesini, istirdat talebinin kabulü ile mülkiyeti müvekkili şirkete ait bulunan menkul malların teslim alındığı şekilde iadesine karar verilmesini, ihtiyati tedbir kararının mahkeme kararının kesinleşeceği tarihe dek devamına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.S A V U N M A /Davalı şirket adına sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davanın arabuluculuk dava şartına tabi olmasına rağmen davacı tarafça arabuluculuğa başvurulmadığı, görevli ve yetkili mahkemelerin ... Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu savunularak davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /Dava; Taraflar arasında akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesi konusu malın davacıya iadesi istemine ilişkindir.Mahkememizce Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile ekleri, faturalar, teslim ve kabul belgesi, müşteri ödeme planı, geçici finansal kiralama ödeme planı, kesin finansal kiralama ödeme planı, proforma fatura, tescil belgeleri, muavin defter kayıtları, cari hesap dökümü, █████/2025 tarihli ekspertiz raporu ve ekleri (kıymet takdir raporu), ... 27. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tebliğ şerhi, ... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2025 tarihli ... D. İş Esas ... D.İş Karar sayılı dosyası dosyamız arasına alınmıştır.Öncelikli olarak; dava şartları, ilk itirazlar ve süreler yönünden değerlendirme yapılmıştır. Buna göre;Davalı tarafın arabuluculuk itirazının incelenmesinde; davanın, malın iadesi istemine ilişkin olduğu, bu kapsamda arabuluculuğa tabi davalardan olmadığı anlaşılmakla, arabuluculuk itirazının reddine karar verilmiştir.Davalı tarafın yetki ilk itirazının incelenmesinde; taraflar arasındaki sözleşmenin 63. Maddesindeki yetki şartı ile taraflar arasında işbu sözleşmelerden doğan anlaşmazlıklarda İstanbul Mahkeme ve İcra Dairelerinin yetkili kılındığı anlaşılmakla, davalı tarafın yetki ilk itirazının da reddine karar verilmiştir.Dava şartlarının tam olduğu, incelenecek başkaca bir ilk itiraz veya süreler yönünden itiraz olmadığından davanın esasına geçilmiştir.Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete ... 27. Noterliği'nin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ödemelerin 60 gün içerisinde yapılması; ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceği; feshedilmesi durumunda 60 günlük süreyi takip eden 3 gün içerisinde malların iadesi ve muaccel hale gelen borcun işleyecek temerrüt faizi ile birlikte şirketlerine ödenmesinin ihtar edildiği anlaşılmıştır.Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; Davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-DAVANIN KABULÜNE, davaya konu Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Birliği nezdinde ...Tarih ve ... Tescil numarası ile tescilli, ... tarih ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesine 'nin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,2-Davaya konu Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Birliği nezdinde ...tarih ve ... Tescil numarası ile tescilli, ...tarih ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında kiralanan, Satıcısı ... A.Ş olan, ... tarih ve ... nolu faturaya konu;1 ADET, 2021 MODEL, GTİP NO
:..., MAKİNE SERİ NO:..., ... HİDROLİK ABKANT PRES MAKİNASI'NIN TÜM EKİPMAN VE AKSESUARLARI İLE BİRLİKTE, davalıdan alınarak davacıya TESLİMİNE,3-... 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin █████/2025 tarihli ...... D.İş Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar DEVAMINA,4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate ALINMASINA,5-Alınması gereken 68.310,00 TL nispi karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 17.077,50 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 51.235,50 TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 17.077,50 TL peşin harç parasının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,6-Davacı tarafından yapılan 615,40 TL başvurma harcı parası, 451,00 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam; 1.066,40 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 147.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,8-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,9-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025Katip¸Hakim¸