yargıtay 3. hukuk dairesinin, mirasçıların muvazaalı taşınmaz devri sonrası kamulaştırma bedelinden kalan bakiye alacak talepli ek davasına dair temyiz incelemesi kararı.

Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin, mirasçıların muvazaalı taşınmaz devri sonrası kamulaştırma bedelinden kalan bakiye alacak talepli ek davasına dair temyiz incelemesi kararı.

Özet: Mirasçılardan hileli yollarla devralınan ve sonrasında kamulaştırılan bir taşınmazın gerçek değerinin tahsili amacıyla, önceki kısmi davalarla hükmedilen tutarın haricindeki kalan kısım için açılan ek davanın özeti olan bu evrakta, ilk derece mahkemesi tarafından kabul edilerek, davacıların payına düşen 13.592.113,00 TLnin çeşitli tarihlerden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, bu kararın istinaf mahkemesince onandığı ve davalılar vekillerince temyiz incelemesi talebiyle dosyanın Yargıtaya taşındığı belirtilmektedir.

3. Hukuk Dairesi █████████ E. , █████████ K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi

SAYISI

: ████████ E., ████████ K.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar, davacılar vekillerince ayrı ayrı temyiz edilmiş, incelemenin duruşmalı olarak yapılması bir kısım davacılar vekilince istenilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 30.09.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde gelen davacılar ..., ..., ... ve diğerleri vekili Avukat ..., davalılardan ... mirasçılar vekili Avukat ..., diğer davalılar ... ve diğerleri vekili Avukat ...'ın sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saat 14.00'te Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekilleri; müvekkillerinin, ... (eski ...) İlçesi ... Mahallesi 13... parselde tapuya kayıtlı taşınmazın sahibi ...'in mirasçıları olduklarını, davalıların murisi ...'in, davacıların murisi ve kendisinin de öz amcası olan ...'in ölümünden sonra, sağlığında eşi ...'a verdiği vekaletnameyi kullanarak, ...'ın yaşlılığından ve hukuki muamele yapma olanağının olmamasından yararlanmak suretiyle dava konusu 188 parsel sayılı taşınmazı üzerine geçirdiğini, bu işlemin iptali için açılan davada devir işleminin iptaline ve taşınmazın ... mirasçıları adına tapuya tesciline karar verildiğini, ancak söz konusu parselin ... Genel Müdürlüğünce kamulaştırılması ve kamulaştırma bedelinin davalılar murisi ...in taşınmazı muvazaalı olarak devrettiği kişiye ödenmiş olması nedeniyle hükmün infaz edilemediğini, bunun üzerine bedelin tahsili için fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak açtıkları kısmi davaların kabulüne karar verildiğini, kısmi davalarda dava konusu taşınmazın değerinin hükme esas alınan 06.02.2012 tarihli bilirkişi raporunda 63.330.172,50 TL ve davacıların hissesine düşen miktarın ise 13.712.113,11 TL olarak belirlendiğini ileri sürerek; kısmi davada hüküm altına alınan 120.000,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 13.592.113,11 TL'nin, kısmi davanın açıldığı 25.11.2005 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ...in mirasçıları olan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmişlerdir.

II. CEVAP

Davalılar vekili; açılan tapu iptal tescil davasının kabulüne karar verildiğini, bu nedenle davanın karar tarihinde taşınmazın maliki olan dava dışı ...'e açılması gerektiğini, bir ve on yıllık zamanaşımı süreleri geçtikten sonra davanın açıldığını, iadesi istenen bedelin kamulaştırma bedeli ile sınırlı olması gerektiğini, haksız fiilin diğer tarafının dava dışı ... olduğunu, ...'ın kendi kusuru ile satış işleminin gerçekleştiğini, bu nedenle ... mirasçılarının da davanın tarafı olması gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 20.09.2022 tarihli kararıyla; eldeki davanın, daha önce açılan ve karara bağlanıp kesinleşen kısmi davaların eki niteliğinde olduğu, kısmi davalarda taleple bağlı kalınarak toplam 120.000,00 TL'nin hüküm altına alındığı, dava konusu taşınmazın değerinin hükme esas alınan 06.02.2012 tarihli bilirkişi raporunda 63.330.172,50 TL ve davacıların hissesine düşen miktarın ise 13.712.113,11 TL olarak belirlendiği, davalılar vekilince ileri sürülen itirazların kısmi davada reddedildiği, kısmi davanın temyiz incelemesinden geçerek kesinleştiği, Bölge Adliye Mahkemesince kaldırma kararlarında belirtilen usuli eksikliklerin giderildiği, kısmi davaların eki niteliğindeki davanın kabulü gerektiğinden bahisle; 13.592.113,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen ve davacılar ..., ..., ... mirasçıları, ... mirasçıları, ..., ...., ..., ..., ..., ... mirasçıları, ... ve ... mirasçıları için Mahkemenin ████████ E. sayılı davanın açıldığı 25.11.2005 tarihinden itibaren; davacılar ... ve ... için birleşen ████████ E. sayılı davanın açıldığı 21.12.2009 tarihinden itibaren; davacı ... için ████████ E. sayılı davanın açıldığı 29.06.2010 tarihinden itibaren; davacılar (... mirasçılarından) ..., ..., ..., ... ve ... için işbu davanın açıldığı tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak veraset ilamındaki miras payları oranında davacılara ödenmesine karar verilmiş; karara karşı, davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin 04.05.2023 tarihli kararıyla; istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş; karar, davalılar vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

1. Dairenin 18.03.2024 tarihli kararıyla; davalılar vekillerinin sair temyiz itirazları reddedilerek, eldeki davanın daha önce görülüp temyiz incelemesinden geçerek kesinleşen kısmi davaların eki niteliğinde olduğu, işbu davalarda verilen kararın temyiz incelemesini gerçekleştiren Dairemizce; davacıların munzam zarar alacağının, diğer mirasçılar tarafından aynı taşınmaz ile ilgili olarak açılan davalarda uygulanan hesap yöntemi gözetilmek suretiyle toplam 243.652,00 TL olarak tespit edildiği, bu nedenle İlk Derece Mahkemesince; kısmi davalarda verilen kararların temyiz incelemesi sonucunda davalıların sorumlu olduğu tutara ilişkin bu tespit bölümüyle bağlı kalınarak, 243.652,00 TL munzam zarar alacağından, kısmi davalarda hüküm altına alınan toplam 120.000,00 TL'nin mahsubu ile bakiye 123.652,00 TL'nin davalılardan tahsiline karar verilmesi gerektiğinden bahisle, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

2. Bozmaya uyan İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; bozma ilamına uyulmasına karar verildiği takdirde artık bu uyma kararı ile bağlı olunacağından, bozma ilamı doğrultusunda davanın kısmen kabulüne, 123.652,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile her bir davacının veraset ilamındaki miras payı oranında davacılara ödenmesine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacılar vekilleri ayrı ayrı temyiz isteminde bulunmuşlardır.

VI. TEMYİZ

A.Temyiz Sebepleri

Davacılar vekilleri; fazlaya ilişkin haklar saklı tutulmak suretiyle açılan asıl davada, belirlenmiş tazminat miktarı olan güncellenmiş dava değerinin, alınan bilirkişi raporlarıyla 13.712.113,11 TL olarak tespit edildiğini ve bu rakamın onanan mahkeme kararlarıyla kesinleşmiş olmasına rağmen, uyulan bozma ilamında bu rakamın dikkate alınmayarak sehven taşınmazın kamulaştırma tarihindeki rayiç değeri olan 243.652,00 TL'nin dikkate alındığını, bu hususun fahiş bir hata niteliğinde olduğu gibi, aleyhe hüküm verme yasağı ilkesine de aykırılık teşkil ettiğini, Mahkemece direnme kararı verilmesi gerektiğini, uyulan Yargıtay ilamının gerekçesi ile hüküm bölümü arasında çelişki bulunduğunu, kesinleşmiş mahkeme kararları gereği denkleştirici adalet ilkesinin göz önünde bulundurulması gerektiğini ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir.

B.Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, kısmi davada belirlenen bakiye munzam zarar alacağının davalılardan tahsili istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince uyulan bozma ilamında belirtilen hukuki esaslar gereğince karar verildiği, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacılar vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA,

28.000,00 TL Yargıtay duruşması vekalet ücretinin davacılar ... ve diğerleri ile ... ve diğerlerinden alınıp davalılara verilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz harçlarının temyiz edenlerden mahallinde alınmasına,

Fazla alınan temyiz harçlarının temyiz eden bir kısım davacılara istek halinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

30.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.