İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesinde görülen, trafik kazası sonrası olay yerini terk iddiasıyla sigortalıdan rücu talep eden sigorta şirketi ile kusur ve firar iddialarını reddeden davalının itirazın iptali davası.
Özet: Bir sigorta şirketi, sigortalısı olan davalıya ait aracın karıştığı iddia edilen ve sürücüsünün olay yerinden kaçtığı belirtilen bir trafik kazası sonucu üçüncü kişiye ödediği 14.766,85 TLyi halefiyet ilkesi uyarınca rücuen tahsil etmek amacıyla başlattığı icra takibine yapılan itirazın iptali için dava açarken, davalı ise kazaya sebebiyet vermediğini, aracının hasara uygun olmadığını, olay yerindeki çalışma ortamı nedeniyle küçük bir sürtünmenin farkında olmamasının firar anlamına gelmediğini ve sigorta şirketinin kötü niyetli terk eylemini ispatlayamadığını savunmaktadır.
T.C.
İSTANBUL3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİESAS NO
: ████████ EsasKARAR NO
: █████████DAVA
: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)DAVA TARİHİ
: █████/2024KARAR TARİHİ
: █████/2025Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılamaları sonunda :TALEP
:Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "“21.02.2022 tarihinde; Müvekkile tarafından trafik sigortalı (ZMM ) davalı/ sigortalı ...' a ... plakalı araç, olay yerini terk eden kusurlu sürücü idaresinde iken, ... araçta maddi hasara sebebiyet vermiş olduğu; Kaza sonrasında müvekkil şirkete trafik sigortalı bulunan ... plakalı aracı idare eden sürücünün olay yerinden firar ettiğinin anlaşıldığı; Dava konusu trafik kazası sonrasında hukuki bir mazeret bulunmaksızın olay yerinden firar edilmesi ile sigorta şirketinin sigortalısına rucu hakkı olduğu; ... plakalı aracın çarparak maddi hasara karşılık sigortalı/davalının kusuruna tekabül eden kısmının tamamı olan 14.766,85 TL müvekkil şirket tarafından karşı tarafa ödenmiş olduğu; Müvekkil şirket tarafından ilgilisine ödenen toplam 14.766,00TL' nın sigortalıdan halefiyet ilkeleri uyarınca rücuen tahsili için davalı şirket aleyhine ... 18. İcra Müdürlüğü' nün ... E. Sayılı dosya ile yasal takip başlatılmış ise de, davalı şirketin itirazı ile takip durmuş olduğu; Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davalı şirketin itirazının iptali ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasına ve ayrıca davalı şirket aleyhine 620 den az olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi” talep ve dava olunmuştur.SAVUNMA
:Davalı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dilekçesinde özetle: "Söz konusu olay yerinde belediye tarafından bir çalışma olduğu için bir kaç tane araç bulunmaktadır. Bunlardan biri de müvekkile ait olan söz konusu araçtır. 21.02.2022 tarihinde ... plakalı araçta meydana gelen hasara bakıldığında aracın alt sol kısımlarında çizikler mevcuttur. Burada müvekkile ait aracın ebadına ve yüksekliğine bakıldığında bir çarpma meydana gelmesi durumunda diğer aracın üst kısımlarına zarar vermiş olması gerekmektedir. Fakat söz konusu hasarlı araca bu haliyle ya aracın yüksekliğine eşit başka bir araç tarafından çizilmiştir ya da daha önce söz konusu araç çizilmiştir. Yine kamera kaydı incelemesinde müvekkile ait aracın diğer aracı çizdiği görülmemiştir sadece oradan geçildiği için yorumda bulunulmuştur. Bu haliyle tutulan kaza tespit tutanağı eksik ve hatalıdır. Yeniden bilirkişi marifetiyle kaza tespiti yapılmalıdır. Hazırlanacak bilirkişi raporunda müvekkile ait aracın yüksek olması ve diğer aracın alçak olması neticesinin değerlendirilmesiyle kazanın gerçek nedeni ortaya çıkarılmış olacaktır. Kesinlikle Kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilin söz konusu araca çarpması durumunda bile olay yerini terk etmek gibi bir firari eyleminden bahsedilemez. Müvekkil söz konusu kazanın olduğunu kendisinin aranması neticesinde haberdar olmuş ve olayı anlamaya çalışmıştır. Müvekkilin kullandığı araca bakıldığında ve söz konusu kazalı aracın park şekline de bakıldığında o anda öğrenmesi imkansızdır. Çünkü sadece sürtünme olmuş ve söz konusu yer baya gürültülü ve çalışma alanı bulunmaktadır. Bu haliyle maddi hasar bakımından müvekkilin sadece kusuru gündeme gelecek olup, sigorta şirketinin rücu hakkı bulunmamaktadır. Çünkü yapılan trafik sigortasında hangi hallerde sigorta sahibine gidileceği KTK da düzenlenmiştir.Söz konusu karar da da anlaşılacağı üzere olay yerine terk için haklı sebepler bulunmalı ve bunlara ek sebepler bulunmalıdır. Müvekkil kesinlikle kazaya sebebiyet vermemiştir. Fakat kazaya sebebiyet vermiş olsa dahi söz konusu çiziklerden haberi olmadığı için ve olmasının da beklenmesinin mümkün olmayacağı için olay yerini terk etmemiştir. Söz konusu alanda kaza tutanağında da belli olduğu üzere çalışma mevcut olduğundan hafriyat araçları ve başka araçlar da geçmektedir.Trafik kazalarında sigorta şirketinin rücu hakkında ispat külfeti sigorta şirketine aittir. Kaza olması durumunda dahi müvekkilin kötü niyetli olarak olay yerinden uzaklaştığı ispatlanamamıştır. Kamera kaydı incelemesinde bile müvekkile ait aracın karşı taraf aracına çarptığı belli değilken bu şekilde iddia edilmesi tamamen soyut ve mesnetsiz iddiadır. Ayrıca karşı tarafın aracını bir kısmı kaldırımda kalacak şekilde park etmesi de nizami bir şekilde park yapıldığını da göstermemektedir. Ayrıca kaza tutanağında sadece müvekkile ait araç ve sarı hafriyat kamyonundan bahsedilmişse de oradan normal diğer araçlarda geçmektedir. Dolayısıyla sadece yorumda bulunulmuştur. Sadece müvekkile ait aracın büyük olmasından dolayı söz konusu tutanak tutulmuştur. Diğer araçların kazaya sebebiyet veremeyeceğinin değerlendirme dışı bırakılması tarafımızca kesinlikle kabul edilmemektedir.Yukarıda arz ve izah edilen nedenler ile; Öncelikle davanın dava şartı noksanlığından usulden reddine, Sayın Mahkemeniz aksi kanaatte ise müvekkil hakkında açılmış bulunan işbu itirazın iptali davasının esastan reddine, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkûm edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini," talep etmiştir.DELİLLER VE GEREKÇE
:Mahkememizde görülmekte olan işbu dava; davacı şirket ile davalı arasında ZMM sigortası bulunduğu, davalı sigortalıya ait ... plaka sayılı araç ile ... plaka sayılı araç arasında █████/2022 tarihinde trafik kazası meydana geldiği, davalıya ait aracı sevk eden sürücünün olay yerini terk ettiği iddiasıyla davalıya rücu için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali isteminden ibarettir.Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4.f maddesinde; "f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde" şeklinde düzenleme yapılmıştır.Mahkememiz ara kararı gereği alanında uzman bilirkişilerden rapor aldırıldığı ve bilirkişilerin mahkememize sunmuş oldukları raporda özetle: "Önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK.' nun 46, 47/c,d, 52/b, 56/a, 81. Md. ile KT. Yönet. 107, 137/A. Md. Trafiğin akışı, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama, Şerit İzleme, Kazaya karışanlar) kurallara karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği ve kaza sonrası kaza yerini terk ettiği düşünülen ... plakalı hafriyat kamyonun kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün “94,75 Oranda Asli Kusurlu” olacağı, Trafik Kazası Tespit Tutanağında herhangi bir kural ihlali bilgisine rastlanmayan ve yolun sağında duraklama halinde iken diğer araç tarafından çarpılmaya uğradı belirtilen; Ancak Trafik Kaza Tespit Tutanağındaki kazanın özetine, kaza krokisine ve dosyaya sunulan resimlere göre; Yol kenarında kısmen taşıt yolu üzerinde ve kısmen kaldırım üzerinde park halinde durmakta iken yolu daraltan, seyir halinde olan diğer araçların geçişini kısmen engelleyen; Yine önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK' nun 60, 61, Md. ile KT. Yönet. 117. Md. Duraklama ve Park etme.) kurallara karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği ve kazaya sebebiyet verdiği düşünülen ... plakalı kamyonet sürücüsü ...' nın “025 Oranda Tali Kusurlu” olacağı; Kaza tarihinde ... plakalı kamyonun maliki olan davalı ...” ın ise ( KTK'nun 85. Md. işleten) kurallar gereği aynı kamyonun kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün kusuru oranında, belirtilen sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı; Dava konusu aracın hasar nitelik ve boyutunun meydana gelen hadise aile alakalı olduğu ve ekspertiz raporuna hasar niteliği haricinde bir unsurun yansıtılmadığı, aracın onarım bedelinin işçilik, parça bedeli ve KDV dahil 6.766,85 TL olarak kadri marufunda olduğu, Davacı tarafça zararın 14.776,85 TL olarak bertildiği, bakiye 8.000,00 TL'nin dayanağı olan herhangi bir açıklama, belge ve bilgiye UYAP üzerinden ve fiziki dosya içerisinde rastlanmadığı, Davalı tarafın hasar bedeli toplamı olan 6.766,85 TL'nin kusuru olan %75 kadar kısmı nispetinde 5.075,00 TL kadar kısmından sorumlu olduğu, Bakiye 8.000,00 TL'nin dayanağı belge dosyaya sunulduğu taktirde ek rapor tanzim edilebileceği" şeklinde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.Mahkememiz ara kararı gereği makine mühendisinden ek rapor aldırıldığı ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu ek raporda özetle: "Dava konusu ... plaka sayılı 2020 yılı modeli ... marka ve tip aracın değer kaybının 8.000,00 TL olduğu, Evvelce kök raporda belirtilen kusur oranının davalı taraf firari sürücüsü ve ilgili Trafik Kanun maddesi uyarınca araç maliki açısından %75 olduğu yönünde tespite binaen değer kaybının 9675 kadarına denk gelen 6.000,00 TL kısmından davalının sorumlu olduğu, Evvelce tespit edilmiş olan hasar bedelinin yine davalı tarafın %75 kusuru nispetinde 5.075,00 TL kadar kısmından sorumlu olacağı yönünde görüşün aynen korunduğu" şeklinde görüş ve kanaat bildirmiştir.Dava konusu kazanın 21.02.2022 günü saat 15:40 sıralarında ... İli ... İlçesi... Mah.' de, ... Sok üzerinde, ... Cad. yönünde; Yerleşim yeri içinde; “2 Araçlı, Park Halinde Duran Araca Çarpma" şeklinde maddi hasarlı olarak meydana geldiği; Kazaya karışan araçlardan ... plakalı hususi kamyon sürücüsünün olay yerini terk ettiği ve kimliğinin tespit edilemediği, kamyonun malikinin davalı ... olduğu; ... plakalı hususi kamyonetin ise park halinde olduğu ve aracın malikinin dava dışı ... olduğu anlaşılmıştır.Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak incelendiğinde; kimliği tespit edilemeyen sürücünün idaresindeki ... plakalı hafriyat kamyonu ile kazada tehlike yaratan ilk kusurlu davranışta bulunan olduğu; anılan yerde seyrederken ve ön ilerisinde hatalı olarak park halinde durmakta olan kamyonete yaklaşırken, etkin tedbir almadığı, ön ilerisinde yolun sağında ve solunda park etmiş araçlardan dolayı yolun daraldığı yerde aracını kontrolsüzce sürmeye devam ederek aracının sağ yan kısımları ile yolun sağ kenarında hatalı şekilde park halinde durmakta olan aracın sol yan kısımlarına sürterek çarptığı ve çarpma sonrası kaza yerini terk ettiği; trafiğin akışı, trafik işaretlerine uyma, hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlama, şerit izleme, kazaya karışanlar kuralını ihlal ettiği, dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği ve %75 oranda asli kusurlu olduğu, ... plakalı kamyonet sürücüsü ... hakkında Trafik Kaza Tespit Tutanağındaki kazanın özetine, kaza krokisine ve dosyaya sunulan resimlere göre; dava dışı sürücü ...' nın yol kenarında kısmen taşıt yolu üzerinde ve kısmen kaldırım üzerinde park edip bıraktığı ... plakalı kamyonetin yolu daralttığı, seyir halinde olan diğer araçların geçişini engellediği ve kazanın meydana gelmesinde etkili olduğu; anılan yere araç park edilmemesi gerektiği; belirtilen araç anılan yerde park edilirken kazaya sebebiyet vereceğinin öngörülebilir olduğu; trafik güvenliğini tehlikeye düşürdüğü, diğer aracın kaza yapmasına sebebiyet verdiği duraklama ve park etme kuralını ihlal ettiği, dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmediği ve %25 oranda tali kusurlu olduğu kanaati mahkememizde hâsıl olmuştur. Davalının sahibi olduğu araç sürücüsünün ise olay yerinde durmayarak yoluna devam ettiği ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4.f maddesine aykırı davrandığı kolluk görevlileri tarafından tutulan kaza tespit tutanağı ile sabittir. Bu sebeple bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamalar doğrultusunda davacı tarafından dava dışı araç sürücüsüne ödenen 8.000,00 TL değer kaybı ödemesinin ve 6.766,85 TL hasar ödemesinin kusur oranına göre %75'lik kısmının Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4.f maddesi uyarınca kendi sigortalısı olan davalıdan rücu edebileceği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne ve dava konusu alacağın temelinin haksız fiile dayanması ve belirlenebilir olmaması sebebiyle icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.HÜKÜM
: Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİNE,1-Davalı tarafından ... 18. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyasına yapılan İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, takibin 11.075,00 TL asıl alacak ve 1.668,50 TL işlemiş faiz üzerinden takip talebindeki şartlarla DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin reddine,2-İcra inkar tazminatı talebinin reddine,3-Karar tarihi itibariyle 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 870,51 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL'nin mahsup edilerek bakiye 442,91 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,4-6325 Sayılı Yasa'nın 18/A-14 maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin m.26 hükmüne göre Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul ve red durumuna göre 2.700,05 TL'sinden davalı tarafın, 899,95 TL'sinden davacı tarafın sorumlu olması kaydı ile tahsili ve hazineye irat kaydına,5-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL peşin harç, 427,60 TL başvuru harcı gideri toplamı olan 855,20 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,6-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden davanın kısmen kabul edilen 12.743,50 TL üzerinden hesaplanan yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereği takdir olunan 12.743,50TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,7-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden davanın kısmen red edilen 4.247,50 TL üzerinden hesaplanan yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. 13/2 maddesi gereği takdir olunan 4.247,50 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,8-Davacı tarafından yapılan 359,50 TL tebligat, posta gideri ile 10.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 10.859,50 TL yargılama giderinden kabul ve red durumuna göre 8.144,78 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,9-Davalı tarafından yapılan her hangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,10-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde HMK.m.333 hükmü uyarınca ilgili tarafa iadesine,Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. █████/2025Katipe-imzalıdırHakime-imzalıdır