Açık satış noktası sözleşmesinden kaynaklı ticari alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine haksız itirazın iptali davası.
Özet: Bu hukuki uyuşmazlık, davacının bir "açık satış noktası sözleşmesi" kapsamında, davalının sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmemesi, düzenli ürün alımı yapmaması ve ruhsatının iptal edilmesi nedeniyle oluşan alacakların tahsili amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali talebiyle açılan bir davadır; davacı takibin devamını ve icra inkar tazminatı ödenmesini talep ederken, davalı ise iş yerini devrettiğini ve sorumluluğunun bulunmadığını savunarak itirazını haklı göstermeye çalışmakta, mahkeme ise yargılamanın başında kendi görev alanını belirlemeye çalışmaktadır.
T.C.
İSTANBUL11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
:████████ EsasKARAR NO
:████████DAVA
:İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)DAVA TARİHİ
:█████/2025KARAR TARİHİ
:█████/2025Yukarıda tarafları ve konusu yazılı davanın mahkememizce yapılan açık yargılaması sonrasında;GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket, distribütör ve davalı arasında █████/2021 tarihli Açık Satış Noktası Sözleşmesi imzalandığını, müvekkili şirket ve bayi/distribütör tarafından Sözleşme uyarınca yerine getirilmesi gereken yükümlülüklerin tamamı eksiksiz olarak yerine getirilmiş olmasına rağmen, karşı tarafın Sözleşme’ye aykırı olacak şekilde Sözleşme'nin ilgili maddelerine aykırı davrandığı, düzenli ve süreklilik arz edecek şekilde ürün alımı yapmadığı, ürün bulundurmadığı, ve ruhsatının süre uzatımı yapılmadığından T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığı tarafından iptal edildiği tarafına istihbar olunduğunu, akabinde davalıya .... Noterliğinin █████/2023 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname keşide edildiğini, davalı yanın Sözleşme gereği yükümlülüklerini yerine getirmediği ve gönderilen ihtarnameye rağmen ödeme yapılmadığından davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasıyla katkı bedeli iadesi, cezai şart, tespit masrafları ve ihtarname masraflarının ödenmesi talebiyle ikame ettiği icra takibine davalının itiraz ettiğini itirazın haksız olduğunu ileri sürerek dilekçesinde bildirmiş olduğu diğer nedenlerle; Davalının .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasına yaptığı haksız itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, .... Noterliği'nin 07.11.2023 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname masrafının da yargılama gideri olarak kabulü ile tüm yargılama giderlerinin, harç ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine, tüm yargılama giderlerinin, harç ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı asil cevap dilekçesinde özetle; iş yerinin zarari sebeplerden dolayı Murat isimli şahsa devretmek zorunda kaldığını, devir işlemlerinin ruhsat devri veya yenileme yapılamadığından dolayı resmi olarak gerçekleştiremediklerini, sonrasında Aynur Dünlüer isimli şahsa mesül müdürlük verilmesini istediklerini, kendisinin de noterden bu şahsa müdürlük verdiğini, daha sonra Köseoğlundan hibe alabilmek için imza atması gerektiğini akabinde sözleşme esnasında iş yerini devrettiğini, Köseoğlunun satış müdürüne ve Marmara Bölge sorumlusuna bildirdiğini, buraya işlenen kişinin Köseoğlu bayine borç takarak kaybolduğunu sorumluluğunun bulunmadığını beyan etmiştir.DELİLLER
:Davacı yan delil olarak; Taraflar arasındaki 01.11.2021 tarihli Açık Satış Noktası Sözleşmesi, Davalıya ait TAPDK, Açık Alkollü İçki Satış Belge Sureti, Taraflar arasındaki faturalar ve belgeler, Müvekkil şirket, bayi/distribütör ve davalı defterlerinde yapılacak bilirkişi incelemesi, .... Noterliğinin 07.11.2023 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, .... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası, Tanık beyanları, Keşif, Yargıtay kararları, doktrin ve sair her türlü hukuki ve maddi delillere dayanmıştır.DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE
:Dava, davacı tarafın açık satış sözleşmesi ile bira ürünlerinin perakende olarak satılmasına ilişkin yapılan anlaşmadan kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilamsız icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. Maddesinde dava şartları düzenlemiş olup, mahkemenin görevli olup olmadığı hususu da dava şartı olarak düzenlenmiştir. Aynı yasanın 115. Maddesi uyarınca) mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır.Ticaret mahkemelerinin görevi TTK'nın 5. maddesinde düzenlenmiş ve maddenin 1. bendinde "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." denilmiştir. Bir davanın ticari dava olup olmadığı ise TTK'nın 4. maddesinde gösterilen ilkelere göre belirlenmekte olup bu maddeye göre: her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın kanunda sayılan hususlardan doğan uyuşmazlıklar ticari dava olarak kabul edilecektir. Yani bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede açıkça sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez.Tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, incelenen takip dosyası ve toplanıp değerlendirilen delillere göre; davacının tacir olduğunda şüphe yok ise de; Sakarya Ticaret Sicil Müdürlüğünden gelen yazı cevabına göre davalının sicile kaydının bulunmadığı, vergi dairesine yazılan müzekkere cevabına göre davalının işletme esasına göre defter tuttuğu, esnaf sınırını aşacak şekilde gelirinin bulunmadığı anlaşılmıştır.Dava, davacı tarafın açık satış sözleşmesi ile bira ürünlerinin perakende olarak satılmasına ilişkin yapılan anlaşmaya dayalı alacağın tahsili amacıyla başlatılan ilâmsız icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkin olup 6102 sayılı TTK’nın 4. maddesinde tahdidi olarak sayılan mutlak ticari davalardan değildir. Yukarıda açıklandığı üzere davalının ticaret sicil kaydı veyahut esnaflık sınırını aşar şekilde vergi mükellefiyet kaydı da bulunmamaktadır. Bu halde davalı tacir değildir. Mahkememiz uyuşmazlık bakımından görevli olmayıp uyuşmazlığı çözme görevinin genel görevli mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu (Emsal İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesinin █████████ E. █████████ K. Sayılı kararı.) anlaşılmakla, davanın görev dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.H Ü K Ü M
: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;1-Davanın HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca USULDEN REDDİNE, İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi görevli olduğundan mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,2-Taraflardan birinin yasal süresi içinde (kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğinden itibaren en geç iki hafta içerisinde) müracaat edildiğinde dosyanın görevli mahkeme olan İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,3-Yasal süresi içinde (kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğinden itibaren en geç iki hafta içerisinde) dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi için taraflardan birinin müracaat etmemesi halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin hazır bulunan taraflara ihtarına4-Yargılama harç ve giderleri hususlarının görevli mahkemece değerlendirilmesine,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup ana hatları ile anlatıldı.█████/2025Katip ...E-İMZAHakim ...E-İMZA