ölümlü trafik kazasında ödenen destekten yoksun kalma tazminatının kusurlu taraflardan rücuen tahsili için açılan itirazın iptali davasının sonucu.

Ölümlü trafik kazasında ödenen destekten yoksun kalma tazminatının kusurlu taraflardan rücuen tahsili için açılan itirazın iptali davasının sonucu.

Özet: Bu dava, bir trafik kazasında asli ve tam kusurlu bulunan araç sürücüsü ve sahibi şirket aleyhine, kazada vefat edenlerin yakınlarına sigorta şirketinin ödeme güçlüğü nedeniyle davacı tarafından ödenen destekten yoksun kalma tazminatının rücuen tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan haksız itirazın iptalini ve takibin devamını talep etmektedir; davalılar ise davanın zamanaşımına uğradığını ve talebin haksız olduğunu ileri sürerek davanın reddini istemektedir.

T.C.

ANTALYA

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

: ████████ Esas

KARAR NO

: ████████

DAVA

: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ

: █████/2016

KARAR TARİHİ

: █████/2020

Antalya ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih ... /... esas .../... karar sayılı görevsizlik ilamı ile mahkememize tevzi edilen, Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Antalya ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyasına verilen Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde davalı ... idaresindeki ... ... plakalı kamyonun ... ... yolunda ... plakalı araca çarpması neticesinde ... ... , ... ... ... ve ... .... vefat ettiğini, Fethiye ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... /... esas-.../... karar sayılı ilamı, Manavgat .... Ceza Mahkemesinin .../... esas-.../... karar sayılı kesinleşen dosyası ile tanık ifadeleri, ... ... asli ve tam kusurlu olduğunun belirlendiğini, Fethiye .... Asliye Hukuk Mahkemesinin belirtilen dosyasında davalılar ile birlikte ... Sigorta A.Ş aleyhine de hüküm kurulduğunu, ancak bu sigorta firmasının ödeme güçlüğü içerisine düşmesi nedeniyle ... ... tarafından Fethiye .... İcra Dairesinin .../... ve ... esas sayılı dosyalarından talep edilen meblağın ödendiğini, her iki icra dosyasında da toplam ödenen miktarın ... TL olduğunu, bu miktarın kusurlu olan davalılara rücu edilmesi gerektiğini ve bu yönde Antalya .... İcra Müdürlüğünün .../... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıkları, icra takibine davalıların haksız olarak itiraz ettiğini belirterek itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatının davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Antalya .... Asliye Hukuk Mahkemesinin .../... esas sayılı dosyasına verilen Davalı ... Ltd. Şti.vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, kazaya diğer davalı ... ... neden olduğunu, talebin haksız olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Antalya ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... /... esas sayılı dosyasında; Davalı ... ... duruşmalardaki beyanında; Kazada ölenlerin eşi ve çocukları olması nedeniyle asıl mağdurun kendisi olduğunu, ödeme gücü bulunmadığını, açılan davayı kabul etmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Davacının 5684 sayılı yasa gereğince dava konusu hasarlı trafik kazasına karışan ... idaresindeki ... plakalı aracın asli kusurlu olarak ... plakalı araca çarpması sonucu aracındaki ..., ... ve ... ... vefat etmesi nedeniyle ... mirasçılarına ödenen ... destekten yoksun kalma tazminatının kazada tamamen asli kusurlu olan araç sürücüsü ... ile araç maliki diğer davalı şirketten ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte rücuen tahsili talebine ilişkin olduğu anlaşıldı.

Dosya içerisine; Fethiye .... İcra Dairesinin .../... esas sayılı dosyası celp edilmiş, dosyanın incelenmesinde; Alacaklı ... tarafından, borçlu ... Sigorta A.Ş aleyhinde ... TL destekten yoksun kalma tazminatı, .. TL destekten yoksun kalma tazminatı işlemiş faizi, ... TL yargılama gideri, ... TL yargılama gideri işlemiş faizi, ... TL ilam vekalet ücreti, ... TL ilam vekalet ücreti işlemiş faizi olmak üzere toplam ... TL alacağın tahsili amacıyla icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlu tarafından borcun ödenerek dosyanın infaz ile kapatılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Dosya içerisine; Fethiye ... . İcra Dairesinin ... /... esas sayılı dosyası celp edilmiş, dosyanın incelenmesinde; Alacaklı ... ... tarafından borçlu ... Sigorta Aleyhine Fethiye ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... /... esas -... /... karar sayılı ilamına istinaden toplam ... TL toplam alacağın tahsili amacıyla icra takibine girişildiği, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, Borçlu ... Sigorta tarafından borcun ödendiği ve dosyanın infaz edildiği anlaşılmıştır.

Dosya içerisine; Fethiye ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... /... esas sayılı dosyası celp edilmiş, dosyanın incelenmesinde; davacıların ... ... , ... ... olduğu, davalıların ... Sigorta A.Ş, ... ... Ltd. Şti ve ... ... olduğu, davanın tazminat davası olduğu, ... tarihli gerekçeli kararda; davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.

Dosya içerisine; Manavgat ... . Ağır Ceza Mahkemesinin ... /... esas sayılı dosyası celp edilmiş, dosyanın incelenmesinde; davacının ... ... olduğu, Müştekinin ... olduğu, Sanığın ise ... ... olduğu, suçun ise taksirle ölüme ve yaralanmaya neden olması suçu olduğu,... tarihli gerekçeli kararda; sanığın hapis cezası ile cezalandırıldığı ve ehliyetine 2 yıl 6 ay süre ile el konulduğu, kararın ise ... tarihinde temyizde onama şeklinde kesinleştiği anlaşılmıştır.

Antalya ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... /... esas sayılı dosyasında aldırılan ... tarihli aktüer bilirkişi ... ... bilirkişi raporunda sonuç olarak; Müteveffa ... ... desteğinden yoksun kala Hak sahiplerinin ... tarihi itibari ile zararlarının; ... ... için ... TL, ... ... için ... TL olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.

Tarafların itirazları üzerine aktüer bilirkişiden ek rapor aldırılmış, ... tarihli aktüer bilirkişi ...'ın ek raporunda sonuç olarak; Müteveffanın gelirinin %70'inin %50 si yani toplam gelirinin %35 ne denk geldiği, evlenen kadar %35'in, evlendikten sonra müteveffanın toplam gelirinin %70'inin %30'u yani toplam gelirin %21 ne denk geldiği, çocukları olduktan sonra, çocuk sayısına göre; %70'in %20 si, %15 veya %10 a kadar inmesi gerektiği yani çocukları olduktan sonra %70 in %20 si toplam gelirin %14 ne eşdeğer, %70in %15 i toplam gelirin %11.5 na eşdeğer, %70'in %10 i toplam gelirin %7 isen eşdeğer , yargıtay kararına göre müteveffanın evli ve üç çocuklu olduğu, dikkate alındığında anne babasına ayıracağı toplam destek oranı%10 (anne %5 +baba %5) i geçmeyeceği, bu nedenle önceki raporun yargıtay kararına göre çok yüksek olduğu, gerçek zararı yansıtmadığının açık olduğu, davacı vekilinin icra masrafları, avukatlık giderleri yönündeki talebi, uzmanlık alanında olmadığı, bu konuda hesaplamanın yapılamadığının bildirildiği anlaşılmıştır .

Antalya ... . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... /... esas sayılı dosyasında tekrar aktüer bilirkişiden rapor aldırılmış, ... tarihli aktüer bilirkişi ... ... bilirkişi raporunda sonuç olarak; ... tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu ölen ... ... desteğinden yoksun kalan mirasçılarına davacı ... ... tarafından ödemenin yapıldığı,... tarihi itibariyle,

Babası ... ... destekten yoksun kalma tazminatı alacağının ... TL olduğu, (yapılan ve talep edilen ödeme ... TL)

Annesi ... .... destekten yoksun kalma tazminatı alacağının ... TL olduğu, (yapılan ve talep edilen ödeme ... .-TL) sonuç ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce aldırılan aktüer bilirkişi ...'nün ... tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; Davacı ... ... davalılar hakkında yapılan icra takiplerinde ... Sigorta yerine dosya borçlarını ödediği, bu durumda davacının rücuen davalılardan ödemiş olduğu miktarı talep etme hakkı bulunduğu, kazanın meydana gelmesinde sürücü ...'in asli (tam kusurlu) olduğundan zararın tamamından sorumlu olduğu, davacı ... ... icra dosyalarına ödemelerde bulunduğu , icra müdürlüğü tarafından yapılan hesaplamaların yerinde olduğu, davacının bu icra kapak ... çıkartılan dosya ödemelerinde bir miktar fazla ödeme yaptığının görüldüğü, buna göre davacının yapmış olduğu ödemeler nedeniyle, Fethiye ... . İcra Müdürlüğünün ... /... esas dosyasının borç miktarı olan ... .-TL , Fethiye ... . İcra Müdürlüğünün ... /... esas sayılı dosyasının borç miktarı olan ... .-TL miktarı talep edebileceği, buna göre davacı ... ... icra dosyalarına yapmış olduğu ödemeler nedeniyle davalılardan talep edebileceği miktarın ... TL +... TL olmak üzere toplam ... .-TL olduğu sonuç ve kanaatine varıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.

Davacı, davalı sürücünün tam kusurlu olduğu bahisle sigortalı araç tarafından dava dışı üçüncü şahısa verilen zararın rücuen tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali, takibin devamı ve icra inkar tazminatı talebine ilişkindir.

Davacı ... ..., sigortalı aracın sigortacısı olan ... Sigorta Aş.nin zaafiyeti ve ödeme güçlüğüne düşmesi nedeni ile ödemeyi üstlendiği dosya kapsamı ile sabittir. O halde davacı ... ..., sigortalı aracın ZMM sigortacısı olan ... Sigorta Aş.nin yerine geçerek ödemeyi yaptığından ancak Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının “Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının İşletene Rücu Hakkı” başlığını taşıyan B.4 maddesine dayanarak eldeki davayı ikame edebilir.

Anılan madde gereği;

"Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

(1) Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,

b) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,

c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,

ç) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,

d) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1. maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,

e) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,

f) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,

Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez."

Genel şartlarda yer alan bu düzenlemenin dayanağı ise 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 95. Maddesidir. Bu maddeye göre; "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır.

Gerek 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 95. Maddesinde, gerek genel şartlarda yer alan B.4. Maddedeki düzenlemeler dikkate alındığında genel şartlarda tahdidi olmayan şekilde belirtilen hususların sigortalıya rücu edilmesi için tek başına yeterli olmayıp bu hallerin aynı zamanda tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabilecek oranda olup olmadığının da belirlenmesi gerekmektedir. Böyle bir durumda hasarın teminat dışı kaldığının ispat yükü de TTK'nun 1281. maddesi hükmü gereğince sigorta şirketi yerine geçerek ödemeyi yapan ... ... düşmektedir.

Yukarıda belirtilen yasal düzenleme karşısında davacının, sigortalı aracın sigortacısı olan şirketin yerine geçerek üçüncü kişiye ödediği bedeli sigortalı araç işleteninden ve sürücüsünden talep etme hakkı bulunmadığı anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması lazım gelen ... .-TL harcın davacı tarafından peşin yatırılan ... .-TL harçtan mahsubu ile fazladan yatırılan ‭... .-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Davacının bu dava nedeni ile yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendisi üzerinde bırakılmasına,

4-Gider avansının kullanılmayan kısmının hükmün kesinleşmesine müteakip davacı tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluklarında, HMK 345. Maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. █████/2020

Katip ...

E-imzalıdır

Hakim ...

E-imzalıdır